Socjalizm

Moim zdaniem książka bardzo przehajpowana. Pierwsze kilkadziesiąt stron zapowiadało się całkiem fajnie, ale im dalej, tym gorzej. Tak jak w poprzednich komentarzach owej pozycji również potwierdzam, że Hayek napisał ją dość trudnym językiem. Spodziewałem się czegoś dużo lepszego po "najwybitniejszej pracy dotyczącej wolności, która ukazała się w XX wieku".

Gdyby każdy na etapie edukacji przeczytał "Drogę do zniewolenia", świat byłby lepszym miejscem. Książka jest niezwykle aktualna, bo tendencje kolektywistyczne są wciąż żywe. W XXI wieku pojawiły się jednak nowe, niejednokrotnie bardziej zawoalowane formy ograniczania wolności, związane na przykład z rozwojem technologii – jak zwykle pod hasłami bezpieczeństwa. Choć wolność gospodarcza wydaje się być mniej zagrożona niż na początku XX wieku czy w czasach zimnej wojny, wciąż dostrzegam potężne siły, zwłaszcza w kręgach tzw. intelektualistów, promujące pogardę dla wolności i tendencje centralistyczne. Lektura ta jest dla mnie znakomitym uzupełnieniem dystopii Orwella czy powieści Ayn Rand. To esencja politycznego liberalizmu. Książka jest tym bardziej wartościowa, że Hayek wychodzi z pozycji utylitaryzmu. Znakomicie wykazuje, do czego prowadzi realizacja socjalizmu w praktyce: do uprzywilejowania jednych grup interesu kosztem drugich, a finalnie do zniesienia wolności osobistej i podporządkowania życia jednostki celom, które są jej obce. Istotne jest też wyczulenie autora na subtelne zmiany klimatu intelektualnego i manipulacje językiem. Niestety, dostrzegam te mechanizmy również dzisiaj. Czy mowa inkluzywna wprowadzana dekretem nie staje się w istocie nową formą wykluczenia i zniewolenia? Zostaną ze mną słowa końcowe: "Skoro pierwsza próba stworzenia świata wolnych ludzi nie powiodła się, musimy wciąż podejmować próby. Zasada przewodnia, że polityka na rzecz wolności jednostki stanowi jedyną naprawdę postępową postać polityki, pozostaje równie prawdziwa dzisiaj, jak była nią w XIX wieku".

Dlaczego dziś „Wolny wybór” Miltona Friedmana wymaga krytycznego czytania Wolny wybór to książka ważna, wpływowa i intelektualnie uczciwa. Ale właśnie dlatego, że była pisana w konkretnym czasie i dla konkretnego świata, dziś nie może być traktowana jak ponadczasowy dogmat. Friedman pisał w realiach zimnej wojny, przemysłowych gospodarek narodowych i świata sprzed internetu. Jego krytyka państwa była w dużej mierze reakcją na nadmierny interwencjonizm, biurokrację i centralne planowanie, które faktycznie w tamtym okresie często zawodziły. Problem polega na tym, że dzisiejsza gospodarka to zupełnie inna bestia.

