Pociąg do Stalinogrodu i inne opowiadania

Jeśli spojrzymy na „Autoportret z Lisiczką” jak na autobiografię, albo zbiór esejów, to będziemy musieli przyznać, że ma nietypowy charakter. Stanowi bowiem refleksyjne a jednocześnie nacechowane poczuciem humoru spojrzenie na samą siebie i na swoje pasje. Ukazuje życie pisarza i czytelnika, fascynacje literackie. Autorka umiejętnie dawkuje wiedzę, wplata ją w nurt swoich opowieści. Dzieli się z nami przeżyciami związanymi z: obcowaniem z szeroko rozumianą kulturą podróżami, codziennych i niecodziennych spotkaniach z innymi ludźmi. Tymi, którzy już są uznani za autorytety i tymi, którzy dla Niej są autorytetami, np. córki czy Pawcio. Zabiera nas w literacki spacer po Paryżu. Dzieli się również własnym spojrzeniem na drażliwe dzisiaj tematy. Wiele prawd zawartych w tym zaskakuje mocą prostoty: „PISANIE to kamieniołomowa praca” „Miłość się nie starzeje, tylko my się starzejemy i przyjemności wtedy jest mniej”, „Największe osiągnięcie kultury europejskiej to uznanie godności i podmiotowości dziecka”. A na dokładkę autorskie streszczenie „Autoportretu z Lisiczką”: „Czy to możliwe, że aż tyle przeżyłam? Ile zataiłam? Ile przeinaczyłam, podkolorowałam, by pokazać siebie w dobrym świetle? Mam nadzieję, że w labiryncie słów, wydarzeń, obrazów i książek mój Czytelnik odkryje coś, co zasłuży na jego pamięć”.

Klasyczne, sentymentalne, piękne, ciepłe (nie w pedalskim znaczeniu tego słowa),wzruszające, wesołe, smutne, a przede wszystkim prawdziwe opowiadania tego wybitnego jak dla mnie śp. pisarza - p. Marka Nowakowskiego. Kto miał z tym autorem styczność to wie o czym piszę i z pewnością się ze mną zgodzi. Marek Nowakowski to mistrz krótkiej formy - opowiadania właśnie. Nie wiem nawet czy napisał cokolwiek w "dużej formie". "Powidoki. Chłopcy z tamtych lat". Wspomnienia prawdziwego Warszawiaka jakim był ten autor. Lata przed wojenne, wojenne, czas wczesnego komunizmu, trochę z lat '70, '80 XX wieku oraz lata '90. Świetnie się to czyta. To jest takie właśnie prawdziwe. Bardzo polecam! P. S. W ogóle unosi się nad tymi opowiadaniami taki bardzo romantyczny duch, bardzo to polskie, specyficzne, jedyne i niepowtarzalne. I to wszystko już nie wróci. To "bije" od tych opowiadań.

No tak. Wro jest Wro :) Ocena za całość, bo to zgrabna, dobrze ułożona lektura, która bardzo mi przypadła do gustu. Nie wszystko oczywiście. Najmocniej w pamięć wryły mi się opowiadania Orbitowskiego, Vargi, Malickiego. Kuczok, Chwin, Iwasiów, Karpowicz- dobre. Reszta niekoniecznie, ale że Wro... No właśnie. Powtórzę: Wro jest Wro.

