O kotach

Nie czytam poezji, a bawiłam się wybitnie! Dostałam tomik z polecenia mojej koleżanki, psychoterapeutki. Byłyśmy razem na sztuce, która na deski teatru przeniosła poezję Andrzeja Kotańskiego i wiedziałam, że muszę sięgnąć po "wersję papierową". Moim ulubionym jest "Niecierpliwość". :)

„Jestem osobny. Zawsze byłem osobny i ta osobność jest moją jedyną ojczyzną”. Choć to zdanie mogłoby paść z ust wielu artystów, w przypadku Marcina Świetlickiego brzmi ono jak manifest programowy. Książka „Nieprzysiadalność. Autobiografia”, będąca zapisem wywiadu-rzeki przeprowadzonego przez Rafała Księżyka, to fascynujący, duszny i momentami boleśnie szczery portret jednego z najważniejszych polskich poetów i muzyków przełomu wieków. To lektura, która drażni, zachwyca i nuży jednocześnie, co czyni ją idealnym odzwierciedleniem samej postaci Świetlickiego, ocenionym przeze mnie na solidne 7/10. Poeta w kontrze do wszystkiego Rafał Księżyk, doświadczony dziennikarz muzyczny, wykonuje tu tytaniczną pracę, próbując okiełznać rozmówcę, który z zasady wymyka się wszelkim klasyfikacjom. Świetlicki w tej rozmowie jest dokładnie taki, jakiego znamy z wierszy czy tekstów zespołu Świetliki: ironiczny, zdystansowany, przesiąknięty specyficznym krakowskim spleenem i programowo niechętny do wpisywania się w jakiekolwiek nurty polityczne czy towarzyskie. Tytułowa „nieprzysiadalność” to nie tylko poza – to głęboko zakorzeniona cecha charakteru, która kazała mu odrzucać ordery, bojkotować media i kpić z autorytetów, nawet tych, które sam współtworzył. Podróż przez epoki i knajpy Autobiografia jest barwnym, choć często mrocznym zapisem przemian kulturowych w Polsce. Od szarzyzny PRL-u, przez karnawał wolności lat 90., aż po współczesność, którą poeta diagnozuje z właściwym sobie pesymizmem. Księżyk umiejętnie wyciąga ze Świetlickiego wspomnienia o początkach pisma „BruLion”, o legendarnej już krakowskiej bohemie i o narodzinach polskiej sceny alternatywnej. Dla fanów twórczości Marcina to prawdziwa kopalnia wiedzy o genezie konkretnych utworów czy tomików, a także o trudnych relacjach z innymi ikonami literatury i muzyki. Problem z „Nieprzysiadalnością” leży w jej objętości i momentami zbyt silnej autokreacji bohatera. Świetlicki, choć deklaruje szczerość, często chowa się za maską cynizmu lub zbywa pytania żartem, co po kilkuset stronach może być dla czytelnika męczące. Niektóre partie tekstu, dotyczące szczegółowych animozji środowiskowych czy kulinarno-alkoholowych eskapad, wydają się nieco przegadane i zrozumiałe jedynie dla wąskiego grona wtajemniczonych. Można odnieść wrażenie, że poeta bawi się z Księżykiem (i czytelnikiem) w kotka i myszkę, nie pozwalając do końca zajrzeć pod podszewkę swojego „ja”. To książka obowiązkowa dla każdego, kto dorastał przy dźwiękach „Oplutego” czy „Pobitych garów”. To portret artysty, który wybrał trudną drogę bycia „pomiędzy” – zbyt literackiego dla świata rocka i zbyt rockowego dla świata literatury. Rafał Księżyk stworzył dokument epoki, a Marcin Świetlicki, mimo swoich uników, po raz kolejny udowodnił, że jest jednym z najciekawszych obserwatorów polskiej rzeczywistości. Lektura zostawia nas z poczuciem fascynacji, ale i pewnego chłodu – dokładnie tak, jak po lekturze wiersza, który zrozumieliśmy tylko w połowie, ale którego rytm nie chce wyjść nam z głowy. To monumentalny zapis walki o prawo do bycia sobą w świecie, który nieustannie chce nas do kogoś „przysiąść”.

