Nasza strona internetowa wykorzystuje cookies (pol.: ciasteczka)

W celu sprawnego i szybkiego działania serwisu, zapewnienia wygody podczas jego przeglądania, dostosowywania funkcjonalności do indywidualnych potrzeb użytkowników, a także w celach statystycznych oraz reklamowych, używamy informacji zapisanych za pomocą cookies. Korzystanie z serwisu jest równoznaczne ze zgodą użytkownika na stosowanie plików cookies. Więcej informacji znajdziesz tutaj.

Futbol w cieniu Holokaustu. Ajax, Holendrzy i wojna.

Tłumaczenie: Łukasz Golowanow
Książka jest przypisana do serii/cyklu "Wiatr historii". Edytuj książkę, aby zweryfikować serię/cykl.
Wydawnictwo: Wiatr od Morza
7,39 (36 ocen i 6 opinii) Zobacz oceny
10
1
9
5
8
11
7
10
6
8
5
1
4
0
3
0
2
0
1
0
Darmowe dodatki Edytuj książkę
szczegółowe informacje
tytuł oryginału
Ajax, the Dutch, the War
data wydania
ISBN
9788393665334
liczba stron
350
słowa kluczowe
Holandia, holokaust, ajax amsterdam
kategoria
literatura faktu
język
polski
dodała
joly_fh

Simon Kuper, brytyjski dziennikarz sportowy żydowskiego pochodzenia, omawia tragedię Holokaustu i jej późniejsze reperkusje z niespotykanej dotąd perspektywy – piłkarskiej. Najwybitniejszy holenderski klub piłkarski, Ajax Amsterdam, od zawsze związany był z tamtejszą społecznością żydowską. Autor przedstawia więc zarówno wojenne losy Żydów działających w Ajaksie, jak i powojenne związki klubu...

Simon Kuper, brytyjski dziennikarz sportowy żydowskiego pochodzenia, omawia tragedię Holokaustu i jej późniejsze reperkusje z niespotykanej dotąd perspektywy – piłkarskiej. Najwybitniejszy holenderski klub piłkarski, Ajax Amsterdam, od zawsze związany był z tamtejszą społecznością żydowską. Autor przedstawia więc zarówno wojenne losy Żydów działających w Ajaksie, jak i powojenne związki klubu z Żydami, a pośrednio także Izraela z Holandią. Wskazuje przy tym na zaskakujące powiązania: wielka (i jak wielu przyznaje, całkowicie irracjonalna) sympatia do Kraju Tulipanów panująca w Izraelu, uniemożliwienie arbitrowi z Izraela sędziowania finału Mistrzostw Świata 1978 ze względu na udział Holandii, współtworzenie potęgi „żydowskiego” Ajaksu przez ludzi, którzy wzbogacili się na kolaboracji z III Rzeszą, rzekoma żydowskość wybitnego piłkarza Johanna Cruijffa i wiele innych.

Historia klubu Ajax stanowi dla autora punkt wyjścia do rozważań na temat niezwykłych faktów z historii europejskiego futbolu. Czytelnik pozna między innymi odpowiedzi na następujące pytania: Dlaczego Ernest Wilimowski, jeden z najlepszych strzelców w historii reprezentacji Polski, został wymazany z pamięci polskiego futbolu? Jak zakończył się jedyny mecz niemieckiej reprezentacji, na który pofatygował się Hitler? Jak wyglądały angielskie rozgrywki ligowe w czasie wojny? Dlaczego angielska reprezentacja przed meczem w Berlinie w 1938 roku przyłączyła się do gospodarzy w nazistowskim pozdrowieniu? Czy w latach 70. Diego Maradona mógł rozpocząć karierę w lidze holenderskiej?

Tekst polskiego wydania został opatrzony przez Simona Kupera przedmową, w której autor odnosi się również do aktualnych problemów polskiego futbolu.