W "Liberalizmie w tradycji klasycznej" Ludwig von Mises przedstawia w zwięzły sposób ideę liberalizmu. Poruszane są tu kwestie historii samej idei i jej praktyczne funkcjonowanie tam gdzie faktycznie była wprowadzana w życie, ekonomiczne podstawy liberalizmu i analiza innych typów systemów gospodarczych na bazie wiedzy ekonomicznej, idee przeciwstawne liberalizmowi, liberalna polityka wewnętrzna i zagraniczna, etc. Na końcu autor dodaje swoje uwagi na temat literatury liberalnej oraz znaczenia terminu liberalizm. I mowa tu o liberalizmie w prawidłowym tego słowa znaczeniu, nazywanym obecnie liberalizmem klasycznym. Jest to istotne rozróżnienie, ponieważ w pewnym momencie słowo to zostało zawłaszczone przez różne środowiska antyliberalne. I tak często liberałami błędnie nazywa się umiarkowanych socjalistów, socjaldemokratów, czy niektórych konserwatystów lub stosuje się nienaukowe określenie "neoliberalizm". Według Misesa tylko polityka liberalna, a więc gospodarka wolnorynkowa w połączeniu z demokracją parlamentarną może skutkować trwałością cywilizacji i wzrostem ogólnego poziomu życia wszystkich obywateli. Jednak istotną wadą książki jest upływ czasu jaki minął od jej wydania - niemal sto lat. I choć była ona później wielokrotnie wydawana to Mises nie aktualizował jej w żaden sposób. Podejrzewam że, zostało to spowodowane faktem, iż w kwestii meritum (przedstawienia liberalizmu przeciętnemu czytelnikowi) książka była i jest nadal bardzo dobra, natomiast w przypadku innych tematów (sytuacji politycznej, idei nieliberalnych, kwestii rozwoju liberalizmu itd.) autor poświęcił później szereg książek i artykułów. Pewnym problemem jest też to, że Mises w wielu miejscach opierał swoją argumentację na etyce utylitarnej, co osłabia nieco moc jego tez, choć są one w gruncie rzeczy poprawne. Tak czy inaczej, książka na pewno będzie dobra dla każdego kto zaczyna interesować się kwestiami politycznymi i chciałby wiedzieć czym jest prawdziwy liberalizm.

Wspaniała książka, pozycja obowiązkowa dla libertarian, zwłaszcza współczesnych, w tym modalnych libertarian którzy nie rozumieją właśnie idei. Książka dotyka wszystkich najważniejszych tematów w polityce i analizuje je z perspektywy libertariańskiej - zarówno z perspektywy jusnaturalistycznej jak i utylitarnej. Polecam

