Profil użytkownika: Katarzyna

Mało co niesie z sobą tyle romantyzmu i świeżości, co morskie opowieści. Do pracy na statkach ciągną specyficzni ludzie, bo statek to nie tylko miejsce pracy ale dużo, dużo więcej. Błąkanie się tygodniami i miesiącami po oceanach czyni z jednostki pływającej dom, restaurację, sypialnię, knajpę i namiastkę wszystkiego, co zostawiamy na lądzie. Najważniejsze – kawałek własnej ojczyzny, pływającą ambasadę i reprezentacyjną wizytówkę kraju.

Nic dziwnego, że kapitanem takiego cuda musi być człowiek wielki i niezłomny – pierwszy po Bogu, Prezydent, Premier, Prezes i Dyrektor w jednej szanownej osobie. Autor miał szczęście pływać pod rozkazami niebanalnych i absolutnie wyjątkowych kapitanów – Mamerta Stankiewicza i Eustazego Borkowskiego. Dziś z takimi imionami już nie potrzebowaliby nazwiska!

Stankiewicz zasłużył sobie na opowieść w „Znaczy kapitan”. W „Szamanie” rządzi niepodzielnie Kapitan Borkowski. Człowiek wielki ciałem i duchem, niezrównany bajarz, szaławiła i mistrz konfabulacji, jakby chodził do jednej szkoły z baronem Munchausenem. Co najmniej połowa jego biografii ginie w mrokach historii i niedopowiedzeniach , za to ta znana część stała się już legendą. Na pewno z trochę z powodu megalomanii i skłonności do zmyślania imć Pana Eustazego, ale w ogromnej mierze dla jego faktycznych przymiotów i zdolności. Już samo to zadziwia, że po 10 latach spędzonych jako szofer, przesiadł się z paryskiej taksówki wprost na kapitański mostek, do tego władał kilkunastoma językami, miał mnóstwo fachowej wiedzy (często maskowanej pod pokładami kabotyńskich przechwałek), a przede wszystkim – galanterię starej przedwojennej szkoły, maniery i niebotyczne poczucie humoru.

Uśmiałam się nie raz przy tych morskich opowieściach i miałam przed oczami tego ogromnego faceta z jeszcze większym nochalem i jego huczący niczym syrena okrętowa głos „Kochaaaaany mój…” Trochę szkoda, że minęły już czasy polskich triumfów w żegludze śródatlantyckiej, wspaniałych liniowców, eleganckich, nieśpiesznych podróży między kontynentami. Stary poczciwy „Batory” już dawno poszedł na żyletki, a co dopiero mówić o wysłużonym starowince „SS Kościuszko”… Oczywiście obowiązkowo z dwoma kominami, kapitan Borkowski nie mógł pływać innym!

Mało co niesie z sobą tyle romantyzmu i świeżości, co morskie opowieści. Do pracy na statkach ciągną specyficzni ludzie, bo statek to nie tylko miejsce pracy ale dużo, dużo więcej. Błąkanie się tygodniami i miesiącami po oceanach czyni z jednostki pływającej dom, restaurację, sypialnię, kn...

Rozwiń

Zwiń

Nie rozumiem dlaczego to piękne imię stało się w obecnej Polsce synonimem głupiej , zacofanej , tępej baby - żony jeszcze tępszego a też Bogu ducha winnego Janusha. A nie dość tego – gdzieś w przypisach wspomniano, że bohaterka tego poematu miała mieć na imię… Karyna!

To sobie, sam nie wiedząc, Mickiewicz pożartował ale też całkiem na serio stworzył przepiękną postać kobiecą - heroskę obdarzoną niemal boskimi przymiotami, pięknem ciała i ducha, wysoką, dorodną, smukłą i silną jak Diana. Po prostu – „niewiasta z wdzięków a bohater z ducha”, idealna towarzyszka życia. A przy tym i przemądra małżonka umiejąca trafić do mężowskiego serca nie argumentem siły a siłą miłości, jak głosi cytat „nie dziw, zapomniał starzec siwobrody, że księżna piękna a Litawor młody”…

Gorzej, że musiała świecić oczami za pochopne decyzje swego męża – Litawora, który powodowany pychą i poczuciem krzywdy, że nie otrzymał zbyt wielu nagród za wcześniejsze zasługi bojowe, postanowił ruszyć na Księcia Witolda po swoją część majątku. I to z pomocą Niemców. Niezbyt misterne plany wzięły w łeb, Niemcy się obrazili i zamiast pomagać w wyprawie – najechali Litawora. Grażyna w męskim przebraniu walczy z najeźdźcą jak lwica i płaci własnym życiem. Aż chce się wspomnieć bohaterską Annę Dorotę Chrzanowską, która niemal własną piersią obroniła Trembowlę przed Turkami i miała też więcej szczęścia, bo przeżyła. No i istniała naprawdę a nie tylko w poemacie.