 

źródło opisu: Wydawnictwo Wiatr od Morza, 2013

źródło okładki: www.wiatrodmorza.pl

pokaż więcej

Już teraz nowa funkcja: pakiety. Dowiedz się więcej jak kupić kilka książek w najlepszej cenie >>>
Trwa wyszukiwanie najtańszych ofert.
Oficjalna recenzja
Sylwia książek: 891

Przenikanie światów

There's so many different worlds
So many different suns
And we have just one world
But we live in different ones
*

Wszystkie światy przenikają się wzajemnie. Jest ich tak wiele, a żaden nie może egzystować bez drugiego. Są światy wielkie, potężne i wzbudzające respekt, ale są też światy pomniejsze, żyjące w cieniu innych. Czasami zdarza się jednak tak, że te, które rzucają cień są mroczne i wstydliwe dla historii. Są takie światy, w których nikt nie chce żyć, a które ktoś jednak wymyślił. Są światy, o których myśli budzą niesmak i strach. Są światy, które kładą się cieniem na wszystkich pozostałych, nie zostawiając dla nich ani skrawka światła. Takim właśnie cieniem na wielu światach położył się Holokaust.

Gnębienie i masowe mordowanie narodu żydowskiego zostało omówione w tylu aspektach, że niewiele już można o tym powiedzieć. Nie znaczy to co prawda, że mówienie czy słuchanie o tym przestało być w związku z tym bolesne i straszne. To akurat chyba nigdy się nie zmieni, bez względu na to, ile lat i ile słów upłynie. Książka Simona Kupera podchodzi jednak do tematu w sposób z jakim jeszcze się nie spotkałam i to z dwóch powodów. Pierwszym jest fakt, że przedstawia rządy Hitlera i ich skutki z perspektywy Holandii, o której osobiście niewiele wiedziałam jeśli chodzi o tamte czasy; drugim zaś jest temat futbolu, który to jest w zasadzie głównym tematem tej książki.

„Futbol w cieniu Holokaustu. Ajax, Holendrzy i wojna” to na pewno praca nowatorska, choć z wieloma poglądami,...

There's so many different worlds
So many different suns
And we have just one world
But we live in different ones
*

Wszystkie światy przenikają się wzajemnie. Jest ich tak wiele, a żaden nie może egzystować bez drugiego. Są światy wielkie, potężne i wzbudzające respekt, ale są też światy pomniejsze, żyjące w cieniu innych. Czasami zdarza się jednak tak, że te, które rzucają cień są mroczne i wstydliwe dla historii. Są takie światy, w których nikt nie chce żyć, a które ktoś jednak wymyślił. Są światy, o których myśli budzą niesmak i strach. Są światy, które kładą się cieniem na wszystkich pozostałych, nie zostawiając dla nich ani skrawka światła. Takim właśnie cieniem na wielu światach położył się Holokaust.

Gnębienie i masowe mordowanie narodu żydowskiego zostało omówione w tylu aspektach, że niewiele już można o tym powiedzieć. Nie znaczy to co prawda, że mówienie czy słuchanie o tym przestało być w związku z tym bolesne i straszne. To akurat chyba nigdy się nie zmieni, bez względu na to, ile lat i ile słów upłynie. Książka Simona Kupera podchodzi jednak do tematu w sposób z jakim jeszcze się nie spotkałam i to z dwóch powodów. Pierwszym jest fakt, że przedstawia rządy Hitlera i ich skutki z perspektywy Holandii, o której osobiście niewiele wiedziałam jeśli chodzi o tamte czasy; drugim zaś jest temat futbolu, który to jest w zasadzie głównym tematem tej książki.

„Futbol w cieniu Holokaustu. Ajax, Holendrzy i wojna” to na pewno praca nowatorska, choć z wieloma poglądami, opiniami i spostrzeżeniami, które zostały w niej zawarte można było się zapoznać czytając „Jak futbol wyjaśnia świat, czyli nieprawdopodobna teoria globalizacji” autorstwa Franklina Foer’a. Obie książki zasadzają się na tym samy, jednak podczas gdy Foer próbował ogarnąć niemal wszystkie aspekty życia człowieka, Kuper wziął pod lupę właśnie Holokaust i to, jak wpłynął on na piłkę nożną zarówno w życiu piłkarzy, jak i kibiców. Jak słusznie zauważa podtytuł, autor będzie się skupiał głównie na holenderskiej piłce nożnej, choć nie zabraknie także wstawek historiami klubów innych państw. Dowiemy się między innymi, dlaczego na fotografii zdobiącej okładkę książki, angielska reprezentacja wykonuje nazistowskie pozdrowienie i kto się tego później wstydził. Będziemy mieli szansę lekko pokpiwając, współczuć pewnemu trenerowi, który nie przyjął pod swoje skrzydła młodego piłkarza, którego nazwisko dziś zna niemal większość świata (o jakże bliskie życiu jest w tym momencie piłkarskie powiedzenie, że niewykorzystane sytuacje się mszczą!). Poznamy wielu piłkarzy, trenerów i kibiców których życie nagle uległo zmianie, choć na początku często nie zdawali oni sobie sprawy co jest tego przyczyną. Po raz kolejny przekonamy się, że futbol potrafi niekiedy urosnąć do rangi czegoś ważniejszego nawet od przynależności rasowej i tożsamości narodowej.