Ludwig von Mises zaserwował nam w omawianej książce dość wyważony obraz biurokracji jako niezbędnego elementu funkcjonowania społeczeństw. Nie jest ona więc tylko filipiką przeciwko wszystkiemu, co państwowe, lecz próbą zrozumienia, dlaczego biurokratyczne instytucje są konieczne, jednocześnie podkreślając ich ograniczenia. Kluczowe tu jest rozróżnienie dwóch podstawowych modeli zarządzania: przedsiębiorczego i biurokratycznego. Pierwszy opiera się na dążeniu do zysku, który jest jego miarą efektywności. Miarą tą musi się kierować menadżer każdego szczebla, niezależnie od rozmiarów przedsiębiorstwa, bo od tego zależy jego indywidualna ocena pracy oraz zasadność istnienia jego działu. Nie ma też znaczenia, czy dany dział pracuje nad produktem finalnym czy nad jakimś półproduktem, potrzebnym do tworzenia produktu finalnego, bo dzięki systemowi cen można porównać koszt produkcji półproduktu, z tym co oferują inne firmy. Jeśli koszt wypieku chleba w lokalu gastronomicznym, robiącym kanapki z własnego chleba będzie zbyt duży, to być może opłacalniej dla niego będzie kupować chleb w piekarni, a samemu skupić się na finalnym produkcie, czyli kanapkach. W warunkach rynkowych wysokość zysku informuje przedsiębiorstwo, czy oferuje ono społeczeństwu użyteczne usługi i czy jest przez nie akceptowane. W podanym przykładzie lokal, dzięki głosom konsumentów, wyrażonym pieniędzmi, może ustalić, że nie ma zapotrzebowania na to, by piekł samodzielnie chleb, ale za to jego kanapki są pożądane. Dążenie do osiągania zysku sprzyja innowacyjności, bo przedsiębiorca jest premiowany za wszelkie usprawnienia i nowe, użyteczne produkty, które wprowadzi. Zupełnie inaczej jest w modelu biurokratycznym, który opiera się na sztywnych regułach i hierarchii. Jedynym zadaniem urzędnika jest postępowanie zgodne z odgórnymi przepisami i nie może być inaczej, bo prowadziłoby to do niedemokratycznej samowoli. Wyborcy wybierają swoje władze, a biurokracja realizuje zadania wyznaczone przez te władze. Te zależności nawet nie tyle zniechęcają, ile wprost mają zapobiec jakiekolwiek inicjatywie własnej urzędnika. Co więcej, nie istnieje żadna miara skuteczności biurokraty, bo cele, które realizuje, nie mają prostego przełożenia na produkcję rynkową. Przykładowo nie jest ważne, ile urzędnik wydaje na godzinę jakichś pozwoleń. Bardziej istotne jest to, że cały system pozwoleń powstrzymał wiele osób od jakiegoś rodzaju działalności i że wiele z tych osób nawet nie będzie się starać o uzyskanie takiego pozwolenia. W związku z tym, że nie sposób ocenić wartości pracy jednostki, awanse w hierarchii urzędniczej za czasów Misesa często uzależnione były od stażu pracy, co czyniło cały system jeszcze bardziej skostniałym, gdyż kierowali nim tylko ludzie starsi. Mimo zdecydowanej przewagi zarządzania przedsiębiorczego nad biurokratycznym to drugie jest zdaniem autora niezbędne do realizacji części usług, którymi zwyczajowo zajmują się samorządy czy państwa. Według Misesa pewnych usług po prostu nie da się zrealizować rynkowo i jako przykład podaje policję, straż miejską czy wojsko. W takich przypadkach zadaniem biurokracji jest zapewnienie ciągłości, sprawności i bezstronności działań administracyjnych i jest ona dla niego całkowicie akceptowalna. Problem pojawia się, dopiero gdy próbuje się zastępować metodami biurokratycznymi te sfery życia społecznego, które świetnie sobie radzą na zasadach rynkowych, bo prowadzi to do nieefektywności, zduszenia inicjatywy jednostek oraz ograniczania swobód obywatelskich. Całość wywodu Misesa zilustrowana jest odniesieniami do historii państw Zachodnich oraz współczesnych mu totalitaryzmów. Książka powstała w 1944 roku, gdy każdy doskonale widział jaką rolę przerośnięta biurokracja pełni w takich państwach, jak Trzecia Rzesza. Nie był to jednak problem wyłącznie tak antyludzkich tworów, jak narodowosocjalistyczne Niemcy, ale również państw demokratycznych, dla których warunki wojenne były pretekstem do poszerzenia rządowej kontroli nad obywatelami. Autor wskazywał, że nie musiałyby się one uciekać do takich zabiegów, jak racjonowanie podstawowych dóbr, gdyby tylko rozsądniej finansowały wojnę z jawnych podatków, a nie z dodruku pieniądza. W tej bardzo krótkiej i przystępnej książce znajdzie się jeszcze kilka ciekawych szczegółowych przypadków, w których biurokracja zawodzi, także zachęcam do lektury.

Zdecydowanie nie jest to książka dla wszystkich. Nigdy też nie polecę jej jako pierwsze książki osobom chcącym zainteresować się ekonomią, czy liberalizmem. W tym celu znacznie lepsze będą np. Bastiat "Co widać, czego nie widać", "Wolny wybór" Miltona Friedmana, czy nawet "Złoto, banki, ludzie - krótka historia pieniądza" autorstwa również Murraya Rothbarda. Tego samego Rothbarda, który tutaj skutecznie punktuje i poddaje krytyce decyzje Hoovera i całego jego otoczenia. Idealny komentarz nieco niżej przedstawił Tommolot, więc nie będę powtarzał ;) Chciałbym jednak zwrócić uwagę na jedną tezę, której tu jeszcze nikt nie przedstawił prawdopodobnie. Znacie "Atlas zbuntowany" Ayn Rand? Bardzo dobra książka, którą do tej pory traktowałem jako ciekawą powieść fabularną odnoszącą się do jakichś wydumanych political fiction. Jednak zagłębiając się w TĘ książkę, zauważyłem niesamowicie dużą ilość wydarzeń opisanych przez Ayn Rand i wetkniętą w ramy powieści, które ty w książce Rothbarda były szczegółowo wypisane z podaniem nazwisk jako wydarzenia rzeczywiste. Chciałbym postawić śmiałą tezę, że opis upadku Ameryki, do którego doprowadzili "przyjaciele z Waszyngtonu" w "Atlasie zbuntowanym", to historia oparta na wydarzeniach, które miały miejsce w czasie Wielkiego Kryzysu! Pytanie, czy w rzeczywistości odnajdziemy też odpowiedź na pytanie kto mógłby być w dzisiejszym świecie odpowiednikiem Johna Galta?

