Książki, które otwierają oczy. O problemie rasizmu, stereotypach i opresji (nie tylko) w Ameryce

Ewa Cieślik
11.06.2020

„Nigdy naprawdę nie zrozumie się człowieka, dopóki nie spojrzy się na sprawy z jego punktu widzenia (…), dopóki nie wejdzie się w jego skórę, nie pochodzi się w jego skórze po świecie”. Ten cytat z „Zabić drozda” Harper Lee dotyka sedna problemu w rozmowach o rasizmie. Możemy jednak próbować zrozumieć człowieka – a pomóc w tym mogą książki. Oto kilka publikacji, które otwierają oczy.

Książki, które otwierają oczy. O problemie rasizmu, stereotypach i opresji (nie tylko) w Ameryce
Reklama

To książki, po które warto sięgnąć nie tylko dziś, choć teraz właśnie, ze względu na sytuację w Stanach Zjednoczonych, niemal każdy ma swoje zdanie na temat sytuacji Afroamerykanów i rasizmu. Czy opinia ta jest wynikiem przeczytanych lektur, czy raczej wiedzy płynącej z telewizji i mediów społecznościowych? To musi ocenić już samodzielnie ocenić każdy z czytających. Niewątpliwie są jednak takie książki, które mogą zmienić nasz sposób patrzenia, ukazując perspektywę innego. Dokonać tego są w stanie pisarze sięgający po różne gatunki literackie – nie tylko reportaż i literaturę faktu, lecz także prozę, która wykorzystując fikcję, mówi o prawdziwej, rzeczywistej sytuacji. Ocenę zostawia czytelnikowi. W końcu wszystko zależy od nas.

Książki zmieniające światopogląd. Porozmawiajmy o kolorze skóry

Wszystko zaczęło się od postu, opublikowanego w mediach społecznościowych w lutym 2014 roku. Reni Eddo-Ledge napisała w nim, dlaczego nie rozmawia już z białymi o kolorze skóry – że ma już dosyć tłumaczenia swoich racji, opisywania rzeczywistości, w jakiej żyje, ciągłej walki ze stereotypami. Otrzymała mnóstwo komentarzy, w których wiele osób dziękowało jej i opisywało własne doświadczenia. Stało się to impulsem do powstania książki, zatytułowanej w podobnie prowokacyjny sposób, jak tamten post. W tej publikacji znajdziemy jednak nie tylko opis osobistych doświadczeń Eddo-Lodge, lecz także pogłębione studium społeczno-kulturowe problemu rasizmu w Wielkiej Brytanii. Autorka pisze w nim o kolonialnej historii Wspólnoty Narodów i skutkach prowadzenia imperialnej polityki. Wyjaśnia, na czym polega rasizm systemowy, ograniczający czyjeś szanse na zdobycie dobrego wykształcenia czy pracy.

Mnóstwo tu faktów naukowych i merytorycznych argumentów, lecz całość jest przedstawiona w przystępny sposób. To solidna dawka wiedzy, dzięki której lepiej zrozumiemy problemy przedstawione w kolejnych publikacjach. Dużą siłę mają także opisy sytuacji związanych z samą Eddo-Lodge lub ze znajomymi jej osobami. Czteroletnia Reni pyta swoją matkę, kiedy w końcu stanie się biała – bo przecież tak wyglądają inni dobrzy ludzie w telewizji, podczas gdy ci źli są czarni. Prawda?

Synowie tamtego kraju

Poniekąd naukowa książka Reni Eddo-Lodge, traktująca w dużej mierze o rzeczywistości życia we współczesnej Wielkiej Brytanii, to doskonały wstęp do książki Jamesa Baldwina. Dzięki „Zapiskom syna tego kraju” (oryg. „Notes of a Native Son”) przenosimy się w miejscu i czasie – trafiamy do Stanów Zjednoczonych 70 lat temu. Bez obaw – wszystko, o czym pisze autor, jest wciąż aktualne. Niestety. Nazwisko zmarłego w 1987 roku Jamesa Baldwina mogło wielu osobom obić się o uszy kilka lat temu, kiedy na ekrany kin trafił film na podstawie innej jego książki, pt.  „Gdyby ulica Beale umiała mówić” (na marginesie zaznaczyć trzeba, że oba te dzieła warte są poznania). „Zapiski syna tego kraju” to zbiór esejów na różne tematy – od literatury afroamerykańskiej i kinematografii (Baldwin opisuje między innymi swoje spojrzenie na „Chatę wuja Toma”), po osobiste doświadczenia autora, choćby te z czasów, gdy mieszkał w Paryżu. James Baldwin to jeden z najsłynniejszych eseistów afroamerykańskich, był zaangażowany w ruch praw obywatelski, wspierał Martina Luthera Kinga. „Zapiski…” to podróż do lat 50. i opis wciąż aktualnej walki o godność. Przy okazji warto też zwrócić uwagę na okładkę tej książki, projektu znakomitego Przemka Dębowskiego, z którym niedawno na lubimyczytać.pl ukazał się wywiad