Tytuł tej książki jest niezwykle trafny, opisuje ona pokolenie ludzi, którymi stajemy się w dzisiejszych czasach. Jest to pokolenie egoistów, którzy myślą tylko i wyłącznie o sobie, ludzi, którzy nie potrafią tworzyć długotrwałych relacji międzyludzkich. Ile to razy słyszeliśmy, że kiedyś jak coś się psuło to się naprawiało, a teraz jak coś się psuje to wymieniamy to na nowe - nie ważne, czy chodzi o pralkę, lodówkę czy związek. Właśnie o tym jest ta książka i myślę, że każdy powinien sięgnąć po ten tytuł choćby po to by zweryfikować samego siebie.

Nieironicznie, ale może to być jedna z ważniejszych "książek" w dorobku Buka. Zbiór prywatnych listów naszego Mistrza przedstawia jego przemyślenia i dialogi z wydawcami, u których o publikacje swoich wierszy potrafił zabiegać nawet kilkadziesiąt lat. Sam osobiście się nie spodziewałem, że będzie tu tyle kultury, niekiedy mocnego pijackiego lania wody, czarnego humoru i przemyśleń wypełnionych szczerością i wrażliwością. Moim zdaniem jest to również książka motywacyjna w najczystszej postaci. Kto jak kto, ale z absolutnej meliny i ciężkiego dzieciństwa (Wielki Kryzys, rodzina) wyrósł absolutny diament, który potrafił sam się szlifować. A właściwie oszlifowało go życie.

Dorota Masłowska to pisarka wzbudzająca skrajne emocje, lecz pozostająca niewątpliwie mistrzynią w obserwowaniu Polaków. Dała temu wyraz w swoich wcześniejszych książkach, a w „Innych ludziach” tylko to potwierdza. Tym razem opisuje rzeczywistość w oryginalny sposób, bo w rytmie rapu, w który wpisane są losy mieszkańców brudnej, zmęczonej i pełnej frustracji Warszawy. Jak Iwona, która ma pozornie wszystko: nowocześnie urządzone przez słynnych architektów mieszkanie, syna i zapewniającego komfort ekonomiczny męża. Świetnie czuje się w Kambodży, gdzie w luksusowych hotelach karmi się wdzięcznością ludzi, rozdając im napiwki, bo wreszcie może poczuć się kimś ważnym i zadowolonym z siebie. W Polsce czuje się tylko nieszczęśliwa. Na zewnątrz piękna i elegancka, w środku to kłębek lęków. Szuka ucieczki w leki, przypadkowy seks i zakupoholizm, co pomaga tylko na chwilę, wyzwalając z czasem wyrzuty sumienia. Szuka więc dalej – na instagramowych profilach znajomych - w ich nowych samochodach i idealnych aranżacjach domów. Podziwia ich pełne sukcesu twarze i czuje, że to są prawdziwi szczęśliwcy, którym za wszelką cenę musi dorównać. Postanawia więc żyć jak oni. Razem z mężem pojadą do Australii albo Nowej Zelandii, wrzuci zdjęcia do sieci i będzie obsesyjnie śledzić, ilość polubień. Na drugim biegunie tej samej Warszawy spotykamy Kamila – młodego człowieka z patologicznego środowiska, niedoszłego rapera żyjącego na wieczny kredyt u dilera. Dla Iwony ta pozornie bliska relacja jest jedynie rozpaczliwą próbą wypełnienia dojmującej pustki i reakcją na emocjonalny chłód męża. Ich spotkanie to zderzenie dwóch osobnych światów, między którymi nie ma szans na żadną nić porozumienia. Brak wspólnego języka i emocjonalna próżnia sprawiają, że ich relacja - ograniczona wyłącznie do sfery seksualnej - pozostaje