Staroświecka historia

Dostałam w swoje ręce dość konwencjonalną historię rodziny, do której pisarka podeszła z dużą powściągliwością. Nie czyta się tej książki z wypiekami na twarzy i nie wywarła na mnie szczególnego wrażenia.

Dostałam w swoje ręce dość konwencjonalną historię rodziny, do której pisarka podeszła z dużą powściągliwością. Nie czyta się tej książki z wypiekami na twarzy i nie wywarła na mnie szczególnego wrażenia.

Dawno nie spotkałam się z książką, która na Lubimyczytac miałaby tak skrajne opinie. Są osoby, które nie dotrwały do 50 strony, zgubiły się w gąszczu postaci i wynudziły się. Wielonarracyjna gęstość po prostu nie jest dla nich, co nie znaczy, że „Staroświecką historię” trzeba interpretować tak płytko i przekreślać jej walory, tylko dlatego, że jest czytelniczym wyzwaniem.

Magda Szabo otrzymała propozycję od wydawcy, by napisać powieść o swojej matce, początkowo niechętna, przeobraziła ten pomysł w arcydzieło, które opowiada historię jej przodków na tle równie burzliwej historii Węgier. Nie ukrywam, mnie początkowo również trudno było wgryźć się w ten kalejdoskop postaci i faktów, ale gdy już się wgryzłam, to nie mogłam się oderwać. Szabo w niesamowity sposób przeplata formę pamiętnika i powieści, gdzie odtwarza losy swojej matki Lenky Jablonczay, która została oddana na wychowanie swojej babce, a swoich rodziców szczerze nie znosiła całe swoje życie. Szabo nie oszczędza nas w ilości faktów, którymi nas zalewa, możliwe, że wielu nie zapamiętamy, ale szczerze, historia rodziny Szabo jest tak rozległa, skomplikowana, pełna bólu, goryczy i namiętności, że ta powieść musiała powstać i nas czytelniczo pochłonąć. Jest to na wskroś węgierska literatura, nie tylko ze względu na swój wyjątkowy styl narracyjny, ale też liczne odniesienia do wydarzeń politycznych.

Ta powieść to wyjątkowa saga rodzinna, która jednocześnie pokazuje jak dziedziczymy traumy, mam wrażenie, że Szabo dzięki stworzeniu tego monumentalnego dzieła, sama musiała wiele przepracować. Przygląda się swojej rodzinie z bezwstydną lupą w ręku, jednocześnie unikając osądu, a swojego dziadka, ojca Lenke, można powiedzieć, że „autora” ciężkiego dzieciństwa matki, mogłaby spokojnie surowo osądzić. To bezstronne podejście zasługuje na uwagę, ale nic tak nie zachwyca jak plastyczność języka Szabo. Niektórzy nazywają ją najlepszą powieścią w dorobku autorki i wcale im się nie dziwię. Musicie sobie jednak dać cierpliwość na pierwsze sto stron i absolutnie się nie poddawać, bo ominie Was dzieło na miarę „Stu lat samotności”.

Dawno nie spotkałam się z książką, która na Lubimyczytac miałaby tak skrajne opinie. Są osoby, które nie dotrwały do 50 strony, zgubiły się w gąszczu postaci i wynudziły się. Wielonarracyjna gęstość po prostu nie jest dla nich, co nie znaczy, że „Staroświecką historię” trzeba interpretować tak płytko i przekreślać jej walory, tylko dlatego, że jest czytelniczym wyzwaniem....

Podchodziłam do tej książki kilka razy i, niestety, tuż po lekturze, muszę stwierdzić, że nie poleciłabym tej pozycji nikomu. Ja, oczywiście, rozumiem, że autorka chciała przedstawić głębię psychologiczną postaci, że chodziło o przedstawienie losów jej własnej rodziny, ale dlaczego to jest takie okropnie nudne?
Uwaga: kilka razy zdarzyło mi się zdrzemnąć nad tą lekturą.
Zdecydowanie nie polecam.