„Ksiądz Filip” – otwiera ten mały zbiorek i od razu mocno daje po łbie. Filip Jaruga robi sobie krzywdę, zostając księdzem mimo braku powołania, aby zapewnić sobie i rodzicom godziwy byt. Obawia się celibatu, ale zostaje mu wytłumaczone, że natury oszukiwać nikt go zmuszać nie będzie, „nakazane jest tylko, żeby nie było zgorszenia”. Księżyk używa zatem życia, jest akceptowany przez parafian, nawet gdy wyraźnie stacza się w pijaństwo i hazard. Zgorszenie też uda mu się wywołać - pokochał kobietę. Tragedia rozegrała się jednak dużo wcześniej, kiedy jeszcze próbował być księdzem i wydał w sprawie życiowej kilku parafian werdykt, z którego słuszności był dumny. „Jest na świecie jeden zawód, jedno jedyne powołanie – być dobrym dla drugiego człowieka.” Tak, w tym także dla siebie samego. Jeśli obiera się jakąkolwiek drogę wbrew sobie, ulegając oczekiwaniom innych, żadne podjęte na tej drodze działanie nie przyniesie dobrych skutków. „Panna Winczewska” – dojrzała kobieta o mentalności dziecka. Posadę bibliotekarki otrzymała, jako zasłużona w jednym z Powstań Śląskich, mimo braku jakichkolwiek kompetencji, a i te zasługi jakieś mgliste. Osóbka uważa się jednak za wybitnie kompetentną, udowodnione błędy bagatelizuje, krytykę uznaje za prześladowania, a o domniemanych osiągnięciach paple tak efekciarsko, jak gdyby sama w nie wierzyła. Skuteczny zestaw do wykończenia każdego przeciwnika, aktualnie jest nim wizytatorka Natalia Sztumska. Jedyna pozytywna cecha Winczewskiej to szczera miłość do suni Lindy. Też aktualne. Do końca świata różni zasłużeni (czasem jedynie znajomością z kimś, kto aktualnie o czymś ważnym decyduje) będą się mościć na stanowiskach, których nigdy nie powinni zajmować, pozostając w przekonaniu, że przecież im się należą. Naprawianie tego, co napsują, poleci się tym kompetentnym, od czegoś w końcu są. „Trzecia jesień” – liryczne, prawdziwie jesienne opowiadanie. Rozwija się powoli, ale po przedstawieniu postaci i zorientowaniu się w czasie akcji (tym razem lata 50-te XX wieku),już pragnie się poznać tajemnicę głównego bohatera. Można się jedynie domyślać jego wojennego życiorysu, szczególnie, że opowiadanie ukazało się drukiem w czasie obowiązywania cenzury. Tymczasem Klemens Łohojski jest najsympatyczniejszym z bohaterów w całym zbiorze. Nie sposób mu nie kibicować. Robią to zresztą wszyscy, nawet milicjanci. Ale gdy Łohojskiemu wreszcie się powiedzie, pozytywne uczucia, którymi dotychczas darzyli go sąsiedzi, u większości z nich szybko zanikają… „Łohojski zagrożony, odtrącony, jak gdyby pokrzywdzony, czy nieudany budził w tych prostych sercach szorstkie, ale niekłamane współczucie; nowy, nieoczekiwanie odznaczony Łohojski czegoś niepokoił i drażnił.” Kolejna stara, a w dobrej kondycji pozostająca prawda, że życzliwości bliźniemu nie skąpimy bardziej dla zaspokojenia miłości własnej, niż dla dobra bliźniego i pod warunkiem, że dzięki temu nie będzie miał lepiej od nas, bo cudze powodzenie cholernie kole w ślepia.

Książka zachwyciła mnie od pierwszych stron. To jedna z tych lektur, które zaskakują spokojem i ciepłem tam, gdzie spodziewałam się przede wszystkim ciężaru historii. Z ogromnym zainteresowaniem śledziłam rozmowy czterech bohaterów – tak różnych światopoglądowo i życiowo, a jednocześnie zdolnych do prawdziwej bliskości i wzajemnego szacunku. Jak bardzo chciałabym spotykać w życiu tylko takich ludzi! Ich dyskusje – o rzeczach wielkich i zupełnie drobnych – miały w sobie coś kojącego, a jednocześnie niezwykle mądrego. Miałam wrażenie obcowania ze światem, który już nie istnieje, a który chciałoby się choć na chwilę zatrzymać. Poruszyło mnie to, że na tle dramatycznych wydarzeń autor pokazuje coś znacznie bardziej uniwersalnego – że nawet w rzeczywistości rozpadającej się na naszych oczach człowieka mogą ocalić relacje, poczucie humoru i zwykła ludzka przyzwoitość.