Koleją podziemną ku wolności

Jeśli już cofamy się w przeszłość, to niech książkowy wehikuł czasu przeniesie nas jeszcze dalej. Do początków, do korzeni rasizmu. Oto stan Georgia, plantacja bawełny, i pracująca na niej niewolnica w trzecim pokoleniu, Cora. „Kolej podziemna” to historia jej ucieczki – najpierw z Georgii, a potem przez kolejne amerykańskie stany. Co Corze da wolność? Czy chodzi tylko o uwolnienie się od przymusu pracy na plantacji? Kolejne stany – Karolina Południowa, Północna czy Indiana – to przystanki na drodze przemocy białych. Colson Whitehead pisze o interesie, który mają ci, którzy pomagają czarnym, o korzyściach, które płyną do uprzywilejowanych. O bezlitosnym systemie, któremu trudno uciec, traktuje też kolejna książka Whiteheada.„Miedziaki” (za które, podobnie jak na „Kolej podziemną”, autor także dostał Nagrodę Pulitzera) to opowieść o latach 60., gdy w Stanach Zjednoczonych obowiązywały tak zwane prawa Jima Crowa, umacniające i legitymizujące ograniczanie praw czarnych Amerykanów. I choć powieść ta to literacka fikcja, to poprawczak, do którego trafia główny bohater książki, istniał naprawdę, a na jego wychowankach przez ponad 100 lat dochodziło do aktów nadużyć i okrutnej przemocy, nie tylko fizycznej, lecz także psychicznej.

Historię ucieczki z plantacji opisuje również Toni Morrison w „Umiłowanej” (podobnie jak dwie opisane powyżej książki, tę także uhonorowano Pulitzerem). Zaliczana do klasyki amerykańskiej literatury powieść dotyczy piętna, jakie na Sethe wywarło doświadczenie życia w niewoli. Realizm miesza się tu z magią, ale to, co najprawdziwsze w prozie Morrison, to opis niekończącej się walki o ludzką godność. Talent pisarski Toni Morrison podkreśliła Nagroda Nobla, przyznana jej kilka lat później, w 1993 roku („Umiłowana” została wydana w 1987 roku). „W powieściach charakteryzujących się siłą wizji literackiej i poetyckich wartości, Morrison przedstawia najważniejsze problemy amerykańskiej rzeczywistości”. Warto tę ocenę Akademii Szwedzkiej wsiąć sobie do serca, które twórczość Toni Morrison niewątpliwie porusza.

#icantbreathe

8 minut i 46 sekund – tyle czasu konał George Floyd, kilkukrotnie powtarzający, że nie może oddychać. O tym, dlaczego właśnie ta śmierć tak bardzo poruszyła Amerykanów, mówiła niedawno Ava DuVernay, reżyserka filmu dokumentalnego „XIII poprawka” i fabularyzowanej „Selmy”. Zwróciła ona uwagę na to, że choć do nadużyć władzy, stosowanych przez policję, dochodziło już wielokrotnie, to scena konania Georga Floyda miała szczególną moc oddziaływania. Oglądający wideo z zatrzymania wyraźnie widzą zarówno twarz ofiary, jak i oprawcy – Dereka Chauvina, policjanta przez 8 minut i 46 sekund duszącego czarnoskórego mężczyznę kolanem.