Podchodziłam do tej książki kilka razy i, niestety, tuż po lekturze, muszę stwierdzić, że nie poleciłabym tej pozycji nikomu. Ja, oczywiście, rozumiem, że autorka chciała przedstawić głębię psychologiczną postaci, że chodziło o przedstawienie losów jej własnej rodziny, ale dlaczego to jest takie okropnie nudne?
Uwaga: kilka razy zdarzyło mi się zdrzemnąć nad tą...

Pomysł na stworzenie pozycji penetrującej drzewo genealogiczne Magdy Szabó doczekał się realizacji, gdy pewnego dnia wydawca zasugerował jej napisanie powieści o własnej matce, co w pierwszej chwili autorka potraktowała z pewną rezerwą. Dopiero po paru dniach zrodziła się w niej myśl o stworzeniu książki wykraczającej poza granice matczynych losów, ujmującej rozmachem i przenikliwością dzieje wszystkich członków dość rozgałęzionej, a tym samym skomplikowanej rodziny. Efektem powyższego stała się „Staroświecka historia”, która z początku przypomina nostalgiczną, chwilami oniryczną podróż przez Węgry kolejnych stuleci, gdzie widoczne ślady pozostawili po sobie Madziarowie, kalwiniści, katolicy, Habsburgowie i wielu innych nosicieli węgierskiej historii oraz kultury. Szabó jest wnikliwa, dokładna, nie pozostawia niedomówień, dąży do dokładnego sportretowania członków własnej rodziny, których liczba może być przytłaczająca, co zresztą nakazuje powolne czytanie powieści. „Staroświecką historię” poświęcono głównie kobietom, ich życiowym zmaganiom, wyborom oraz położeniu, na co w znacznym stopniu miały wpływ status materialny i obyczajowość węgierska ubiegłych stuleci. Szabó rezygnuje z bezpiecznej roli sprawozdawcy minionych wydarzeń na rzecz aktywnego uczestnictwa w historii rodzinnych wzlotów oraz upadków, co chwilami objawia się oskarżeniami wobec własnej matki, której decyzje z przeszłości odbiły się na losach samej autorki. Napisana z niesamowitym wyczuciem, a także dbałością o społeczno – historyczne tło rodzinnej sagi „Staroświecka historia” wcale nie jest taka stara i świecka jak mogłoby Nam się wydawać.

Pomysł na stworzenie pozycji penetrującej drzewo genealogiczne Magdy Szabó doczekał się realizacji, gdy pewnego dnia wydawca zasugerował jej napisanie powieści o własnej matce, co w pierwszej chwili autorka potraktowała z pewną rezerwą. Dopiero po paru dniach zrodziła się w niej myśl o stworzeniu książki wykraczającej poza granice matczynych losów, ujmującej rozmachem i...

"Wyzwanie LC marzec 2022"


Do przeczytania tej książki z pewnością przyczynił się temat czytelniczego wyzwania na Lubimy Czytać, lecz z pewnością nie tylko to.
Czytałam w czasach młodości kilka książek pani Magdy Szabó o tematyce młodzieżowej, które wówczas były na topie. W moim mieście tylko taka książkę autorki znalazłam, więc postanowiłam się z nią zapoznać. Zauważyłam, że obecnie również tak jak w latach siedemdziesiątych popularna jest "Tajemnica Abigél", do której ja wracałam kilkukrotnie...

"Ta książka napisana została dlatego, że parę lat wcześniej kupiłam w pewnym sklepie ze starociami niebieski dzbanuszek, wśród kwiatów lotosu stroszyły na nim pióra dwa łabędzie."