Zbiór 22 opowiadań, których wspólnym elementem jest erotyka. I jak to zwykle w przypadku takich zbiorów różny jest ich poziom. Niektóre są interesujące, zastanawiają, rozbawiają, mają "klimat":) Niestety podobna ilość z tych opowiadań .... nuży. Przyznam się, że znając twórczość Autora spodziewałam się jednak ciekawszego zbioru. Mam wrażenie że niektóre z tych opowiadań zostały dołączone aby "zrobić objętość". Również erotyka w niektórych z tych opowiadań może bardziej czytelna będzie dla "starszych panów":) Myślę, że warto samemu zrobić "wybór" i już po jednej-trzech stronach opowiadania można zdecydować, czy czytać je dalej (ja przeczytałam całość, ale zwykle pierwsze wrażanie potwierdziło się). Tym bardziej, że niektóre z nich są bardzo dobre i jest to prawie gotowy materiał na interesującą etiudę filmową.

Autorem 38 opowiadań jest Henryk Bardijewski- nazwisko, jak myślałam, zupełnie mi nieznane. Ale jak się okazało, byłam w błędzie. Czytając je odnosiłam wrażenie, że znam już niektóre z nich. Ale skąd? Dopiero po jakimś czasie zorientowałam się, że Bardijewski- to autor słuchowisk, które lata temu nadawano w radio. Z ogromną przyjemnością przeczytałam każde z nich . Są niezwykłe. Świetna rozrywka.

Uważam, że to świetna lektura. Zawiera trochę błędów rzeczowych ( np. w latach 50-tych nie było w szkole wolnych sobót ),poza tym jest dużo bohaterów i trzeba mocno się skupić, kto jest kim, bo bohaterowie potem wracają, czasem po długim czasie jak np. Greta i jej brat. Już wątek losów tych postaci wydaje się zakończony, a tu nagle pojawiają się w cudzej historii. Mnie się ta książka mimo wszystko podobała. Nie wiem, jak powieść odebrał by ktoś żyjący w tamtych czasach, Rodziców już nie zapytam, ale moja nabyta wiedza o PRL jest spójna z tym, co autorka zawarła w swojej książce. Tragiczne losy jednostki splatają się z tragicznym losem Polski.

Opowieści z piwiarni to zbiór krótkich opowiadań i satyr „najwspanialszego czeskiego pisarza”, czyli Jaroslava Haška. Jedne są lepsze, inne gorsze, większość raczej przeciętna. Najmocniejszym punktem są chyba historie z czasów biblijnych, tu ciężko się nie uśmiechnąć. Mimo że historyjki powstawały ponad 100 lat temu nie można im odmówić aktualności. Zwłaszcza tym poruszającym tematy polityczne. Tu się niewiele zmieniło, to bardzo dobrze zakonserwowane bagno.