Warto więc sięgnąć po książki, które również na pierwszy plan wysuwają fakty, którym możemy spojrzeć w twarz. O historii przemocy wobec czarnych napisano wiele reportaży, wśród których niektóre są dziś szczególnie aktualne. Gdy Ameryką wstrząsają kolejne protesty, trzeba przypomnieć sobie, że podobnie rzecz miała się wcześniej –dowodzi tego Jill Leovy. „Wszyscy wiedzą”, zdaje się mówić autorka, zdając relację ze śledztwa białego detektywa Johna Skaggsa związanego z zabójstwem czarnoskórego piętnastolatka Dovona Harrisa. Książka ta to wynik jej trwającego ponad dziesięć lat reporterskiego śledztwa, dzięki któremu czytelnicy mogą poznać niewygodną prawdę o zabójstwie Dovona.

Czy zabójstwa czarnych w Ameryce to efekt nienawiści? Ależ nie – mogliby powiedzieć bohaterowie reportażu Katarzyny Surmiak-Domańskiej – to owoc miłości. „Ku Klux Klan. Tu mieszka miłość” szokuje nie tylko z powodu opisu siły i popularności, jaką wciąż ma rasistowska ideologia, lecz przede wszystkim dlatego, że wyznający ją radykałowie łączą ją właśnie z miłością. Miłością do rodziny, do tradycyjnych chrześcijańskich wartości, do bezpieczeństwa najbliższych. Surmiak-Domańska podróżując po amerykańskich terenach zajmujących tzw. Pas Biblijny zachowuje reporterski obiektywizm, pozwalając mówić swoim rozmówcom. Ocenę zostawia czytelnikowi. W końcu wszystko zależy od nas.

Reklama

komentarze [110]

Sortuj:
185
13
11.06.2020 11:33

Zapraszam do dyskusji.


3938
3698
11.06.2020 13:52

Nawiązanie do sytuacji z USA i pana Floyda.Prawda ? ,wiem.Ze wiele osób oburzy mój pogląd.Ale pan Floyd.Mimo,że jego śmierć była nie potrzebna.Nie był kryształowym człowiekiem.
A co się potem działo w USA.Czy kiedy czarni wybijali szyby w sklepach.I zabierali towar ,to był szczacunek.Dla zmarłego ?
Zniszczono pomnik Kościuszki,gdyż ten był biały.
Dlaczego, nie ma protestów...

więcej

243
8
11.06.2020 14:50

Tylko właśnie o to chodzi, że policja nie ma prawa zabić nieuzbrojonego człowieka, który przez prawie 9 min błaga o życie. Od sądzenia i wymierzania sprawiedliwości jest sąd, a nie policja.
Co do kradzenia towaru ze sklepów, jasne jest to przestępstwo, tylko czemu są donoszone wyłącznie te przypadki popełniane przez czarnoskórych? A te wszystkie (nagrane i widoczne w...

więcej

206
108
11.06.2020 14:55

oldża - są różne rodzaje protestu. Niszczenie miasta, w tym mienia osób niewinnych w imię walki z brutalnością policji, to tylko wymówka dla wandalizmu.A cała otoczka z tym związana, to pseudo komedia przybierająca absurdalne rozmiary.


1006
30
11.06.2020 15:14

A biali nie niszczyli mienia i nie okradali sklepów? Właśnie od takich podziałów ze względu na kolor skóry wszystko się zaczęło. Nie mówmy - biali i czarni tylko ludzie protestujący (pokojowo) i ludzie wzniecający zamieszki. Przemoc zawsze jest zła nieważne, kto ją stosuje i w jakim celu. I nie, nie popieram formy jaką przybrało to w USA, ale przynajmniej jest szansa, że...

więcej

3938
3698
11.06.2020 15:48

A nie zauważacie różnic kulturowych i itp.Nie wierzę w równość wrzystkich ludzi
Świat nie jest sprawiedliwy ,mimo że,nie jest dziś dobrze być białym.Ot tacy chłopcy i dziewczęta do bicia.


