Doktor Glas

Bardzo przyjemna pozycja. Ogromne podobieństwo do arcydzieła Dostojewskiego, a zakończenie nie jest wymuszone i ''szczęśliwe". Brakuje mi tutaj tej głębi jaka występuje w "Młodości Martina Bircka", ale ogólnie bardzo polecam!

#5

Bardzo przyjemna pozycja. Ogromne podobieństwo do arcydzieła Dostojewskiego, a zakończenie nie jest wymuszone i ''szczęśliwe". Brakuje mi tutaj tej głębi jaka występuje w "Młodości Martina Bircka", ale ogólnie bardzo polecam!

#5

„Kto to powiedział: „Życie jest krótkie, lecz godziny długie”?Powinien to być jakiś matematyk, ktoś w rodzaju Pascala, ale był to oczywiście Fénelon. Szkoda, że nie ja”. (s.151.)
Hjalmar Soderberg, Doktor Glas. Przekł. E. Gruszczyńska, Wyd. Jacek Santorski & Co, Warszawa 2003.

Pierwsze wydanie książki 1905 r.
(upływ czasu niewiele zmienił),
zarówno w kwestii niecodziennych zdarzeń,
jak i problematyki.

Tekst przybiera formę dziennika, będącego zapisem
przemyśleń, zdarzeń, spotkań
głównego bohatera - lekarza
zakochanego w żonie pastora,
Z kolei żona pastora…

Jest i ofiara.
Najważniejszy wydaje się być motyw
zbrodni i jego uzasadnienie.
Czytelnik nie styka się ze zwykłym kryminałem.
Na strony dziennika wkracza etyka,
dotycząca osobistych problemów.
Sam autor napisał: „Od dawna marzyłem, żeby napisać tekst, który byłby jednocześnie książką przedstawiającą myśli i dobrze skrojoną powieścią, małą albo dużą”.

Z pewnością zamierzenia wypełnił w 100%.

Słowo od tłumaczki:
„Sto lat temu książka wywołała burzę. Każde kolejne tłumaczenie, a przetłumaczono ją na osiem języków, nie pozostaje również bez echa, wzbudzając ostre dyskusje i spory, co jest najlepszym dowodem na to, że sprawy, które Soderberg porusza w Doktorze Glasie, są dla nas wciąż ważne aktualne.” ( s. 6.)

Powieść godna polecenia.
10/10

„Kto to powiedział: „Życie jest krótkie, lecz godziny długie”?Powinien to być jakiś matematyk, ktoś w rodzaju Pascala, ale był to oczywiście Fénelon. Szkoda, że nie ja”. (s.151.)
Hjalmar Soderberg, Doktor Glas. Przekł. E. Gruszczyńska, Wyd. Jacek Santorski & Co, Warszawa 2003.

Pierwsze wydanie książki 1905 r.
(upływ czasu niewiele zmienił),
zarówno w kwestii ...

Autor mało znany w Polsce, a szkoda. Jego książki są zdecydowanie warte uwagi; sposób pisania i przekazywane myśli - na co najmniej dobrym poziomie. Mnie Doktor Glas podobał się bardzo - nieprzegadany, zwięzły, a porusza wiele tematów i ładnie napisany. Zadziwiająco też aktualny, choć książka ma ponad 100 lat. W ogóle nie miałam wrażenia, że czytam coś sprzed ponad wieku.
Warto, tym bardziej, że to tylko 176 stron.

Autor mało znany w Polsce, a szkoda. Jego książki są zdecydowanie warte uwagi; sposób pisania i przekazywane myśli - na co najmniej dobrym poziomie. Mnie Doktor Glas podobał się bardzo - nieprzegadany, zwięzły, a porusza wiele tematów i ładnie napisany. Zadziwiająco też aktualny, choć książka ma ponad 100 lat. W ogóle nie miałam wrażenia, że czytam coś sprzed ponad wieku....

  Zawód lekarza wiąże się z monotonną koniecznością codziennego kontaktu z pacjentami. Wydawać by się mogło, że od kandydatów na to stanowisko powinno się wymagać umiejętności, które wprowadzą do relacji z pacjentem pewną dozę przyjaźni i zaufania. Nic bardziej błędnego niż ta myśl – jak stwierdził bohater powieści, zwłaszcza gdy na szali stawia się życie ludzkie, nawet to w zarodku dopiero powstałe.
 