To już któraś z kolei książka o Lwowie, jaką miała okazję przeczytać. W moim odczuciu okazała się średnio interesująca, gdyż autor skupiał się głównie na sprawach z historii miasta, które jemu osobiście jakoś szczególnie leżały na sercu. Temat potraktował wybiórczo, chociaż ma to swoje uzasadnienie, o czym napiszę w dalszej części mojej opinii. Lwów to miasto wyjątkowe w burzliwej historii naszego kraju, za nie Polacy przelewali krew, tam zostali na Cmentarzu Łyczakowskim pochowani obrońcy Lwowa i gdy przestało należeć do Polski, to mieszkającym tam wcześniej Polakom pękły serca. Zapewne stąd też tak emocjonalny stosunek do Lwowa autorów, którzy go opisują. Ale również i nas - czytelników. Pan Budzyński skupił się głównie na okresie przedwojennym oraz czasie II wojny światowej, co dla mnie jest zrozumiałe, gdyż to w tamtym właśnie okresie w mieście działy się rzeczy straszne, a Lwów próbowali Polakom wyszarpać: Niemcy, Rosjanie i Ukraińcy, którzy po wojnie dostali je od Stalina w prezencie. Jak więc autor miał się nad tym wszystkim nie rozwodzić, skoro to właśnie wówczas decydowały się losy Lwowa i jego mieszkańców. Warto zaznaczyć, że Lwów:" Burzony i palony podczas częstych wojen i pożarów, zawsze dźwigał się z popiołów i odzyskiwał dawne piękno i bogactwo". Mnie osobiście bardzo zainteresowały opisane tu losy sławnego polskiego aktora - Eugeniusza Bodo, który zginął w dramatycznych okolicznościach, ale również losy Warsa czy Polaka żydowskiego pochodzenia, Gene Gutowskiego, który u boku reżysera - Romana Polańskiego zrobił karierę w Ameryce, podobnie zresztą jak wcześniej wspomniany Wars. Natomiast mocno wstrząsnęła mną sprawa mordu profesorów lwowskich, którą znałam z innych książek o Lwowie, ale za każdym razem, gdy o tym czytam, krew się we mnie burzy i jestem rozdygotana emocjonalnie. Równie mocno na wyobraźnię działają losy Polaków wypędzonych ze Lwowa po tym, gdy przesunęły się granice i miasto znalazło się poza obszarem Polski. Ludzie wracali z obozów, z zesłania na Syberię, a ich Polski na ojcowiźnie już nie było... Przytoczę w tym miejscu wypowiedź lwowianki wracającej z ssyłki:" Szesnaście lat... Wszystko, co może mieć najdroższego kobieta, matka, straciłam, a pan chce, żebym jako turystka oglądała pogorzeliska własnej wiary i marzeń? Czy można od kogoś wymagać , by rozszarpywał swoje serce, patrzył na krwawiące rany i wył z rozpaczy i bólu?." Warto zaznaczyć, iż książka została wydana bardzo starannie: twarda okładka, wysokiej jakości papier, mnóstwo unikatowych zdjęć Lwowa z różnych jego okresów oraz sporo przypisów, które autor umieścił na końcu książki, dzięki czemu czytelnik podczas jej czytania nie musiał się wybijać z rytmu, sięganiem do przypisów, tylko mógł to spokojnie zrobić po przeczytaniu lektury. Nie jest to zła pozycja literacka, ale za dużo tu osobistych przemyśleń i opinii autora. To, co najbardziej druzgocące, to fakt, że 28.07.1944r. był ostatnim dniem polskiego Lwowa, a rana, którą wówczas zadano Polsce i Polakom, mocno krwawi do dziś. Liczę na to, że dożyję dnia, w którym Lwów wróci tam, gdzie jego miejsce czyli do Polski.

