Opowiadania całkiem śmieszne

Napisana w jidysz humoreska, rozgrywająca się w połowie XIX wieku w żydowskich sztetlach na terenie obecnej Ukrainy, a wówczas znajdującym się pod butem moskiewskim. Historia podróży dwóch outsiderów, przedsięwziętej na miarę ich możliwości, tak finansowych, jak i intelektualnych. Humor jest dyskretny i ironiczny, przejawia się m.in. w „mówiących” nazwach własnych, jak Tuniejadowka, Głupsk, Piatigniłowka, w opisach miejscowości, ludzi domów, czasem w dialogach czy sposobie myślenia tytułowego Beniamina, trzeciego spośród wielkich podróżników żydowskich o tym imieniu i jego „giermka”, nieco bardziej przyziemnego Senderle. Trudno pokładać się ze śmiechu,ale za to kąciki ust chętnie wędrują lekko do góry wraz z każdym krokiem i przygodą bohaterów. Np. gdy pytają ukraińskiego chłopa którędy do Erec Israel (Ziemi Izraela) lub gdy autor przekonuje, że mieszkańcy Głupska w istocie mogą pochodzić od Żydów, którzy za czasów Salomona zostali w Ofirze, tu identyfikowanym z Indiami, o czym świadczy „architektura” ich domów w obecnym sztetlu oraz kastowy charakter mieszkańców. Książka niesamowicie pozytywnie nastawia też czytelnika do żydowskich społeczności, wcale nie wyidealizowanych na jej kartach. Mimo wszystkich, wyrozumiale wykazanych, wad, budzi ona sympatię ze względu na świadomość, że XIX-wieczni Żydzi żyli dokładnie tak jak ich chrześcijańscy sąsiedzi, czyli biednie, w pewnej izolacji od świata, z własnymi elitami, „kastami” i problemami. Nie inaczej rzecz się ma z owymi dwoma marzycielami, jako żywo znanymi z kart wielu europejskich dzieł, szczerymi i naiwnymi, chociaż na różny sposób. I właśnie takie utwory ocaliły w pamięci obraz świata, który niecałe sto lat później uległ zbrodniczej Zagładzie.

Historia o naiwnej, rozbuchanej wyobraźni, która doprowadza bohaterkę do zdrady małżeńskiej (wciąż dosyć niewinnej, bo ograniczonej do ukradkowego trzymania się za ręce). Amantem jest charyzmatyczny pisarz o ambicjach większych niż duchowa dyscyplina i biografii podejrzanie podobnej do samego Balzaca (przynajmniej jeśli chodzi o problemy finansowe). Jego miałkość, niewątpliwie celowa, odziera wątek miłosny z heroicznych złudzeń, nawet jeśli uczucie, jakie na chwilę łączy bohaterów, jest silne i nieudawane. Cała czystość i szlachetność pozostaje jednak po stronie tytułowej "córki Ewy", czyli Marie-Angelique de Vandenesse, niewinnej nawet w swych występkach. Mnóstwo postaci znanych już z innych części "Komedii ludzkiej" - to jedna z tych książek, w których widać, jak Balzac budował swój alternatywny Paryż. Lekturę utrudnia rozbudowany wątek ambicji politycznych Nathana i najróżniejszych machinacji finansowych, pożyczek, zastawów, weksli śmakich i owakich, dosyć mozolnie się to czytało. Na osłodę zostaje postać niemieckiego nauczyciela muzyki i jego przepysznie zapyziałego mieszkanka z rewelacyjnym kotem. W takich opisach Balzac był bezsprzecznie najlepszy, tak że wybaczam mu nawet niezrozumiały "niemiecki" akcent tej postaci. Zakończenie niespodziewanie krzepiące (a może tylko mnie się tak wydaje, bo Nathan jakoś wyjątkowo mnie mierził?). Wszystko dzięki Marie-Eugenie, ostrożniejszej, mniej łatwowiernej i przenikliwszej niż siostra, może dlatego, że za męża ma drańskiego bankiera, a nie pobłażliwego papę Vandenesse'a.