W tej książce proponowane jest społeczeństwo leseferystyczne, pozbawione rządu, taki "anarchistyczny kapitalizm". Nikt nie rządzi, to jak narzuci się ten leseferyzm? Jest trochę dobrych punktów, lecz skutki uboczne szybko doprowadziłyby do upadku, czego raczej autorzy nie zauważają. W skrócie byłoby to społeczeństwo w którym można zrobić wszystko, jeśli się zapłaci. Gdy ktoś oszuka lub okradnie, nie zostanie ukarany. Według autorów spadek zaufania tej osoby będzie wystarczającą karą, ponieważ nikt już z taką osoby interesów nie zrobi. Twierdzą, że nie potrafimy zauważyć możliwości tego społeczeństwa, tak samo jak chłopi w feudalizmie nie potrafiliby wyobrazić sobie naszego społeczeństwa.

Treść mimo, iż osadzona w realiach amerykańskich, to jednak uniwersalna. Friedman - wybitny ekonomista i noblista - pisze prostym i zrozumiałym językiem o administracji i biurokracji, które krępują gospodarkę. Czyta się ja nadspodziewanie szybko i przyjemnie, biorąc pod uwagę tematy, jakie porusza. Warto przeczytać, choć ci, którzy w pierwszej kolejności powinni to zrobić zapewne nawet nie wiedzą o jej istnieniu, Szanowna Klaso Polityczna ...

To chyba najbardziej podstawowa książka po jaką można sięgnąć chcąc poznać austriacką szkołę ekonomii. Choć odniosłem wrażenie, że została napisana raczej z myślą o studentach pierwszego roku, to jednak, jeżeli ktoś ma jakiekolwiek rozeznanie w ekonomii, śmiało może po nią sięgać. Autor przedstawia główne założenia, metodologie, historię szkoły i najważniejsze osobowości. De Soto porównuje podejście "austriaków" do tego prezentowanego przez ekonomistów neoklasycznych. Na końcu zawarte zostały kontrargumenty broniące szkoły austriackiej przed krytyką neoklasyków. I jak zawsze u tego autora, dostajemy obszerną bibliografię. W zasadzie nie mam większych uwag względem tej książki, więc nie pozostaje mi nic innego jak wystawić wysoką ocenę.