Jest to rzecz bardzo nietypowa i bardzo nierówna (niektóre fragmenty przezabawne inne jak u wuja na imieninach - krindżowe),ale im dalej w las tym lepiej, ciekawiej i mimo wszystko jednak zabawniej. Co my tu mamy? Historię o piwie, o osobliwych przy piciu piwa (i nie tylko piwa) opowieściach i anegdotach, a także o próbie zmonetyzowania tychże dzięki wdrożeniu pewnej kampanii reklamowej w pewnej międzynarodowej korporacji. Jest też opowieść o biurowej karierze, uczuciach, przyjaźni (nie tylko do piwa),zazdrości i namiętności. A to wszystko w formie powieści epistolarnej (w przeważającej części, bo początkowe i końcowe fragmenty już nie),ale epistolarnej nie w rozumieniu listów tradycyjnych, a maili. Ponadto, wiele tam różnorakich załączników, przypisów, etc. No i językowo jest to bardzo specyficzne - coś pomiędzy Pilchem (to nazwisko nawet pada w tekście!),Vargą i, co nawet mnie nieco zdziwiło, niektórych bohaterów opisywanych przez Sienkiewicza czy nawet Sapkowskiego. Rzecz jest tak dziwaczna i oryginalna, że zdecydowanie odrzuca czytelnika masowego i tzw. purystów gatunkowych. Bo gatunków też tu mamy wiele; powieść z kluczem, wiejska groteska, biurowy romans, prawniczy komediodramat, nawet horror, sf, erotyk i heist movie. I to wszystko jest upchane na 196 stronach! Po przeczytaniu dwóch trzecich, rzecz wydała mi się całkiem przyzwoita i pełen obaw, że tego całego chaosu wątków wszelakich i stylów różnych autor nie będzie w stanie połączyć i spiąć ich jakąś sensowną klamrą, zrobiłem sobie od tekstu przerwę na ponad tydzień... I aby nie psuć sobie, przyjemnych w sumie doznań, stwierdziłem, że do książki już nie wrócę i do końca nie doczytam. To byłby jeden z moich większych czytelniczych błędów! Skończyłem przed chwilą i oznajmiam kajając się szczerze - książkę należy doczytać do końca, bo jest tego warta! Autor, jak to się mówi, dowiózł swoją historię, dał nam satysfakcjonujące zakończenie i wyjaśnił wszelkie aluzje czy niedopowiedzenia fabularne wynikające stąd, że - no właśnie - jest to w większości zbiór maili i załączników :) Żałuję, że rzecz odkryłem dopiero teraz (wydane to zostało w 2003 roku) i w gruncie rzeczy wpadło mi w ręce zupełnym przypadkiem. Polecam na długie jesienne i zimowe wieczory. Czytać w towarzystwie smukłej szklaneczki pilsa lub kufelka złocistego lagera. Na zdrowie! PS. Okładka i tytuł to jakiś żart - brzmi to jak podręcznik towaroznawstwa żywności :)

„Szara godzina”. Tytuł dobrze oddaje, o czym jest ta książka. „Szara godzina dnia. Szara godzina życia. Esencja raczej i jakaś mądrość, zatrzymana i obejrzana. Mój czas obecny. Dojrzały. Bez złudzeń. Z innymi już obowiązkami i pragnieniami. To jest dobra godzina, mimo wszystko…” (str.365) Mnie również zaczęła szara godzina nachodzić, więc przeczytałam tę książkę z premedytacją, choć wiedziałam, że wesoła nie będzie. Wzruszyła mnie i poruszyła. Autorka pisze o starzeniu się, przemijaniu, pożegnaniu z zawodem, bliskimi, którzy coraz liczniej odchodzą… Wspomina ludzi, którzy byli dla niej ważni. Odbywa nostalgiczne podróże do miejsc dzieciństwa i młodości. Komentuje również bieżące wydarzenia (książka była pisana w latach 2001-ok.2007). Zofia Kucówna pięknie pisze. Niezwykle obrazowo maluje miejsca, wydarzenia, opisuje ludzi. Ma wielką wrażliwość, kulturę i klasę właściwą chyba tylko artystom „przedwojennym”. Do nich chce się zaliczać, bo nie pasuje do czasów współczesnych, z wszechobecnym chamstwem, prymitywizmem i agresją. Szkoda, że tak mało grała w filmach. Była aktorką głównie teatralną, także Teatru TV, więc jej role żyją jedynie w pamięci coraz mniej licznej grupy widzów, którzy je oglądali. Zachowały się tylko nieliczne, wyblakłe taśmy telerecordingu ze starych programów i przedstawień TV. Dla mnie na zawsze pozostanie Żoną z „Opowieści mojej żony” Żuławskiego i niedoścignioną wykonawczynią piosenki „Kaziu, zakochaj się” z Kabaretu Starszych Panów. I autorką pięknych „memuarów”. Muszę jeszcze jakąś jej książkę przeczytać.