 "Szacunek dla ludzkiego życia – czymże jest to stwierdzenie w moich ustach jeśli nie zwykłą hipokryzją?"
 "A obowiązek? Cóż za wspaniała zasłona, aby ukryć to, czego się nie zrobiło, a co powinno zostać zrobione".
 
  Doktora Glasa dręczą rozterki natury moralnej w kwestii uczciwości, dochowania danego słowa, rozwiązywania problemów pacjentów, a zwłaszcza pacjentek. Kwestia usunięcia niechcianej ciąży od dawna spędzała sen z powiek kobiet i lekarzy. Jeśli wplątać w te relacje Boga – sprawa staje się jasna. Nie ma w tym przypadku pozwolenia na pozbawianie życia kogokolwiek (poza wyprawami krzyżowymi i nawracaniem tzw. pogan),ale czy istnieje prawo nakazujące utrzymywanie lub przedłużanie cierpienia, będącego niemal torturami każdego dnia istnienia? Doktor Glas odmówił udzielenia pomocy pewnej kobiecie. Po kilku latach został wezwany do dziecka chorego na krup.
 
  "Męża nie zauważyłem, chyba nie było go w domu. „Zachorował nasz starszy syn” wyjaśniła kobieta i podprowadziła do małego łóżeczka. Nie leżał w nim jednak tamten mały, śliczny chłopaczek, ale zupełnie ktoś inny, jakiś potwór. Ogromne, małpie żuchwy, zapadnięta czaszka, małe i tępe oczy. Idiota, było to widoczne na pierwszy rzut oka.
 (…) Takie to było nasienie, o którego usunięcie błagała mnie na kolanach, a ja jej odmówiłem, wykręcając się poczuciem obowiązku. Nie rozumiem cię, życie!"
 
  Czy Glas miał prawo podejmować ostateczną decyzję w sprawach życia i śmierci? Czy pomocy, o którą prosiła kobieta, mógł odmówić lekarz tłumaczący się obowiązkiem, w którego przesłanki sam nie wierzył?
  Chęć zabicia pastora jest równie mocna jak niechęć podyktowana zakazem prawnym. Można zabić w obronie własnej – to warunek konieczny, by uniknąć surowych konsekwencji tego czynu, gdyż życie człowieka uważane jest za najwyższą wartość. Czy aby każdego człowieka? Jednak pozbawienie życia kogoś kto zaatakował członka rodziny lub przyjaciela jest przestępstwem. Prawo na to nie zezwala i w tym momencie rozmija się z szeroko pojętą moralnością, która wydaje się być w stanie płynnym. Myśli o zabójstwie pastora były pretekstem do dywagacji o moralności, jej zasięgu, sile i zmienności.

  Zawód lekarza wiąże się z monotonną koniecznością codziennego kontaktu z pacjentami. Wydawać by się mogło, że od kandydatów na to stanowisko powinno się wymagać umiejętności, które wprowadzą do relacji z pacjentem pewną dozę przyjaźni i zaufania. Nic bardziej błędnego niż ta myśl – jak stwierdził bohater powieści, zwłaszcza gdy na szali stawia się życie ludzkie, nawet...

Ciekawa i przewrotna historia o młodym sztokholmskim doktorze i jego pięknej, uwielbianej potajemnie pacjentce...

Ciekawa i przewrotna historia o młodym sztokholmskim doktorze i jego pięknej, uwielbianej potajemnie pacjentce...

„Rzucam na papier rząd liter” – zapisał doktor Glas w swoim dzienniku zawartym w powieści „Doktor Glas”. Ja również rzucę w ekran te kilka rzędów znaków à propos doktora Glasa w „Doktorze Glasie”.

Cóż to za typ. Na wielu poziomach zaprzeczenie człowieka, a patrzcie go – żyje. Chce zniewalać kobiety, choć z żadną nigdy nie był, a do większości czuje pogardę. To, co najbardziej kluczowe do zrozumienia dychotomiczności postaci – jest lekarzem, który brzydzi się ludzkiego ciała i jego fizjologii. Przed nami nieszczęśnik, człowiek moralnie kulawy; z zewnątrz zapięty na ostatni mieszczański guzik, podczas gdy w środku buzują myśli pokraczne i światu nieprzychylne. Także szlagworty. W nich jest mistrzem: „Człowiek obejmuje cień i kocha marzenie”! „Móc wybrać to znaczy umieć się wyrzec”! Chcemy odczuwać patos działania i spokój widza”! „Pierwsze przykazanie: nie będziesz próbował zrozumieć zbyt wiele”!