Książka napisana przez przedstawiciela austriackiej szkoły ekonomii, która w zasadzie koncentruje się na jednym aspekcie, a mianowicie jak Europejski Ststem Walutowy, Europejski Bank Centralny i wspólna waluta fiducjarna doprowadzają Europę do katastrofy w zakresie potężnego wzrostu zadłużenia państw (dług publiczny), braku walki z deficytami, czyniąc eurosystem strukturą autodestrukcyjną. Autor wplata w książkę nieco historii wspólnej waluty, pokazuje odwieczną walkę wizji Schumana, de Gasperiego, czy Adenauera, wizji klasyczno-liberalnej z wizją scentralizowanego super państwa socjalistycznego, pchaną przez Francję i Mitteranda, którą to wizję wspierać miała wspólna waluta i EBC. Niemcy zapłacili za możliwość zjednoczenia oddaniem marki, waluty będącej symbolem stabilności i siły. Autor pokazuje pokrótce historię pieniądza, w tym pieniądza niemającego pokrycia, jakim jest np. Euro, czyli pieniądza fiducjarnego. Możliwość tworzenia takiego pieniądza, który to mechanizm w strefie euro pokazuje Bagus, doprowadza do braku oszczędności, braku reform finansów publicznych, braku budowy konkurencyjności słabych gospodarek takich jak grecka. Mamy natomiast wytłaczanie kolejnych mas pieniędzy z eurosystemu (dzięki zakupom nisko notowanych obligacji bezpośrednio przez EBC, lub przez inne banki, które pod te śmieciowe obligacje zadłużonych państw, również w EBC uzyskują pożyczki). Rykoszetem obrywa się państwom takim jak Niemcy przez to że są w systemie i niejako gwarantują długi państw basenu Morza Śródziemnego, a inflacja z południa Europy jest eksportowana do Niemiec. Bagus tlumaczy, że tworcy tego systemu zdawali sobie z tego sprawę, stąd Pakt Stabilnosci i Wzrostu, warunki brzegowe w postaci limitu deficytu do 3% PKB i długu publicznego do 60% PKB, ale niestety zapisy te są martwe. To jak skonstruowano system nakładania kar, gdzie głosują sami winni, w rzeczywistości doprowadza do braku kar dyscyplinujących zadłużone rządy. Rośnie spirala zadłużania, a powiązane ze sobą systemy bankowe, będące w posiadaniu obligacji zadłużonych państw, muszą dbać o trwanie tej patologicznej sytuacji, żeby nie wywołać efektu domina bankructw, a w konsekwencji upadku euro. Bagus pokazuje także błędny fundament utworzenia EBC, który to bank ma za zadanie nie tylko dbanie o stabilny poziom cen, ale jak inflacja jest niska, ma dodrukowywać pieniądze i wspierać polityki rządów. Tak następuje tłoczenie pieniądza do zadłużonych gospodarek, które zwiększają transfery socjalne, czy też wspierają nietrafione inwestycje w określonych branżach. Narastający problem jest rozwiązywany kolejnymi pomysłami centralizacji, interwencjonizmem, brakiem reform i poprawy konkurencyjnosci., a Unia Europejska staje się unią transferową. "Prognozy są ponure" napisał Bagus w 2011 i szkoda że nie napisał kontynuacji tej pracy, opisującej kolejne lata do dziś, kiedy system ciągle stoi. Bagus zostawił nas z nadzieją, że Unia musi wrócić do Paktu Stabilnosci i Wzrostu, który zostanie zmodyfikowany i egzekwowany. Czy jednak krótkowzrocznych polityków stać na próbę odbudowy solidnych finansowych podstaw ryzykując niepopularne decyzje? Nie sądzę 😞

Bardzo ciekawy zbiór esejów dotyczących ekonomii, filozofii prawa, filozofii polityki (w kontekście praw własności, wolności wymiany, itd.) sprzeciwiający się wyzyskowi przedsiębiorczych przez mniej zmotywowanych ekonomicznie uzurpatorów praw. Zapewne nie ze wszystkimi tezami i ocenami Ayn Rand można się zgodzić, ale z pewnością klarowność jej wywodu pomaga ułożyć sobie swoją postawę względem ustroju państwa i relacji w społeczeństwie. Warte przeczytania, choć nie wszystkie eseje są równie interesujące.