jałowa i pozbawiona szans na jakąkolwiek autentyczną więź. Kamil nie marzy o Kambodży - on marzy o tym, by w końcu wydać płytę i wyrwać się z dusznego bloku, w którym każdy dzień smakuje tak samo beznadziejnie. Choć dzielą ich pieniądze i pochodzenie, oboje wpadają w tę samą pułapkę fasadowości. Niezależnie od stanu konta, w świecie pokazanym przez Masłowską liczy się tylko to, co zewnętrzne i namacalne, co ma dawać choćby chwilowe złudzenie bycia kimś ważnym. Markowy but i ciuch, luzackie podejście do życia – to obowiązkowe rekwizyty, które trzeba wystawić na pokaz. Do tego rygor siłowni, mający rzeźbić ciało, które maskuje puste wnętrze. To świat zewnętrznego blichtru i wewnętrznego rozpadu, gdzie pod fasadą pozornej normalności pulsują niepewność i lęki. Masłowska przygląda się nie tylko dorosłym. Krytycznie patrzy na nastolatków, w których już teraz dostrzega zalążek przyszłej Iwony czy kolejnego Kamila. Problemy nie znikają przecież z czasem – one pęcznieją, sprawiając, że życie zaczyna boleć coraz bardziej. Młodzi nie szukają jednak ucieczki; pozbawieni motywacji, trwają w maraźmie, żyjąc z dnia na dzień bez wytyczonej ścieżki czy konkretnego celu. Karmiąc się jedynie doraźnymi impulsami i mglistymi marzeniami, bezwładnie dryfują przez życie jako ludzie o nieokreślonej tożsamości. Autorka bez skrupułów demaskuje wszechobecną bylejakość. Krytykuje miałkość egzystencji, poziom kształcenia, jakość kultury i metody wychowania – wystawia surową ocenę naszej staczającej się mentalności. Robi to niemal mimochodem, wtrącając kąśliwe uwagi o polityce, nauce czy postępującym zatarciu tożsamości we współczesnym świecie. To obraz rzeczywistości, która bezpowrotnie traci swój fundament. Masłowska pokazuje świat, w którym nastąpił całkowity zanik więzi i uczuć. Ludzie, choć blisko siebie, są rozdzieleni ekranami iPhone’ów. Zagubieni w rzeczywistości pozbawionej zasad i wartości, szukają ratunku w lekach, alkoholu i dragach. To lekarstwa, które tylko na moment pozwalają zapomnieć o wewnętrznych koszmarach. „Inni ludzie” to opowieść o wielkim braku - braku miłości, braku zakotwiczenia i braku języka, który potrafiłby nazwać nasze nieszczęście inaczej, niż przez wulgaryzmy lub reklamowy slogan. Autorka niczego nie upiększa. Zostawia nas w samym środku dusznej, warszawskiej atmosfery, z echem rapowanego bitu w uszach i niewygodnym pytaniem o to, czy tytułowi „inni” to w jakichś częściach nie my sami. To lektura skłaniająca to tego, by pod warstwą blichtru dostrzec to, co w nas najbardziej kruche i prawdziwe. Głównym bohaterem książki jest tu bez wątpienia język. Po raz kolejny Masłowska zachwyca umiejętnością posługiwania się nim oraz niezwykłą zdolnością przelewania na papier obrazów z otoczenia, układając je tym razem w raperskie rytmy i rymy. Błyskotliwie miksuje wulgaryzmy z poetycką frazą, wysuwając żywioł języka na plan pierwszy. Niełatwo dorównać jej w grze słownej i ironicznym dystansie - Masłowska dokonuje tu wirtuozerskiej sztuki, składając z językowego rynsztoka duszny, rapujący i przeszyty rozpaczą poemat.