Opowiadanie Reymonta porusza tematykę ciężkiej pracy robotników w fabrykach. Moja interpretacja : Rozwój przemysłu w ośrodkach takich jak Łódź, powodowała emigrację ludzi ze wsi do miast, do pracy w fabrykach. Jednak nie było tam lekko. Hałas, zanieczyszczenia, brak światła słonecznego wpływało na zdrowie robotników. Wkrótce fabryka stawała się ich życiem, celem i obowiązkiem, bez którego nie mogli już żyć i utrzymywać się. Nie mieli już wolności i kontaktu z przyrodą, jaką oferowała wieś. Jedynym powrotem był wyjazd do rodziny w trakcie święta, gdy fabryka była zamknięta. Bohater historii, pan Pliszka zaprzecza swym tęsknotom powrotu do świata lat młodości i krytykuje współpracowników, którzy wyjeżdżają na wieś w odwiedziny do bliskich. Sam jednak tęskni za rodziną, czystą przyrodą wsi. Wszyscy idealizują wieś, zachwycają się nią i bogactwami jakie się tam znajdują. W głębi serca pragną powrotu, a jednak nie mogą. Bo fabryka teraz stała się ich jedynym źródłem utrzymania. Mam wrażenie że autor również zasmuca się zmianami jakie rozwój przemysłu za sobą niesie. Zanieczyszczone powietrze, zadymione drzewa i trawa, brudne rzeki, szkody jakie niosą za sobą wszystkie odpady z fabryk. Ale także rozwój tych fabryk, które zabierały przestrzeń dla ludności wiejskiej oraz naturalnej przyrody, które Reymont tak kochał i tak pięknie opisywał w swoich dziełach.

Krótkie opowiadanie dalszych losów pani Dulskiej i jej rodziny. Pani Dulska wynajmuje kokotce mieszkanie. Wie czym się zajmuje, ale ta dobrze płaci, co ważne, trzy miesiące z góry. Ale kiedy raz nie zapłaciła, Dulska podała ją do sądu. Pani lekkich obyczajów chcąc zemścić się na Dulskiej sprowadza syna, 4-letniego malca, czarnego. To dopiero skandal, mało, że na całą kamienicę, to na całe miasto. A czemu kobieta nie zapłaciła czynszu Dulskiej i czy sprawa w sądzie dobrze skończyła się dla Sulskiej - przeczytaj. Pełna zgryźliwości i humoru, ciągle aktualna.

To jedno z najlepszych opowiadań Stefana Żeromskiego. Tutaj autor ukazuje swój talent pisarski. Jest piękny, plastyczny język. Czasem są za długie, rozbudowane zdania. Urzeka mnie opis przyrody: fauny i flory. Na pierwszym planie ludzkich spraw jest kopanie torfu, a na tej podstawie przedstawia się chłopskie życie w swojej niedoli (wieśniak Walek Gibała bije swoją żonę; w kwestii podbierania koniom owsa: to co dla jednych jest zwyczajem, dla drugich procederem, i w związku z tym ponoszone konsekwencje; dziedzic folwarku wykorzystuje tanią siłę roboczą). W podsumowującej ocenie waham się nad przyznaniem siedmiu gwiazdek, bo myślę nawet o ośmiu.

Dominik był niegdyś szlachciem zarządzającym posiadłością, teraz jest dozorcą na kolei, tęskniącym za synem Piotrem, który wyjechał na naukę medycyny w Anglii. Marzy o powrocie syna i to marzenie się ziszcza, niestety, gdy syn przyjeżdża i odkrywa, że ojciec wysyłał mu pieniądze, które zarobił na oszustwie, postanawia wrócić do Anglii, żeby spłacić dług za ojca.

"O ile się nie jest zamożnym, nie warto być czarującym chłopcem." Tak, "ubodzy powinni być praktyczni i prozaiczni" - taka jest "wielka prawda nowoczesnego życia", pisze autor na samym wstępie swego opowiadania, choć robi to bez wątpienia z przekąsem i z dużą dozą ironii wobec tych "wielkich prawd". Bohaterem jego opowiadania jest Hughie Erskine - piękny, acz ubogi chłopiec, który owych prawd nie mógł pojąć (zapewne podobnie, jak sam Wilde). Cóż, bohater nie grzeszył zanadto inteligencją, skoro nie błysnął nigdy żadnym dowcipem czy aforyzmem. To akurat zupełnie inaczej, niż niż sam autor: dandys, znany z ciętych ripost, więc nadprzeciętnie inteligentny i bogaty z domu. A jednak widać w tekście dość oczywistą sympatię Wilde'a do swego bohatera, mimo, iż ten okazuje się aż zabawnie naiwny. Też dandys, ale naiwny, bo dobry. W bajkach (i w życiu) właśnie ubodzy prostaczkowie są jedynymi sprawiedliwymi. Cała recenzja nas stronie: https://nakanapie.pl/recenzje/milioner-wzorem-wzor-milionera

