Nasza strona internetowa wykorzystuje cookies (pol.: ciasteczka)

W celu sprawnego i szybkiego działania serwisu, zapewnienia wygody podczas jego przeglądania, dostosowywania funkcjonalności do indywidualnych potrzeb użytkowników, a także w celach statystycznych oraz reklamowych, używamy informacji zapisanych za pomocą cookies. Korzystanie z serwisu jest równoznaczne ze zgodą użytkownika na stosowanie plików cookies. Więcej informacji znajdziesz tutaj.

Matka

Tłumaczenie: Halina Górska
Wydawnictwo: Książka i Wiedza
6 (221 ocen i 20 opinii) Zobacz oceny
10
9
9
11
8
15
7
52
6
59
5
39
4
12
3
13
2
6
1
5
Edytuj książkę
szczegółowe informacje
tytuł oryginału
Mat'
data wydania
liczba stron
368
kategoria
Literatura piękna
język
polski
dodał
megiddovl

Inne wydania

Maksym Gorki był uznawany za jednego z gorliwych piewców socjalizmu jako systemu czystego, zakładającego w swej istocie egalitaryzm. Mimo sprzeciwów pisarza uważano jego twórczość za wyraz fascynacji leninizmem. Na tym tle "Matka" jest opowieścią szczególną. Tytułowa bohaterka, Pelagia Własowa, żyje w cieniu męża pijaka, a potem syna indywidualisty. Z pokorą przyjmuje razy od swego pana i...

Maksym Gorki był uznawany za jednego z gorliwych piewców socjalizmu jako systemu czystego, zakładającego w swej istocie egalitaryzm. Mimo sprzeciwów pisarza uważano jego twórczość za wyraz fascynacji leninizmem. Na tym tle "Matka" jest opowieścią szczególną.

Tytułowa bohaterka, Pelagia Własowa, żyje w cieniu męża pijaka, a potem syna indywidualisty. Z pokorą przyjmuje razy od swego pana i władcy, znosi alkoholowe awantury, poddaje się nędzy wyzierającej zewsząd w jej robotniczym osiedlu. Na tym etapie życia zarysowują się jej główne cechy: upór, nieugiętość, twardość i ogromna wiara w Chrystusa. Okażą się one bardzo ważne, gdy przyjdzie zmierzyć się z fascynacjami syna, mianowicie z rewolucyjnym ruchem socjalistycznym.

Robotników pragnących innego życia Gorki obdarza nieograniczonym uwielbieniem. Powieść staje się apoteozą młodzieży walczącej o lepszą przyszłość. Czasem może to śmieszyć, czasem razić, zwłaszcza gdy bohaterowie wyrzekają się osobistego szczęścia dla dobra sprawy. To już bowiem przerabialiśmy w polskiej literaturze romantycznej. Jednakże idealizm młodych rewolucjonistów zasługuje na uznanie. Umieją oni zarazić swoją ideologią coraz to nowych ludzi. Są doskonale zorganizowani, na wskroś uczciwi, pełni szacunku dla starszych, lecz także burzący autorytety. Nowym guru staje się dla nich młody, odważny człowiek - Paweł Własow. Jednak to nie jego postać jest najważniejsza. O wiele głębiej, ciekawiej scharakteryzowana została jego matka.

W obawie przed utratą syna Własowa próbuje poznać jego świat: myśli, uczuć, idei. Proces matczynej edukacji przebiega wieloetapowo: od pełnego zatroskania o los Pawła, poprzez zaznajamianie się z jego przyjaciółmi, aż po całkowite oddanie się ruchowi rewolucyjnemu.

Uświadomienie polityczne Własowej sprzyja budowaniu poczucia własnej wartości. Ruch socjalistyczny zakłada bowiem nie tylko edukację i wyzwolenie robotników, lecz także równouprawnienie kobiet. Odrywa je od tradycji patriarchalnej, od uzależnienia od ojca czy męża. Zainteresowanie poczynaniami syna prowadzi kobietę do innego życia, w którym staje się matką dla wszystkich młodych ludzi z kółka, kobietą szanowaną i podziwianą.