680
23
11.06.2020 17:12

Pana komentarze to definicja zjawiska "nie znam się, ale się wypowiem" :)


3938
3698
11.06.2020 17:40

A gdybym powiedział,tak czarni mają rację.Bieli są be,źli nie dobrzy.
Może nie wierzę ,w równy,piękny kolorowy świat.
Są różne rasy,religie,kultury.Poglądy.Niektórzy na Lubimy Czytać,są skrajnie poprawni politycznie.
Już dziś zakazano filmu Przeminęło Z Wiatrem.Co dalej ?
Cenzura muzyki,książek.
A gdyby t.czarny gangster zabił młode białe małżeństwo.Ilu wtedy "antyrasistów...

więcej

680
23
11.06.2020 18:21

Proszę nie przekłamywać. Film "Przeminęło z wiatrem" nie został "zakazany" jak Pan twierdzi, a jedynie został zdjęty z serwisu i zostanie tam ponownie umieszczony z informacją o tym, co niezgodnego z prawdą się w nim pojawia.

P.S.: "Może nie wierzę ,w równy,piękny kolorowy świat" – wierzyć Pan w to nie musi, ale wypadałoby uwierzyć w zasady stawiania przecinków w...

więcej

456
13
11.06.2020 18:36

,, A gdyby t.czarny gangster zabił młode białe małżeństwo.Ilu wtedy "antyrasistów "by protestowało.
Kiedy muzułmanie gwałcili białe kobiety w Niemczech.Jakoś nie było słychać oburzenia.Nawet pamiętam,słowa kilku osób.Bo to taka ich kultura.’’


Istnieje różnica pomiędzy zabójstwami dokonanymi przez ludzi, których działania są poza prawem, a dokonanymi przez funkcjonariuszy...

więcej

1362
117
12.06.2020 10:18

Gdyby niektórzy faktycznie czytali cały czas, to nawet z interpunkcją możnaby sobie w końcu poradzić...


398
21
12.06.2020 14:30

@PaniKiczcock Proszę również nie przekłamywać. Film zostanie ponownie umieszczony, ale z ostrzeżeniem, że film obrazuje przestarzałe stereotypy kulturowe, a nie "z informacją o tym, co niezgodnego z prawdą się w nim pojawia". Przestańmy udawać, że uprzedzenie nie miało miejsca i zmieniać historii, bo nie jest poprawna politycznie.


2753
240
12.06.2020 23:11

nikt - dosłownie nikt w żadnym miejscu - nie powiedział że pan George Floyd był "kryształowy" i że nie popełnił w swoim życiu żadnych błędów. podobne próby umniejszania tej tragedii - tego morderstwa rodzaju "przecież on nie był idealny" są żenujące.

bezbronny człowiek błagający o oddech został zabity z zimna krwią przez kogoś kto powinien chronić i służyć ( na dodatek...

więcej

351
71
15.06.2020 20:18

Rasizm jest stary jak nasz gatunek, jeśli ktoś się diametralnie różnił od grupy to zostawał z niej wyrzucany co równało się najczęściej śmierci, nie lubimy jak ktoś się od nas różni pod żadnym względem, dlatego często dochodzi do atakowania odmieńców, zmiana prawa może wiele ułatwić, ale nie zmieni społeczeństwa to dotyczy wszystkich ludzi, ponieważ jest głęboko...

więcej

3938
3698
15.06.2020 21:25

Sam to doświadczałem , dlatego nie wierzę w lepszy świat.Ludzie to tylko ludzie


238
103
16.06.2020 03:26

Lodołamacz
Bardzo mądre słowa.

Z własnego doświadczenia uważam, iż w naszej biologii siedzi to, że:
1. Człowiek jest istotą stadną;
2. Człowiek nie lubi, kiedy ktoś jest różny od tego, jacy są inni w stadzie. Kolor skóry, przekonania, orientacja, wygląd, ubiór, to co nakłada sobie na śniadanie etc. W stadzie wszyscy są tacy sami;
3. Stado potrzebuje czuć wyższość nad...

więcej

156
12
11.06.2020 17:38

Prosze nie publikowac wiecej Pani Ewy.


972
63
15.06.2020 11:30

Artykuł porusza ważny temat i skłania do refleksji oraz dyskusji, ale niestety w oczy rzuca się kilka rażących błędów :( Przydałaby się korekta tekstu.


411
137
15.06.2020 14:10

A dlaczego?