Carmen | Czyśćcowe dusze | Tamango - Prosper Merimee (ISBN: 83-05-12116-X) ---------------------------------------------------- Zaintrygowana słynną operą "Carmen" a dokładniej słynną habanerą zapragnęłam pójść na ten spektakl do opery i zobaczyć oraz usłyszeć całość. Wcześniej jednak zapragnęłam poznać losy "prawdziwej" Carmen, której postać zaintrygowała G. Bizeta do stworzenia muzycznego arcydzieła. Książka, którą posiadam składa się z trzech dość krótkich, ale szalenie ciekawych opowiadań, które zapadają w pamięć na długo. "Carmen" Opowiadanie to dotyczy tragicznych losów pięknej, niezależnej, nieokiełznanej i buńczucznej Cyganki Carmen oraz fatalnie zakochanego w niej don Jose. Historia w książce jest bogatsza i szczegółowsza niż jej wersja operowa, chociaż tamta jest wzbogacona o postacie, których w opowiadaniu nie ma. Nie będę spoilerować, gdyż w jednym dłuższym zdaniu można by oddać streszczenie całej fabuły, a nie zamierzam nikogo okradać z przyjemności czytania. Czym mogę się podzielić, to moje przemyślenia odnośnie do fatalizmu i determinizmu, nieodwracalności losu i przeznaczenia. Czy historia miłości tych dwojga mogła była potoczyć się inaczej? Czy była jakakolwiek szansa, że przepowiednie karciana się nie sprawdzi, czy też ten determinizm losu był zupełnie nieubłagalny a całość niczym tragedia antyczna miała z góry określony początek, koniec, jak i przebieg? Ta książka, mimo, że pierwszym i głównym motywem jest gorąca, namiętna, lecz fatalna miłość dwojga ludzi, zostawia nas z pytaniami dotyczącymi losu i przeznaczenia, czynów i wyborów jakich dokonujemy - czy mamy jakikolwiek wpływ na zmianę swojego losu, skoro już go znamy (karty go przewidziały)? Sama nie wiem co powiedzieć - tematyka tragedii antycznych, jak i tego typu opowiadań wpędza nas w swego rodzaju paradoksy i patowe sytuacje - czy istnieje jakieś rozwiązanie i jedna, właściwa, prawdziwa i poprawna odpowiedź, tego szczerze nie wiem, sądzę też, że nikt tego nie wie. Niemniej samo zastanawianie się nad tym, być może coś nam podpowie o życiu, decyzjach jakich powinniśmy dokonywać i kierunku, jaki powinniśmy obrać. Będzie też refleksją, bardzo filozoficzną, nad bytem i Absolutem, nad istnieniem po prostu. Gorąco zachęcam do przeczytania tego opowiadania, następnie do obejrzenia opery. Świetną kreację Carmen prezentują Ramona Zaharia oraz Elina Garanca. "Czyśćcowe dusze" Opowiadanie to dotyczy przewrotnych dziejów słynnego don Juana - czułego, troskliwego młodzieńca, o gołębim sercu przemienionego w szatańskiego, bezwzględnego kochanka bez serca, bezwzględnego wobec swoich żeńskich zdobyczy. Przewrotność losu, wpływ sytuacji, zdarzeń i innych ludzi na życie jednostki, cierpienie i ból zadawane innym, które w zmienionej formie wracają do nas, by nas dotknęły, ale i by nas zmienić. Przewrotność, nieoczekiwanie, nieprzewidywalność losu, ale i ponownie jego ukryty determinizm - jakby życie zataczało koło, mając swój początek, burzliwy bieg i spokojny, choć wcale nie dający (w pełni) ukojenia koniec. Świetna książka, krótka, zwięzła, napisana lakonicznie, ale żadne słowo nie jest zbędne i każde oddaje obraz i emocje tak, jak trzeba, tak, byśmy poczuli i zobaczyli, ale też tak, byśmy zostali z pytaniami i trudzili się nad przeczytaną historią. Świetne opowiadanie, po którym obraz dusz czyśćcowych staje nam przed oczami ilekroć pomyślimy o losach don Juana. "Tamango" Historia niewolnictwa i braku człowieczeństwa nawet pośród samych niewolników. Tytułowy Tamango jest czarnoskórym mężczyzną sprzedającym innych czarnoskórych schwytanych jako niewolników wystawionych na sprzedaż dla bogatych białych przybyłych na statku z Francji. Dramat jaki się rozegra i zakończenie skłaniają do myślenia i zadawania sobie pytania o sprawiedliwość - czy kogokolwiek ona dosięgła, czy w ogóle istnieje, co to jest ludzkość i człowieczeństwo, kim jesteśmy i kto nadaje nam prawo do zarządzania życiem innych ludzi? Czy dobro spotyka tylko dobrych, a może właśnie złych, gdyż ci dobrzy zawsze cierpią i przegrywają? Trudna książka, trudna moralnie, chociaż napisana lekkim piórem, zwięźle relacjonującym fabułę. Obraz Tamango "przed", jak i "po" wszystkim co miało miejsce w tym opowiadaniu będą nam biły po myślach ilekroć wspomnimy koleje jego losu. Osobiście nie uważam, żeby ta historia skończyła się dobrze - skończyła się, jak dla mnie, zaskakująco - nie tak, jakbym tego chciała i może właśnie dlatego wywarła na mnie duże wrażenie. Realizm tego wszystkiego przytłacza, bo czy w życiu nie jest tak, że nie wszystko kończy się "pięknie jak romansach" i nie wszystko "toczy się po naszej myśli"? Sam dobitnie druzgocący realizm, ale napisany tak, że "łykamy" tę historię jednym haustem. Bardzo polecam te opowiadanie - to filozoficzna refleksja nad człowieczeństwem, przewrotnością losu i sprawiedliwością napisana bardzo przystępnym językiem. Podsumowując, na ten moment zapoznałam się z trzema dziełami Prospera Merimee i każde z nich gorąco polecam. Wszystkie zasługują na 10/10. Nie mam ulubionego opowiadania, chociaż każde z nich ma jakiś wątek wspólny, pomimo zupełnej różnicy w fabule, to jednocześnie wszystkie, bez wyjątku, wywierają inne wrażenia, gdyż poruszają całkiem inne struny duszy. Największą "niestrawność"/"kac książkowy" chyba pozostał po historii Tamango, co czyni tę lekturę tym bardziej godną polecenia.

