Od bieguna do bieguna

Bardzo ciekawy zbiór felietonów, dużo ciekawych rzeczy można się dowiedzieć.

Bardzo ciekawy zbiór felietonów, dużo ciekawych rzeczy można się dowiedzieć.

Cofnijmy się do pierwszej połowy XX wieku. Na drogach samochody mkną między bryczkami, na niebie obok samolotów latają sterowce, a Schroedinger, Heisenberg, Dirac to „genialni młodzi teoretycy nowszej szkoły”. Polska właśnie przyzwyczaja się do odzyskanej niepodległości, a świat dzięki nowym wynalazkom i odkryciom staje się coraz mniejszy. Ludzi zaprząta codzienność. Gdzie im tam potrzebne bakteriofagi, indukcja elektromagnetyczna czy uszkodzone molekuły-jony, co potrafią odzyskiwać elektrony. Niekompetentni dziennikarze potrafią wzbudzić panikę doniesieniami, np. na temat zmniejszania się prędkości światła, co może doprowadzić do ostygnięcia Ziemi. Ale był na straży Bruno Winawer i publikował swoje felietony popularno-naukowe, w których przybliżał w prosty sposób skomplikowane zagadnienia z przedmiotów ścisłych i nauk przyrodniczych, zachęcał do zgłębiania wiedzy i pokazywał praktyczne aspekty nauki. Cudne są te jego felietony – napisane z zaangażowaniem i ze swadą. Jest to także spacer przez swoistą wystawę rozwoju nauki. Możemy podziewać, jak wiele rzeczy się zmieniło i ile z tych teorii przetrwało i stało się absolutną podstawą wiedzową nawet dla samozwańczych humanistów. Jestem zachwycona zbiorem tych felietonów – jakby mi ktoś masaż mózgu zrobił. Polecam!

Cofnijmy się do pierwszej połowy XX wieku. Na drogach samochody mkną między bryczkami, na niebie obok samolotów latają sterowce, a Schroedinger, Heisenberg, Dirac to „genialni młodzi teoretycy nowszej szkoły”. Polska właśnie przyzwyczaja się do odzyskanej niepodległości, a świat dzięki nowym wynalazkom i odkryciom staje się coraz mniejszy. Ludzi zaprząta codzienność. Gdzie...

Lata międzywojenne to był okres bardzo szybkiego rozwoju nauki i techniki. Ten szybki rozwój trwał już pewnie od prawie 100 lat, ale od początku XX wieku powodował już bardzo szybkie zmiany zauważalne przez wszystkich ludzi i wpływające realnie na wszystkich ludzi. I wielu ludzi, zupełnie nie naukowców, zaczęło się interesować różnymi zagadnieniami naukowymi.
Polska, nie ma co ukrywać, była nieco na uboczu takiego rozwoju. Mieliśmy co prawda wielu naukowców znanych i kilku naukowców światowej klasy, ale literatura naukowa i popularnonaukowa nie była łatwo dostępna w języku polskim. W 1931 roku Trzaska, Evert i Michalski rozpoczęli wydawanie "Biblioteki wiedzy" w której wydano do 1939 roku ze 40 bardzo ważnych książek, pewnie było jeszcze trochę innych, ale to było naprawdę niewiele, w porównaniu z Niemcami czy z rynkiem anglojęzycznym.

Bruno Winawer zajmował tu bardzo ważną pozycję. Co najmniej od połowy lat dwudziestych pisał całe masy felietonów na tematy popularnonaukowe, a pewnie i wcześniej. Wydał kilkanaście zbiorów takich felietonów, obok kilku książek fantastycznych i kilkunastu sztuk teatralnych. (Notabene, Winawer może się poszczycić tym, że jego sztukę na angielski przetłumaczył... Joseph Conrad. Już tłumaczenie Conrada to osiągnięcie ale bycie tłumaczonym przez Conrada to full wypas!)

Ciekawie jest to czytać i orientować się jak wiele rzeczy się zmieniło oraz jak wiele rzeczy się nie zmieniło.

Jedna rzecz, która się zmieniła, i tu chyba mamy czego żałować: jak wynika z felietonu "Hulajdusze i urwipołcie" w latach trzydziestych wstydem było nie znać nazwisk pisarzy, filozofów, artystów czy naukowców. Co prawda narzekał, że jest to bardzo powierzchowne, ale notuje jednak taki fakt. Dziś chyba nie jest to już żaden wstyd. porzuciliśmy hipokryzję, ale nie spowodowało to, że jesteśmy lepsi...

Lata międzywojenne to był okres bardzo szybkiego rozwoju nauki i techniki. Ten szybki rozwój trwał już pewnie od prawie 100 lat, ale od początku XX wieku powodował już bardzo szybkie zmiany zauważalne przez wszystkich ludzi i wpływające realnie na wszystkich ludzi. I wielu ludzi, zupełnie nie naukowców, zaczęło się interesować różnymi zagadnieniami naukowymi.
Polska, nie ma...

Ciekawy zbiór felietonów z lat 30-tych XX wieku. Pozwalający trochę poczuć klimat postępu technicznego ze wczesnych lat XX wieku.

Ciekawy zbiór felietonów z lat 30-tych XX wieku. Pozwalający trochę poczuć klimat postępu technicznego ze wczesnych lat XX wieku.