Ilu przyjaciół potrzebuje człowiek? Liczba Dunbara i inne wybryki ewolucji

Znany brytyjski antropolog napisał książkę popularyzującą wiedzę z zakresu psychologii, biologii ewolucyjnej i antropologii; mowa jest głównie o nas ludziach, naszej naturze i relacjach. W czasie lektury miałem wrażenie, że czytam zbiór artykułów na różnym poziomie słabo powiązanych ze sobą. Moje wrażenia potwierdziły się na końcu książki gdzie Dunbar pisze, że złożyły się na nią felietony popularnonaukowe pisanych głównie dla czasopisma 'New Scientist' w latach 1994–2006.

Jak już wspomniałem, felietony są nierówne, weźmy dla przykładu rozdział 10: 'Wojny o Darwina'. Zaczyna się dobrze, świetnie obala autor argumenty zwolenników inteligentnego projektu mówiące, iż oko ludzkie jest tak skomplikowanym narządem, że nie może być wytworem ewolucji. Przy okazji pokazuje Dunbar, jak fundamentalizm religijny w różnych wiekach i krajach hamował rozwój nauki. A potem mamy rozważania o tym kto ma prawo do starych wykopanych kości, mało to ciekawe.

Wbrew pozorom niewiele dowiadujemy się o liczbie Dunbara, poświęcony jest jej tylko jeden rozdział, tu kluczowy cytat: „Liczba ludzi, których znamy osobiście, którym ufamy i z którymi czujemy jakąś emocjonalną bliskość, wynosi nie więcej niż 150, i jest to tak zwana liczba Dunbara.” Autor przytacza dowody na jej istnienie, ale są raczej słabe, powiedziałbym anegdotyczne.

Z drugiej strony możemy się dowiedzieć trochę interesujących rzeczy. I tak twierdzi Dunbar, że wszelkie programy walczące z globalnym ociepleniem są skazane na niepowodzenie, bo za dużo biedy jest na świecie: „Większość ludzi żyje w tak skrajnej nędzy, że nie stać ich na luksus martwienia się o ochronę przyrody. Rosnące drzewo całkiem dosłownie stoi im na drodze do codziennego przetrwania: ścięte oznacza pieniądze, paliwo, jedzenie lub mieszkanie. Jak w przysłowiowym wypadku samochodowym, oglądanym w zwolnionym tempie, stoimy na krawędzi i przyglądamy się katastrofie, postępującej z nieuchronnością tyleż wyraźną, co trudną do pojęcia, nie mówiąc już o jakimkolwiek przeciwdziałaniu.” Trudno się z nim nie zgodzić...

Dalej, zastanawia się autorm co różni ludzi od zwierząt, uważa, że głównie zdolność czytania w umysłach innych ludzi. Kluczowym pojęciem jest tu intencjonalność. Tu rozjaśniający cytat: «W eksperymentach wykazano, że normalni dorośli ludzie mogą aspirować do intencjonalności piątego rzędu, ale dla większości jest to górna granica. Intencjonalność piątego rzędu odpowiada możliwości stwierdzenia: „Przypuszczam [1], że jesteś przekonany [2], że chciałbym [3], abyś sądził [4], że mam zamiar [5]...” (kolejne poziomy intencjonalności oznaczone są liczbami w nawiasach kwadratowych).» Okazuje się, że dla szympansów granicą jest intencjonalność drugiego rzędu, dla innych małp – pierwszego. Ciekawe, który poziom intencjonalności osiągnęła już AI...

Książka zawiera dużo więcej interesujących informacji, nie sposób ich tu wszystkich wymienić. Dostaliśmy zatem taki miszmasz popularnonaukowy, rzeczy ciekawe przeplatają się z mało interesującymi, niemniej warta jest przeczytania.

Znany brytyjski antropolog napisał książkę popularyzującą wiedzę z zakresu psychologii, biologii ewolucyjnej i antropologii; mowa jest głównie o nas ludziach, naszej naturze i relacjach. W czasie lektury miałem wrażenie, że czytam zbiór artykułów na różnym poziomie słabo powiązanych ze sobą. Moje wrażenia potwierdziły się na końcu książki gdzie Dunbar pisze, że złożyły się...