"Daremnie tłumaczyć, że tym długim falistym językiem ziemi, którym dyszy ten kraj w skwarze lata, tym kanikularnym przylądkiem ku Południowi." "Dzieła ludzkie mają tę właściwość, że, ukończone, zamykają się w sobie, odcinają od natury, stabilizują się na własnej zasadzie. Dzieło Błękitnookiego nie wystąpiło z wielkich związków kosmicznych, tkwi w nich, do połowy uczłowieczone, jak centaur, wprzęgnięte w wielkie periody natury, nie gotowe jeszcze i rosnące. Błękitnooki zaprasza wszystkich do kontynuacji, do budowania, do współtwórczości — jesteśmy wszak wszyscy z natury marzycielami, braćmi spod znaku kielni, jesteśmy z natury budowniczymi…"

Historia Fitulskiego nie tylko bawi czytelnika, ale umiejętnie promuje zdrowy styl życia, a w szczególności jazdę na rowerze, których to Prus był propagatorem. Mamy tu obrazki ze stolicy i ze wsi, mamy też zgrabnie sportretowane społeczeństwo – od chłopskiej biedoty po zamożne mieszczaństwo. Dają się zauważyć pozytywistyczne idee i parodia romantycznego ideału miłości. Wyjątkowo dużo treści jak na jedno opowiadanie. Ze wspomnień cyklisty (1903) poczytać można tu, do czego zachęcam. Cały tekst tu: https://czytankianki.blogspot.com/2019/06/ze-wspomnien-cyklisty.html

