Pamiętnik znaleziony w Katyniu

Pamięć jest jedyną ojczyzną, której nikt nie zdoła nam odebrać, nawet jeśli próbuje pogrzebać ją głęboko w smoleńskim lesie”. Ten przejmujący motyw przewodni stanowi fundament powieści Marii Nurowskiej „Pamiętnik znaleziony w Katyniu”. Autorka, znana z niezwykłej wrażliwości na losy kobiet uwikłanych w wielką historię, tym razem podejmuje temat wyjątkowo bolesny i obciążony narodową traumą. To opowieść o Janinie Lewandowskiej – jedynej kobiecie-ofierze mordu katyńskiego, córce generała Dowbor-Muśnickiego, której życie i tragiczna śmierć stają się symbolem przerwanego losu całego pokolenia.

Fikcja w służbie prawdy
Nurowska nie tworzy suchej biografii. Wykorzystując formę pamiętnika, wchodzi w głąb psychiki bohaterki, kreśląc portret kobiety niezwykłej: pilotki, pasjonatki lotnictwa i odważnej patriotki. Autorka z ogromną dbałością o emocjonalny detal oddaje atmosferę przedwojennej Polski, pasję do latania i narastający niepokój września 1939 roku. Największą siłą tej prozy jest jej intymność – Janina nie jest tu jedynie „ofiarą numer 223”, ale żywą osobą, która kocha, boi się i marzy o wolnym niebie, nawet gdy znajduje się w mrocznych murach obozu w Kozielsku.

Anatomia zbrodni i milczenia
Książka sprawnie przeplata wątki osobiste z brutalną rzeczywistością jenieckiego losu. Nurowska z właściwą sobie empatią opisuje godność, z jaką polscy oficerowie znosili niewolę, oraz cynizm oprawców. Autorka nie ucieka od trudnych pytań o sens ofiary i ciężar pamięci, który przez dziesięciolecia był spychany w sferę szeptów i zakazanych rozmów. „Pamiętnik znaleziony w Katyniu” to także hołd złożony wszystkim tym, którzy zginęli w katyńskich dołach, a postać Janiny Lewandowskiej służy tu jako soczewka, przez którą widzimy ogrom tej systemowej zbrodni.

Warsztat i styl
Styl Nurowskiej jest elegancki, nastrojowy i pełen melancholii. Autorka potrafi budować napięcie nie poprzez opisy brutalności, lecz poprzez narastające poczucie nieuchronności tragicznego finału. Czytelnik, znając historię, towarzyszy Janinie w jej ostatniej drodze z rosnącym ściskiem w gardle.
Ocena 7/10 odzwierciedla fakt, że jest to literatura ważna i potrzebna, choć momentami autorka pozwala sobie na zbyt dużą dozę literackiej kreacji, która może budzić opór u czytelników szukających ścisłej wierności historycznym faktom. Niektóre partie tekstu wydają się nieco zbyt sentymentalne, co momentami odbiera narracji surową siłę dokumentu. Niemniej jednak, Maria Nurowska stworzyła poruszający pomnik literacki dla kobiety, która przez lata pozostawała niemal anonimowym dopiskiem do wielkiej tragedii. To książka, która zmusza do refleksji nad kruchością życia i siłą charakteru, która potrafi przetrwać nawet wtedy, gdy ciało zostaje wydane na pastwę niepamięci. Lektura obowiązkowa dla tych, którzy w historii szukają przede wszystkim ludzkiego oblicza.

Pamięć jest jedyną ojczyzną, której nikt nie zdoła nam odebrać, nawet jeśli próbuje pogrzebać ją głęboko w smoleńskim lesie”. Ten przejmujący motyw przewodni stanowi fundament powieści Marii Nurowskiej „Pamiętnik znaleziony w Katyniu”. Autorka, znana z niezwykłej wrażliwości na losy kobiet uwikłanych w wielką historię, tym razem podejmuje temat wyjątkowo bolesny i obciążony...

Pamiętnik nie został znaleziony w Katyniu. Pamiętnik Joanny Lewandowskiej w ogóle nie został znaleziony, choć ponoć istniał. Dlaczegóż w takimi razie taki tytuł? Skąd w ogóle taki pomysł, aby pisać fikcyjny pamiętnik za osobę, która miała swój styl, swoje osobiste przemyślenia, i która nie może już zmodyfikować, oraz potwierdzić, że faktycznie tak było? Jak tak można? To przywłaszczenie sobie czyjegoś życia i zabawa nim w celu sprzedażowym. Niemoralne jest wczuwać się w osobę zmarłą, wymyślać sobie jej życie i rozpowszechniać swoje wymysły na jej temat. Maria Nurowska bez wątpienia jest dobrą pisarką, lecz tutaj mnie zawiodła po całości. Myślałam, że to będzie biografia, a tutaj takie buty...
Bardzo niski poziom, oj bardzo...

Pamiętnik nie został znaleziony w Katyniu. Pamiętnik Joanny Lewandowskiej w ogóle nie został znaleziony, choć ponoć istniał. Dlaczegóż w takimi razie taki tytuł? Skąd w ogóle taki pomysł, aby pisać fikcyjny pamiętnik za osobę, która miała swój styl, swoje osobiste przemyślenia, i która nie może już zmodyfikować, oraz potwierdzić, że faktycznie tak było? Jak tak można? To...