Simon Kuper będzie także konsekwentnie obalał mit „dobrej Holandii”. Z opowieści snutych przez brytyjskiego dziennikarza wynika, że ani sami Holendrzy, ani przedstawiciele innych narodowości nie bardzo zdają sobie sprawę teraz, po tylu latach, ani nie zdawali sobie sprawy tuż po wojnie, z faktu, że „dobra Holandia” to przede wszystkim Holandia obojętna i cicha, chowająca się przed niebezpieczeństwem i przymykająca oczy. Według Kupera na ten fałszywy obraz kraju wpłynęła po pierwsze osoba Anny Frank, po drugie Strajk Lutowy. Jak jednak udowadnia autor, Holandia wcale nie była taka dobra, a wiele państw, choćby Belgia przyczyniło się dużo bardziej do obrony Żydów w czasach, kiedy było to najbardziej niebezpieczne zadanie.

„Futbol w cieniu Holokaustu” to także wiele wywiadów przeprowadzonych przez autora, z osobami które zazwyczaj nie były na początku skłonne do rozmowy. Trudno się jednak dziwić, skoro Simon Kuper dotarł do osób, które przeżyły Holokaust, ale często były jedynymi wśród bliskich, którym się to udało. Wspomnienia bólu, strachu i straty mieszają się tutaj z ekscytacją i nigdy niegasnącym duchem sportowej rywalizacji. Poznamy relacje naprawdę wielu ciekawych osób, z których niemal każda ma do opowiedzenia jeśli nie zabawną, to pouczającą bądź po prostu ciekawą anegdotę. Jednak najbardziej przejmujące będzie właśnie przenikanie się światów, które czasami zakrawa na ironię losu. Niekiedy aż dziwne, że szum wiatru nie układa się w szyderczy śmiech...no właśnie - kogo? Jeśli boga, to którego? Jest ich przecież tak wielu, a każdy z założenia jest dobry...Jeśli świata, to którego? Jest ich tak wiele, a każdy z założenia miał być dobry. Który świat był wtedy bardziej prawdziwy? Ten, w którym Żydzi stali czekając na wywiezienie do obozu zagłady, czy ten, w którym kilka metrów dalej obywatele Holandii grali w tym samym czasie w piłkę nożną, a ich beztroskie głosy unosiły się nad głowami skazańców? Oba były równie prawdziwe, choć tylko jeden z nich zasługiwał na rację bytu.

Pierwsza książka Wydawnictwa Wiatr Od Morza z serii „wiatr historii” jest przede wszystkim kolejnym świadectwem zła, jakie zawsze niesie ze sobą wojna. Jednak zestawiając je z czymś tak (wtedy) przyziemnym jak sport, Kuper uzyskał jeszcze większy kontrast między dobrem a złem. Masowe mordy rozgrywały się w tym samym czasie, co mecz. Podczas gdy inni toczyli walkę o puchar, inni nie mieli nawet szansy na walkę o życie. „Futbol w cieniu Holokaustu” opatrzony jest dodatkowo wieloma zdjęciami, które jeszcze dobitniej przekonują o prawdziwości tego, co w niej zawarte. Czarno-białe fotografie pokazują piłkarzy w akcji i ludzi, którzy po wojnie zostali skazani na śmierć, za zbrodnię jakich się dopuszczali. Beztroska wciąż miesza się z tragedią. Do tego poznajemy niemal od podszewki historię klubu Ajax Amsterdam, która (choć wielu zapewne by tego nie chciało) na zawsze już związana będzie z żydowską częścią Holandii.