Przepięknie to napisano, wiersz rytmiczny, dźwięczny i dziarski jak echa marszu wojskowego. W opisie bitwy wszystko tak obrazowo grzmiiii, huuuuczy, warrrrczy, wyyyyje, trzeeeeszczy – Pan Adam użył podobnych środków wyrazu w Reducie Ordona, czy w opisach zajazdu z Soplicowie. Grażyna byłaby piękną parą dla Konrada Wallenroda, gdyby tamten nie był już związany ślubami ze swą Aldoną i Ojczyzną.

To nie do końca prawda, że pisarze nie stworzyli godnych pamięci żeńskich postaci. Co zatem robią: Grażyna, Maria, Antygona, Marianna, Scarlett O’Hara, Panna Łęcka (xD), Panna Marple, Eugenia Grandet, Madame Bovary, Dama Kameliowa, Nana, Barbara Tryźnianka, Katarzyna Blum i setki innych? Jest co czytać….

Nie rozumiem dlaczego to piękne imię stało się w obecnej Polsce synonimem głupiej , zacofanej , tępej baby - żony jeszcze tępszego a też Bogu ducha winnego Janusha. A nie dość tego – gdzieś w przypisach wspomniano, że bohaterka tego poematu miała mieć na imię… Karyna!

To sobie, sam nie wi...

Rozwiń

Zwiń

Ciekawe przygody wynikają z pomylenia gatunku, znów mi się to zdarzyło. Zabierałam się za ponury, krwisty kryminał, epatujący złem i rozkładem fizycznym i moralnym.

Dostałam biografię antropologa sądowego, światowej sławy badacza ludzkich zwłok, który służy swoją wiedzą i doświadczeniem w momencie kiedy patolog staje bezradny nad ciałem w daleko posuniętym rozkładzie. Doktor znany jest przede wszystkim z utworzenia miejsca, gdzie można na bieżąco obserwować tempo rozkładu zwłok, poddanych różnym czynnikom środowiskowym.

Otrzymana stąd wiedza to skarb w dziedzinie antropologii, kryminalistyki, identyfikacji ciał, określania czasu i sposobu zgonu. Mało tam trupiej farmy jako takiej, za to dużo doktora Bassa, który oprócz opisów najciekawszych przypadków ze swej długiej kariery zawodowej ( w tym pomylenia daty śmierci o ponad sto lat, każdemu się zdarza…), dzieli się z czytelnikiem swoim życiem.

Różne obrzydliwe szczegóły podane są z umiarem i troską o unikanie taniej sensacji. Doktor podkreśla za to swój szacunek do życia i znaczenie swoich badań nie dla zmarłych – ale dla tych, co zostali. Żeby rodziny znalazły spokój i poznały prawdę o śmierci bliskiej osoby, żeby sprawiedliwości stało się zadość i winni czyjejś śmierci zostali ukarani, żeby zrozumieć procesy, które w sposób nieunikniony, prędzej czy później dotkną nas wszystkich.

Odniosłam wrażenie, że bardzo miły gość z tego Bassa! Świetny nauczyciel i naukowiec a przy tym ciepły, pogodny, mądry i dowcipny człowiek. Zanim umrę, mogłabym zjeść z Nim kolację.

I taka refleksja o książkach sensacyjnych - nie każdy kryminał to głupia bajka! Bliska współpracownica Billa Bassa - Patricia Cornwell to podobno autorka całej serii kryminałów - twórczyni postaci lekarza sądowego o wspaniale dla Polaka brzmiącym nazwisku (Scarpetta!), która wplata w swe powieści wiele wątków z prawdziwych badań i świetnie popularyzuje prace swojego mentora.

Ciekawe przygody wynikają z pomylenia gatunku, znów mi się to zdarzyło. Zabierałam się za ponury, krwisty kryminał, epatujący złem i rozkładem fizycznym i moralnym.

Dostałam biografię antropologa sądowego, światowej sławy badacza ludzkich zwłok, który służy swoją wiedzą i doświadczeniem ...