"Pamiętnik znaleziony w Katyniu" opowiada historię Janiny Lewandowskiej, która była pilotką. 3 wrześnie 1939 roku wyruszyła na wojnę, ponieważ nie chciała bezczynnie na to wszystko patrzeć. Janina była córką generała Dowbor-Muśnickiego.
Niestety 17 września trafiła do niewoli i została internowana w obozie w Kozielsku.
Starała się wszystkim pomagać, podnieść na duchu żeby przetrwać mrok obozu.
Wiedziała, że nie mogą się załamać. Była ogromnym wsparciem dla innych jeńców, nikomu nie odmówiła pomocy.

W książce opisane są trzy czasy. W pierwszym poznajemy losy Janiny, jak była młoda i szalenie zakochana. Drugi czas to ten podczas wojny, gdy walczyła i wspierała innych.
Ostatnia rama czasowa to ta, gdy po latach mąż Janiny otrzymuje zapiski w których może poznać losy swojej żony.

Kobieta zostaje zamordowana w swoje 32 urodziny ale nie umiera, jako cywil tylko podporucznik pilot.

Jest to autobiografia po której mam bardzo mieszane uczucia. Autorka połączyła fikcję literacką z faktami o Janinie. Informacji na temat bohaterki jest bardzo mało, więc było to zapewne duże wyzwanie dla pisarki.
Ciężko jest mi ocenić książki, które są o tak trudniej tematyce ale szczerze to nie porwała mnie na tyle żebym chciała do niej wrócić.
Chociaż warto poznać bliżej losy niesamowitej Janiny Lewandowskiej.

"Pamiętnik znaleziony w Katyniu" opowiada historię Janiny Lewandowskiej, która była pilotką. 3 wrześnie 1939 roku wyruszyła na wojnę, ponieważ nie chciała bezczynnie na to wszystko patrzeć. Janina była córką generała Dowbor-Muśnickiego.
Niestety 17 września trafiła do niewoli i została internowana w obozie w Kozielsku.
Starała się wszystkim pomagać, podnieść na duchu żeby...

Pisarka ma dar snucia ładnie skonstruowanej opowieści przesiąkniętej faktami. Tematyka niełatwa ale prawdziwa. Na pewno warta poznania.Polecam książkę.

Pisarka ma dar snucia ładnie skonstruowanej opowieści przesiąkniętej faktami. Tematyka niełatwa ale prawdziwa. Na pewno warta poznania.Polecam książkę.

Zanim przeczytałam książę wpadł mi w ręce artykuł, w którym autorka książki opowiadała ile starań kosztowało ją znalezienie jakichkolwiek informajcji o Janinie Lewandowskiej. Faktycznie, przejrzałam internety i niewiele tego. A jednak udało się M. Nurowskiej spotkać kogoś, kto kiedyś pracował w majątku generała Dowbor-Muśnickiego i pamiętał jego dzieci. Pamiętnika de facto nie było ale była niezwykła dzielna dziewczyna, którą dzięki tej historii możemy poznać.
Książka warta przeczytania.

Zanim przeczytałam książę wpadł mi w ręce artykuł, w którym autorka książki opowiadała ile starań kosztowało ją znalezienie jakichkolwiek informajcji o Janinie Lewandowskiej. Faktycznie, przejrzałam internety i niewiele tego. A jednak udało się M. Nurowskiej spotkać kogoś, kto kiedyś pracował w majątku generała Dowbor-Muśnickiego i pamiętał jego dzieci. Pamiętnika de facto...

W Katyniu zamordowano ponad 22 tysiące osób, w śród nich była postać zwana Matką Boską Kozielską. Jedyna ofiara zbrodni katyńskiej, która była żołnierzem.
W swoje urodziny nie słyszała życzeń i śpiewów, lecz strzały, aż w końcu jeden trafił w nią...
Pamiętników ani żadnych zapisków Janki nie odnaleziono, ale może istniały i były nawet podobne do tych napisanych na podstawie faktów przez autorkę? Książka, którą czytało mi się szybko i przyjemnie. Nie jest idealna, ale ma coś co przyciąga i trzyma mnie mocno przy sobie.

W Katyniu zamordowano ponad 22 tysiące osób, w śród nich była postać zwana Matką Boską Kozielską. Jedyna ofiara zbrodni katyńskiej, która była żołnierzem.
W swoje urodziny nie słyszała życzeń i śpiewów, lecz strzały, aż w końcu jeden trafił w nią...
Pamiętników ani żadnych zapisków Janki nie odnaleziono, ale może istniały i były nawet podobne do tych napisanych na...

147/2025 (E)

147/2025 (E)

Proza Marii Nurowskiej już dawno trafiła w mój gust. Lubię zarówno jej sagi, które opisują społeczeństwo na przestrzeni lat jak i beletryzowane powieści historyczne oparte na faktach. Cechą wspólną jej książek jest zawsze bardzo bogato i wiernie odtworzone tło historyczne. Nie można jednak powiedzieć, że są to książki stricte historyczne. Autorka zawsze podkreśla, że to fabularyzowane opowieści oparte na dokumentach. Można by rzec, że Nurowska wyspecjalizowała się też w tego typu powieściach biograficznych.

