Nie żyje Marcin Wicha. Zwycięzca Nike miał 53 lata

Konrad Wrzesiński Konrad Wrzesiński
25.01.2025

Marcin Wicha, pisarz – nie boję się tego słowa – wybitny, zmarł 24 stycznia. „Rzeczy, których nie wyrzuciłem” przyniosły mu najważniejsze literackie wyróżnienia, w tym Nike, Paszport „Polityki” i Nagrodę Gombrowicza. Miał tylko 53 lata.

Nie żyje Marcin Wicha. Zwycięzca Nike miał 53 lata Mikołaj Starzyński/Wikipedia (CC BY-SA 4.0)

„Nie możemy teraz napisać, że był wielkim pisarzem, a przecież był. Powinniśmy znaleźć inne słowo. On by potrafił”, napisała na łamach „Polityki” Justyna Sobolewska. To prawda. Potrafiłby.

Zmarł Marcin Wicha

Marcin Wicha urodził się w Warszawie w 1972 roku jako syn architekta Piotra Wichy i psycholożki Joanny Rabanowskiej-Wichy. To jej poświęci potem swoją najsłynniejszą książkę, „Rzeczy, których nie wyrzuciłem”, za którą przyznano mu najbardziej prestiżowe nagrody polskiej literatury.

Co zostaje po śmierci bliskiej osoby? Zapis porządkowania mieszkania po zmarłej matce, któremu towarzyszy rekonstrukcja jej obrazu, to literatura najwyższej klasy. Pozbawiona taniego sentymentalizmu, czuła, kunsztowna językowo. Polecam ją wam z całego serca.

Jako pisarz Wicha debiutował książką „Klara. Proszę tego nie czytać”. Kolejne publikacje również kierował do dzieci: „Łysol i Strusia: Lekcje niegrzeczności” czy „Bolek i Lolek: genialni detektywi”.

Był nie tylko wybitnym pisarzem, ale i projektantem oraz grafikiem. Projektował okładki książek, czasopism, plakatów. Jego pierwszą książką „dla dorosłych” było „Jak przestałem kochać design” (2015) – próba uchwycenia estetycznego oblicza Polski ostatnich czterdziestu lat. Teksty, jak pisano wówczas, łączy poczucie humoru, erudycja i literacki talent Wichy.

W 2021 roku opublikował „Kierunek zwiedzania”, za który nominowano go do Nike i za który zdobył Nagrodę im. Andrzeja Siemka. Rok później ukazał się zbiór jego felietonów – „Nic drobniej nie będzie”.

W 2024 roku do księgarń trafiła książka „Gościnne występy. Kawałki o projektowaniu”, zawierająca wykłady Marcina Wichy dla studentek i studentów uczelni artystycznych oraz teksty o projektowaniu publikowane w prasie.

„Na razie nie możemy znaleźć słów”

Środowisko literackie pożegnało Wichę w mediach społecznościowych. Wydawnictwo Karakter napisało na Facebooku: „Dziś w nocy odszedł Marcin Wicha. Wspaniały pisarz i grafik, wrażliwy, delikatny człowiek. Autor, który był z nami od dziesięciu lat. Na razie nie możemy znaleźć słów. Czujemy wielki smutek i ból. Jesteśmy myślami z żoną Marcina, Martą, i jego córkami. Marcinie, będzie nam Ciebie brakowało”.

Marcin Wicha w Lubimyczytać

Najpopularniejsza książka Marcina Wichy w naszym serwisie to rzecz jasna „Rzeczy, których nie wyrzuciłem”. Na półkę dodało ją ponad 10 tysięcy użytkowników i użytkowniczek Lubimyczytać.

Kajsa, która przyznała jej aż 9 gwiazdek, pisała:

Piękne pożegnanie z matką.

Bez sentymentalizmu, czułostkowości, autorowi udało się oddać głębię rozpaczy po stracie najbliższej osoby. Rzeczy pozostałe po zmarłej stają się przyczynkiem wspomnień, zarówno tych ważnych, jak i żartobliwych, budują obrazy wspólnie spędzonych lat, z których matka autora wyłania się jako nietuzinkowa, odważna kobieta, zawsze mająca własne zdanie, po prostu KTOŚ.

Książka wywarła na mnie duże wrażenie.