Książka podejmuje popularny w ostatnim czasie temat korporacji. Zaglądamy za kulisy fikcyjnej firmy MaxiMind, której funkcjonowanie zdaje się opierać wyłącznie na chorych procedurach i niewydajnych conf callach. Autor miał dość ciekawy pomysł, żeby powyśmiewać korporacje, ale niestety książka staje się momentami dość nudna i wtórna. Mimo to zdarzają się takie perełki, jak na przykład Procedura Korzystania ze Schodów. Całość napisana poprawnie, ale zabrakło istotnych szlifów.

Lekka, łatwa i przyjemna lektura na letni wieczór. Akcja nie jest rozbudowana a intryga trudna do odgadnięcia. Kto jednak powiedział, że zawsze tak musi być. Pan Grzegorz Miecugow potwierdził tylko moją opinię o Jego doskonałym zmyśle obserwacji, pomysłowości i dowcipie. Wykazał się swoją rozległą wiedzą i dbałością o dopracowanie szczegółów. Jak zwykle ważne tematy ukazał w dowcipny a jednocześnie dający do myślenia sposób. Postaci, miejsca i zdarzenia zostały przedstawione tak, iż czytelnik nie tylko zaczyna je traktować jako realne. Powoli, po cichu staje się sprzymierzeńcem uczestników akcji pod kryptonimem „Trójka do potęgi”. Dobrze się bawiłam, poznając ich przygody. Żałuję, że nie było mi dane obejrzeć spektakli. Dodatkowy plus za polsko-greckie klimaty.

Trzeba przyznać, że książka ma bardzo specyficzny humor, który nie wszystkim może przypaść do gustu. Przyzwoitą narrację co rusz przecinają wypowiedzi żołnierzy którzy, co tu dużo mówić, no poetami czy erudytami raczej nie są, ale z oddaniem wykonują rozkazy ku chwale ukochanej Ojczyzny - Polski Ludowej.:) Książka śmieszy mnie tym bardziej, im bardziej uświadamiam sobie, że od tamtych czasów realia naszego wojska wiele się nie zmieniły (o czym by mogły świadczyć relacje moich kolegów załapujących się jeszcze do ostatnich naborów). Podsumowując: wartka, dwutorowa akcja, specyficzny humor, ciekawe postacie, do tego zabawny opis szarej, socjalistycznej rzeczywistości.

Bardzo piękna, klimatyczna opowieść o Kazimierzu Dolnym. O Kazimierzu tym teraźniejszym, ale i o tym przedwojennym. Autorka przedstawia nam świat swojego dzieciństwa, świat, którego nie sposób gdzie indziej doświadczyć :) Opowiada o realnych ludziach i realnych miejscach i to chyba najbardziej urzeka w tej książce.

Niewątpliwie to zasługa znakomitego lektora Adama Ferency, że pomimo wielu opisów przyrody i nieśpiesznej akcji (a normalnie obydwu tych rzeczy nie lubię) wciągnęła mnie bardzo ta opowieść o mazurskiej wsi w trudnych latach powojennych. Mieszana etnicznie ludność, różne języki i gwary, nowa władza i leśna partyzantka. Dawne szlachetne wartości jak prawda, uczciwość, honor tracą nieco na znaczeniu w nowych czasach. Myślę, że autor przedstawił tamtejsze lata i środowisko bardzo dobrze. Mnie ta pozycja ogromnie się spodobała - taka ciepła i optymistyczna. Przypominała mi moje wakacje w dzieciństwie na wsi u cioci. Mój pierwszy kontakt z autorem i pewnie nie ostatni. Audiobooka ogromnie polecam.