Dobra

Dobra

Zbiór artykułów popularnonaukowych Autora. Tytuł książki jest nieco mylący - temat liczby Dunbara i przyjaźni omawiany jest tylko w kilku pierwszych rozdziałach.

Zbiór artykułów popularnonaukowych Autora. Tytuł książki jest nieco mylący - temat liczby Dunbara i przyjaźni omawiany jest tylko w kilku pierwszych rozdziałach.

Myślę, że to dobra książka na początek przygody z autorem.
Zawiera sporo tematów ujętych pobieżnie, co nie znaczy "byle jak". I czytając można się zastanowić, który aspekt interesuje mnie najbardziej- wówczas wybrać kolejną pozycję Dunbara dotyczącą już sensu stricto danego zagadnienia.
Prosty język, gawędziarski styl, wszystko okraszone humorem.
Bardzo polecam.

Myślę, że to dobra książka na początek przygody z autorem.
Zawiera sporo tematów ujętych pobieżnie, co nie znaczy "byle jak". I czytając można się zastanowić, który aspekt interesuje mnie najbardziej- wówczas wybrać kolejną pozycję Dunbara dotyczącą już sensu stricto danego zagadnienia.
Prosty język, gawędziarski styl, wszystko okraszone humorem.
Bardzo polecam.

Spodziewałam się czegoś zupełnie innego. W zasadzie to autor pisze o wielu różnych rzeczach - raz bardzo (aż za bardzo!) szczegółowo, raz pobieżnie. Każdy rozdział można czytać osobno. Z głównym tytułem książki większość z nich mało ma wspólnego.

Spodziewałam się czegoś zupełnie innego. W zasadzie to autor pisze o wielu różnych rzeczach - raz bardzo (aż za bardzo!) szczegółowo, raz pobieżnie. Każdy rozdział można czytać osobno. Z głównym tytułem książki większość z nich mało ma wspólnego.

Kupując tę książkę nie wiedziałem, że to zbiór esejów. Myślałem, że w całości dotyczy liczby Dunbara ( https://en.wikipedia.org/wiki/Dunbar's_number ). Jak inne tego typu pozycje, ma podobne wady i zalety. Można czytać w dowolnej kolejności, ale rozdziały różnią się stylem i jest trochę powtórzeń. Książka ogólnie dotyczy różnych aspektów ewolucji.

Zasadniczo polecam, choć w tego typu książkach wolę bardzo rozbudowane spisy treści. W tej spis jest lakoniczny, z niewiele mówiącymi tytułami. Wiadomo, że nie da się zapamiętać wszystkich faktów po pierwszej lekturze, a odnalezienie konkretnej informacji jest trudne.

Kupując tę książkę nie wiedziałem, że to zbiór esejów. Myślałem, że w całości dotyczy liczby Dunbara ( https://en.wikipedia.org/wiki/Dunbar's_number ). Jak inne tego typu pozycje, ma podobne wady i zalety. Można czytać w dowolnej kolejności, ale rozdziały różnią się stylem i jest trochę powtórzeń. Książka ogólnie dotyczy różnych aspektów ewolucji.

Zasadniczo polecam, choć...

"Ilu przyjaciół potrzebuje człowiek? Na tropie zagadek ewolucji" Robina Dunbara, to książka, która równie dobrze mogłaby być w wydania w serii "Coś tam dla opornych" lub "Ewolucja w weekend". Sama nie wiem, czy to zaleta, czy wada? Zależy od perspektywy konkretnego czytelnika.
Mnie książka Dunbara zirytowała. Ale kiedy podsunęłam ją mojemu znajomemu, który jest tzw humanistą, to pochłonął ją z zachwytem, mówiąc mi "wreszcie ktoś mi to fajnie wytłumaczył".

Niewątpliwie nie wszyscy muszą ewolucję rozumieć, lubić o niej czytać, czy w ogóle się nią interesować. Jednak dobrze byłoby cokolwiek o niej wiedzieć, prawda? To właśnie jest taka książka, która bez kłopotów zrobi wprowadzenie, a dodatkowo podrzuci kilka tekstów, które można wrzucić towarzystwu na imprezie czy grillu: hej, wiedziałaś, że ludzie reagujący bardziej emocjonalnie, mają poglądy polityczne bardziej na prawo? Albo: stary, wiesz, że niemowlaki są urocze, żeby wzmocnić naszą chęć opieki nad nimi? Sprytne małe dranie, nie? Albo jeszcze takie coś: wiesz, że osobniki należące do gatunków monogamicznych mają większe mózgi? To tłumaczy Krzyśka, nie, hehe?