Wstęp do "Staroświeckiej historii" jest zbyt przeładowany datami, różnymi faktami, wieloma nieznanymi nazwiskami, może się nawet wydawać zbyt nudny, lecz gdy przebrnie się przez te kilka kartek, okazuje się, że jednak było to potrzebne aby zrozumieć dalsze losy opisywane przez autorkę. Jest to w zasadzie opisana historia rodziny pisarki, często namawiano ją by napisała książkę o swojej matce. Poznajemy bardzo interesujący obraz życia na węgierskiej prowincji, stosunki i niechęć między szlachtą i mieszczaństwem, między protestantami i katolikami, na tle epoki, historii społeczeństwa i wojny. Większość takich właśnie wydarzeń i konfliktów miała znaczący wpływ na życie rodziny autorki.
Pani Magda Szabó bardzo pięknie potrafi wręcz czarować swoimi słowami, układa piękne zdania, przeplatając między nimi delikatne metafory.
Narracja książki i jej forma jest bardzo ciekawa i obecnie bardzo rzadko spotykana. Lektura tej książki jest jakby hipnotyzująca, gdy wpadnie się w wir tamtych wydarzeń to trudno się oderwać, tak bardzo jest moim zdaniem pochłaniająca uwagę. Mimo ogromu dziwnych dla nas węgierskich nazwisk oraz nazw, to historia jest dalece pasjonująca i tak naprawdę nie wiadomo kiedy wciąga nas bez reszty.
Nie jest to, co prawda, lekka i łatwa lektura, ale jest to historia o tym jak naprawdę wyglądało życie rodziny Magdy Szabó w tamtych czasach, opisujące nie tylko radości i smutki, lecz również wiele namiętności, ludzką głupotę, obłudę i pruderię, grę pozorów, nieco przypominającą naszą polską "dulszczyznę".
I o rym wszystkim właśnie pisarka opowiada nam na przykładzie własnej rodziny. To z pewnością będzie niezapomniana lektura.

"Miłość to zdradliwy ptak,
umknie - nie wiesz, gdzie i jak,
z góry sfruwa, wzlata w górę,
pozostawia parę piórek.
Miłość to ognisty jad,
co przeplata cały świat,
gniewny grom, co łyska w niebie,
a trwa dzięki ziemskiej glebie."

Nie jest to książka dla każdego, ale myślę, że warto poznać umiejętność obrazowania słowa oraz kultury węgierskiej.

"Wyzwanie LC marzec 2022"


Do przeczytania tej książki z pewnością przyczynił się temat czytelniczego wyzwania na Lubimy Czytać, lecz z pewnością nie tylko to.
Czytałam w czasach młodości kilka książek pani Magdy Szabó o tematyce młodzieżowej, które wówczas były na topie. W moim mieście tylko taka książkę autorki znalazłam, więc postanowiłam się z nią zapoznać. Zauważyłam,...

Może spróbuję za kilka lat w kolejnym podejściu. Teraz poległam. Wynudzilam się do 50 strony i odłożyłam książkę.

Może spróbuję za kilka lat w kolejnym podejściu. Teraz poległam. Wynudzilam się do 50 strony i odłożyłam książkę.

Szabo czaruje słowami, bez wysiłku tka niezwykle piękne zdania... mistrzyni uczyć zaklętych w koronkowe metafory.

Szabo czaruje słowami, bez wysiłku tka niezwykle piękne zdania... mistrzyni uczyć zaklętych w koronkowe metafory.

Z Szabó to doprawdy szczęśliwa pisarka: w dziejach własnej rodziny miała materiał na co najmniej "Sto lat samotności". Nie przegapiła okazji: wzięła i napisała "Staroświecką historię". W wielu miejscach nie ustępuje ona dziełu Marqueza. W innych ustępuje, a szkoda (zwłaszcza tam, gdzie autorka gubi się w długich, wielokrotnie złożonych zdaniach). Brakuje też magii. Jest za to realizm, który raz po raz magię przewyższa, chwilami niewyobrażalnie. Realizm dotyczy Węgier końca XIX i początku XX wieku, podupadającej (lub staczającej się) szlachty i zamożnego mieszczaństwa oraz ludzkiej głupoty, szaleństwa, pruderii, obłudy, bezduszności, okrucieństwa maskowanych grą pozorów, słowem dulszczyzny do kwadratu. Jest też o miłości, takiej, gdy człowiek zakochuje się nie w drugim człowieku, lecz w swoim wyobrażeniu o nim. Wszystko na przykładzie własnej rodziny, szczerze. Jedna z najlepszych fotografii przeszłości, jaką czytałem.