Nikt tak jak Charles Bukowski nie pisze o seksie, kobietach i miłości. Uwielbiam czytać jego wiersze na głos, w zaciszu mej sypialni, bujając się na fotelu. Niesamowity klimat, dzieje się istna magia. "Miłość to piekielny pies" zaliczam do grona ulubionych dzieł Bukowskiego. Na dodatkowy plus wściekle różowy kolor okładki. Ode mnie 10/10.

Książka jeszcze bardziej uświadomiła mi poziom ówczesnej biedy w Polsce, gdzie nawet nie powiedziałabym, że ludzie żenili się dla pieniędzy, a raczej żenili się dla chleba. Podczas czytania odczuwalne jest, że są to szkice, można zapoznać się w ramach ciekawości co do procesu twórczego.

Wiele grup ma historię założycielską, często urastającą do miary legendy. W przypadku bitników (beat generation) jest nią zabójstwo z 1944, kiedy Lucien Carr rani sztyletem swego kochanka – Davida Kammerera, a ciało wrzuca do rzeki. I o tym właśnie są „A hipopotamy żywcem się ugotowały”, choć opowieść o morderstwie nie stanowi głównego punktu książki. To powieść o Stanach Zjednoczonych I połowy lat 40., tuż przed zakończeniem II wojny światowej. Kiedy w Polsce mówi się o pokoleniu Współczesności, we Francji – ruchu egzystencjalistów, w USA w latach 50. pełną parą działają już bitnicy. Burroughs i Kerouac kreślą interesujący portret nowojorskiej bohemy artystycznej. To środowisko skupiające osoby kontrowersyjne żyjące na marginesie społecznym, mimo że tworzące centrum kultury. Kiedy w Ameryce kwitł konsumpcjonizm, oni odrzucali ten styl życia. Ćpali i handlowali narkotykami, podróżowali, pili w barach i spelunach. Byli wśród nich geje, lesbijki i biseksualiści. Uważali się za straconą część społeczeństwa – zdegenerowaną, cyniczną, ale szczerą. I chyba właśnie ta ostatnia cecha sprawiła, że bitnicy zapisali się złotymi zgłoskami w historii kultury amerykańskiej. Warto zwrócić uwagę na nazwę pokolenia – bitnicy, która pochodzi od beat, które ma wiele znaczeń. Przede wszystkim to pokonywać, ale też – beaten, czyli być pokonanym. Dalej – walić, rozbijać się o coś. Słowo jest także związane z sercem, trzepotaniem skrzydłami, wybijaniem taktu, a także trzepaniem dywanu czy rozbełtywaniem jajka. Termin dosyć szeroki, a jednak wydaje się, że wszystkie znaczenia są trafne. Z jednej strony bitnicy uważali się za margines społeczny, więc pasują wszystkie te rzeczy powszechne, niskie, a z drugiej – byli przecież pisarzami. Społeczeństwo ich pokonywało i sami się temu poddawali, ale również to oni współtworzyli kulturę. Ciekawa jest też historia maszynopisu – autorzy po napisaniu tekstu nie byli jeszcze sławni. Nikt nie chciał wydać książki jako nudnej, bez akcji. W końcu i Carr sprzeciwiał się publikacji w trakcie swego życia. Premierę „A hipopotamy” miały dopiero w 2009, pół wieku po napisaniu. W „A hipopotamy…” najbardziej zainteresowała mnie jedna scena – ta, w której Phill i Barbara dyskutowali o społeczeństwie ostatecznym. Wg nich miało ono polegać na tym, że każdy będzie artystą. I czy powoli nie zbliżamy się do takiego stanu rzeczy? Współcześnie niektórzy pomstują na to, że tworzyć/pisać/malować itd. może każdy, nawet jeśli, zdaniem pomstujących, nie ma talentu. Nowoczesne narzędzia typu internet w tym znacząco pomagają. Zakończę zdaniem, które najlepiej opisuje i książkę, i autorów - "Iść w otchłań - Piekła? Nieba? To nam wszystko jedno" ["Podróż" Ch. Baudelaire'a].

Ta książka to świetna reporterska robota. Hunter S. Thompson uczestniczył w życiu Aniołów piekła po czym udokumentował to w iście amerykańskim stylu. W książce nie ma upiększania wydarzeń jak i cenzury. Jest genialna w swej prostocie. Dla fana dwóch kółek pozycja obowiązkowa.

W "Rzeczach..." Orbitowski daje się trochę bliżej poznać - przede wszystkim tym, którzy - jak ja - nie mają czasu na czytanie blogów, albo po prostu nie zdają sobie sprawy z istnienia niektórych. Książka składa się z notek blogowych, esejów i innych wytworów pióra autora o tematyce dość różnorodnej -od chlania i siłowni po rozważania egzystencjalne. I to jest fajne, jest w tym też dużo Orbita z jego powieści, zwłaszcza ich niesamowitego klimatu. Dobre na spokojny wieczór.

Imponujące w swym rozmachu, niestety z dwiema solidnymi wadami. Primo - mnóstwo niespójności z fabułą serialu, co rodzi pytanie, czy aby na pewno nie działo się tam nic przypadkiem. Secundo - momentami Frost tak odlatuje, że na 100% nie walczyłby tych teorii spiskowych do kanonu TP. Niemniej czyta się całość całkiem nieźle, fajna wariacja na temat.

Zebrane w tym zbiorze opowiadania zostały odnalezione w archiwum Nowojorskiej Biblioteki Publicznej. Są to wczesne teksty autora, którego prozę bardzo wysoko cenię. Truman Capote potrafił łączyć czułą, subtelną narrację z niepokojącym wglądem w mroczne zaułki duszy. Pociąga mnie w jego pisarstwie czarująca melancholia i często powracający motyw niespełnienia (dla mnie osobiście bardzo ważny). W "Ostatnim autobusie..." możemy już dostrzec znamiona wielkiego talentu literackiego, który rozkwitnie i w pełni ujawni się w tak wybitnych utworach jak "Inne głosy, inne ściany", "Śniadanie u Tiffany'ego" czy legendarne "Z zimną krwią".

