Kazania sejmowe

o podłych choróbskach polskich - jeden z najważniejszych przykładów polskiej prozy oratorskiej — gatunku, który w XVI/XVII w. był kluczowy...
również przykład rytmicznej, obrazowej staropolszczyzny, umiejętności budowania napięcia i emocji...
mimo retoryki religijnej i - co istotne - mimo tragedii doświadczenia upadku Rzeczypospolitej, wciąż a nawet jeszcze bardziej - aktualne - WSTYD!

o podłych choróbskach polskich - jeden z najważniejszych przykładów polskiej prozy oratorskiej — gatunku, który w XVI/XVII w. był kluczowy...
również przykład rytmicznej, obrazowej staropolszczyzny, umiejętności budowania napięcia i emocji...
mimo retoryki religijnej i - co istotne - mimo tragedii doświadczenia upadku Rzeczypospolitej, wciąż a nawet jeszcze bardziej -...

Skarga w kółko pisze o tym samym! Rozumiem zamysł, bo to kazania, więc ich zadaniem jest wbijanie swoich stanowisk do głów, lecz nie bez powodu samo słowo "kazanie" ma wydźwięk pejoratywny... Podobało mi się kilka rzeczy. To, że Skarga nie oczernia pogan, wręcz przeciwnie; chwali ich za patriotyzm i dostrzega wspólne wartości, mimo różnic okołoreligijnych - to bardzo cenne. Pisze, że poganie czyniąc szlachetnie, kierują się wyłącznie rozumem, nie mając boskiego nakazu i chwali to, co uważam za wyjątkowo piękne i wyróżniające kaznodzieję. Ponadto widać, czemu Skarga spodobał się romantykom. Jego styl jest podniosły, pompatyczny i uchwalający bohaterskie poświęcenia, wyższe cele, misyjność. To również uważam za piękne. Jednakże głównie mnie zmęczył i zniechęcił. A przypowieść o ojcu, który składa w ofierze córkę po powrocie z wojny przypomina inspirację do nowego filmu Yorgosa Lanthimosa.

Skarga w kółko pisze o tym samym! Rozumiem zamysł, bo to kazania, więc ich zadaniem jest wbijanie swoich stanowisk do głów, lecz nie bez powodu samo słowo "kazanie" ma wydźwięk pejoratywny... Podobało mi się kilka rzeczy. To, że Skarga nie oczernia pogan, wręcz przeciwnie; chwali ich za patriotyzm i dostrzega wspólne wartości, mimo różnic okołoreligijnych - to bardzo cenne....

Pod względem językowym pozycja ta jest wyjątkowa, niestety ale cała reszta to tragedia. Zaślepienie religijne i obłuda totalnie odrzuca, tego się wręcz nie da czytać bo człowieka wykręca.

Pod względem językowym pozycja ta jest wyjątkowa, niestety ale cała reszta to tragedia. Zaślepienie religijne i obłuda totalnie odrzuca, tego się wręcz nie da czytać bo człowieka wykręca.