Z Szabó to doprawdy szczęśliwa pisarka: w dziejach własnej rodziny miała materiał na co najmniej "Sto lat samotności". Nie przegapiła okazji: wzięła i napisała "Staroświecką historię". W wielu miejscach nie ustępuje ona dziełu Marqueza. W innych ustępuje, a szkoda (zwłaszcza tam, gdzie autorka gubi się w długich, wielokrotnie złożonych zdaniach). Brakuje też magii. Jest za...

O tej książce mogę pisać tylko w superlatywach. To wspaniała, hipnotyzująca i pochłaniającą naszą uwagę lektura .
Szabo opisuje historię swojej rodziny. Centralną postacią jest matka pisarki Lenke Jablonczay. I jak zwykle u Szabo mamy głęboką analizę psychologiczną, pełnokrwistych bohaterów i skomplikowane relacje.
W książce jest mnóstwo nazwisk (och ten węgierski),dziwnych nazw miejsc - ale nie trzeba się zrażać, bo sama historia jest tak pasjonująca, że nie wiadomo kiedy wciąga nas bez reszty.
To nie jest lekka lektura na lato, to jest historia o tym jak naprawdę wygląda życie z jego namiętnościami, radościami i smutkami.
To trzecia książka Szabo jaką przeczytałam. I każda z nich jest niezapomnianą lekturą. Drodzy wydawcy może już czas wznowić powieści tej autorki...

O tej książce mogę pisać tylko w superlatywach. To wspaniała, hipnotyzująca i pochłaniającą naszą uwagę lektura .
Szabo opisuje historię swojej rodziny. Centralną postacią jest matka pisarki Lenke Jablonczay. I jak zwykle u Szabo mamy głęboką analizę psychologiczną, pełnokrwistych bohaterów i skomplikowane relacje.
W książce jest mnóstwo nazwisk (och ten węgierski),...

Jedna z najwspanialszych książek, jakie w życiu czytałem. Nigdy nie przypuszczałem, że do tego stopnia wciągną mnie autentyczne losy zupełnie obcych mi ludzi, z zupełnie obcego mi środowiska, podane w na pół publicystyczny, na pół pamiętnikarski sposób, opierający się na nieustającym słowotoku, niosącym ze sobą tysiące faktów, których nie sposób zapamiętać. A jednak! A wszystko za sprawą wspaniałej formy literackiej - jest tu idealne wyczucie języka, mistrzowskie operowanie nastrojami, a przede wszystkim - w całym natłoku informacji, nie zawsze przecież ułożonych chronologicznie - sugestywny tok narracji. Sprawia on, że książkę czyta się tak, jakby się bezpośrednio słuchało niezwykle wciągającego opowiadania. A przecież losy rodziny Jablonczay nie są jakieś wyjątkowe, zwłaszcza w kontekście innych sag literackich. A jednak książka potrafi wciągnąć, jak mało która...
Oto potęga języka i kunsztu literackiego! Do momentu lektury "Staroświeckiej historii" wydawało mi się, że niewiele już jest w stanie mnie zaskoczyć, jeśli chodzi o formę literacką.
Umiejętność plastycznego obrazowania przez słowo i dalekie sformalizowanie przekazu werbalnego to chyba jedna z ważniejszych cech kultury węgierskiej. Poza tym Węgrzy to mistrzowie nastroju. Teraz, po lekturze Szabó wiem już, co zawsze pociągało mnie w tej kulturze, zwłaszcza w kinematografii.

Jedna z najwspanialszych książek, jakie w życiu czytałem. Nigdy nie przypuszczałem, że do tego stopnia wciągną mnie autentyczne losy zupełnie obcych mi ludzi, z zupełnie obcego mi środowiska, podane w na pół publicystyczny, na pół pamiętnikarski sposób, opierający się na nieustającym słowotoku, niosącym ze sobą tysiące faktów, których nie sposób zapamiętać. A jednak! A...