Dunbar jest doskonałym naukowcem, z udokumentowanymi wynikami, ale w tej książce zachowuje się jakby pisał dla Readers Digest. Napisał książkę, która jest esencją popularyzacji wiedzy, ale nie jestem pewna, czy nie jest to książka dla młodzieży/dzieci.

W "Ilu przyjaciół potrzebuje człowiek? Na tropie zagadek ewolucji" Robina Dunbara drażni mnie nienaukowość. Autor pisze m.in: "Chcąc przetrwać, musieliśmy się zmienić i dostosować do nowych nisz ekologicznych." [110]. No tak. My, Homo erectus bardzo chcieliśmy i postanowiliśmy ewoluować, żeby zająć nową niszę.
Mniej więcej tak to wygląda w całej książce. Kolejny przykład tego braku szacunku dla nauki, którą Dunbar reprezentuje jest poniżej.

Irytuje mnie jej język, "równiachowany", starający się być "fajnym" i "swojackim" a jednocześnie będący dziwnie pedagogiczny. Popatrzcie na przykład na taki fragment. Autor opisuje organizmy, które pod wpływem nacisku środowiska naturalnego zmieniają płeć (jak wargacze): "Wszystkie zaczynają życie, jako samiczki, ale jeśli nie ma wśród nich samca, dominująca samica przechodzi szybką metamorfozę i w magiczny sposób, na naszych oczach, zmienia się w samca. Kiedy ona - czy też on - umiera, cały cykl zaczyna się od nowa. Obecna dominująca samica zmienia płeć i staje się samcem reproduktorem. Moim zdaniem nadaje to nowy sens wyrażeniu "zmienić coś w swoim życiu"". [114]
Ja rozumiem, że w książce nie ma miejsca, żeby wyjaśnić mechanizm, jaki sprawia, że rybka zmienia płeć, ale "magiczny sposób"? No nie, nie… I ten "żarcik na końcu.

Tak właśnie jest napisana "Ilu przyjaciół potrzebuje człowiek? Na tropie zagadek ewolucji" Robina Dunbara. Jeśli o ewolucji czytasz i lubisz poszerzać wiedzę o jej mechanizmach, ta książka nie jest dla Ciebie. Jeśli nie i potrzebujesz czegoś, co da Ci wiedzę i rozrywkę jednocześnie - to dobry start. Autentycznie dobry i podający wiedzę w sposób, z jakim chciałabym mieć do czynienia w szkole.

"Ilu przyjaciół potrzebuje człowiek? Na tropie zagadek ewolucji" Robina Dunbara, to książka, która równie dobrze mogłaby być w wydania w serii "Coś tam dla opornych" lub "Ewolucja w weekend". Sama nie wiem, czy to zaleta, czy wada? Zależy od perspektywy konkretnego czytelnika.
Mnie książka Dunbara zirytowała. Ale kiedy podsunęłam ją mojemu znajomemu, który jest tzw...

Ta książka pozostawiła na mnie złe wrażenie. Autor chwali się swoim odkryciem czyli tytułową liczbą Dunbara. Najśmiesze były próby połączenia tej liczby z ewolucją. Zamiast pozostać przy tym na czym się znał, czyli badaniach nad tytułowym pytaniem "ile przyjaciół może mieć człowiek" autor zapuszcza się w rejony, w których wysuwa odważne ale jednocześnie niczym nie poparte teorie nie trzymające się kupy.

Ta książka pozostawiła na mnie złe wrażenie. Autor chwali się swoim odkryciem czyli tytułową liczbą Dunbara. Najśmiesze były próby połączenia tej liczby z ewolucją. Zamiast pozostać przy tym na czym się znał, czyli badaniach nad tytułowym pytaniem "ile przyjaciół może mieć człowiek" autor zapuszcza się w rejony, w których wysuwa odważne ale jednocześnie niczym nie poparte...

