-
Artykuły
Wiosna z książką – kwietniowe premiery, które warto poznać
1 -
Artykuły
Dlaczego poziom czytelnictwa w Polsce nie rośnie? Raport Biblioteki Narodowej
17 -
Artykuły
Wakacje pełne magii - weź udział w akcji recenzenckiej i przenieś się do magicznego świata
2 -
Artykuły
Czytamy w święta. 3 kwietnia 2026
378
-
Patronat LC -
Patronat LC
9 książek o Włoszech na wakacje (i nie tylko)
Włoskie lato można przeżywać na wiele sposobów – nie tylko z walizką, ale także z książką w ręku. Włochy przyciągają nas historią, kuchnią, krajobrazami i stylem życia, który dla wielu oznacza „la dolce vita”. Niezależnie od tego, czy planujecie podróż do Italii, czy chcecie po prostu poczuć jej klimat, warto sięgnąć po książki, które pozwolą ci zbliżyć się do jej złożonego charakteru. Od praktycznych przewodników, przez reportaże i eseje, po wzruszającą beletrystykę – oto literacki niezbędnik włoskiego lata.
Przed wakacjami, czyli trochę reportażu i wskazówek
Przed wyjazdem do Włoch warto zaufać doświadczonym autorom, blogerom i reporterom, którzy Italię znają jak własną kieszeń – i nie boją się opowiadać o nich szczerze, z pasją, ale też z krytycznym spojrzeniem. To tutaj historia spotyka się z kulinariami, a magia południa z brutalną rzeczywistością. Prym wśród książek przygotowujących do wyjazdu wiodą – i nic w tym dziwnego – przewodniki. Powiedzieć, że jest ich w sprzedaży niemało, to nic nie powiedzieć. Wybór jest ogromny, zwłaszcza że i miejsc do zobaczenia w Italii nie brakuje. Dlatego, z nadmiaru tego historycznego i krajobrazowego dobra, skupmy się – a jakże – na stolicy.
Jeśli wybieracie się do Rzymu lub chcecie o nim poczytać, to świetnie się do tego nadaje „Rzymbook” (obecnie dostępny w formie ebooka). Książka ma czworo autorów – dwoje z nich, czyli Karolina Miller i Piotr Andruszko – prowadzą blog Rude i czarne, mieszkają na Malcie i bardzo często odwiedzają Rzym. Annę i Marcina Nowaków, kolejnych autorów, możecie znać dzięki ich blogowi Wędrowne Motyle – region Lacjum na czele z Rzymem to ich drugi dom, a o Wiecznym Mieście piszą od lat.
W „Rzymbooku” znajdziecie informacje o tym, jak przygotować się do wizyty w Rzymie, gdzie najlepiej się zatrzymać, skąd można podziwiać najlepsze widoki na miasto i – przede wszystkim – co warto w nim zobaczyć. A wspomnianych miejsc jest niemal tysiąc!
Włochy można też poznawać... od kuchni. Bo i włoską kuchnię można lubić lub nie, ale nie da się zaprzeczyć, że pizze, pasty i inne tiramisu, uwielbiane przez wielu ludzi na świecie, pochodzą właśnie z Italii. W książce „Delizia! Wielka historia Włochów i ich jedzenia” John Dickie, Brytyjczyk-italianista, specjalista z odznaczeniem przyznawanym przez prezydenta Włoch, zabiera nas w literacką podróż, do której lepiej nie podchodzić głodnym.
Choć – z drugiej strony – burzy naszą romantyczną wizję kuchni włoskiej, pokazując, że przez tysiące lat miasta kraju, który w przyszłości zjednoczył się jako Włochy właśnie, były magnesem dla tego, co tworzy dobre jedzenie: składników, utalentowanych kucharzy, ale także pieniędzy i władzy. Bo włoskie jedzenie to przede wszystkim jedzenie miast (a nie poczciwych chłopów zajadających makaron pod pergolą), które kryje za sobą historię ich mieszkańców.
A może przed wakacjami we Włoszech macie ochotę na reportaż? Tych jest – znów – niemało. Bo są i „Włosi” Johna Hoopera, są „Włosi. Życie to teatr” Macieja A. Brzozowskiego, jest „Neapol słodki jak sól” Piotra Kępińskiego i są też „Włochy prawdziwe” Mateusza Mazziniego.