Dwa genialne felietony XXL o targach stanowych i luksusowym rejsie.. i tenisowa porażka, wypadająca na ich tle jak zepsuty serw. Przegląd ludzkich archetypów i stereotypów w realu, paradoksów, drobnych radości, kiczowatego luksusu radosnego kiczu. Jako całość warte grzechu.

Czytanie tej książki to przyjemność dawno nie miałem w ręku prozy tak awangardowej. Autorka opowiada o ludziach i ich psychologicznym aspekcie. W prozie tej nie brakuje zgaszonej namiętności, błędnego pojmowania kobiet i innych problemow 21 wieku, opowiadanych w przystępny sposób. Dla mnie to zbiór opowiadań otwierający mężczyznom głowę na problemy kobiet zaś kobietom na problemy mężczyzn. Majstersztyk godny polecenia!

A jednak. Wyszło jak zwykle, ale na swoje szczęście wiele razy zdążyłam powtórzyć, że jestem bardzo konsekwentna w niekonsekwencji. Jeszcze nie tak dawno temu wspomniałam, że miałam podejście do przeczytania Mikrotyków, ale "coś nie pykło", nie skończyłam. Miałam więcej do nich wracać, no i wróciłam. I? Tym razem przyjęłam inną strategię, bo też zdążyłam troszeczkę poznać styl autora po przeczytaniu "Monoloka". Wytłumaczyłam sobie, że należy nie spieszyć się, czytać wolniej i robić przerwy. Ja zaś mam skłonność do tego, żeby się przyssać do tekstu i nie odpuszczać do samego końca, a w tym przypadku to błąd. Opowiadania, czyli krótkie formy, do których mam pociąg. Pojechałam od jednej stacji do drugiej. Od punktu A, do punktu Z zatrzymując się po drodze na mniejszych stacyjka. Fajna to była podróż, ale być może na coś takiego miałam chęć. Czasem zdarza się taki dzień, gdy dobrze się czyta tekst, który ma wzbudzać jakieś nastroje i odciągać od rzeczywistości. Jak zwykle to bywa w takim zestawie, jedne są lepsze, a parę słabszych. Zostawiają miłe wrażenie, a ja tak zwykle zapamiętuje książki- emocjami, jakie wzbudzają j pozostawiają po sobie przeczytane teksty. Ładne literacko, ciekawe, ludzkie o ludziach, bardzo osobiste, trochę intymne. Dobry przerywnik dla kogoś, kto jak mieszka na Grochowie.