Są takie książki, które kończy się w 2 dni. Dunbar jak zwykle zachwyca intelektualizmem. Mimo, że podtytuł : "i inne wybryki ewolucji" powinien być tytułem, to w tym przypadku nie przeszkadza, by podejmować próby wyjaśniania naszego człowieczeństwa. POszczególne rozdziały dotykają prawie każdej najważniejszej sfery naszego ludzkiego życia, czasem przyrównując do naszych małpich kuzynów i poprzez pewną skuteczną analogię to zwierzęcych korzeni autor potrafi wskazać ewolucję iskania, która przetrwała do naszych czasów pod całkiem nieoczywistymi rytuałami.

Szczególnie tknął mnie temat geniuszu Szekspira i przedstawienie teorii intencjonalizmu. Na dłuższą metę Robin stara się nawet wyjaśnić jak podwalina tej teorii eliminuje religię, jako nadprzyrodzoną strefę ludzkiego istnienia, sprowadzając ją do słusznej roli, jaką pełniła w pierwotnych społecznościach, które nie osiągały większej liczebności, niż wskazuje właśnie "liczba Dunbara".

Książka, jak sam autor stwierdził jest zlepkiem artykułów, można faktycznie traktować je jako eseje. Logiczny ciąg nie jest tu potrzebny, żeby w pełni cieszyć się bogactwem informacji, jakimi dzieli się z nami ten poważany antropolog.

Są takie książki, które kończy się w 2 dni. Dunbar jak zwykle zachwyca intelektualizmem. Mimo, że podtytuł : "i inne wybryki ewolucji" powinien być tytułem, to w tym przypadku nie przeszkadza, by podejmować próby wyjaśniania naszego człowieczeństwa. POszczególne rozdziały dotykają prawie każdej najważniejszej sfery naszego ludzkiego życia, czasem przyrównując do naszych...

Wznowienie wydanej po raz pierwszy w 2010 roku książki Robina Dunbara będzie świetną "drogą na skróty" poprzez teorie i konkluzje wypływające z badań tego wybitnego brytyjskiego antropologa i psychologa. To znakomita publikacja dla czytelników, pragnących poznać tajniki uwarunkowań biologicznych, genetycznych i ewolucyjnych, które składają się na nasze zachowania społeczne, nawiązywanie przyjaźni, wyborów partnerów oraz wszystkich relacji i więzi, jaki nawiązujemy w życiu zawodowym i osobistym.

Z zastrzeżeniem, że nie znają oni wcześniej wydanych i obszerniejszych książek Dunbara, albowiem w "Ile przyjaciół potrzebuje człowiek..." - na którą składają się przeredagowane i publikowane wcześniej w periodykach popularnonaukowych niezbyt obszerne felietony rekapitulujące właśnie odkrycia i teorie zawarte w innych publikacjach naukowca - nie znajdą oni nic, czego nie wyczytaliby u niego wcześniej.

Wszystkich innych informacje z dziedziny psychologii ewolucyjnej, genetyki i antropologii ocucić mogą poniekąd z nazbyt romantycznych wyobrażeń na temat przyjaźni i miłości, ale z drugiej strony świadomość tego, że za błędne, nierozważne bądź zwyczajnie głupie zachowania odpowiadamy nie do końca my sami, ale w znacznej części to "zasługa" egoistycznych genów i tkwiących w nas od wieków uwarunkowań ewolucyjnych, może okazać się krzepiącą.

Bardzo dobra książka dla wszystkich, którzy chcą w łatwy, lekki i przystępny sposób zapoznać się z najświeższymi odkryciami, badaniami i teoriami z dziedzin ewolucji i psychologii a dotąd z Dunbarem, lub publikacjami "pokrewnych" mu naukowców nie mieli do czynienia. Polecam!

Wznowienie wydanej po raz pierwszy w 2010 roku książki Robina Dunbara będzie świetną "drogą na skróty" poprzez teorie i konkluzje wypływające z badań tego wybitnego brytyjskiego antropologa i psychologa. To znakomita publikacja dla czytelników, pragnących poznać tajniki uwarunkowań biologicznych, genetycznych i ewolucyjnych, które składają się na nasze zachowania społeczne,...