[...] — Tiens! tiens! c’est du propre! [...] Seweryn wzruszył ramionami.  Żenić się!  Także mądra instytucya! Żenić się? po co? na co? — wszakże o wiele wygodniej można urządzić życie en garçon wygodniej i weselej...  Żenić się!  Dzika myśl; 𝐙 𝐂𝐘𝐊𝐋𝐔 "𝐎𝐂𝐀𝐋𝐈Ć 𝐎𝐃 𝐙𝐀𝐏𝐎𝐌𝐍𝐈𝐄𝐍𝐈𝐀" ! "Kukułka" jedno z opowiadań Gabrieli Zapolskiej, które znajduje się również w zbiorze z 1893 roku, zatytułowanym "Menażeria ludzka". Autorka skupiała się przeważnie na aprobacie lub negacji jakichś cech ludzkich lub zjawisk społecznych – sama podkreślała, że traktuje swoją twórczość jako protest przeciwko wszelkiej obłudzie. Pod wpływem Émila Zoli i innych naturalistów opisywała fakty i zjawiska życia codziennego. Zmysł obserwacji i umiejętności dziennikarskie pomagały jej w tym. Była przekonana o społecznej służbie literatury. Miałam okazję wysłuchania czytania pani Maszy Boguckiej w reżyserii : Grzegorza Dondziłło. Treść tego audiobooka pochodzi z serwisu Wolne Lektury. P O L E C A M ! 𝐂𝐙𝐘𝐓𝐀𝐉𝐂𝐈𝐄 - 𝐒Ł𝐔𝐂𝐇𝐀𝐉𝐂𝐈𝐄 - 𝐙𝐃𝐄𝐂𝐘𝐃𝐎𝐖𝐀𝐍𝐈𝐄 𝐖𝐀𝐑𝐓𝐎 ! ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 𝗗𝗟𝗔 𝗖𝗜𝗘𝗞𝗔𝗪𝗦𝗞𝗜𝗖𝗛 : Wszystkie opowiadania pochodzące z "Menażerya ludzka" są w domenie publicznej, na przykład na stronie Wolne Lektury czy też w wikiźródłach oraz jako audiobooki.

Debiut literacki Noblisty z przełomu wieków. Ciepła, rozgrzewająca serce opowiastka o rodzie, w którym główne skrzypce gra weselny marsz. Wzruszała nieśmiałość dziewczyny, delikatność młodzieńca, te piękne dawne niewymuszone ceregiele poprzedzające ślub. Piękny opis starania się o siebie i miłości. Ładny język. Polecam. Wolne Lektury. Wszystkim, którym zabrakło "przesłania", przesłaniem jest miłość, która z pomocą muzyki pokonuje wszystkie bariery.

Jest to pierwszy utwór Dostojewskiego. Brakuje tu takiego późniejszego szlifu w konstruowaniu zdań, ale serce uwydatnia się, szczególnie w samej końcówce. Po dosyć męczących i nurzących zmaganiach, dostajemy na koniec strumień gwałtownej szczerości. To urzeka, i nie potrafi przyćmić tego nawet stan obłędu. Sami doznajemy szoku, że to wszystko jest mrzonką. Ale taka jest właśnie cienka granica schizofrenii, że to co realne, miota się w pacjencie, nie pozwalając mu wejść w stan rzeczywisty. Bardzo ciekawy debiut.

W moich recenzjach nie może zabraknąć tego autora! Ostatnio po raz kolejny sięgam po jego książki (który to już raz?). Osobom, które się jeszcze z nim nie zetknęły, proponuję zacząć od właśnie tej pozycji. Moje ulubione opowiadanie: Kościotrup. Lekką kreską naszkicowane smutne losy pewnej kobiety. Turgieniewa można czytać kilka razy i za każdym razem odkrywać coś nowego. To nie są lekkie lektury na plażę czy do czytania w tramwaju. Czasem trzeba jego książki odłożyć po kilkunastu stronach, ale... potem się do nich wraca. Jego książki są jak kawa, która na początku nie smakuje bo gorzka, a potem uzależniamy się od niej.

Ciekawy zbiorek opowiadań poświęconych motywowi balu. Za ich sprawą można się przenieść do nieistniejącej już rzeczywistości przedwojennych wyższych sfer, gdzie bale były ważnym elementem życia towarzyskiego i pozwalały młodym ludziom nawiązywać i zacieśniać relacje. Wybór utworów jest dość różnorodny. Są tu i spojrzenia męskie i żeńskie (choć w tym przypadku mam wrażenie, że dość stereotypowe, bo autorami opowiadań są wyłącznie mężczyźni). Lektura była dla mnie dobrą rozrywką.