Lodz, Zgierz, miniatury z tramwaju, zaslyszane, zapatrzone, do tego czujne oko Lukasza Najdera, ktory skrzetnie kolekcjonuje te sceny i postacie. sa dzialki, sa zludzenia. sa dresy, sa telefony, po ktorych nic juz nie ma. uwielbiam te ksiazke, wracam do niej po wielokroc i wszystkim ja wciskam, zwykle bez reklamacji

"Różni bohaterowie i sytuacje, ale zawsze ona i on…" – przeczytałam między innymi na tylnej okładce tekstu Dariusza Nowackiego, zachęcającego do sięgnięcia po ten debiut. Trochę mnie to zniechęciło, bo ileż można pisać o relacjach damsko-męskich? Na dodatek wybranie tak banalnego, powszechnego i wyeksploatowanego tematu jest ryzykiem, który może swoją nośność zamienić w pułapkę, klatkę lub kamień u szyi, który pociągnie w bezdenną głębię literackiego niebytu. Na dodatek w 29 odsłonach! Czytaj – klęskach! Ale, ale! Dalsza część promującego tekstu zaciekawiła mnie i zaintrygowała, bo przeczytałam, że "Porczyńska posiada słuch językowy oraz nieprzeciętną biegłość stylistyczną, a do tego nie powtarza się, nie zastyga w schematach". I to już mnie mocno zastanowiło, bo jak można pisać nieschematycznie i niepowtarzalnie 29 razy o tym samym? Ciekawość sięgnęła zenitu, a siła przymusu po tę książkę po kolejnym zdaniu – "Takim potencjałem, nawet jego cząstką, nie dysponują dziś młodzi autorzy stawiający pierwsze kroki na scenie literackiej". Musiałam przekonać się o tym osobiście i jak na sceptyka przystało, przygotowałam sobie nawet kartkę i długopis, żeby wynotowywać krótkie myśli o poszczególnych opowiadaniach, będąc przekonaną, że tylko i wyłącznie na ich podstawie będę w stanie je potem od siebie odróżnić. Spasowałam już po drugim opowiadaniu! Byłam już całkowicie przekonana, że przede mną kilkadziesiąt niepowtarzalnych historii. Wariacji na temat wszystkiego, co może się wydarzyć między kobietą i mężczyzną (ale między rodzicami i dziećmi również) pokazanych z punktu widzenia głównego bohatera lub bohaterki. Kobiety, mężczyzny, ducha, dziewczynki, wdowy, męża, kochanki, prostytutki, nastolatki, matki i uwaga!, uwaga! – penisa (sic!). I jak pomylić takiego bohatera z innymi?! Już taka plejada postaci i organów (he, he) czyniła treść ciekawą, mającą z kolei wpływ na styl i język wypowiedzi narratora od języka staropolskiego do współczesnego, autentycznego, pełnego wulgaryzmów, kolokwializmów i makaronizmów. Od zdań długich, kwiecistych, wykwintnych, wielokrotnie złożonych do krótkich, hasłowych, czasami zredukowanych do onomatopei lub emotikonek w rozmowie internetowej. Zmianom tym podlegała również forma literacka, bo opowiadanie nie było jej jedyną postacią. Podczytywałam e-mail, przysłuchiwałam się monologom, oglądałam występ wróżki telewizyjnej i program konkursowy, podglądałam rozmowę na czacie, śledziłam dialog kochanków, wsłuchiwałam się w zwierzenia i myśli. Miałam przed sobą dowód na prawdziwość słów, że miłość niejedno ma imię, wielu bohaterów i jeszcze więcej twarzy od tej idealnej po tę szpetną. Pierwsza była obecna w marzeniach bohaterów, a druga w ich życiu. Podana przez autorkę wzbudzała we mnie zachwyt turpistki i obrzydzenie estetki moralnej na widok miłości sprzedajnej, zredukowanej do kopulacji, zakazanej czy patologicznej. To jeszcze nie wszystko! Najlepsze zostawiłam na koniec – błyskotliwy, piekielnie inteligentny język narracji. Autorka czyni z nim cuda na kiju, a na tym kiju cały cyrk! To obszar, w którym jest pewną siebie i zdystansowaną konferansjerką (patrz okładka!),śmiesznym klaunem humorystycznej interpretacji, odważną ekwilibrystką słów, elastyczną gimnastyczką na drążku gramatyki, dżokejką ujeżdżającą nieokiełznane wyrazy, magikiem zmieniającym pierwotne pojęcia w zupełnie nowe i wyczarowującym neologizmy, jak króliki z kapelusza oraz gościnnie występującym człowiekiem z innej epoki literackiej, by na końcu zamienić całość w pegaza i unieść mnie na wyżyny żonglerki słownej. Czytałam tekst i czułam to, co mój kolega mówił o swoim odbiorze muzyki jazzowej. Cudowna niemożność określenia, w jakim kierunku się potoczy w wolności interpretacyjnej. Puenta nieraz zmuszała mnie do powtórek, by odczytać przesłanie malowanej miniaturki obrazkowej na nowo lub dla zwykłej przyjemności rapowania. Tak! Dokładnie rapowania! Od początku towarzyszyły mi tu i ówdzie pojedyncze zrymowania, delikatna nuta muzycznej fali słów. Przypadek – myślałam – dopóki nie dotarłam do kawałka, bo w hip-hopie tak się nazywa teksty, "Dolce banana", a potem "Serce i szczała". To dzięki fenomenalnemu słuchowi językowemu i narzędziom intelektualnym takim, jak błyskawiczność kojarzenia, wybitna pamięć słuchowa, adekwatność wybiórczego wyłuskiwania z całości materiału postrzeganego, wysoka zdolność akomodacji i przekształceń słów, analizy i ponownej ich syntezy, potrafiła ze strefy komunikacji międzyludzkiej wyłapać lapsusy językowe, komiczność dialogów, piękno żargonu i absurdalność niedopowiedzeń słów wypowiedzianych, oprawić w ramkę odpowiedniej formuły przekazu, wcielając się w pasującego do historii bohatera pochodzącego z różnych środowisk społecznych, by ukazać grozę życia współczesnego człowieka, o którym Wisława Szymborska mówi – Żyjemy dłużej, ale mniej dokładnie i krótszymi zdaniami. Autorka zawęża to życie do miłości i dodaje od siebie jeszcze wadę wymowy, zniekształcającą ostatecznie intencję przekazu i uniemożliwiającą porozumienie. Miłość, ta idealna i wymarzona, staje się ostatecznie przedmiotem tęsknoty prostytutki opowiadającej o niej w trakcie wykonywania usługi, o czym przypomina od czasu do czasu wrzucone, jak przecinek, „ała”. Ała, chciałoby się powiedzieć, po przeczytaniu całości. 29 razy AŁA! naostrzuksiazki.pl