„Pamiętnik znaleziony w Katyniu” jest właśnie historią opisującą życie Janki Lewandowskiej, córki generała Dowbor-Muśnickiego, pilotki. Była ona jedyną kobietą zamordowaną w Katyniu. Postać niesamowita i muszę przyznać, że z tej książki dowiedziałam się o jej istnieniu po raz pierwszy. Książka opisuje jej historię z dwóch perspektyw. Pierwsza to pisane w dzienniku pokładowym wspomnienia Janki, które dotyczą zarówno aktualnych wydarzeń z obozu w Kozielsku, jak i jej wcześniejszych przeżyć – z czasów przedwojennych, młodzieńczych a nawet dzieciństwa. Swoje zapiski adresuje do męża, z którym niestety nie dane jej było przeżyć zbyt dużo czasu. Poprzez ten pamiętnik chce to w pewnym sensie nadrobić.

W zestawieniu z fragmentami pamiętnika pilotki znajdują się rozdziały dotyczące męża Janki – Mieczysława Lewandowskiego, który otrzymał w 1997 tajemniczą przesyłkę. Był to właśnie pamiętnik jego żony, z którego po tak wielu latach dowiedział się jaki był jej los. Czytanie jej wspomnień budzi w nim jego własne. Ta część wprawdzie pisana jest w trzeciej osobie, jednak bardzo dobrze współgra z pamiętnikiem, którego narratorką jest Janka. Dopiero obie historie tworzą jedną, pełną całość.

Książka bardzo emocjonująca i wstrząsająca. Nurowska wiele lat poświęciła na szukanie materiałów do niej, gdyż zapiski Lewandowskiej nie przetrwały. Obraz swojej bohaterki budowała na podstawie notatek innych jeńców obozu w Kozielsku oraz nawet takich pisanych jeszcze w Lasku Katyńskim. Zostały one odkopane po wielu latach wraz z ich autorami, dając świadectwo niechlubnych wydarzeń historycznych. Materiały jakie Nurowska znalazła na temat „pilotki” zostały później uzupełnione przez osobę, która odezwała się na jej apel – gosposię, która wiele lat przepracowała w domu generała Dowbor-Muśnickiego. Tak powstała bardzo realna i prawdopodobna powieść o życiu i śmierci Janki Lewandowskiej. Książka mocna, książka ważna – taka którą należy przeczytać.

https://czytany-blog.blogspot.com/

Proza Marii Nurowskiej już dawno trafiła w mój gust. Lubię zarówno jej sagi, które opisują społeczeństwo na przestrzeni lat jak i beletryzowane powieści historyczne oparte na faktach. Cechą wspólną jej książek jest zawsze bardzo bogato i wiernie odtworzone tło historyczne. Nie można jednak powiedzieć, że są to książki stricte historyczne. Autorka zawsze podkreśla, że to...

Chcąc odpocząć trochę od beletrystyki sięgnęłam po książkę Marii Nurowskiej. Opisała ona prawdziwą historię która spisana była na podstawie zapisków obozowych i sfabularyzowana przez autorkę. Pani Maria przygotowywała się do napisania tego niezwykłego pamiętnika przez wiele lat, zbierając materiały na temat jedynej kobiety która została zamordowana w Katyniu.

Główną bohaterką jest Janka Lewandowska z domu Dowbor Muśnicka. Kobieta wielu talentów, śpiewała, grała w kabarecie, trenowała konie była pilotką i skakała ze spadochronem. 17 września 1939 roku dostała się do sowieckiej niewoli. Została internowana w Kozielsku. Była cywilem, ale za swoją postawę, przykład odwagi i wsparcia dla współwięźniów generał Henryk Minkiewicz mianował ją do stopnia podporucznika pilota. Zamordowana w Katyniu prawdopodobnie 22 kwietnia w dniu swoich 32 urodzin.

W książce poznajemy nie tylko losy Janki jej rodzeństwa i rodziców ale również, wydarzenia związane z bohaterskimi czynami jej męża Mieczysława który jako lotnik brał udział w Bitwie o Anglię.

Autorka, dzięki zgromadzonym materiałom, w miarę rzetelnie, spróbowała przedstawić rzeczywistość obozową i wojenną.

Chcąc odpocząć trochę od beletrystyki sięgnęłam po książkę Marii Nurowskiej. Opisała ona prawdziwą historię która spisana była na podstawie zapisków obozowych i sfabularyzowana przez autorkę. Pani Maria przygotowywała się do napisania tego niezwykłego pamiętnika przez wiele lat, zbierając materiały na temat jedynej kobiety która została zamordowana w Katyniu.

Główną...

Infantylny język. Pamiętnik, którego nie było. Fikcja literacka, a jednak czytelnik czuje się oszukany.

Infantylny język. Pamiętnik, którego nie było. Fikcja literacka, a jednak czytelnik czuje się oszukany.