100 powieści, które ukształtowały nasz świat (według BBC)

Adam Jastrzębowski
06.11.2019

Każda kolejna przeczytana książka wpływa na nasz sposób myślenia. Przez akceptację albo odrzucenie proponowanych treści kształtujemy samych siebie. Z takiego założenia wyszła stacja BBC, która właśnie opublikowała listę 100 powieści, które ukształtowały nasz świat. Obok książek J.M. Coetzeego, Steinbecka czy Atwood znalazły się na niej również powieści George'a R.R. Martina i J.K. Rowling, a nawet „Dziennik Bridget Jones”.

100 powieści, które ukształtowały nasz świat (według BBC)

Zestawienie obejmuje pozycje wydane w języku angielskim w ciągu ostatnich 300 lat. Wyboru dokonała wyselekcjonowana grupa złożona z pisarzy, krytyków i kuratorów. Należy pamiętać, że jak każde takie wyliczenie, także i to proponowane przez angielską stację obarczone jest błędem subiektywności, dlatego najlepiej potraktować płynące z Londynu propozycje jako odpowiedź na pytanie: „co warto przeczytać?”.

Sto książek, dziesięć grup

Książki nie zostały podzielone według klucza gatunkowego, a raczej tematycznego. Zostały pogrupowane w dziesięć działów: tożsamość (Identity), miłość (Love, Sex & Romance), przygoda (Adventure), życie, śmierć i inne światy (Life, Death & Other Worlds), polityka, władza i protest (Politics, Power & Protest), klasy i społeczeństwo (Class & Society), dojrzewanie (Coming of Age), rodzina i przyjaźń (Family & Friendship), przestępstwa i konflikty (Crime & Conflict), łamanie zasad (Rule Breakers). Ich ułożenie w grupach odzwierciedla sposób, w jaki powieści wpływają na nasze myślenie o świecie i kształtują nasze umysły. Niektóre wybory zaskakują, inne są oczywiste. Co ważne, w zestawieniu ujęto nie tylko książki klasyfikowane jako „literatura piękna”, lecz także takie tytuły, jak chociażby „Dziennik Bridget Jones” czy „Gra o tron”, a także książki adresowane do dzieci.

Których z proponowanych przez BBC pozycji nie umieścilibyście na tej liście? Jaka książka została według was pominięta? Która powieść wywarła na was największy wpływ? Zachęcamy do zostawiania swoich sugestii w komentarzach.

Duma i uprzedzenie Bridget Jones

Reklama

W grupie „tożsamość” („Identity”) jurorzy umieścili między innymi „Umiłowaną” noblistki Toni Morrison, „Białe zęby” Zadie Smith czy „Szklany klosz” zmarłej w 1963 roku Sylvii Plath.

Wśród najważniejszych książek opowiadających o miłości znalazł się wspomniany już bestseller Helen Fielding, zestawiony z „Dumą i uprzedzeniem” pióra Jane Austen.

Przygodę reprezentuje cykl „Mroczne materie” Philipa Pullmana, o którym jedna z zaproszonych do wyboru książek osób, pisarka Juno Dawson powiedziała, że pokazuje pełnię możliwości, jakie dają powieści adresowane do młodszych czytelników.

W niezwykle pojemnej kategorii „Życie, śmierć i inne światy” jurorzy umieścili sagę George'a R.R. Martina, a także klasyków fantastyki Ursulę K. Le Guin, Franka Herberta i C.S. Lewisa.

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Post udostępniony przez BBC Arts (@bbcarts)

 

Literatura piękna na równi z komiksami

Pojawienie się antyutopii Aldousa Huxleya czy „Zabić drozda” Amerykanki Harper Lee na liście wśród książek oddziałujących na nasze myślenie o polityce nie jest zaskoczeniem. Jednak znalazło się tam również miejsce dla powieści graficznej „V jak Vendetta” Alana Moore'a i Davida Lloyda. Niektórych fakt zrównania komiksu z literaturą piękną może szokować, ale jak powiedział w rozmowie z Bartkiem Czartoryskim legendarny brytyjski rysownik Eddie Campbell: „komiksy stają się niemal literaturą naszej epoki”.

Klasa i społeczeństwo to według BBC domena takich pozycji, jak Steinbeckowska „Ulica Nadbrzeżna” czy „Okruchy dnia” Kazuo Ishiguro, zaś o nadchodzącej nieuchronnie dorosłości dowiemy się najwięcej z „Harry'ego Pottera” i „Sekretnego dziennika Adriana Mole'a.

Nasze myślenie o przyjaźni i rodzinie kształtują klasyczna powieść George'a Eliota „Miasteczko Middlemarch” i opublikowana w 1932 roku parodia wyidealizowanego życia na wsi „Cold Comfort Farm” Stelli Gibbons.