Czytając ,,Dom pod Lutnią" wpadłem w zachwyt. Jakże wspaniała opowieść o prozie życia. Tym bardziej wspanialsze wydawało mi się zgłębienie zbioru opowieści Kazimierza Orłosia ,,Historia leśnych kochanków i inne opowiadania". Wydawało mi się... Zbiór zawiera czterdzieści sześć krótkich opowiadań pisanych przez autora na przestrzeni lat 1964-2013. Ilość przytłacza. Treść niestety już mniej. Te opowiadania to małe życiowe migawki uchwycone wydawać by się mogło tak zupełnie od niechcenia, coś jakby podpatrzonego z boku. Ot opis spaceru, jazdy pociągiem, mniejszych i większych ludzkich zażyłości, ulicznych zdarzeń, blasków i cieni życia na mazurskiej wsi albo sekretnej historii leśnych kochanków. Jedne obrazki zastanawiają, inne niepokoją, czasem przerażają. I jak to ze zdjęciami, czasem nam wyjdzie perełka, ale zazwyczaj to zwykły, nic nieznaczący obrazek. Nie czuje się zachwycony lekturą. Na twarzy pozostaje mi jedynie półuśmiech. Choć niektóre, starsze opowiadania tchną sentymentalnym wspomnieniem, albo oddechem piękna mazurskiej przyrody. Czasem to nawet dobrze znane historie, jak ta o wielbłądzie, którego nabył i hodował przy domu niejaki obywatel Mrówczyński.