Raz jeszcze w wyłom

Fantastyka militarna (i w ogóle literatura militarna) to raczej nie moja bajka, więc w sumie się cieszę, że w tej zwięzłej antologii nie ma tak wielu typowych przedstawicieli gatunku - chociaż dla innego typu czytelnika byłby to oczywiście zarzut. Mimo wszystko większość tekstów wydała mi się raczej przeciętna, choć pod względem formalno-technicznym jak zwykle nie można nic Fantazmatom zarzucić.

1. Wiktor Orłowski, "Kolor piekła" - coś jak Igrzyska Śmierci w świecie Czarnego Piątku na sterydach. Ciekawy pomysł z potencjałem, całkiem sprawnie napisany, ale w moim odczuciu fałszywie pobrzmiewa w nim wątek satyry społecznej i nawiązania do polskiej rzeczywistości. Po pierwsze dlatego, że obrazem wykorzystanym do krytyki konsumpcjonizmu staje się dyskont, co spłyca problematykę społeczno-gospodarczą takich patologii kapitalizmu i marketingu jak Black Friday; po drugie dlatego, że nazbyt oczywiste aluzje do polskiej rzeczywistości brzmią tak, jakby miały być komiczne, co kłóci się z tonacją całego tekstu. Przez to wszystko opowiadanie wydaje mi się chybione i nie do końca udane - co nie znaczy, że złe, bo nadal czyta się to przyjemnie. 6/10

2. Andrzej W. Sawicki, "Wyrywając dusze" - jakby "Modyfikowany węgiel" w lekko steampunkowym świecie. Ciekawy pomysł nieśmiertelnych wojowników i współistnienia różnych jaźni w jednym ciele koniec końców potraktowany po prostu przygodówkowo. Propaganda oficerów politycznych i liberalni aktywiści uczący dzieci w slumsach czytać nieco zgrzytają jako elementy świata przedstawionego - trąciło to Ziemiańskim, chociaż warsztatowo Sawicki znacznie go przewyższa. 6/10

3. Krzysztof Niedzielski, "Władcy Ludzkich Ciał" - coś jakby pomysł na całą książkę przygodową upchnięty w opowiadaniu. Intrygująca zagadka tajemniczych bytów sterujących ludźmi pozostaje niewyjaśniona, bo tekst skręca w stronę sztampy - trochę młodzieżowej przygodówki z motywem Wybrańca. 5/10

4. Anna Maria Wybraniec, Łukasz Krukowski, "Kluczarnia" - szturm młodzieży na kuratorium i walka o klucz odpowiedzi na egzaminie maturalnym. Kontrowersyjny tekst, z tego co widzę po opiniach, wielu osobom nie podszedł, bo też jest to przez większą część trochę błazenada i seria gagów. A jednak wydaje mi się, że jako satyra siada znacznie lepiej niż "Kolor piekła" Orłowskiego, bo jest w tym znacznie bardziej konsekwentny i prezentuje celniejszą puentę, w której klucz odpowiedzi staje się metaforą pewnych konwencji społecznych w ogóle. 7/10

5. "Biała brama", Joanna Pastuszka-Roczek - wieczna walka Białych z Czarnymi, nie wiadomo o co, nie wiadomo dlaczego, właściwie bez nadziei na zakończenie. W przeciwieństwie do "Władców Ludzkich Ciał", tutaj świat przedstawiony okazuje się mieć ręce i nogi, tajemnice zostają przynajmniej częściowo wyjaśnione, a fabuła doczekuje się oryginalnej puenty. Do tego dobrze napisane sceny walki i zadowalająca bohaterka. Mój ulubiony tekst w zbiorze. 7+/10

6. "Słońce Austerlitz", Agnieszka Fulińska - alternatywny okres napoleoński znany z innych opowiadań autorki. Przed bitwą pod Austerlitz francuski oficer i dwóch jego zwiadowców starają się rozwiązać zagadkę rzekomych tajemniczych posiłków, dzięki którym Austriacy mają wygrać bitwę. Tło historyczne jak zwykle bardzo dobre, na uznanie zasługują też nieźle skrojone postaci, zwłaszcza (chyba autystycznego) Fernanda Soureta. Intryga przyzwoita, ale w pewnym momencie zaczyna się dziwnie ciągnąć i kulminacja wypada nieco rozczarowująco. Chciałoby się mieć wszystkie teksty Fulińskiej z tego świata w jednym miejscu, bo może wtedy zaczęłoby się to układać w jakąś fajną całość. 6+/10

Fantastyka militarna (i w ogóle literatura militarna) to raczej nie moja bajka, więc w sumie się cieszę, że w tej zwięzłej antologii nie ma tak wielu typowych przedstawicieli gatunku - chociaż dla innego typu czytelnika byłby to oczywiście zarzut. Mimo wszystko większość tekstów wydała mi się raczej przeciętna, choć pod względem formalno-technicznym jak zwykle nie można nic...