Swój światopogląd rewolucyjny łączy po tołstojowsku z wiarą w Chrystusa, który pokazuje drogę postępowania bez nakazów dogmatycznych. Chrystus nauczał wśród swoich pobratymców, lecz ci nie chcieli go słuchać. Zdradzony i ukrzyżowany zwyciężył jednak, swoją śmiercią uwiarygodniając własne nauczanie. Własowa wierzy, że towarzysze niosący nowy ład, otoczeni przez szpiclów, są figurą Jezusa, zatem ich idee kiedyś staną się ciałem.

Entuzjazm matki i jej zwątpienie, jej zapał rodzący się nie bez trudów, jej troski, jej litość, jej strach i jej odwaga urealniają całą powieść. Pozwalają zapomnieć o dość tendencyjnym charakterze opowieści, pominąć ideologiczne debaty i skupić się na poznawaniu procesu kształcenia duchowego i intelektualnego kobiety spisanej przez społeczeństwo na straty.

 

pokaż więcej

Brak materiałów.
książek: 141
Logun | 2015-12-27
Na półkach: Przeczytane, Posiadam, Klasyka
Przeczytana: 27 października 2015

Najchętniej napisałbym że jest to przeciętna książka, choć przecież tak nie jest bo "Matka" ma swoje miejsce w historii literatury. Mnie do tej książki nikt nie zmuszał sięgnąłem po nią z ciekawości: po pierwsze Gorki był jednym z ulubionych pisarzy Stalina a to już zachęca do przynajmniej spróbowania jego twórczości, po drugie "Matka" jest określana jako jedna z pierwszych powieści socrealistycznych. I co tu dużo mówić: ciekawość została ukarana. Stalin pewnie był nie przeciętnym zbrodniarzem ale gust literacki miał raczej prosty, gdyż sama powieść jest rzeczywiście socrealistyczna czyli prosta i toporna jak plakat o amerykańskiej stonce. Porusza co prawda ważne problemy: gnębienia prostych ludzi przez wyzyskiwaczy, problemów z wykształceniem, nierówności społecznych, alkoholizmu a nawet przemocy w rodzinie. Problemy ważne ale przedstawione w sposób dość uproszczony: młodzi buntownicy, dobrzy niemal bez skazy kontra opresyjny aparat władzy w całym przekroju od służb porządkowych przez popów po "niezwisłych sędziów" zły i skostniały przeciwny jakimkolwiek zmianom. Ciężko też ocenić tą książkę nie patrząc z perspektywy czasu i historii. Jak na ironię przecież wiemy, że ostatecznie zamykanym w więzieniach, bitym i zastraszanym idealistom udało się wywalczyć nowy rzekomo lepszy świat. Świat w którym za otwarte sprzeciwianie się władzy, nie zamykano na kilka miesięcy do więzienia, lecz zabijano na miejscu strzałem w tył głowy. Czasem dla przykładu z całymi rodzinami. Prawdziwy postęp.

Pokaż wszystkie opinie o tej książce
Już teraz nowa funkcja: pakiety. Dowiedz się więcej jak kupić kilka książek w najlepszej cenie >>>
Trwa wyszukiwanie najtańszych ofert.
Moja Biblioteczka
Jeżeli chcesz dodać książkę do biblioteczki, wybierz półkę, oceń lub napisz opinię.
Przeczytane
loading

Opinie czytelników


O książce:
Dawca Przysięgi I

„Dawca Przysięgi” – najbardziej wyczekiwana przeze mnie książka ostatnich lat, w Polsce podzielona na dwa tomy, wciągnęła mnie bez reszty. Pierwszy to...

zgłoś błąd zgłoś błąd