„ Dziś już nie”
„Już nie ten człowiek i głowa nie ta
nikogo przede mną nie ma i niczego za
kobieta z szampanem siadła na kolanach mi
ma oczy zabójcy, skórę jak śnieg
ja wyfraczony patrzę w głąb szafirowych nieb
ostatni pociąg może weźmie mnie za parę chwil
leżę z głową na szafocie, kat się zbliża już
lada moment piekło może się rozpętać tu
świat powariował, czasy są złe
ja poza zasięgiem, zamknęli tu mnie
kiedyś się gryzłem, dzisiaj już nie (…)” s.271.

Jak napisze tłumacz: „oskarowy utwór ze ścieżki dźwiękowej filmu Curtisa Hansona „Cudowni chłopcy” z 2000 roku. Treść na tyle jasna, na ile to możliwe u Dylana…” s. 330.

Bob Dylan, Duszny kraj, Wybrane utwory z lat 1962 – 2012, przekł. F. Łobodziński, Biuro Literackie, Stronie Śląskie 2017.

W życiorysie (nawet w wersji skróconej) Dylana na plan pierwszy wysuwa się: piosenkarz, muzyk, tekściarz, a na końcu poeta. Warto więc pamiętać, że literacką Nagrodę Nobla (2016) otrzymał: piosenkarz, muzyk, tekściarz, a na końcu poeta.

I jeszcze jedno zdumienie. Tym razem od tłumacza:
„Bob Dylan jest nieprzetłumaczalny. Przynajmniej na polszczyznę”. s. 333.
F. Łobodziński – tłumacz złożył ponad sto trzydzieści tekstów w Biurze Literackim
(jeszcze przed Noblem). I jak przeczytamy w Słowie od tłumacza:
„Dylan nie ściemnia, gdy pisze piosenki - nie podlizuje się odbiorcom, nie stroi w sprzedajne piórka, nie próbuje zachwycać- tak i ja nie nie ściemniam ani nie załatwiam sprawy łatwymi obiegnikami, grepsami, wytrychami i kliszami”.
(s. 334)

Czytelnik „Dusznego kraju”
dysponuje taką ilością tekstów,
że czeka go pewnie długi marsz,
by dotrzeć do ostatniej strony.
(wraz z odszukaniem wersji muzycznych).

Już pierwsze spojrzenie na poezję Dylana
uświadamia, że nie są to miniatury
(ograniczone do kilku wersów).
Dylan - to niezwykle przenikliwy obserwator
otaczającej rzeczywistości,
ale i bystry NARRATOR – opowiadający
swoją historię,
dla której idealnym gatunkiem jest ballada
(śpiewana najlepiej przy wtórze gitary i harmonijki ustnej).

W swych poczynaniach autorskich
jest wyjątkowo
prawdziwy i przekonywający.
Chwile z Dylanem -mają swoją wartość.
10/10

„ Dziś już nie”
„Już nie ten człowiek i głowa nie ta
nikogo przede mną nie ma i niczego za
kobieta z szampanem siadła na kolanach mi
ma oczy zabójcy, skórę jak śnieg
ja wyfraczony patrzę w głąb szafirowych nieb
ostatni pociąg może weźmie mnie za parę chwil
leżę z głową na szafocie, kat si...

Rozwiń Zwiń

„Kolegowaliśmy się z kompozytorem Piotrem Figlem- zresztą już wówczas znanym, przypomnę, że napisał niemal hymn Ireny Santor „Powrócisz tu”- który był również zdolnym aranżerem. Piotrek ułożył melodię na poczekaniu , a ja zacząłem coś skrobać, jeszcze bez myśli, że to będzie ostateczna wersja, taki popik wakacyjno- miłosny. Gdy Figiel dołożył do tego wszystkiego chórek, to piosenka „Poszukaj muszli na brzegu morza” nagle nabrała kształtów. Wodecki grzecznie to nagrał, bo co mu szkodzi, skoro ma gotowca.(…) To był szczególny przypadek mojego działania poetyckiego. A wkrótce potem nastąpiła jego kumulacja, bo na festiwalu w Meksyku w ciągu kilku godzin napisałem „Bright Days Will Come”, zaśpiewała to Urszula Sipińska i zdobyła drugą nagrodę”. (s.261-262.)
Głos. Wojciech Mann w rozmowie z Katarzyną Kubisiowska. Wyd. Znak, Kraków 2020.