„Raz jeszcze wyłom. Antologia” pod redakcją Dawida Wiktorskiego, Fantazmaty („Tej książki nie można kupić”) 2021
1. Dlaczego? Lubię opowiadania, lubię fantastykę.
2. I jak? Niekoniecznie. To 6 bardzo różnych opowiadań – reprezentujących science fiction, fantasy i coś, co autorzy określili jako fantasy historyczne i literaturę eksperymentalną… Ładne Agnieszki Fulińskiej „Słońce Austerlitz” (fantasy historyczne”),okropne „Kluczarnia” (ciężki dowcip, poziom studniówkowego kabaretu bez jego chwilowej wartości.
3. Dokąd mnie to prowadzi? Będę czytać antologie fantastyczne, stare i nowe, właśnie trafić maja do mnie trzy kartony starych polskich pism o tej tematyce, będzie co robić w ferie świąteczne.

„Raz jeszcze wyłom. Antologia” pod redakcją Dawida Wiktorskiego, Fantazmaty („Tej książki nie można kupić”) 2021
1. Dlaczego? Lubię opowiadania, lubię fantastykę.
2. I jak? Niekoniecznie. To 6 bardzo różnych opowiadań – reprezentujących science fiction, fantasy i coś, co autorzy określili jako fantasy historyczne i literaturę eksperymentalną… Ładne Agnieszki Fulińskiej...

Antologia bitewnych opowiadań. Można ją pobrać za darmo pod adresem:
https://fantazmaty.pl/czytaj/antologie/#raz-jeszcze-w-wylom

Wiktor Orłowski „Kolor piekła” - Autor przeniósł szał związany z Black Friday w przyszłość i zrobił z tego swego rodzaju religijne doznanie, powiązane z walką o przecenione dobra. Świetne opowiadanie.

Andrzej W. Sawicki „Wyrywając dusze” - kolejne dobre opowiadanie, tym razem steampunkowe fantasy, jednakże odniosłem wrażenie, że bohaterom wszystko przychodziło zbyt łatwo. Ani razu nie czuło się zagrożenia, ponieważ za każdym razem główny bohater znajdował wyjście z sytuacji.

Krzysztof Niedzielski „Władcy Ludzkich Ciał” - nie lubię wyrażać się niepochlebnie o opowiadaniach, ale nie spodobało mi się. Według mnie fabuła pędziła na łeb na szyję, ledwo wydarzyła się jedna rzecz, a już działa się następna, jakby autorowi spieszyło się z dotarciem do finału. Brakowało mi spowolnienia akcji.

Łukasz Krukowski, Anna Maria Wybraniec „Kluczarnia” - nie za bardzo przepadam za opowiadaniami, które swój humor opierają na absurdalnych sytuacjach. Mój jedyny, a jednocześnie przekreślający cały tekst, zarzut dotyczy właśnie poczucia humoru autorów, które po prostu mi nie przypasowało.

Joanna Pastuszka-Roczek „Biała brama” - zmagania Białych z Czarnymi początkowo nasunęły mi skojarzenia z rozgrywką szachową, jednakże autorka miała inny pomysł. Główna bohaterka toczy pojedynki z Czarnymi. Wygrana najczęściej oznacza przesunięcie się wyżej w rankingu, przegrana - śmierć. Lakoniczny opis, ale szczerze, trudno jest napisać mi coś więcej, żeby nie zaspoilerować fabuły. :')

Agnieszka Fulińska „Słońce Austerlitz” - mówi się, że najlepsze zostaje na koniec. Tak właśnie jest w przypadku tego zbioru opowiadań. Autorka zabiera nas w czasy wojen napoleońskich, a dokładniej do jednej bitwy, pod Austerlitz. Doceniam kunszt, z jakim fakty zostały wymieszane z fikcją. Autorka wykorzystała prawdziwy przebieg bitwy, ubogacając go wątkiem fantastycznym. Muszę też wspomnieć o świetnie dozowanym napięciu. Główny bohater wyczuwa, że coś się święci, ale nie jest w stanie określić co. Czuć nadciągające zagrożenie, które może przechylić szalę zwycięstwa na stronę przeciwnika i aż do ostatniej chwili siedzi się jak na szpilkach. Świetnie to wyszło.

Antologia bitewnych opowiadań. Można ją pobrać za darmo pod adresem:
https://fantazmaty.pl/czytaj/antologie/#raz-jeszcze-w-wylom

Wiktor Orłowski „Kolor piekła” - Autor przeniósł szał związany z Black Friday w przyszłość i zrobił z tego swego rodzaju religijne doznanie, powiązane z walką o przecenione dobra. Świetne opowiadanie.

Andrzej W. Sawicki „Wyrywając dusze” -...

Ciekawy zbiór opowiadań ale przyznam się że czuję pewien niedosyt. Także niektóre opowiadania są widać, że ciekawsze a inne słabsze. Jednak jest to ciekawa pozycja do zapoznania się.

Ciekawy zbiór opowiadań ale przyznam się że czuję pewien niedosyt. Także niektóre opowiadania są widać, że ciekawsze a inne słabsze. Jednak jest to ciekawa pozycja do zapoznania się.