W nieczyste ręce doktora Glasa oddaje nas Hjalmar Söderberg. Niewykluczone, że będą one winne śmierci duchownego, pastora prostackiego i obrzydliwego. To również przemiły wątek. Łapcie.

„Rzucam na papier rząd liter” – zapisał doktor Glas w swoim dzienniku zawartym w powieści „Doktor Glas”. Ja również rzucę w ekran te kilka rzędów znaków à propos doktora Glasa w „Doktorze Glasie”.

Cóż to za typ. Na wielu poziomach zaprzeczenie człowieka, a patrzcie go – żyje. Chce zniewalać kobiety, choć z żadną nigdy nie był, a do większości czuje pogardę. To, co...

"[...] czy jeżeli mógłbyś zabić chińskiego mandaryna przez przyciśnięcie guzika w ścianie, albo wręcz samym tylko aktem woli, po to, by odziedziczyć jego majątek - zrobiłbyś to?"

Nie bez przyczyny zamieszczam ten cytat z powieści Söderberga, jednego ze szwedzkich pisarzy przełomu XIX i XX wieku. Odwołuje się on bowiem (no, może nie dokładnie) do dylematu, przed którym postawiony zostanie (albo sam się postawi?) tytułowy jej bohater.

Do młodego sztokholmskiego lekarza przychodzi pewna kobieta, by prosić o pomoc. Sprawa to nietypowa i wydaje się, że Glas jest jedyną osobą, która może tu coś zdziałać. Sytuacja kobiety porusza bohatera, a jej losy nie będą mu obojętne. Nie będzie to jednak jedyny powód, dla którego lekarz zdecyduje się wziąć sprawy w swoje ręce. Co jeszcze nim kieruje? I czy odważy się wprowadzić swój plan w życie?

Nakreśliłam fabułę w sposób dość zawoalowany, bo nie chcę zdradzić zbyt wiele z i tak niewielu rzeczy, które się w tej książce wydarzą. "Doktor Glas" to jedna z takich powieści, które za cel obierają sobie przede wszystkim roztrząsanie pewnych problemów etyczno-moralnych, które nigdy nie stracą na aktualności.

Osiągnięciu tego celu sprzyja forma utworu. Tytułowy bohater prowadzi pamiętnik i to właśnie z zapisków tam zawartych dowiadujemy się o wydarzeniach, które mają miejsce - poznajemy je, co warto podkreślić, z perspektywy tegoż bohatera-narratora. Otrzymujemy też dostęp do jego umysłu i zachodzących w nim skomplikowanych operacji myślowych.

Jeśli lubicie filozoficzne i egzystencjalne refleksje, niespieszną narrację skierowaną raczej "do wewnątrz" niż "na zewnątrz", subtelny klimat i zawsze obecną, choćby w tle, piękną przyrodę, to sądzę, że śmiało możecie sięgnąć po "Doktora Glasa". Owszem, niekiedy "rozkminy" filozoficzne Söderberg wprowadził - moim zdaniem - na siłę, ale, jak to się mówi, jestem w stanie to zaakceptować ;)

"[...] czy jeżeli mógłbyś zabić chińskiego mandaryna przez przyciśnięcie guzika w ścianie, albo wręcz samym tylko aktem woli, po to, by odziedziczyć jego majątek - zrobiłbyś to?"

Nie bez przyczyny zamieszczam ten cytat z powieści Söderberga, jednego ze szwedzkich pisarzy przełomu XIX i XX wieku. Odwołuje się on bowiem (no, może nie dokładnie) do dylematu, przed którym...

Bardzo dobra powieść psychologiczna. Książka
mimo, że nie jest zbyt obszerna, to zawiera wiele

niuansów, a główny bohater nakreślony sprawnie
i konkretnie. Mimo, że napisana sto lat temu,

to wydaje się dość współczesna (może poza kwestiami dotyczącymi kobiet). Polecam!