W przypadku Wojciecha Manna,
radiowca, związanego z legendarną Trójką,
a później z radiem Nowy Świat,
znającego swój fach na wylot,
należało pozwolić redaktorowi mówić bez zbędnych pytań,
opowieść ułożyłaby się sama.

Wojciech Mann – to głos,
ale też człowiek-instytucja,
działający na własnych prawach,
z własną skalą muzycznych zainteresowań i ocen.

Katarzyna Kubisiowska dziennikarka, autorka biografii Jerzego Pilcha
„Pilch w sensie ścisłym” i Danuty Szaflarskiej „Grać, aby żyć”
wybrała w przypadku W. Manna wywiad -rzekę.
Jak sama stwierdza:
„ Głos jest więc próbą oświetlenia wolności z wielu różnych perspektyw. Pokazania, jaką płaci się cenę za suwerenność: kiedy zawiera kompromisy, kiedy oddaje haracz, kiedy pali mosty.
I czy ta gra jest warta świeczki?”( s.7.)

Mimo wszystko
warto sięgnąć po Głos Wojciecha Manna,
radiowca z krwi i kości.
Zawsze to jakiś zysk.

„Kolegowaliśmy się z kompozytorem Piotrem Figlem- zresztą już wówczas znanym, przypomnę, że napisał niemal hymn Ireny Santor „Powrócisz tu”- który był również zdolnym aranżerem. Piotrek ułożył melodię na poczekaniu , a ja zacząłem coś skrobać, jeszcze bez myśli, że to będzie ostateczna we...

Rozwiń Zwiń

„(...) tęsknię do tamtego świata od imbryka”

„Świat umiera, a my nawet tego nie zauważamy.
Nie zauważamy, że świat staje się zbiorem rzeczy i wydarzeń, martwą przestrzenią, w której poruszamy się samotni i zagubieni, miotani czyimiś decyzjami, zniewoleni niezrozumiałym fatum, poczuciem bycia igraszką wielkich sił historii czy przypadku. Nasza duchowość zanika albo staje się powierzchowna i rytualna. Albo po prostu stajemy się wyznawcami prostych sił – fizycznych, społecznych, ekonomicznych, które poruszają nami jakbyśmy byli zombie. I w takim świecie rzeczywiście jesteśmy zombie. Dlatego tęsknię do tamtego świata od imbryka”.
Olga Tokarczuk, Czuły narrator. Mowa noblowska (grudzień2019),s.279.

O. Tokarczuk w "Czułym narratorze" zaprasza Czytelnika za kulisy własnej twórczej narracji,
z której wyrastają jej teksty.
To pierwsza książka po Noblu.

Jak napisała autorka w Nocie o książce:
„Tę książkę w jakimś sensie zawdzięczam pandemii. To właśnie w czasie lockdownu pojawiła się we mnie potrzeba uporządkowania wcześniejszej twórczości eseistycznej, nie tylko z ostatniego roku, ale i z lat wcześniejszych”.

Esejem inicjalnym jest "Ognozja",
przywołująca fantastyczną rycinę
nieznanego autorstwa, a opublikowaną
przez francuskiego astronoma C. Flammariona.
Widzimy na niej wędrowca,
który dotarł do kresu Ziemi
i zaciekawiony wystawia głowę poza jej kraniec,
w poszukiwaniu zapewne nowych światów.
Każdy z mieszkańców może być przygodnym wędrowcem poszukującym swego miejsca na Ziemi, poszukującym sensu swojego życia.