972
63
15.06.2020 14:18

Dlaczego przydałaby się korekta tekstu? Ponieważ największy w Polsce portal poświęcony literaturze powinien trzymać jakiś poziom poprawności językowej. I o ile mogę jeszcze przymknąć oko na powtórzenia i błędy stylistyczne, tak zwątpiłam, gdy zobaczyłam "wsiąść sobie do serca" :(


411
137
15.06.2020 17:35

@MogwaiGirl
zgadzam się z korektą, choć moje pytanie było do samej kwestii publikacji, do wonap właściwie, wyglądało to na "nie bo nie", a temat, jak sama zauważyłaś, bardzo ważny


3938
3698
11.06.2020 17:55

Tekst Pani Ewy,jest dobry.Każdy ma prawo się wywiedzieć. Ja bym chciał,by na LC,był więcej takich budujących dyskusji.
Dopóki jest kultura w wypowiedzi.Jest wszystko w porządku.


3387
172
11.06.2020 19:09

Zanim zaczniemy rozmawiać o "rasizmie" to polecam ten film: https://www.youtube.com/watch?v=piwaBO6U43U Murzyn i prawnik bez ogródek opowiada jak w statystykach (fakty!!!) wygląda sytuacja.

Pięknie jest się wpisać w falę, prawda? Rasizm i opresja... tylko jakoś pomija się fakty a jedzie na emocjach. Jakoś w w związku z rasizmem nie podnosi się rasizmu Murzynów wobec...

więcej

580
0
11.06.2020 22:04

Rasizm wobec białych nie istnieje - taka jest oficjalna doktryna wszelkiej maści "tęczowych, progresywnych postępowców spod znaku zaciśniętej czarnej pięści". O tym co dzieje się np. w RPA w stosunku do białych farmerów nikt nie chce słyszeć, bo po co? Tylko black lives matter.

Jedyna pociecha w tym, że ta rewolucja podobnie jak każda poprzednia też pożre swoje dzieci. Na...

więcej

389
109
11.06.2020 22:22

Podczas wyprawy do Filadelfii, wybitny wódz plemienia Miami, Mały Żółw (właśc. Mishikinakwa) otrzymał od Kościuszki dwa pistolety z instrukcją "użycia przeciwko każdemu, kto będzie chciał podbić Twój lud" (chociaż w oryginale słowo "subjugate" lepiej w tym kontekście przełożyć jako ujarzmić, ciemiężyć, podporządkować). A ten uliczny motłoch po prostu oddał mocz na pomnik...

więcej

3938
3698
12.06.2020 06:44

W Zimbabwe odbiera się białym farmy.


1440
285
16.06.2020 09:47

Trochę mnie ominęła dyskusja, ale @Sulibrat, protesty BLM właśnie między innymi mają zwrócić uwagę na to, ze policjanci jednak bardzo rzadko ponoszą odpowiedzialność.

Since 2005, 110 nonfederal law enforcement officers have been charged with murder or manslaughter for shooting someone on duty, Stinson’s records show. From those ranks, 42 officers were convicted of a crime...

więcej

3387
172
16.06.2020 11:28

@asymon i ja się zgadzam, zbyt często policjanci którzy popełnili przestępstwa (abstrahując już od wydarzeń w USA) są chronieni. Nie mówiąc już o sytuacjach kiedy są po służbie a zachowują się jak szeryf na dzielni :/

Policjant powinien być kryształowy... inaczej co go będzie różnić od bandyty? Aż się przypomina piosenka Dezertera "Ratunku! Policja!".

LOL, nie nie...

więcej

1440
285
16.06.2020 12:45

@Sulibrat "tak, ale..."

https://www.washingtonpost.com/graphics/2020/opinions/systemic-racism-police-evidence-criminal-justice-system/


3387
172
16.06.2020 15:56

"Tak ale": https://www.youtube.com/watch?v=piwaBO6U43U

Wiesz, racja jest jak d**a, każdy ma własną ;)


2753
240
19.06.2020 17:40

@czytamcałyczas "W Zimbabwe odbiera się białym farmy". nie ma to jak ignorować fakt od czego to się zaczęło a zaczęło się od białych którzy wleźli z brudnymi buciorami na nie swój teren (nie po raz pierwszy) , wyrżnęli całe społeczności i skolonizowali te tereny (też nie po raz pierwszy). ja bym to nazwała karmą.


3938
3698
19.06.2020 18:09

Ale ,że biali dali kaganek oświaty.To już nie .A co by było,gdyby Afryka nie została skolonizowana ?