„Narodziny współczesnej ekonomii” Marka Skousena to prawdopodobnie jedno z najlepszych dzieł dotyczących historii myśli ekonomicznej, jakie zarówno ekonomista, jak i laik mogliby przeczytać. Przestrzeń w książce poświęcona wyjaśnianiu zagadnień stricte ekonomicznych jest trochę mniej rozbudowana, niż w przeciętnym podręczniku historycznym, ale to w gruncie rzeczy stanowi atut tej pozycji. Oprócz konkretnych pomysłów jak działa gospodarka i obszernych sekcji biograficznych jest tu też opisany rozwój nauki ekonomii z szerszej, historycznej perspektywy. Czytelnik dowiaduje się, jakie koncepcje były odpowiedzią na co i jaki odzew konkretne idee spotykały ze strony innych uczonych i społeczeństwa. Osobne rozdziały, stanowiące najważniejsze punkty całej opowieści, otrzymują: A. Smith, francuscy leseferyści: J. B. Say, F. Bastiat; D. Ricardo, J. S. Mill, K. Marks, austriacy: C. Menger, E. Bohm-Bawerk, F. von Wieser, A. Marshall, ekonomiści amerykańscy przełomu wieków, T. Veblen z M. Weberem, I. Fisher, L, von Mises z K. Wicksellem, J. M. Keynes, P. Samuelson, M. Friedman, J. Schumpeter i ekonomiści drugiej połowy XX wieku. Szczególnie ciekawe jest spojrzenie na XX wiek i chwilową dominację keynesizmu, po której nastąpił powrót szkoły neoklasycznej do głównego nurtu. Świadectwem tego miał być chociażby podręcznik neokeynesisty Mankiwa z 1998 r. Krótkookresowy model Keynesa otrzymuje status ciekawostki, gdzieś na końcu książki, a cały wykład zaczyna się od modelu klasycznego. Do dziś w świecie nauki utrzymuje się rozpoczęta wtedy tendencja, zgodnie z którą poszczególne szkoły i nurty ekonomii, jakie są obecne w obiegu, traktuje się jako uszczegółowienia różnych obszarów, które model neoklasyczny zdaje się pomijać. Skousen opisuje też jak keynesista i laureat „nagrody Nobla” Paul Samuelson modyfikował, wraz z kolejnymi wydaniami, swój najpopularniejszy w historii podręcznik (pierwsze wydanie 1948), przyznając się tak naprawdę, na różnych polach, do ideologicznej porażki. Mimo tego z jakiegoś powodu ten podręcznik jest wciąż wydawany, a wykładowcy nadal zalecają czytanie go. Także w Polsce na uniwersytetach można mieć dziwne wrażenie, że kompromitacja keynesizmu w ogóle nie dotarła do świadomości ludzi kształconych jeszcze w PRL-u albo na początku transformacji ustrojowej i że przekazują kolejnym pokoleniom obraz keynesizmu jako głównego nurtu ekonomii, albo co najmniej głównej poprawki dla szkoły neoklasycznej. Zresztą nie tylko dobór podręczników do mikro i makroekonomii podyktowany bywa ideologią, ale też podręczniki do historii ekonomii są pisane tak, jakby keynesizm był głównym osiągnięciem w historii tej nauki, a szkoła austriacka nigdy nie istniała albo zakończyła się na Mengerze, czy jego bezpośrednich uczniach. To kolejny ważny wyróżnik Narodzin współczesnej ekonomii, bo autor nie pomija nielubianych przez siebie ekonomistów no i przede wszystkim oddaje sprawiedliwość szkole austriackiej, o której jego zdaniem nie mówi się wystarczająco wiele (jak i o samej metodologii, która jest jej wyróżnikiem). W związku z tym śmiem twierdzić, że mimo jawnie liberalnych sympatii Skousena, dobór tematów jest bardziej zbalansowany i zwyczajnie uczciwszy, niż u innych autorów. Jeśli więc chcecie uzupełnić wiedzę ze studiów albo po raz pierwszy zanurzyć się w historię ekonomii, sięgnijcie po to świetne połączenie dużej dawki wiedzy ekonomicznej, przystępnego języka i biograficznych ciekawostek, bo tę książkę się po prostu dobrze czyta.

Eseje Rand podobają mi się bardziej, niż jej powieści. Chłodny racjonalizm wyłożony konkretnymi przykładami. Niewątpliwie wyprzedziła swoje czasy - teksty są aktualne, i mają wyraźny kierunek futurystyczny. We współczesnej polityce nie ma już kapitalizmu, który prowadził do szczęścia młodych amerykanów, a opowieści o ocenianiu innych idealnie nadają się na czasy słabych jednostek, które nie potrafią przyjąć jakiejkolwiek krytyki.