Virginii Woolf łamanie zasad

Tych, którzy szukają wrażeń związanych z czytaniem powieści opowiadających o zbrodniach i konfliktach, autorzy listy odsyłają do Arthura Conana Doyle'a, ale także do opisującej Stany Zjednoczone w 2074 roku, w dniu wybuchu drugiej wojny secesyjnej, „Ameryki w ogniu” Omara El Akkada.

Ostatnią wyróżnioną przez BBC kategorią są powieści, które zmieniły zasady funkcjonowania świata. Wśród „łamaczy zasad” wyróżniony został „Rok 1984” Orwella, „Orlando” Virginii Woolf czy „Ostatnie westchnienie Maura” Salmana Rushdiego.

Pełna lista dostępna jest na stronie internetowej BBC.

Inne, częściowo pokrywające się propozycje 100 najważniejszych powieści zostały stworzone między innymi przez „The New York Times” oraz przez brytyjski „The Guardian”. Można je odszukać wśród funkcjonalności Półki w naszym serwisie:
„The New York Times”
„The Guardian”.

Reklama

komentarze [46]

Sortuj:
4195
3955
11.11.2019 18:20

Ja potrafię z książki,każdej . Prawie wyciągnąć coś.Piekneho.Czytam sercem ,nie rozumem.Stad nawet u Michalak, umiem wyciągnąć coś pięknego i artystycznego.I dlatego,wiele osób mnie tu za to nie lubi.


0
1464
11.11.2019 18:25

A Ty się wcale tym nie przejmuj. Rób swoje, czytaj co chcesz i miej z tego radość.


4195
3955
11.11.2019 18:26

😊


327
323
10.11.2019 17:42

A gdzie w tym całym, nijakim zestawieniu np. dwa wielkie dzieła
-  Imię róży i  Doktor Żywago? Zabrakło dla nich miejsca?


4
1
11.11.2019 00:27

Widocznie nie zachwycaja, mnie "Ime Rozy" znudzilo a raczej zniechecilo po kilkunastu stronach - wole Lewisa.


2882
727
11.11.2019 20:27

Obie książki uważam za bardzo dobre, ale nie miały wpływu na mój świat.


4195
3955
09.11.2019 16:43

Kiedyś próbowałem czytać Szatańskie Wersety.Co za nuda, rozumiem.Ze dla muzułmanów,to obraza.Dla mnie,to nic ciekawego.


Reklama
511
297
08.11.2019 13:07

To co już zostało tu powiedziane - anglojęzyczne (choć rasowo obowiązkowo zróżnicowane ;-) A np. takie Quo Vadis - trochę lat temu lektura we francuskich szkołach, mein campf, dzieła Marksa itp. I "nasz świat" czyli jaki - ten sprzed 300, 50, 20 lat czy rok 2019? Ciekawsza dyskusja chyba by była na temat "czy książka może zmienić człowieka?" Trwale...


2207
75
08.11.2019 10:37

Podoba mi się zdanie "(...) dlatego najlepiej potraktować płynące z Londynu propozycje jako odpowiedź na pytanie: „co warto przeczytać?”."
Jeśli tak spojrzeć na zaproponowane lektury, to z całą mocą podpisuję się pod tą listą BBC. Jest tu wiele świetnych pozycji, sporo też jest takich, które można lubić lub nie, ale dobrze i warto jest znać, chociażby po to, żeby mieć...

więcej

917
503
08.11.2019 10:04

Niespecjalnie przejmowałbym się listami - odgórnie mają wyznaczony cel. Albo lecą w niszą albo w popularne hity. Albo ograniczają się do języka albo do wyznaczonego klucza przez jakiegoś redaktora. Dużo zależy od kontekstu. Od dawna traktuję listy jak zabawy, które nie wiele mają wspólnego z najwybitniejszymi tytułami w literaturze, ale zawsze trafi się coś godnego uwagi.


4195
3955
08.11.2019 20:19

Czasem ja się skuszę,na jaKIŚ hit.


917
503
08.11.2019 20:28

I też dobrze. Po to są te listy.


4195
3955
07.11.2019 20:10

Uwaga planuję przeczytać Edward Lee Świnia,czuję że to będzie jazda.


4195
3955
07.11.2019 15:53

Jeżeli o tym mowa,o przyżywaniu. To jak przeczytam fantasty.To kiedy jadę autobusem.Zaczynam widzieć smoki i elfy.Nie powiem,co myślę po horrorze ekstremalnym.


631
299
07.11.2019 10:01

A ja twierdzę, że co kraj, to inny gust - we wszystkim. Szkoda, że Greya tu nie umieścili... Ameryka ma swój ranking, Brytyjczycy swój, a w Polsce? Powinno powstać takie zestawienie 100 powieści, które wpłynęły na Polaków... (według LCz) ...


322
60
07.11.2019 17:53

Niedawno Tygodnik Polityka zrobił kanon na 100-lecie niepodległości. Wiele dobrych rzeczy tam uwzględniono


1297
130
07.11.2019 08:49

George'a Eliota? przecież to pseudonim kobiety.


zgłoś błąd