Wahałem się z oceną tej antologii, bo jest ogólnie lepsza od poprzedniej, a mimo tego zadawałem sobie pytanie podczas lektury, co się stało z Fantazmatami, w których jeszcze niedawno czytało się dużo tekstów odważnych, nietypowych, nietuzinkowych, ciekawych i tak dalej. Gdzie antologie to były opasłe tomy, w których każdy miał szanse znaleźć coś smakowitego, bo była duża różnorodność. Ostatnio pod tym względem firma obniżyła nieco loty, wypuszczając antologie po kilka tekstów, wśród których trudniej przebierać. W przeciwieństwie do "Zbrodni doskonałej", która żadnym z tekstów nie dorastała do tytułu - "Raz jeszcze w wyłom" przyajmniej w większości jest o bitwach ("Wyrywając dusze" z dobrym pomysłem i ciekawym światem, "Władcy Ludzkich Ciał" najsłabsi w stawce, choć pomysł niezły, i "Biała brama", która po mało zachęcającym wstępie pozytywnie mnie zaskoczyła) albo ma bitwy w tle, jak opowiadanie zamykające tom, dziejące się "na zapleczu" niewątpliwie fantastycznym, autentycznej i ewidentnie solidnie zriserczowanej bitwy ("Słońce Austerlitz", chwilami trochę bardziej thriller niż czysta batalistyka, ale bitwa gra ważną rolę). Te teksty ratują bitewność antologii i są zupełnie niezłą choć trochę za małą dawką bitewnej fantastyki spod bardzo różnych sztandarów (fantasy, weird, historia alternatywna). To daje posmak wcześniejszych, bardzo dobrych Fantazmatowych antologii i nadzieję, że firma podniesie się z kryzysu. Ze względu na te opowiadania daję nieco na wyrost siódemkę, bo one trzymają Fantazmatowy poziom, są na temat i miłośnik różnych gatunków może szukać zaspokojenia.

Szkoda tylko, że zbiór otwiera opowiadanie ("Kolor piekła"),które będąc niezwykle sprawnie i do pewnej chwili wciągająco napisane, a nawet obiecując solidny kawałek space opery batalistycznej okazuje się ostatecznie zbiorem grepsów niegodnych takiej antologii ,i jakimś niezbyt śmiesznym żartem ze zbioru bitewnego. Podobnie "Kluczarnia" to całkiem zabawny tekst, taka satyryczna scenka z otaczającej nas rzeczywistości, który nie powinien się tu znaleźć. Jeśli sięgam po antologię bitewną, to oczekuję militariów, może trochę historiozofii, może historii alternatywnej, wariacji w klimatach high albo low fantasy czy space opery, a nie podszytej gębą Gombrowiczowską walki o kuratorialne papiery, gdzie batalistyka jest tylko metaforycznie przywoływana. Niech będą miecze, muszkiety, lasery, miecze świetlne, pojedynki na siłę woli albo szarże na czerwiach pustyni, albo cokolwiek innego, może być nawet kawaleria z samochodów czy wojna gangów, ale nie bawią mnie w takiej antologii zgrywy w tym tonie jak to opowiadanie. Jak ma być humor, to niech to będzie Pratchett. Zapewne redakcja była otwarta na różne traktowanie bitew, ale ten tekst jest przegięciem w kierunku niedosłowności traktowania tematu.

Wszystkie teksty są solidnie napisane, choć po "Władcach" i "Bramie" widać brak doświadczenia autorów, to teksty najsłabsze językowo i literacko. ilustracje są OK, i od strony technicznej jak zwykle w Fantazmatach nie ma się do czego przyczepić - pod tym względem mało kto obecnie w Polsce trzyma podobny poziom.

Wahałem się z oceną tej antologii, bo jest ogólnie lepsza od poprzedniej, a mimo tego zadawałem sobie pytanie podczas lektury, co się stało z Fantazmatami, w których jeszcze niedawno czytało się dużo tekstów odważnych, nietypowych, nietuzinkowych, ciekawych i tak dalej. Gdzie antologie to były opasłe tomy, w których każdy miał szanse znaleźć coś smakowitego, bo była duża...

Pierwsze opowiadanie tomu mnie rozczarowało zakończeniem, choć jest spoko napisane i czytało się dobrze, pozostałe podobały mi się bardziej.

Pierwsze opowiadanie tomu mnie rozczarowało zakończeniem, choć jest spoko napisane i czytało się dobrze, pozostałe podobały mi się bardziej.

Ogólnie całkiem przyzwoita antologia, lepsza od wielu puszczanych drukiem w uznanych wydawnictwach. Przyznam, że patrząc na nazwiska twórców (mało rozpoznawalne),nie spodziewałem się, że będzie tak dobrze. Polecam – darmocha!

WIĘCEJ:
https://seczytam.blogspot.com/2021/10/raz-jeszcze-w-wyom-antologia-opowiadan.html

Ogólnie całkiem przyzwoita antologia, lepsza od wielu puszczanych drukiem w uznanych wydawnictwach. Przyznam, że patrząc na nazwiska twórców (mało rozpoznawalne),nie spodziewałem się, że będzie tak dobrze. Polecam – darmocha!

WIĘCEJ:
https://seczytam.blogspot.com/2021/10/raz-jeszcze-w-wyom-antologia-opowiadan.html