Książka Simona Kupera to lektura niezaprzeczalnie poruszająca i odsłaniająca przed nami karty, które choć może nie są asami w rękawie, to na pewno warto się z nimi zapoznać i mieć je w swojej talii. Autor poświęcił wiele swojego czasu i energii na jej napisanie i jego wysiłek z pewnością nie poszedł na marne. Takie książki są potrzebne, aby jeszcze raz każdy z nas mógł obiecać sobie i innym, że podobna tragedia już się nie powtórzy, że nie będzie miała prawa, po tylu świadectwach, które mamy przed sobą. Książka będzie też na pewno gratką dla fanów futbolu rozsianych po całym świecie, którzy lubią na swoją pasję spojrzeć pod jeszcze jednym, nowym kątem. Dodam jeszcze, że autor poczynił ukłon w stronę polskich czytelników i załączył przedmowę napisaną specjalnie do polskiego wydania. Oddajmy więc ukłon i sięgając po lekturę, sięgnijmy umysłem do jeszcze jednego świata.

* Dire Straits - Brothers in arms

Sylwia Sekret

pokaż więcej

Sortuj opinie wg
Opinie czytelników (164)
 Pokaż tylko oceny z treścią
książek: 177
FCBTVpl | 2017-02-22
Na półkach: Przeczytane, Posiadam

Futbol w cieniu Holokaustu

W moje ręce trafiła historyczna książka o czasach wojny, oczywiście dotycząca futbolu. Poniżej kilka słów o pozycji "Futbol w cieniu Holokaustu".

Książka zaczyna się od przedmowy autora do polskiego wydania, w której autor pokazuje jak bardzo się cieszy, że jego książka została opublikowana w kolejnym języku. A tym bardziej polskim, bo wie, że to właśnie nasz kraj najbardziej cierpiał w tych latach.

Skąd u sportowego dziennikarza takie zamiłowanie i chęć napisania książki o czasach wojny? Odpowiedzi na to pytanie można szukać w biografii pisarza. Sam bowiem jest żydowskiego pochodzenia.

Punktem wyjściowym dla autora jest Ajax Amsterdam. Jest to klub od zawsze związany ze społecznością żydowską.

Autor stara się także wyjaśnić antysemickie przyśpiewki, które spotykane są w Holandii, nawet jeszcze po czasach wojennych. Kupper wie że w Polsce problem ten, jest nawet aktualnie jeszcze poważniejszy.

Większość ludzi, z którymi autor rozmawiał na potrzeby...

książek: 386
Danielsson | 2016-09-06
Na półkach: Przeczytane
Przeczytana: 06 września 2016

Dość nierówna książka. W jednym miejscu autor skupia się na grzebaniu w archiwach i opisywaniu każdego dokumentu, który znalazł, za to kiedy indziej zdecydowanie odjeżdża od tematu książki (zakładam, że temat jest podany w tytule). Do tego dochodzi trochę wyciągania brudów i rozliczania się z przeszłością, co może dla niektórych być czymś nieszkodliwym, dla innych znowu niesmacznym. Jeśli chodzi o mnie to powiem tyle: książka jest bardzo ciekawa, można dowiedzieć się wielu istotnych rzeczy (nie tylko, a raczej przede wszystkim nie o piłce nożnej) i jeśli miałbym wskazać jakiś jej minus to jest to właśnie ta nierówność. Polecam nie tylko fanom tego sportu.

książek: 266
Paweł | 2016-09-17
Na półkach: Przeczytane

Świetny, dobrze udokumentowany reportaż. Autor - dziennikarz sportowy, holenderski Żyd - przygląda się w nim Holokaustowi Żydów z perspektywy rozwoju rozgrywek piłkarskich na zachodzie Europy (Podtytuł jest trochę mylący - chociaż zdecydowanie najważniejszy jest tutaj kontekst holenderski i Kuper dużo uwagi poświęca Ajaxowi Amsterdam, to szeroko omawia także sytuację w innych klubach i państwach, np. w Anglii, Niemczech czy we współczesnym Izraelu). Kuper w swoich reportażach nie skupia się wyłącznie na czasach wojny - interesują go także przedwojenne losy Żydów, narodziny nazizmu, obecność ocalonych w życiu publicznym po wojnie czy współczesna pamięć Zagłady. Z jego tekstów można sporo dowiedzieć się o Zagładzie i niemieckiej okupacji na zachodzie Europy oraz o samej Holandii. Zamiarem Kupera jest odbrązowić jej wizerunek jako tolerancyjnego kraju, który "uratował Anne Frank" (perspektywa szczególnie rzadka w Polsce, gdzie od lat Holendrów stawia się jako wzór obywatelskich cnót)....