David Foster Wallace pochodzi z tego gatunku twórców, których albo się kocha, albo nienawidzi. Nie dane było mi się w nim zakochać – na razie. A bardzo bym tego chciał, bo mielibyśmy sobie mnóstwo do powiedzenia. To pisarz, mogący dać oparcie, co brzmi paradoksalnie. Cała trudność tkwi jednak, w sumie jak zawsze, w języku. Wypada, wyjątkowo, zacząć od wad, a później piać z zachwytu. Nie brnąc dalej w stylistyczne zawijasy – Wallace to taki pisarz, który lubi dużo mówić. Czytając, odnosiłem wrażenie, że ktoś przepuszcza przez Wallace’a język, jak przez maszynkę do mięsa, a on wypuszcza z siebie długie paski zdań i akapitów, często niezbornych, pozornie nieskładnych i złożonych z nieprzystających do siebie słów. I tak pierwsze opowiadanie, Mister Squishy, jest wypchane nowomową z zakresu marketingu, obrzydlistwem, które „fachowcy” wlewają nam wprost do mózgów, a co w teorii sprowadza się do żerowania na najprostszych odruchach, opakowanych ładnym papierem języka. To także zgrabnie scharakteryzowana tragedia „specjalistów ds. marketingu” – w gruncie rzeczy istot do cna nieszczęśliwych, które po pracy nie potrafią rozmawiać o niczym jak o pracy, a ich wolny czas sprowadza się do masturbacji, przeskakiwania po kanałach telewizyjnych i snucia fantazji erotycznych z podtekstem władzy i poniżenia, z przełożonymi i współpracownikami w rolach głównych. Czyli samo dno korpo-pracy. To opowiadanie, mam wrażenie, obnaża moją pomieszaną z fascynacją niechęć. Pomysł świetny, Wallace obraca marketingowe narzecze w proch, ukazując pustkę, ale to tłumaczenie… Jakby w nadmiarze słów czegoś zabrakło. Jakby narracja Wallace’a rozbijała się na drobne kawałki – czasem zdania są od siebie odległe, czasem wygląda to na brak zgrabnego łącznika, finezyjnego „ale”. Czytałem opowiadanie w oryginale. Było lepiej, choć nie o niebo lepiej. Narzekanie czas zamknąć – nadszedł czas na czyste olśnienie autorem. Może popełniłem błąd, rozpoczynając romans z autorem właśnie od Niepamięci. Może na tle Krótkich rozmów z paskudnymi ludźmi czy Rzekomo fajnej rzeczy, której nigdy nie zrobię wypada lepiej. Ale czego nie ma w tych opowiadaniach, ile tu świeżości i pomysłów odbiegających od sztampy. Jest Kanał cierpienia, o dziennikarzu, który tworzy materiał o sztuce robionej z… własnego kału. To doskonałe nawiązanie do Gówna artysty Piera Manzoniego. Pytania o kondycję sztuki, moralność artysty czy może zupełnie inny rzut oka na korpo-wypalenie? A może metafora Stanów i amerykanizmu? Warto zwrócić uwagę na czas i miejsce powstawania artykułu, robi się jeszcze ciekawiej. I, jak to u Wallace’a, struktura zdania trudna, idealny materiał na rozstrój oka, a jednocześnie – frazy tak mocne, że bolą. Wallace zamiata czytelnika pod dywan, każe mu tam siedzieć i gorzko płakać nad kondycją świata. Jest mocno, jest ożywczo i do bólu ponuro. Struktury zdań wprowadzają czytelnika w świat rodem z sennych koszmarów Wallace’a, połączonych jednocześnie z dysfunkcjami nerwowymi bohaterów-autora, pomieszany, żeby było jeszcze trudniej, z analizą współczesności, nie tylko amerykańskiej. Chociaż jeśli Wallace chce – potrafi w kilka stron obrócić czytelnika w proch. Inkarnacje poparzonych dzieci są tego najlepszym przykładem. Około 700 słów (w polskim tłumaczeniu, nie jest to wynik dokładny) o chłopcu, który poparzył się (najprawdopodobniej) wylanym na siebie z garnka wrzątkiem, jego rodzicach i późniejszej egzystencji. W 700 słowach, co niezwykłe, zamknął Wallace cały mikroświat uczuć, emocji, wyrażanych często jednym, idealnie wręcz dobranym słowem. Mistrzowska miniatura, która opowiedziana w kilku słowach przez recenzenta wygląda na ponury banał; wystarczy jednak 5 minut poświęcone lekturze, może mniej. Opowieści z tomu Niepamięć można rozgryźć za pomocą fragmentu z najlepszego nie tylko moim zdaniem opowiadania Dusza to nie jest kuźnia: „W rezultacie tamten samotny, koszmarny panel pojawił się w oknie jako chwilowy peryferyjny błysk horrendalnej sceny, tak jak pojedyncze horrendalne przebłyski pojawiają się w złych snach – a prędkość, z jaką się pojawiają i znikają, i brak czasu na nabranie do nich dystansu, na przetrawienie tego, co się widzi, na wplecenie tego obrazu w tkankę całego snu, czyni przeżycie jeszcze gorszym i często takie błyskawiczne, peryferyjne mignięcie czegoś wyrwanego z kontekstu i straszliwego może stanowić najbardziej przerażającą część koszmaru, tę część, która najżywiej zostaje w pamięci i wraca w wyobraźni w dziwnych chwilach, na przykład kiedy szorujesz zęby albo wyjmujesz z szafki pudełko muesli na przekąskę, i znów wytrąca cię z równowagi, pewnie dlatego, że przez tę swoją momentalność we śnie zmusiło twój mózg do podświadomego nawracania do tego obrazu, żeby go jakoś rozgryźć lub inkorporować”. Opowiadania Wallace’a to właśnie te „horrendalne przebłyski”, „złe sny” z naszej rzeczywistości; mignięcia wyrwane z kontekstu koszmaru egzystencji, ożywione niezwykłą frazą i powracające w najmniej odpowiednich momentach. Wytrącające z równowagi polukrowanej i fałszywej codzienności koszmary, ujawniające podszewkę dojmująco smutną.