W głowie się nie mieści iż Bastian pisał to ponad 170 temu, jego tezy są aktualne chyba jeszcze bardziej niż w latach kiedy je pisał, myślę że można go nazwać Einstein'em ekonomii, wyprzedzającym swoje czasy. Nie mieści mi się w głowie jeszcze jedna rzecz, dlaczego tak mało osób czyta dzieła Bastiaia jak i podobne lektury?  Zwłaszcza w tych dziwnych czasach, kiedy nagradzani są żyjący na kredyt a karani oszczędzający i produkujący, w dodatku nikt się nie buntuje! Czytająć tą książkę, ma się naprawdę wrażenie iż ten Świat dosłownie zwariował, ponieważ jest oparty na fałszywym i niespawiedliwym pieniądzu  (walucie). Trudne czasy niestety nadchodzą, oby tylko czasy ekonomicznego oczyszczenia, byle nie czasu socjalizmu w wersji 2.0 opartego na obecnej technologii, braku gotówki, negatywnych stopach, inwigilacji i systemu punktowego takiego jak testują w Chinach! To mógłby być game over! W każdym razie mam jeszcze cichą nadzieję w ludzkość......

Najlepsze wyjaśnienia są prostym językiem. Co świadczy o zrozumieniu autora, a ponad wszystko "co jeden zyskuje, drugi musi stracić". Pieniądz tyle jest wart ile za niego można kupić. Oczywiste?! Jeśli potrzebuję domu do mieszkania, pracy i jedzenia. To mieszkając w Warszawie wydaję na dom, jedzenie więcej pracy niż w ....? Iluzja bogactwa jest wszechobecna.

Książkę przeczytałem nie będąc studentem ekonomii, zatem byłem ciekaw, czy też uznam ją za ciekawą lekturę. Muszę przyznać, że jest to pozycja jak najbardziej wskazana również dla (a może i zwłaszcza) nie-ekonomistów. Kilka rozdziałów było co prawda niezbyt interesujących, gdyż były już zbyt ekonomiczne (może nawet zbyt matematyczne), jednak całość napisana całkiem przystępnym językiem, a jeśli ktoś nie zna terminologii ekonomicznej, na końcu książki jest wyjaśnione każde pojęcie. Książka długa, ale czyta się ją dość szybko. Polecam każdemu.

Kolejna bardzo dobra książka autorstwa Henry'ego Hazlitta. Tym razem zajął się on kwestią Inflacji. Książka nie opisuje absolutnie wszystkich możliwych zagadnień związanych z inflacją. Skupia się przede wszystkim na wskazaniu zagrożeń z nią związanych i błędnej polityce monetarnej. Autor przedstawia sporo różnych statystyk i przykładów historycznych, a także poddaje krytyce wiele nieprawidłowych koncepcji monetarnych, czy błędów logicznych popełnianych przez różnych ekonomistów w odniesieniu do inflacji. I tak dostaje się monetarystom (np.: Irving Fisher, Milton Friedman), czy Keynesistom, ale obrywa także F.A. Hayek za chybioną koncepcje wyłożoną w "Denacjonalizacji pieniądza". I chociaż książka nie jest idealna, a polski wydawca się nie popisał, bo błędów w druku znajdziemy mnóstwo, to jednak jest to pozycja niewątpliwie warta przeczytania i godna polecenia.

Książka kręci się wokół jednego tematu przedstawiając go z kilku perspektyw od prostych przykładów z życia jak i bardziej skomplikowanych polityczno-ekonomicznych zjawisk. Lektura obowiązkowa dla ludzi którzy chcą poznać znaczenie wyrażenia zawsze jest dodatkowy koszt.

Jedno z największych dzieł w historii ekonomii. Choć pewne fragmenty zestarzały się gorzej, to ogólnie jest to dzieło, z którego nadal śmiało można uczyć się ekonomii. Autor w raz z trzema innymi ekonomistami, niezależnie od siebie, zrewolucjonizował ekonomię. Każdy powinien znać. Genialna książka. Epokowe dzieło.