Rozwiń

Zwiń

Trochę potrywializuję. Wierzący mówią – Jeśli Boga nie ma, to hulaj dusza, ludzie będą mieli większą pokusę czynienia zła. Camus mówi – jeśli Boga nie ma, ludzie powinni stać się odpowiedzialni za swe życie i postępki i chętniej czynić dobro. Bo nieistniejący Bóg nie da zbawienia, otuchy, cudu ani zmiany strasznego położenia, nic nie wybaczy. Sami dla siebie i innych musimy stać się kotwicą i nadzieją. Chyba, że dane jest nam tworzyć okrutny świat bez żadnej nadziei.

Taki mglisty sens utkał mi się z lektury tych esejów. A polecone mi kiedyś przez wytrawnego czytelnika (z pokolenia tych, co wozili się między dekaefem a uniwerkiem, w sweterkach i z Cortazarem lub Sartrem pod pachą), przeleżały na mojej mentalnej półce „do przeczytania” rekordowe ponad trzydzieści lat!

Ten zbiór okazał się szalenie bogaty i różnorodny – obejmował poglądy własne Autora (choćby w Micie Syzyfa), Jego artykuły z lat czterdziestych dotyczące stosunku Francuzów do niemieckiej okupacji, wreszcie omówienia różnych lektur interesujących Camusa oraz autorskie analizy myśli filozofów, pisarzy, artystów i twórców.
Zdenerwowałam się nawet, gdy zaliczył de Sade’a do wielkich pisarzy, na równi z Kafką, Dostojewskim i Proustem. Ten zafiksowany analnie pornografoman - no błagam! Na szczęście w innym fragmencie przyznał, że Sade był raczej drugorzędnym pisarzem, za to jego libertyńską filozofię uznała za godną analizy.

Ta filozoficzno-literacka część podobała mi się najbardziej - chociaż przyznaję bez bicia – przez wysoki próg wejścia i nietrafiający do mnie styl, zrozumiałam z niej mniej niż połowę. Camus wyraźnie lubi pojęcie ascezy, gdyż przypisuje je wielu raczej różnym zjawiskom. Ascezą nazywa między innymi romantyczny dandyzm, surrealizm, bunt , wolność absolutną, nihilizm… Hmmm, do rozważenia.

Ale warto wrócić do camusowskiego widzenia twórczości Nietzschego, Kafki czy Dostoja. Niektóre myśli wydawały mi się bardzo trafne i warte zapamiętania.

Ta książka przeżyła ze mną wiele, bo też czytałam ją rekordowo długo z uwagi na brak porozumienia między mną a Autorem. Jak nigdy byłam blisko podpatrzonego na LC zjawiska „DNF”. Przeżyliśmy mycie okien, gości, opiekę nad wnusiątkiem, zawirowania w pracy, chorobę mąża (wiadomo, 37,3 i trzeba wzywać koronera i notariusza do testamentu!) i pięć innych książek. Ale pomyślałam sobie – może i Camus Wielkim Pisarzem był, może kiedyś uwielbiałam Obcego i Upadek, może też z Camusa wyrosłam. Ale Camus mnie nie pokona, przeczytam te Eseje, choćby kamień Syzyfa spadł na moją głowę!

No i przeczytałam i z tego powodu przyznaję sobie Order Zakładki i prawo do przeczytania kolejnych książek. Do usług, kłaniam uprzejmie!

Trochę potrywializuję. Wierzący mówią – Jeśli Boga nie ma, to hulaj dusza, ludzie będą mieli większą pokusę czynienia zła. Camus mówi – jeśli Boga nie ma, ludzie powinni stać się odpowiedzialni za swe życie i postępki i chętniej czynić dobro. Bo nieistniejący Bóg nie da zbawienia, otuchy, ...

Rozwiń

Zwiń

Z tej Narcyzy musiał być kawał przebojowej, zadziornej i stanowczej kobity, wielce zasłużonej na polu oświaty i społecznictwa. Pod względem swobodnych obyczajów i literackiego zajęcia mogę Ją nazwać polską George Sand. Nieprzypadkowo patronuje jednemu z najlepszych warszawskich liceów z wiodącym językiem francuskim.

A powieść ta jest równie kwiecista jak imię autorki. Przypomina nawet wielki bukiet najróżniejszych kwiatów, które składają się na zjawisko romantyzmu. Bo w dość cienkiej książeczce zawarto tyle inspiracji i tropów charakterystycznych dla ducha epoki, że zliczyć trudno.