Ponad 4 tysiące użytkowników i użytkowniczek dodało na półkę „Jak przestałem kochać design”. Zbyszek, który ocenił książkę na 9 gwiazdek, pisał:

Podejście Wichy, zawodowego designera, różni się od tego rozpowszechnionego w kraju: jest ono nastawione na ergonomię, funkcjonalność i prostotę przy jednoczesnym minimalizmie. Ozdobność jako forma wyrażenia prestiżu i wysokiej ceny go irytuje, jego zdaniem takie myślenie prowadzi do tego, że rzeczy tańsze i darmowe są w ogóle nieprzemyślane pod kątem wygody i łatwości użytkowania. Inną rzeczą, którą krytykuje, jest przerost formy nad treścią i więcej myślenia nad efektownym wyglądem niż nad sposobem korzystania z przedmiotu.

Opinie do książek Marcina Wichy w Lubimyczytać napisało blisko tysiąc czytelników i czytelniczek.


komentarze [32]

Sortuj:
więcej
Niezalogowany
Aby napisać wiadomość zaloguj się
Jędrek2499 - awatar
Jędrek2499 27.01.2025 23:39
Czytelnik

Zwycięzca Nike? A nie np. laureat? 

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Juliusz14 - awatar
Juliusz14 27.01.2025 16:56
Czytelnik

Zdobywca, a nie zwycięzca - nagrodę się zdobywa, a nie zwycięża.

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
ISIA - awatar
ISIA 27.01.2025 00:55
Czytelniczka

Bardzo smutna wiadomość, wielka strata dla polskiej literatury...
Wyrazy współczucia dla rodziny i bliskich [']

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
marckoza - awatar
marckoza 26.01.2025 21:55
Czytelnik

podawanie takiej wiadomości, przy tak relatywnie młodym wieku, bez podania przyczyny smierci jest bez sensu, przecież z 90% procent czytających zada sobie to pytanie, a trzymanie tego w tajemnicy od razu nasuwa pewne, może błędne, sugestie

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
LetCentryczna - awatar
LetCentryczna 27.01.2025 09:45
Czytelniczka

Co za taktowny komentarz. A nie przyszło do głowy, że np. rodzina nie życzyła sobie podawania przyczyny śmierci?

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
bellya - awatar
bellya 27.01.2025 12:21
Czytelniczka

W moim odczuciu to akurat bardzo pasuje do pana Marcina. Nie lubił patosu, nie szukał rozgłosu, nawet po otrzymaniu Nike. Wystarczy przeczytać jego książki, by zrozumieć jak widział świat. Jeśli ktoś z nas chciałby rościć sobie prawo do wchodzenia w jakikolwiek szczegół z jego życia prywatnego po to by nakarmić jakąś frakcję zwykłej ciekawości to nie ten adres. 

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
joly_fh - awatar
joly_fh 28.01.2025 16:08
Bibliotekarka

@marckoza może zadzwoń do rodziny, jak tak cię niezdrowa ciekawość zżera..

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Niezalogowany
Aby napisać wiadomość zaloguj się
JaninAvelTajram - awatar
JaninAvelTajram 26.01.2025 12:12
Czytelnik

Marna pociecha, ale zawsze pociecha, że do jego książek, a zwłaszcza tej jednej o matce, będzie można powracać. Bo to takie książki są. Bo to taki autor był ...

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
NiegdyśNatalia - awatar
NiegdyśNatalia 25.01.2025 23:00
Czytelniczka

Wspaniały autor, piękny człowiek, fantastyczne pióro... 
Bardzo przykra wiadomość.                                                                                     

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Bosorka - awatar
Bosorka 25.01.2025 21:02
Czytelnik

Grom z jasnego nieba 😔. Dziś dotarło do mnie, że ,,Klara. Proszę tego nie czytać!" jest absolutną perłą komedii... Niech będzie zapamiętany.

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Łukasz Starzewski - awatar
Łukasz Starzewski 25.01.2025 19:37
Czytelnik

Wielki żal.....  Teraz  ktoś  nie wyrzuci rzeczy po Nim....  Czytałem jego wszystkie cztery książki - żadna ocena mniejsza niż 7, a najwyższa oczywiście dla Rzeczy, których nie wyrzuciłem...  Pisał m.in. tak:   „Racja nie chce, żebyśmy się zajmowali czymkolwiek innym niż dawaniem świadectwa. Odciąga nas od...

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam więcej
Agatonik - awatar
Agatonik 25.01.2025 18:52
Czytelniczka

Bardzo, bardzo smutna wiadomość.