Często o wyborze książki decyduje kaprys czy polecajka, a tym razem zdecydowały Wolne Lektury. I dały mi możliwość zapoznania się z tym, co od zawsze przewijało się w szkole i publicystyce a co bywa przytaczane w całości nader rzadko. Obcowanie z umysłem i stylem wypowiedzi Piotra Skargi okazało się piękną i pouczająca przygodą. Zbiór kazań diagnozujących najważniejsze bolączki naszego kraju za panowania Zygmunta III Wazy to przykład mistrzowskiej argumentacji, wybornej znajomości Pisma Świętego, orientacji w bieżącej światowej polityce i sprawach wewnętrznych. Niezwykły związek jezuickiej szkoły i umysłu, o który dziś mogłyby się bić najważniejsze media komentujące politykę. A przy tym okazja do zanurzenia się w czystej staropolszczyźnie najwyższej próby, jeszcze nie zaśmieconej barokowymi makaronizmami i piętrowymi zdaniami pełnymi pseudo-ozdobników.
Zgodnie z wymową „Kazań”, silne państwo powinno stabilnie opierać się na dwóch filarach – niewzruszonej władzy Króla (bo władza królewska naśladuje rządy w niebiesiech) i religii katolickiej (bo skoro Trzej Królowie ukorzyli się przed Dzieciątkiem, uznali wyższość Królestwa Niebieskiego nad ziemskimi rządami). Wszystko, co osłabia władzę królewską i Kościół Katolicki, przyczynia się do osłabienia Ojczyzny. W dzisiejszej Polsce traktowanie religii jako warunku koniecznego w sprawowaniu rządów jest oczywistym anachronizmem i choć nadal spełnia ogromną rolę spajającą kulturę i poczucie tożsamości narodowej, nie jest celem, do którego dążyliby poważni politycy ani którego życzyliby sobie obywatele. Jednak kilkaset lat temu splot tronu z ołtarzem nikomu nie przeszkadzał i był na świecie rzeczą oczywistą.
Polska stała przed wieloma wyzwaniami i zagrożeniami – coraz odważniej poczynało sobie Państwo Tureckie, które mogło zagrozić Rzeczpospolitej, polska szlachta celebrowała swobody i wrzaskiem wywojowywała na sejmikach swoje, często sprzeczne z racją stanu prawa, a klasa rządząca rozleniwiła się pod wpływem bogactw i przywilejów. Coraz to częściej do głosu dochodziły grupy wyznające inne niż katolicyzm religie, co zdaniem Skargi destabilizowało kraj. A ich przedstawiciele prawem kaduka odwojowywali sobie a to biskupstwa, a to wsie, a to inne nadania, które im się nie należały. Zawsze kiedy mowa o ideach, chodzi o pieniądze… Skarga, jak i zresztą większość współczesnego Mu duchowieństwa zżymał się bardzo na akt Konfederacji Warszawskiej, gwarantujący w Polsce swobodę wyznania i czyniącym z naszego kraju „państwo bez stosów” i – na szczęście bez wojen religijnych. Historia pokazała, że tu raczej nie miał racji.
Rację za to miał w punktowaniu naszych innych niż „herezje” chorób narodowych - prywaty, lekceważenia spraw publicznych, osłabiania władzy centralnej, waśniach między mieszkańcami Rzeczpospolitej, niesprawiedliwym prawodawstwie i „nieżyczliwości ku ojczyźnie”. I tak to nam – Polakom to do dziś zostało. Na przykład – po wybuchu wojny na Ukrainie, o naszej woli obrony Ojczyzny świadczyły kolejki przed Urzędami Paszportowymi i ruch w Internecie przy sprawdzaniu lotów z Polski – dokądkolwiek. Jeśli idzie o szacunek do władzy centralnej, to część plemion waży sobie lekce jakiekolwiek działania Prezydenta RP, pozostała część szydzi i nienawidzi Premiera tejże. Tak jak kiedyś Turków, dziś mamy pod nosem wojnę tuż za wschodnią granicą, tymczasem rozprawiamy w najlepsze na tematy zastępcze i walczymy zaciekle o nic nie warte marginalia. Poszanowanie prawa stało się niemal oksymoronem, jako że różne instancje przeczą sobie nawzajem i trwają jałowe spory o to, która z nich jest tą właściwą a która „neo”. Poziom debaty publicznej szoruje po dnie a z ust polityków płyną wodospady populizmu. Sami sobie to robimy, nie żadni „oni”. Skarga mógłby rzucić w kąt wszystkie sprawy religijne a i tak miałby o czym grzmieć.

Często o wyborze książki decyduje kaprys czy polecajka, a tym razem zdecydowały Wolne Lektury. I dały mi możliwość zapoznania się z tym, co od zawsze przewijało się w szkole i publicystyce a co bywa przytaczane w całości nader rzadko. Obcowanie z umysłem i stylem wypowiedzi Piotra Skargi okazało się piękną i pouczająca przygodą. Zbiór kazań diagnozujących najważniejsze...

Największe gówno jakie w życiu widziałam. Dobrze że autor już nie żyje .

Największe gówno jakie w życiu widziałam. Dobrze że autor już nie żyje .

Do warstwy filozoficznej nie mam zamiaru się szerzej odnosić - w końcu powstały czterysta lat temu. Ale wielu się tu doszukuje zapowiedzi upadku Rzeczpospolitej, ja tu widzę głównie właściwe bodaj każdemu pokoleniu smęcenie "kiedyś to było, teraz to nie ma" - rzekomo kiedyś nie było tylu przestępstw, tylu występków, tylu grzechów. Cóż. Frycz Modrzewski narzekał na upadek obyczajów w złotym wieku, Sokrates płakał nad "młodym pokoleniem", a i Cyceronowi się przypisuje "O tempora, o mores". Niektórzy po prostu lubią narzekać i od tysięcy lat to się nie zmienia. Niemniej, to wspaniały zabytek polskiego języka i kultury i jako taki jest fascynujący.

Do warstwy filozoficznej nie mam zamiaru się szerzej odnosić - w końcu powstały czterysta lat temu. Ale wielu się tu doszukuje zapowiedzi upadku Rzeczpospolitej, ja tu widzę głównie właściwe bodaj każdemu pokoleniu smęcenie "kiedyś to było, teraz to nie ma" - rzekomo kiedyś nie było tylu przestępstw, tylu występków, tylu grzechów. Cóż. Frycz Modrzewski narzekał na upadek...