Bardzo dobra powieść psychologiczna. Książka
mimo, że nie jest zbyt obszerna, to zawiera wiele

niuansów, a główny bohater nakreślony sprawnie
i konkretnie. Mimo, że napisana sto lat temu,

to wydaje się dość współczesna (może poza kwestiami dotyczącymi kobiet). Polecam!

Zimny jak lód, przeszywająco depresyjny portret psychologiczny osoby zniszczonej przez własne myśli, zmiażdżonej ciężarem egzystencjalnym, jaki nakłada na człowieka nieodgadnioność sensu życia, izolacja we własnym umyśle, poczucie relatywizmu moralności i wszystkie przykre sprawy naokoło. Napisana w formie pamiętnika powieść o raczej szczątkowej akcji, ale bardzo wciągająca i wartka - nieprzerwana introspekcja, krążąca po mrocznych zakamarkach umysłu i dotykająca trudnych tematów - zakrętów moralności, egzystencjalnej pustki, czysto psychologicznych zagrożeń seksualności, całkowitego osamotnienia mimo przebywania pośród ludzi, poczucia nieprzeżytego życia. Doktor Glas to wzorowy przykład osoby, która nie cierpi i nigdy nie cierpiała na żadną chorobę psychiczną, która znajduje się w całkiem okazałej sytuacji życiowej, ale przez zaplątanie się w swoich myślach, pogrążenie w pytaniach bez odpowiedzi, pogłębianie negatywnej interpretacji rzeczywistości i nieumiejętność akceptacji cierpi na "przewlekłą nieszczęśliwość". Próbuje się z niej wyrwać przez bliżej nieokreślony "wielki czyn", który w końcu określa w czymś ekstremalnym, co przez krótkowzroczność zdaje się czymś jednoznacznie dobrym i moralnym, i realizuje to, co naturalnie ani trochę nie polepsza sprawy.

Psychologicznie jest to mistrzowska powieść, również klimat, mimo że krótka, potrafi zbudować niezły - czuć chłód i noc Sztokholmu. Językowo natomiast niewielka - autor bardzo wprawnie, z psychologiczną dokładnością i spójnością charakterologiczną buduje zdania narratora-pamiętnikarza, ale rzadko są to zdania piękne, co przy dziele ciut monotematycznym byłoby wskazane. Mimo wszystko bardzo, bardzo dobra.

7.5/10

Zimny jak lód, przeszywająco depresyjny portret psychologiczny osoby zniszczonej przez własne myśli, zmiażdżonej ciężarem egzystencjalnym, jaki nakłada na człowieka nieodgadnioność sensu życia, izolacja we własnym umyśle, poczucie relatywizmu moralności i wszystkie przykre sprawy naokoło. Napisana w formie pamiętnika powieść o raczej szczątkowej akcji, ale bardzo wciągająca...

Pesymistyczna, ale piękna powieść. Ludzie z depresją czytając to będą czuli się jak u siebie w głowie.

"Doktor Glas" (imię nieprzypadkowe, szwedzkie "glas" znaczy po naszemu "szkło", a narrator sprawia wrażenie kogoś, kto na świat patrzy "zza szyby") ma formę pisanego do szuflady dziennika. Mimo, że ma ponad 100 lat, w ogóle tego nie czuć. Tematyka jest poważna (miłość, seksualność i chory stosunek relgii do tejże, aborcja, eutanazja, samobójstwo, prawo do odebrania komuś życia w imię "wyższego dobra"),ale styl lekki i przystępny. Jest w tym pewna elegancka melancholia, a także trochę gorzkiego, czarnego humoru.

Dodatkowym atutem powieści są ładne opisy ówczesnego Sztokholmu - ze względu na to (ale nie tylko) nasuwają się skojarzenia z "Lalką" Prusa.

Klasyka szwedzkiej literatury. Polecam.

Pesymistyczna, ale piękna powieść. Ludzie z depresją czytając to będą czuli się jak u siebie w głowie.

"Doktor Glas" (imię nieprzypadkowe, szwedzkie "glas" znaczy po naszemu "szkło", a narrator sprawia wrażenie kogoś, kto na świat patrzy "zza szyby") ma formę pisanego do szuflady dziennika. Mimo, że ma ponad 100 lat, w ogóle tego nie czuć. Tematyka jest poważna (miłość,...