3387
172
19.06.2020 21:50

Dokładnie. Każda moneta ma dwie strony. Zgadza się, kolonizatorzy dokonali strasznych rzeczy... ale i wspaniałych rzeczy które podniosły poziom życia i organizacji społecznej ludności afrykańskiej. Miejsce widzenia zależy od miejsca siedzenia. Analogicznie: jedni mówią, że chrześcijaństwo zniszczyło rodzimą wiarę Słowian... ale jednocześnie wprowadziło pismo, organizację...

więcej

3938
3698
11.06.2020 19:16

Czekam jak ktoś mnie wyzwie , rasistą.Faszysta i to,że nie lubię lewactwa.Choc głosuje na Biedronka,lub Trzaskowskiego.


880
880
12.06.2020 10:49

W każdej dyskusji, bez względu na temat,prędzej czy później, pada słowo, lewactwo, lewacki. Poproszę o chociaż trzy synonimy słowa lewacki. Lewacki czyli jaki?


3387
172
12.06.2020 13:33

Bardzo proszę: https://synonim.net/synonim/lewacki
Czy to wystarczy czy poprosić o wsparcie kol. Miodka i kol. Bralczyka (znamy się jeszcze z wojska) :)


2753
240
12.06.2020 23:28

czyli czekasz na to jak ktoś nazwie rzecz po imieniu? wręcz się o to dopraszasz.


283
119
11.06.2020 21:46

Myślę, że problem rasizmu jest w Ameryce tak głęboki i co gorsza wykorzystywany przez obie strony do walki, że chyba tylko głęboka i wieloletnia reforma byłaby w stanie jakoś to zmienić. Choć czasami zastanawiam się czy różnym siłom politycznym i ugrupowaniom wzajemna nienawiść nie jest na rękę, daje im paliwo i usprawiedliwienie do przeróżnych działań.


3938
3698
11.06.2020 22:05

Bardzo mądra wypowiedź,przecież są biali dobrzy i źli i czarni dobrzy i źli.


206
108
12.06.2020 00:08

Zgadzam się. Skłóconym społeczeństwem, które jest nabuzowane emocjami łatwiej manipulować.


3938
3698
12.06.2020 06:42

Wystarczy włączyć TVP lub TVN .


3387
172
12.06.2020 13:35

Że zacytuję jeden z moich ulubionych zespołów DOWNSET:

"Love sees no color but America always will,
humanity means nothing in this place where we love to kill (...)"


239
39
12.06.2020 09:26

Ameryka to dziwny kraj, tyle tam mówi się o wolności a jednak rasizm i nietolerancja są na porządku dziennym. Nie wiem co o tym myśleć, bo z jednej strony rozumiem oburzenie ludzi ale nie pojmuję jak można tak niszczyć cudzą własność.


1122
0
15.06.2020 01:26

Jezu, co z tobą jest nie tak? Zginął człowiek z ręki bezwzględnego rasisty -policjanta! - a to czego bardziej nie możesz pojąc to to jak można niszczyć cudzą? Rzeczy materialne ważniejsze od ludzkiego życia? No jednak nie rozumiesz "oburzenia" ludzi. Te zamieszki nie wzięły się znikąd. Przemoc rodzi przemoc, płytka (i pewnie też rasistowska) koleżanko.


239
39
15.06.2020 11:11

Jeżeli usprawiedliwiasz niszczenie dorobku ludzi którzy ciężko i uczciwie pracowali na nie cale życie to twoja sprawa, ja się z tym nie zgadzam. Przemoc i nietolerancja jest na całym świecie, w tym w Polsce, jeżeli w Twoim mieście zginął by człowiek i ktoś zniszczyłby Twój samochód, powybijał szyby w domu, to co byś powiedział?" ok, należało mi się? "
Rozumiem oburzenie...

więcej

1122
0
19.06.2020 15:51

Łał. Czyli jednak. Sama potwierdzasz. Nic nie usprawiedliwiam dziewczynko tylko podkreślam - czego najwyraźniej nie rozumiesz lub też świadomie wypierasz - że przemoc rodzi przemoc. Zamieszki nie zrodziły się z trywialnego powodu.