Zdaniem O. Tokarczuk:
„Rycina z dzieła Flammariona przedstawia moment kairotyczny” .
Kairos to bożek ulotnej chwili,
jeżeli w porę go nie uchwycisz
(za włosy z przody głowy, tył świeci łysiną),
w żaden sposób nie osiągniesz szczęścia,
nie doświadczysz przemiany.

Dla autorki Kairos
„jest bogiem ekscentryczności, jeśli przez ekscentryczność rozumiemy porzucenie „centrycznego” punktu widzenia, udeptanych ścieżek myślenia
i działania,
wyjście poza obszary dobrze znane
i niejako uzgodnione wspólnotowymi nawykami myślowymi, rytuałami, ustabilizowanymi światopoglądami”.

Czym jest sama tytułowa „ognozja”?
W ujęciu Tokarczuk „narracyjnie zorientowany, ultrasyntetyczny proces poznawczy,
który odzwierciedlający przedmioty,
sytuacje i zjawiska,
próbuje uporządkować
je w wyższy współzależny sens:
zob. pełnia”.

Pełni należy życzyć Każdemu!
O. Tokarczuk w znakomitej formie!
10/10

„(...) tęsknię do tamtego świata od imbryka”

„Świat umiera, a my nawet tego nie zauważamy.
Nie zauważamy, że świat staje się zbiorem rzeczy i wydarzeń, martwą przestrzenią, w której poruszamy się samotni i zagubieni, miotani czyimiś decyzjami, zniewoleni niezrozumiałym fatum, poczuciem ...

Rozwiń Zwiń

„ -Obudź się. Ojciec coś krzyczy!- zawołał Nobutoshi.
- Może ty się nim wreszcie trochę zajmiesz? Przecież to twój ojciec. Jutro jest niedziela, więc nie idziesz do pracy i możesz się wyspać – odpowiedziała Akiko ze złością, odwracając się do niego tyłem.” (s.131.)
Sawako Artyoshi, Lata mroku, przekł. A. Kozyra, WUW, Warszawa 2013.

Japoński bestseller z 1972 roku,
napisany ręką podróżniczki, autorki artykułów
podejmującej aktualne, palące problemy ludzi i świata takie,
jak: dyskryminacja rasowa, zanieczyszczenie środowiska….

W dorobku literackim znajduje się też powieść z 1966r.
pt. ŻONA HANAOKI SEISHU,
w której bohaterka wyraża zgodę
na eksperymenty medyczne
przeprowadzane na niej przez męża - lekarza.

W LATACH MROKU pisze o starości
i systemie opieki nad osobami starszymi
w Japonii.

Tu ciekawostka z Wprowadzenia do książki:
• w tradycji japońskiej istnieje zasada, że żona po ślubie zostaje wypisana z własnej rodziny i wpisana do rejestru rodziny męża. Z tego powodu powinna opiekować się rodzicami męża (nie swoimi).

Tak jest w przypadku głównej bohaterki powieści.
Akiko, pracuje jako maszynistka
i sekretarka w kancelarii adwokackiej,
jest żoną Nobutoshiego, matką
także opiekuje się chorym 84- letnim teściem,
z którym jest w nie najlepszych stosunkach.

Sama autorka „lat mroku” nie doczekała,
umiera w czasie snu w wieku 53 lat.

Lektura dla Każdego.
Starość – to czas, będący wyzwaniem
nie tylko dla „wcześnie urodzonych”,
ale też dla opiekunów i najbliższej rodziny.
Także dla tych, których dotknie
w przyszłości.

Równość wobec czasu –
to stan wciąż istniejący,
niezależnie
od szerokości geograficznej.

10/10

„ -Obudź się. Ojciec coś krzyczy!- zawołał Nobutoshi.
- Może ty się nim wreszcie trochę zajmiesz? Przecież to twój ojciec. Jutro jest niedziela, więc nie idziesz do pracy i możesz się wyspać – odpowiedziała Akiko ze złością, odwracając się do niego tyłem.” (s.131.)
Sawako Artyoshi, Lata ...

Rozwiń Zwiń