Tytułowa Poganka to zmora, miłość życia i natchnienie jednego z bohaterów. Miłość fatalna, zaborcza, aż do zatracenia. Dama ta jest pełna fantazji, szalona i bezczelna, za nic mająca konwenans, zasady moralne, religię i ludzkie dobro. Jej władza nad kochankiem, całkowity brak zasad, wielka uroda nie mogły zaowocować innym imieniem niż wszechmocna i sławna Aspazja.

Ale ta fatalna miłość Beniamina i Aspazji to tylko jeden z wątków opowieści. Autorka opisuje całą masę typów ludzkich właściwych jej czasom. Często wydawało mi się nawet, że tych postaci jest aż nazbyt wiele i zbyt drobiazgowo opisanych, gdyż nie każda z nich odgrywa w książce znaczącą rolę. A ja lubię, kiedy wiszące na ścianie strzelby w końcu strzelają.

Nieszczęsny bohater spotyka się przy "prześlicznym kominku z kolumienkami" ze sporym gronem przyjaciół na "gawędki". Jego opowieść to pudełko w pudełku - zanurzając się w nią całkiem zapominamy o reszcie zasłuchanego towarzystwa. A pochodził Beniaminek z wielodzietnej, kochającej się rodziny. Każde z rodzeństwa to osobny portrecik i niepowtarzalna osobowość. Wielką namiętność wyprorokował mu brat Cyprian - zarażony wampiryzmem artysta, który wymalował tajemniczy portret Aspazji z Peryklesem. Obraz okazał się niepokojąco podobny do prawdziwej kobiety a kiedy spłonął.... Stały się rzeczy dziwne i znaczące!

Całkiem podobni ci romantycy do współczesnego pokolenia! Goniący za grozą i tajemnicą, chętnie zanurzający się pogańskie dzieje, zafascynowani ludowymi baśniami, miłujący dziwaczność i nietypowe opresje. I tak samo rozdarci między pragnieniem wielkiej namiętności a spokojnym porządkiem zwykłych dni. Gdyby mieli Internet, bez wątpienia podbijaliby tam bębenek swych obsesji.

Powieść nieco się zestarzała, zwłaszcza w warstwie językowej. Nie umieściłabym jej w ścisłej czołówce dziewiętnastowiecznych dzieł, ale warto było zaprzyjaźnić się na chwilę z Madame Żmichowską.

Z tej Narcyzy musiał być kawał przebojowej, zadziornej i stanowczej kobity, wielce zasłużonej na polu oświaty i społecznictwa. Pod względem swobodnych obyczajów i literackiego zajęcia mogę Ją nazwać polską George Sand. Nieprzypadkowo patronuje jednemu z najlepszych warszawskich liceów z wi...

Rozwiń

Zwiń

Co ja sobie myślałam sięgając po tę książkę? Może, z uwagi na wieloletnie, z dziada pradziada zajęcie intelektualne linii Łubieńskich (w sumie posłowanie do Sejmu PRL, też wymagało nie lada jakich wygibasów myślowych), że będzie to jakiś filozoficzny esej o marnej kondycji ludzkiej albo śmieciowych ideologiach.

A to jednak dosłownie o śmieciach – tych naszych osobistych i tych przemysłowych, a jeśli esej to mocno przyrodniczy i podszyty „ekologiczną nerwicą”. Autor dość szczegółowo zaznajamia czytelnika z różnymi aspektami śmieciowej gospodarki, a także wskazuje na fakt, że ślady ludzkiej działalności są nie do zatarcia i dosłownie wyskakują jak diabeł z pudełka nawet tam, gdzie nikt ich się nie spodziewał. Choćby w myślistwie, gdzie okazuje się, że dzikie ptactwo choruje na ołowicę od śrucin, które utkwiły w ciele i nie zabiły od razu. Po lasach wala się masa łusek po nabojach (jedna upolowana kaczka to kilkanaście zużytych naboi) a w szuwarach - padłe od strzału ptactwo napchane śrutem, które staje się pokarmem dla innych leśnych zwierząt i łańcuch zatrucia toksycznymi metalami ciągnie się jak knieja dłuuga i szeroka.

Po lekturze doszłam do wniosku, że cały przemysł i gospodarka śmieciowa opiera się na wielopiętrowej obłudzie. Idąc od dołu, to zwykła, codzienna ludzka obłuda, której przykłady widzę po każdorazowym topnieniu śniegów. Pół życia spędzam na grodzonym nowoczesnym osiedlu z wymuskanymi trawniczkami i jeszcze bardziej wymuskanymi mieszkańcami, którym sprawa czystości i ekologii nie schodzi z ust. Tymczasem wiosenne miejsca po trawnikach, mimo monitoringu, tabliczek i ogólnej „ą – ę - warszafkę” atmosfery aż kipią psimi kupskami i innym niezidentyfikowanym brudem.

