Duch Gór – Rübezahl. Geneza i upowszechnienie legendy

Dobre źródło do zapoznania się z motywem/historią Karkonosza/Liczyrzepy.

Dobre źródło do zapoznania się z motywem/historią Karkonosza/Liczyrzepy.

Duch Gór, symbol Karkonoszy, doczekał się wreszcie swojego popularnonaukowego opracowania w języku polskim. Od lat '90 XX wieku przeżywa renesans, a właściwie trzeba powiedzieć, że zaczyna w polskiej literaturze i sztuce w ogóle istnieć. Zupełnie inaczej jest w w Czechach i w Niemczech. Tam, jako Krakonoš czy Rübezahl zadomowiony jest niemal od zawsze.

Właściwie książka jest dziełem stricte naukowym, z imponującą bibliografią, kolorowymi fotografiami obrazów olejnych, rycin, kart tytułowych starodruków oraz rękopisów partytur oper poświęconych władcy Karkonoszy. Pani Lucyna Biały, pod opieką profesora Jacka Kolbuszewskiego, opracowała kompleksowo genezę, wizerunek i upowszechnienie legendy Karkonoskiego Ducha Gór. W tym celu przeczytała kilkadziesiąt pozycji w języku łacińskim i niemieckim, rękopisów i starodruków od wieku XV do lat '80 XVII wieku, które zawierały teksty różnych baśni i legend.

Motyw Ducha Gór obecny był także w malarstwie i rzeźbie, a także w muzyce - są to pieśni oraz opery. Poza tak zwaną kulturą wysoką, Duch Gór stał się również bohaterem wielu utworów popularnych, ludowych.

W poświęconej Rübezahlowi monografii, autorka analizuje powstanie legendy w XV wieku, gdy przybyli na te tereny Walończycy, poprzez różne, historyczne dzieje. Pani Lucyna Biały prezentuje legendy, które zebrał w XVII wieku Johannes Paul Praetorius, następnie przytacza kilka legend zebranych przez Karla Augusta Musäusa w XVIII wieku, wszystkie z historyczną analizą. Następnie prezentuje postać Ducha Gór w muzyce, teatrze, filmografii i sztukach pięknych.

Kolejne rozdziały opisują rolę Rübezahla jako germańskiego herosa, by wreszcie ukazać go jako symbol więzi ze Śląskiem i Karkonoszami, jako Europejczyka.

Okładkę książki stanowi fragment obrazu H. Hendricha (z roku 1903) pt. Śpiący olbrzym.



Duch Gór włada Karkonoszami, niezależnie od tego, jak zmieniały się frakcje polityczne i rządy ludzkie. Dla mnie, osoby urodzonej na Dolnym Śląsku, stanowi istotną część dziedzictwa kulturowego, z którym się identyfikuję. Postać Rübezahla wpisana jest w karkonoski krajobraz, architekturę, w moją duszę.
Zapraszam do poznania tej legendarnej postaci tak, jak znamy wiele innych, tworzących świat naszego dzieciństwa i naszej wyobraźni.

Duch Gór, symbol Karkonoszy, doczekał się wreszcie swojego popularnonaukowego opracowania w języku polskim. Od lat '90 XX wieku przeżywa renesans, a właściwie trzeba powiedzieć, że zaczyna w polskiej literaturze i sztuce w ogóle istnieć. Zupełnie inaczej jest w w Czechach i w Niemczech. Tam, jako Krakonoš czy Rübezahl zadomowiony jest niemal od zawsze.

Właściwie książka...