Autor, jak sam siebie określał, humanista, socjalista i ateista o poglądach lewicowych. Uznawany za pisarza łączącego komunizm z głębokim wzruszeniem i humanizmem ( obojętne co miałoby to znaczyć ). Myślę, że ideologiczna bajaderka w głowie doprowadziła go do depresji, próby samobójczej, alkoholizmu i... o ironio, tak jak zaplątał się ideologiczne, wychodząc z psem na spacer zaplątał się w jego smycz, upadł i zginął uderzając głową o chodnik. Symbol ??? Mimo wszystko dzięki " Rzeźni numer pięć ", " Śniadania Mistrzów ". " Kociej kołyski " czy " Syreny z Tytana " uważam pisarza za jednego z lepszych i niedocenionych, twórców literatury XX wieku. Wypada przeczytać !!! POLECAM !!!

Będzie to trochę recenzja dwuetapowa, bo i sama książka zawiera w sobie dwa dzieła Witkacego czyli „Nikotyna…” i „Niemyte dusze”. I o ile pierwszy tekst da się lubić, tak drugi, moim zdaniem, jest mocno zdezaktualizowany. Pierwsza część, choć pozornie zachęcająca tytułem, jest tekstem zdecydowanie nastawionym przeciw wymienionym w nim specyfikom. Wychodząc od nikotyny poprzez kolejne autor przedstawia, zazwyczaj na sobie, działanie wybranych substancji i wskazuje ich negatywne strony. Momentami jest to nawet tyrada nastawiona przeciw wszelakim używkom. I tak od prostych nikotyny i alkoholu Witkiewicz opisuje dziwne i ponure wrażenia po zażyciu eteru, abstrakcyjne wizje pejotlowe czy szybkość uzależnienia się od morfiny. Jest też tutaj sporo związków z jego twórczością- Witkiewicz opisuje jak dana substancja wpływa na niego jako artystę, a także opisuje co udało mu się podczas tych seansów stworzyć. Warto również wspomnieć o dodatku, który poświęcony jest higienie i tutaj nie sposób się z Witkiewiczem nie zgodzić mając na uwadze ogólne zasady dbałości o higienę. Choć można odnieść wrażenie, że jak na czas powstania tekstu mogło być to podejście nowoczesne. Pióro w tej części jest zadziorne, moim zdaniem trafia do czytelnika i choć tekst ma już swoje lata nie traci na aktualności. To co złe, złe pozostało, a dzięki autorowi nie musicie próbować na własnej skórze. Co do „Niemytych dusz” jest to rozprawa filozoficzna traktująca o schizofrenii, chorobie dwubiegunowej i psychozach. Jednak tutaj mam wrażenie, że ten tekst mocno się zdezaktualizował. Witkiewicz jako punkt wyjścia rozważań stawia teorię Kretschmera. Związek budowy ciała z ryzykiem zachorowania na np. schizofrenię myślę, że nie jest obecnym trendem w tej dziedzinie. To była lampka alarmowa, bo im dalej w tekst tym ciężej, nudniej. W postrzeganiu chorób psychicznych zmieniło się wiele i myślę, że lepiej sięgnąć po dzieła bardziej współczesne albo klasyków jak Jung czy Kępiński. Ja lekturę tej części zarzuciłem w trakcie. Ciężko mi tutaj wydać jednoznaczny osąd, bo jednak to dwa odrębne utwory w jednym tomie. Jeśli każde potraktujemy osobno to „Nikotyna…” zdecydowanie godna polecenia, a „Niemyte dusze” cóż, moim zdaniem można sobie odpuścić.

Książka jest dokładnie tym czym ma być, zbiorem kilkunastu wyczerpujących wywiadów z uznanymi pisarzami. Wszystko utrzymane na wysokim poziomie. Można oczywiście zastanawiać się dlaczego akurat ci, a nie inni pisarze zostali wybrani, ale moim zdaniem to już szukanie dziury w całym. Stawiam 10 i zamawiam drugi tom.

Świetne opowiadania, w sam raz długie, żeby wczuć się w temat i w sam raz krótkie, żeby można było przeczytać na raz. Każde pozostawia nas z lekkim niepokojem co do zakończenia. Polecam czytam nie więcej niż jedno dziennie, żeby mogły sie "przetrawić" :)