Choć to może bardziej lektura dla tych, którzy do słonecznej Italii chcieliby się wybrać, ale obecnie nie mogą. Bo okazuje się, że Italia może i jest słoneczna, ale również pełna problemów. Z mafią, która dzisiaj jest nie tylko domeną rodowitych Włochów czy Sycylijczyków konkretnie, z migracją, z politykami, którym zależy przede wszystkim na władzy, z ciągle mocno się trzymającym patriarchatem. A także... z turystyką. Książkę Mazziniego, także dzięki jego rozmówcom, czyta się łatwo, płynnie. Choć o rzeczach łatwych nie traktuje.
La dolce vita, czyli w czasie wakacji: lekko i przyjemnie
Są takie książki, które smakują jak gelato: lekkie, przyjemne, słodkie – ale zostają z nami na dłużej. Czasem potrzebujemy ucieczki od codzienności, romantycznej opowieści z włoskim słońcem w tle, albo historii rodzinnych, które wzruszają i dodają otuchy. Jeśli marzysz o Toskanii, miłości, winoroślach i odrobinie magii – te powieści będą idealnym wyborem na wakacyjne dni.
No właśnie: skoro mowa o Toskanii. Macie ochotę na powieść, w której – poza bohaterką i jej skomplikowanymi losami – główną rolę odgrywają cyprysy, morze, słońce, kwiaty? W takim razie sięgnijcie po „Splątane winorośle” Julianne MacLean.
Wspomniana główna bohaterka, Fiona, razem z mamą strzegła przed ukochanym – choć nie biologicznym – ojcem sekretu. Tym sekretem był właśnie fakt, że dziewczyna nie była córką jego, a pewnego Włocha. Gdy bohaterka dowiaduje się jednak, że ów Włoch zmarł, rusza do Italii, gdzie znajduje... jego rodzinę, niezbyt chętną do tego, by podzielić się majątkiem z nową, jak się okazuje, członkinią rodu. I tak to się zaczyna... Jeśli więc szukacie wzruszeń, ukojenia, tytułowych winorośli i Toskanii, lektura książki Julianne McLean wam to wszystko zapewni.
Toskanii jest też niemało w „Kuszeniu Gracie” Santy Montefiore. Bohaterki książki – babcia, matka i wnuczka – tak naprawdę za dużo o sobie nie wiedzą, każda żyje swoim życiem. Do czasu aż Gracie znajduje ogłoszenie o kursie kulinarnym właśnie we Włoszech.
Długo się nie zastanawiając, postanawia przeznaczyć wszystkie swoje oszczędności właśnie na podróż do Italii – wyrusza w nią razem z bliskimi sobie kobietami.
Jej córka i wnuczka nie wiedzą, co sprawiło, że mama i babcia postanowiła je zabrać w tę podróż. Nie wiedzą również, że Gracie od lat ukrywa przed nimi niebywały sekret...
Podróż do przeszłości odbywa też – choć w ogóle by się tego nie spodziewała – Lina, bohaterka „Love & Gelato” Jenny Evans Welch. Gelato, to – jak dobrze wiedzą miłośnicy i miłośniczki Włoch – lody, w których zakochuje się Lina. Zakochuje się również we Florencji i w pewnym Włochu...
Ale zanim do tego dojdzie, dziewczyna wyruszy do Italii właśnie, wypełniając tym samym wolę ukochanej, zmarłej mamy. Ma tam poznać swojego ojca – nie widziała go 16 lat, więc wcale nie pali się do nawiązania tej znajomości. Okazuje się jednak, że we Włoszech spotyka wspaniałych, życzliwych ludzi, zapierające dech w piersiach dzieła sztuki i krajobrazy. Lina – dzięki lekturze pamiętnika matki – poznaje lepiej swoją rodzicielkę, ale i siebie.
A po powrocie z Włoch: świetna proza
Wakacyjna podróż może się nie kończyć wraz z powrotem do domu. Książki pozwalają wrócić do miejsc, które nas zachwyciły, spojrzeć głębiej w ich historię i codzienność mieszkańców. Od starożytnych Pompejów, przez powojenny Neapol, po współczesne losy kobiet we włoskim społeczeństwie – literatura przenosi nas z powrotem na południe Europy, ale tym razem z inną perspektywą.