Bawią mnie te wpisy szkalujące naszego wielkiego kaznodzieję. Dedykuję tę książkę wszystkim posłom albo się nawrócicie, albo nas moskiewscy odszczepieńcy zdruzgoczą. Dzisiaj Francja padła łupem muzułmanów, nie chcieli ksieży, będą mieć imamów. Polsce zagraża wielka Rosja, zwrócie się do Maryi, to przetrwacie, jeżeli nie, to podzielimy losy państw upadłych.

Bawią mnie te wpisy szkalujące naszego wielkiego kaznodzieję. Dedykuję tę książkę wszystkim posłom albo się nawrócicie, albo nas moskiewscy odszczepieńcy zdruzgoczą. Dzisiaj Francja padła łupem muzułmanów, nie chcieli ksieży, będą mieć imamów. Polsce zagraża wielka Rosja, zwrócie się do Maryi, to przetrwacie, jeżeli nie, to podzielimy losy państw upadłych.

Książka nudna, nieaktualna, mało błyskotliwa, zawierająca wypowiedz nierzadko moralnie dwuznaczne (dla lepszego urodzaju uciąć jedne gałęzie, aby drugie mogły obrodzić, nie należy żałować śmierci jednego, jeśli ocali to większość) albo wręcz wrogie wobec wszystkiego, co nie pasuje temu katolickiemu księdzu. Oczywiście był dzieckiem swoich czasów, ale książkę należałoby pozostawić w mrokach zapomnienia, ma wartość poznawczą dla chcących poznać pisarstwo ówczesnych lat. Żałuję, że Polska nie wydała męża stanu albo filozofa polityki na miarę francuskich czy angielskich, ale co zrobić? Zawsze można poczytać tamtych, na przykład Hobbesa. Nie demonizuje, po prostu książka jest kiepska w treści, jeśli chodzi o wartość staropolszczyzny, to jest to sprawa zupełnie inna. Najpiękniejszym językiem można pisać bzdury. Na koniec jedna z wybitnych mądrości Skargi "Im większa miłość, tym lepsza". Brawo! Genialne pouczenie i wielka myśl! :)

Książka nudna, nieaktualna, mało błyskotliwa, zawierająca wypowiedz nierzadko moralnie dwuznaczne (dla lepszego urodzaju uciąć jedne gałęzie, aby drugie mogły obrodzić, nie należy żałować śmierci jednego, jeśli ocali to większość) albo wręcz wrogie wobec wszystkiego, co nie pasuje temu katolickiemu księdzu. Oczywiście był dzieckiem swoich czasów, ale książkę należałoby...

"Kazania sejmowe" są niestety niedocenione, a sam ksiądz Piotr skarga niesłusznie demonizowany przez współczesnych.

Z owych kazań płynie wiele mądrości na miarę tamtych czasów: Piotr Skarga przepiękną staropolszczyzną upomina swoich rodaków w sprawach grzechów, jakich trwanie ma złe skutki nie tylko duchowe, ale również polityczne, państwowe. Nie ze wszystkim się ze Skargą zgadzam (np. odnośnie Konfederacji Warszawskiej),ale czas pokazał, że większość jego ostrzeżeń i upomnień była przecież jak najbardziej słuszna!

Świadectwem ignorancji jest określanie Piotra Skargi fanatykiem religijnym, umniejszając tym wartości merytorycznej jego kazań. Przede wszystkim pogląd ten jest kompletnie ahistoryczny, ponieważ oderwany od realiów i mentalności XVI wieku. Po drugie trzeba pamiętać, że mamy do czynienia z kazaniami! Ich wydźwięk już w samym założeniu po prostu musiał mieć charakter religijny.

Piotr Skarga udowodnił tymi kazaniami również, że był nie tylko głębokim myślicielem i trafnym diagnostykiem, ale również utalentowanym oratorem. Zachowują one klasyczną kompozycję i mają rozbudowaną konstrukcję retoryczną- Kazania Sejmowe są napisane po mistrzowsku, pierwszorzędną staropolszczyzną, zachowując przy tym zasady oracji i logicznej konstrukcji.

Polecam każdemu, pamiętając przy tym, aby nie odrywać tego dzieła od realiów XVI wieku. Bez znajomości historii Polski tamtego okresu, trudno zrozumieć samą treść "Kazań", jak i ich wartość polityczną.

"Kazania sejmowe" są niestety niedocenione, a sam ksiądz Piotr skarga niesłusznie demonizowany przez współczesnych.

Z owych kazań płynie wiele mądrości na miarę tamtych czasów: Piotr Skarga przepiękną staropolszczyzną upomina swoich rodaków w sprawach grzechów, jakich trwanie ma złe skutki nie tylko duchowe, ale również polityczne, państwowe. Nie ze wszystkim się ze...

Dla jednych arcydzieło.
Dla drugich zbiór niestosownych porównań, manipulacji, celowych uproszczeń.

Dla jednych arcydzieło.
Dla drugich zbiór niestosownych porównań, manipulacji, celowych uproszczeń.