książek: 71
olo | 2016-10-16
Na półkach: Przeczytane
Przeczytana: 16 października 2016

W morzu książek sportowych, z których tylko kilka nadaje się do czytania, to jest pozycja wyjątkowo wartościowa. Futbol znajduje się gdzieś w tle i to pierwsza jej zaleta. Kolejna, że obala mit o tolerancyjnych Holendrach i bez ogródek pokazuje ich kolaborację z Niemcami i nieczułość wobec Żydów w czasie drugiej wojny. Są też fragmenty o podejściu do piłki Anglików podczas wojny, Francuzów.
Kuper jest do bólu obiektywny. Dostrzega szarości, trudne wybory czasów wojny, skomplikowane historie (jest wzmianka o Wilimowskim). Starał się rozmawiać z każdym uczestnikiem tamtych wydarzeń, czasami stojących po różnych stronach. Fragmenty o Ajaksie znakomite, tyle że nie bardzo chce się im kibicować po tym, co Kuper napisał.

książek: 513
Zax | 2014-07-15
Na półkach: Przeczytane, Posiadam
Przeczytana: 2013 rok

Od dawna chodziła mi po głowie pewna myśl: "Przeczytać jakąś książkę na temat piłki nożnej". Kolejne wydawane tytuły nie pozwalały mi jednak zrealizować mojego założenia. A to Andrzej Iwan opowiada, co się działo w szatni Wisły Kraków, a to Grzegorz Szamotulski sypie opisami zabawnych sytuacji ze swojej piłkarskiej kariery... jakoś mnie to nie pociągało. W październiku wydawnictwo "Wiatr od Morza" wydało tytuł, którego nie mogłem ot tak ominąć - historia Ajaxu Amsterdam, jednego z moich ulubionych klubów, w nawiązaniu do Holokaustu? Simon Kuper, prawdziwy obieżyświat, urodzony w Ugandzie, a związany głównie z Niderlandami i Wielką Brytanią pisarz i dziennikarz, podjął się tematyki, której wcześniej nie poruszył prawdopodobnie nikt. Holokaust został przemaglowany w wielu książkach czy filmach i wydawać by się mogło, że o tej tragedii powiedziano już wszystko. Okazuje się, że można spojrzeć na to wydarzenie z jeszcze jednej strony.

Autor opisuje piłkę nożną lat 30. i 40. XX wieku....

książek: 259
Tomasz Czekała | 2014-12-29
Na półkach: Przeczytane, Posiadam
Przeczytana: 29 grudnia 2014

Futbol podany w wojennym sosie. Smakowało!

książek: 102
warszawianin26 | 2018-01-13
Na półkach: Przeczytane, Posiadam
Przeczytana: 13 stycznia 2018
książek: 15
Aklus | 2017-11-05
Na półkach: Przeczytane
książek: 45
maciej_kas | 2017-10-25
Na półkach: Posiadam, Przeczytane
książek: 725
Nao | 2017-07-11
Na półkach: Przeczytane, Posiadam
Przeczytana: 31 sierpnia 2017
zobacz kolejne z 154 
Moja Biblioteczka
Jeżeli chcesz dodać książkę do biblioteczki, wybierz półkę, oceń lub napisz opinię.
Przeczytane
loading
Cytaty z książki
lista cytatów dodaj cytat
Inne książki autora
więcej książek tego autora
Powiązane treści
Wszystkiemu winien wiatr od morza

Zapraszamy do lektury wywiadu z Michałem Alenowiczem, założycielem wydawnictwa Wiatr od Morza, którego książki "Dostatek", "Wybrany", "Pobojowisko", "Futbol w cieniu Holokaustu" oraz "Dotyk" ukazały się pod naszym patronatem. 30 września ukaże się książka "Anglicy na pokładzie" - również pod naszym patronatem. Wywiad przeprowadził Tomasz Zboina, autor bloga thatslife.pl. 


więcej
więcej powiązanych treści
zgłoś błąd zgłoś błąd