Inna, znacznie groźniejsza dla środowiska obłuda to obłuda producentów najróżniejszych artykułów. Pod płaszczykiem troski o wygodę i zdrowie klienta, robią co chcą i co się im najbardziej opłaca. Wciskają wszędzie opakowania ze sztucznych tworzyw, mydlą oczy recyklingiem – chociaż ogromna większość odpadów, z różnych względów nie nadaje się do ponownego wykorzystania. Komu zresztą opłaca się granulat z zużytych butelek, skoro nowo wyprodukowany jest tylko nieznacznie droższy a znacznie wyższej jakości? Opowiada się nam bajki o „ekologicznych” papierowych opakowaniach, jednocześnie zespalając je z plastikowym okienkiem, przez co torebka nie nadaje się do przetworzenia. Autor nie odniósł się do wszechobecnych tetrapaków, które uparcie zaleca się wyrzucać do pojemników na tworzywa, chociaż konia z rzędem za technologię rozdzielenia tego sprasowanego papieru, folii i warstewki aluminium… Więc nadal nie wiem po co, ale segreguję jak każą. Oferuje się nam też kolejne generacje super-ekologicznych i energooszczędnych sprzętów AGD, bez zwracanie uwagi na kolosalne koszty energii przy ich produkcji.

W ogóle śmieciowy Armaggedon zaczął się chyba w momencie wyprodukowania pierwszego tworzywa sztucznego. Jakieś tam odpady w postaci starych szmat z naturalnych włókien, resztek jedzenia czy połamanych desek w końcu wrócą do obiegu materii w rozsądnym czasie. Tymczasem w świecie polimerów ŻADNE z wyprodukowanych ludzką ręką tworzyw, nawet to „biodegradowalne”, nie rozłożyło się w naturalny sposób.

Plastik jest wszechobecny, co widać na oceanach i w kilku olbrzymich plamach śmieciowych dryfujących swobodnie po światowych wodach. Podobno już za chwilę waga tych śmieci przekroczy biomasę ryb w oceanach…

I tu wściekam się na ten najwyższy i nie do zwalczenia poziom obłudy, jaki prezentują rządy. Bo jak się prześledzi te śmieciowe oceaniczne wyspy, to okazuje się, że większość z nich pochodzi z kilku największych światowych rzek. Tak się składa, że są to rzeki azjatyckie i afrykańskie. Tak się składa, że globalna gospodarka śmieciowa polega na wysyłaniu kłopotliwych odpadów z krajów o wysokim poziomie regulacji ekologicznych do krajów, gdzie takich regulacji nie ma! Tak się też potem składa, że nagle masowo płoną wysypiska odpadów, za które nie wiadomo kto jest odpowiedzialny.

A władze nadal uporczywie wywołują ekologiczne wzmożenie w zachodnim społeczeństwie, przerzucają na obywatela koszty segregacji, wędrówek po pszokach, poszukiwania czynnych automatów kaucyjnych, wielogodzinnego zastanawiania się nad zakupem takiego czy innego towaru, w zależności od „śladu węglowego”, rezygnacji z aut, podróży, zakupów ubrań i nieosiągalnego życia w stylu „zero waste”. Tymczasem chodzi tylko o to, żeby śmieci zeszły nam z oczu. Oby tylko ktoś je szybko zabrał i wywiózł daleko – najlepiej za granicę. Najlepiej tam , gdzie Europa już wysłała swój przemysł, sama szczycąc się wypełnianiem kolejnych restrykcyjnych norm ekologicznych. A my sobie dalej segregujmy te papierki, nie spuszczajmy wody w toalecie, pierzmy w orzechach i jedzmy kukurydziane trociny.

Zanim ta planeta spłonie, to najprędzej trafi ją szlag od ciężkiej wściekłej apopleksji, jaka ją trafi za takie pomysły.

Co ja sobie myślałam sięgając po tę książkę? Może, z uwagi na wieloletnie, z dziada pradziada zajęcie intelektualne linii Łubieńskich (w sumie posłowanie do Sejmu PRL, też wymagało nie lada jakich wygibasów myślowych), że będzie to jakiś filozoficzny esej o marnej kondycji ludzkiej albo ś...

Rozwiń

Zwiń