Ach, wielkie Cesarstwo Rzymskie! Ach, wspaniałe Pompeje! Świetnie prosperujące, bogate miasto! Niestety, położone u stóp Wezuwiusza i zniszczone – razem z Herkulanum i Stabie – na skutek jego wybuchu. Ruiny Pompejów można do dziś podziwiać w – no właśnie – Pompejach. Jeśli już tam byliście, dopiero się tam wybieracie – ja bardzo polecam! – lub nawet jeśli wycieczki nie planujecie, ale interesuje was historia, możecie też o Pompejach poczytać.
Robert Harris, autor m.in. zekranizowanego niedawno „Konklawe”, ma na swoim koncie również książkę poświęconą właśnie temu miastu.
I to właśnie w czasach, gdy – tuż przed wybuchem wulkanu w 79 roku – najbardziej bogaci i rozpieszczeni mieszkańcy Pompejów bardzo skupiali się na nieograniczonym korzystaniu z uciech życia i tylko powieściowy inżynier, Atiliusz Primus, wpadł na ślad tego, co wydawało się w perspektywie niemożliwe. Badając zagadkę zatrucia ryb w posiadłości jednego z wpływowych mieszkańców Pompejów, dotarł aż do górującego nad miastem Wezuwiusza i potencjalnych zagrożeń z jego strony płynących...
Pompeje i Wezuwiusz są położone niedaleko stolicy regionu Kampania, Neapolu. To właśnie tam (w dużej mierze) rozgrywa się akcja „Czekam, aż stanie się coś pięknego” Violi Ardone. Powieść przetłumaczono na 25 języków, a jej ekranizację możecie oglądać na Netflixie.
Mamy czasy tuż po drugiej wojnie światowej, gdy mieszkańcy zniszczonego Neapolu znajdują się w bardzo trudnej sytuacji finansowej. To ona skłania matkę siedmioletniego Ameriga do odesłania chłopca – jak zrobiło to wiele innych rodzin – do bogatszych rodzin ze środkowych i południowych Włoch. W Bolonii na chłopca czeka zupełnie inny świat oraz nowa pasja – skrzypce. Niespodziewanie jednak pojawia się okazja do powrotu do rodzinnego miasta, co wcale – wbrew pozorom? – bohatera nie uszczęśliwia. Potem, po latach, już jako uznany skrzypek, Amerigo znów wraca do Neapolu – by pochować matkę i spotkać się z dawnymi znajomymi. Nie wszystkie z tych spotkań będą jednak łatwe.
A jeśli szukacie książek w klimacie Eleny Ferrante lub filmu „Jutro będzie nasze”, to z 99-procentową pewnością spodoba wam się powieść „Tam, gdzie kwitną cytryny” Aurory Tamigio.
To saga o kolejnych pokoleniach kobiet i ich zmaganiach z codziennością, życiem rodzinnym, w czasach II wojny światowej i latach późniejszych. To powieść pełna emocji, wzruszeń, ale i „wkurzeń”, pokazująca, jak trudno było (i jest?) kobietom walczyć o siebie we włoskim społeczeństwie, które widzi je raczej jako dodatek do mężczyzny niż osobną jednostkę. Czasem aż trudno uwierzyć, że „Tam, gdzie kwitną cytryny” jest debiutem autorki. Debiutem wyróżnionym m.in. Nagrodą Io Donna 2023, Nagrodą Bancarella 2024 i Nagrodą John Fante Opera Prima 2024.
Książki o Włoszech: kolejna odsłona akcji Lato z Książką
Lato z Książką to nasz wakacyjny przewodnik po literackich przygodach – kompas, który pomaga dobrać tytuł na każdą chwilę: leniwe poranki w hamaku, długie podróże pociągiem czy wieczorne zachody słońca nad morzem. Przez całe wakacje będziemy publikować kolejne zestawienia, recenzje i polecenia, aby każdy mógł znaleźć książkę idealnie dopasowaną do swojego nastroju, planów i pasji.
Żeby nic wam nie umknęło, śledźcie Lato z Książką nie tylko w serwisie Lubimyczytać.pl, lecz także w naszych mediach społecznościowych: na Facebooku, Instagramie i TikToku. Bądźcie z nami tego lata!
A wracając do książek o Włoszech: jest ich naprawdę niemało. Jakie dodalibyście do tej listy?
Szukasz letnich inspiracji na lekturę idealną? Sprawdź pozostałe artykuły z serii Lato z Książką.
Tagi i tematy
komentarze [56]
A Lipińska gdzie? :)
Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