Za opowiadaniami nie przepadam, bo nie lubię rozstawać się z bohaterami tuż po zawarciu z nimi znajomości. Ale nie zmienia to faktu, że zbiorek ten jest bardzo zacny. Zawiera w sobie opowieści zarówno króciutkie - na trzy, cztery kartki - jak i dłuższe, bardziej rozbudowane i moim zdaniem nieco lepsze; wszystkie mają ciekawą, spójną fabułę i dostarczają materiału do przemyśleń, głównie na temat ludzkiej niepięknej natury... Po około stu pięćdziesięciu latach wszystko nadal aktualne. Do tego mamy wspaniałą próbkę życia francuskiego społeczeństwa w XIX wieku. Kawał dobrej prozy. Polecam.

Nie wiem dlaczego tak jest, ale podobają mi się książki rosyjskich autorów. Przynajmniej jak do tej pory. Króciutka książeczka, zawierająca dwa opowiadania. Jeśli chodzi o "Żmiję" przeczytałam z nie małym zainteresowaniem losy naszej bohaterki Olgi. Nostalgiczna, momentami przytłaczająca. Ale ten koniec - uwielbiam ten zabieg Autorów, a zarazem go nienawidzę. Zmusza do namysłu i refleksji.

Jest chyba cechą osobniczą Szwedów, że mają słabość do morza. Ja, jako człowiek z wyboru górski, słabości tej wprawdzie nie podzielam, ale każdy temat można przeczytać z przyjemnością, jeśli czuje się w nim pasję autora. W przypadku Strindberga zdecydowanie ta pasja jest. Jednocześnie jest także zgryźliwa satyra i pełen ironii komizm, co niewątpliwie nadaje szczególnego kolorytu jego dziełom. Żałuję bardzo, że nie przeczytałam wcześniej "Domu lalki" Ibsena - nie dlatego, jakoby opowiadanie Strindberga zdradzało całą fabułę (co ze szczegółami robi),ale też jest bardzo subiektywną, krytyczną recenzją dzieła Norwega, co zapewne będzie rzutowało na moją własną interpretację oryginału. Jakkolwiek "Ślubowanie" kontynuuje motyw satyryczny, tak "Celnik", opowiadanie kończące ten niewielki zbiorek, jest jak kubeł zimnej wody, ukazując tragedię człowieka, któremu, krótko mówiąc, posypało się życie. Wracając jednak do opowiadania tytułowego, bardzo podobała mi się postać obojga małżonków, a zwłaszcza Wilhelma, którego wyjątkowo liberalne poglądy na temat płci były dla mnie sporym kontrastem z mizoginią samego autora. Jest to zatem niewielka lekturka i skromny wybór spośród dzieł Strindberga, ale niewątpliwie pozwala poznać jego styl od jak najlepszej strony.

„I widziałem w wyobraźni mojej pokolenia zanikłe, śród mgły i pyłu, nie poznające się nawzajem, walczące przeciw sobie, zabijające się minami nawzajem; ale tumany pyłu, zawsze wznosiły się ponad niemi. I ja widziałem wśród nich wszystkich tych, co rany mieli, co umrzeć musieli. Dostrzegłem wśród nich, tkliwe, delikatne dusze, które dokonywały rzeczy najszczytniejszych i najpiękniejszych, jak owi duchowni lekarze egipscy, którzy chorych i umierających ratowali od śmierci a na rany kładli lekarstwa mistycznych symboli.” Odwiedziny głównego bohatera dawno niewidzianych znajomych mieszkających wśród norweskich fiordów i rozmowa z ich kilkuletnimi synami, stały się pretekstem do prowadzonych przez dorosłych rozmów i rozważań dotyczących wychowania, wiary, życia wiecznego. Przez cały czas przewija się myśl o konsekwencji wyborów oraz odpowiedzialności za wybory dokonane przez innych pod wpływem naszych działań, słów, uczuć. Piękno i spokój zimowego krajobrazu kontrastuje z niepokojem oczekiwania na nieuchronne. A kiedy następuje koniec tego króciutkiego opowiadania otwierają się drzwi do naszych myśli i emocji…