Adam Cyra

W swojej kategorii jest to znakomita pozycja. Najwięcej miejsca poświęcono oczywiście na obozową działalność, w drugiej zaś kolejności na opis śledztwa i pokazowego procesu. Na pewno należy docenić drobiazgowość, ogrom pracy włożony przez autora; choć na pewno ceni postać rotmistrza, to nie dostrzegłem tu braku obiektywizmu. Np. jak się okazuje, sama sprawa zgłoszenia do KL Auschwitz nie była do końca decyzją dobrowolną, ochotniczą - co według mnie wcale nie umniejsza ogólnej ocenie Pileckiego. Polecam zaglądać do przypisów, bo można znaleźć tam cenne, dodatkowe okoliczności opisywanych wydarzeń, przykłady bohaterstwa, tragizmu lub przeciwnie - zaprzaństwa. Jeszcze nawiasem mówiąc, nie zgadniecie np. jak nazywał się człowiek, u którego Pilecki zatrzymał się po ucieczce z obozu. Co się zaś tyczy ,,Raportu W", to muszę przyznać, że jest jeszcze lepszy i ciekawszy, a pomimo, że pisany przez wojskowego i w takich też celach, to gdzieniegdzie przedstawia nad wyraz głębokie myśli - jak choćby tę o ,,zasługach" XX wieku, czy prawdziwej wartości rzeczy. Nie spodziewałem się znaleźć tutaj takich fragmentów. Natomiast wcale nie przesadzę, gdy napiszę, że moment przygotowań i samej ucieczki czytało mi się jak pierwszorzędny dreszczowiec. Część informacji przedstawionych wcześniej, w biografii, powtarza się, ale dla mnie nie było to wadą. Używając dość oklepanego hasła ,,pozycja obowiązkowa", tak właśnie mogę określić niniejszą książkę - część dr. Cyry obowiązkową w kwestii życiorysu rotm. Witolda Pileckiego, a ,,Raport" w temacie poznania realiów obozowych.