" [ . . . ] jeżeli w Twoim mieście zginął by człowiek i ktoś zniszczyłby Twój samochód, powybijał szyby w domu, to co byś powiedział?"...

więcej

239
39
19.06.2020 22:42

Widzę że masz problemy z czytaniem ze zrozumieniem, ale to już Twój problem.
W mojej klasie w podstawówce na 25 osób było pięć różnych wyznań, teraz pracuję z ludźmi z innych krajów, mam znajomych o różnych kolorach skóry z którymi dobrze się dogaduję, nie wygłaszam homofobicznych haseł i szanuję cudzą własność, jeżeli dla Ciebie to są chore poglądy to sama wystawiasz...

więcej

1122
0
24.06.2020 17:57

Uwielbiam kiedy rasiści zarzucają argumentem, że mają czarnych znajomych jakby stanowiło dowód że nie możesz być rasistą. To tylko jeszcze bardziej udowadnia jak płytki masz umysł. Dzięki za kolejne potwierdzenie.

Umiem czytać ze zrozumiem plus znam takich rasistów jak ty doskonale. To, co ja widzę to to, że koniecznie powinnaś zainwestować w co najmniej jedną z tych...

więcej

239
39
25.06.2020 17:39

Twoje pobudzenie jest niezdrowe, ochłoń i nie zarzucaj osobie której w ogóle nie znasz rasizmu.
Nie stawiam stłuczonej szyby na równi z ludzkim życiem, w ogóle nie rozumiesz o co mi chodzi. Może dla Ciebie świat jest czarno-biały dla mnie pomiędzy są jeszcze odcienie szarości. Ja ci się nie muszę z niczego tłumaczyć, chciałam jedynie wyjaśnić gdzie mieszkam i w jakim...

więcej

2753
240
26.06.2020 15:11

@Macchiato
ogromnie ogromnie ogromnie dziękuję Ci za Twój komentarz. przywracasz mi wiarę w ludzi ;)


nic tak bardzo nie żenuje jak biały rasista i ignorant w jednym który na zarzuty o rasizm wyskakuje z tekstem, że przecież nie może być rasistą skoro ma znajomych o różnych kolorach skóry i z różnych krajów , z autentycznym przekonaniem że to argument absolutnie nie do...

więcej

239
39
26.06.2020 16:08

Wikipedia:
Rasizm, dyskryminacja rasowa (z fr. racisme od race „ród, rasa, grupa spokrewnionych”) – zespół poglądów przyjmujących wyższość jednych ras nad drugimi[2]. Przetrwanie tych „wyższych” ras staje się wartością nadrzędną i z racji swej wyższości dążą do dominowania nad rasami „niższymi”[3]. Rasizm opiera się na przekonaniu, że różnice w wyglądzie ludzi niosą za sobą...

więcej

2753
240
26.06.2020 20:29

@ marina
nie potrzebuję skopiowanej i wklejonej definicji rasizmu z Wikipedii, dziękuję.
wystarczy mi prawie dwadzieścia pięć lat doświadczania rasizmu we wszystkich jego odmianach. mogłabym podać od cholery i ciut ciut - i to nie tylko z mojego życia - przykładów ukrytego subtelnego rasizmu, ale daruję sobie bezproduktywną dyskusję. dodam tylko że, najgorszy rodzaj...

więcej

1122
0
29.06.2020 16:44

Jezu. Na serio wkleiłaś definicję z Wikipedii? Dasz radę się jeszcze bardziej pogrążyć? Sama już nie wiem czy twoje próby udowodnienia, że nie jesteś rasistką są bardziej śmieszne czy żałosne.
Od kiedy to niby powinnam znać kogoś prywatnie żeby wiedzieć, że jest rasistą? Wystarczy przeczytać jak ubolewasz nad biednym zniszczonym mieniem niż nad zabójstwem niewinnego...

więcej

1362
117
12.06.2020 10:15

Na portalu książkowzm ani jeden komentarz (jak dotąd) nie dotyczy literatury! Ja idąc w tym kierunku: może dorzuciłabym Zadie Smith Swing Time.


602
0
12.06.2020 11:51

Ja bym dodała "Nienawiść, którą dajesz" (Angie Thomas) oraz "Drogi Martinie" (Nic Stone) , również tematyka prześladowań :)


zgłoś błąd