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Aschawi - awatar
Aschawi 25.01.2025 18:25
Czytelniczka

Taka przykra i smutną wiadomość. Jeszcze mógł tyle napisać. Ogromna strata.                                                                                     

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Book_Dragoness - awatar
Book_Dragoness 25.01.2025 17:20
Czytelniczka

Bardzo przykro. "Rzeczy, których nie wyrzuciłem" były wspaniałe.

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
werblista - awatar
werblista 25.01.2025 16:56
Czytelnik

Umarł wczoraj, a ja właśnie wczoraj (oczywiście nic nie wiedząc o Jego śmierci) zacząłem... i dzisiaj skończę jego "Rzeczy...". Czytam na spotkanie Klubu Dyskusyjnego w mojej bibliotece. Bohaterem MA być właśnie Marcin Wicha, bo dzięki swoim książkom autor nadal jednak żyje. Szkoda, bo mógłby żyć podwójnie. 

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
aleksandraiola - awatar
aleksandraiola 25.01.2025 16:40
Czytelniczka

Człowiek zmarł w takim wieku. Wielka szkoda. Niezależnie od osiągnięć, nikt nie powinien umierać w tak młodym wieku. To nie czas na umieranie.                                                                                      

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Batalia - awatar
Batalia 25.01.2025 19:24
Czytelniczka

Tym bardziej dziwi mnie, że nie podano przyczyny śmierci.

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
aleksandraiola - awatar
aleksandraiola 02.02.2025 19:26
Czytelniczka

A jakie to ma znaczenie? Mnie nigdy nie interesuje powód. Chyba, że to lekcja dla społeczeństwa i można uniknąć itp. A tak, bez znaczenia. Tragedia to tragedia. 

Pozdrawiam                                                                                  

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Niezalogowany
Aby napisać wiadomość zaloguj się
MarWinc - awatar
MarWinc 25.01.2025 16:15
Czytelnik

Co za wiadomość... 
Poznałem dopiero dwie pozycje Autora i obie bardzo przypadły mi do gustu. Zawsze miałem też w planach kolejne. Ale ta myśl, że już domknął swe dzieło...

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Allie - awatar
Allie 25.01.2025 16:02
Czytelniczka

O nie... :(

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Itar - awatar
Itar 25.01.2025 15:17
Czytelniczka

😥                                                                                     

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
PaniKamelli - awatar
PaniKamelli 25.01.2025 15:07
Czytelniczka

Ech... 

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Remigiusz Koziński - awatar
Remigiusz Koziński 25.01.2025 14:26
Redaktor

Kiedy dowiedziałem się dziś rano...  Zabrakło słów :(

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Rosalia_de_Castro - awatar
Rosalia_de_Castro 25.01.2025 13:25
Czytelniczka

Właśnie kończę "Rzeczy, których nie wyrzuciłem". Bardzo bardzo mi przykro. Współczuję najbliższym. 

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
anodder_chapter - awatar
anodder_chapter 25.01.2025 12:32
Czytelnik

Nie byłam fanką jego twórczości, ale to smutne, że w tak młodym wieku odchodzi pisarz, w którego sposobie opisu świata odnajdywało się wiele osób.                                                                                   

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
almos - awatar
almos 25.01.2025 12:13
Bibliotekarz

Bardzo smutna wiadomość, mógł jeszcze napisać tyle pięknych książek, cześć jego pamięci!

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Róża_Bzowa - awatar
Róża_Bzowa 25.01.2025 12:11
Bibliotekarka | Oficjalna recenzentka

R.I.P.
"Rzeczy, których nie wyrzuciłem" i "Jak przestałem kochać design" to wybitne książki.

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Krzysztof Gromadzki - awatar
Krzysztof Gromadzki 25.01.2025 12:05
Czytelnik

Nie czytałem dotąd żadnej książki tego autora, ale to bardzo przykre, że uznani twórcy, renomowani i nagradzani prestiżowymi nagrodami, odchodzą w tak młodym jeszcze wieku, u szczytu swoich możliwości twórczych, kiedy mogliby przekazać swoim czytelnikom jeszcze wiele wartościowych treści. Niech spoczywa w pokoju!                                                             ...

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam więcej
Jeanne - awatar
Jeanne 25.01.2025 11:45
Czytelniczka

Bardzo, bardzo smutna wiadomość

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam
Konrad Wrzesiński - awatar
Konrad Wrzesiński 25.01.2025 10:00
Redaktor

Zapraszam do dyskusji.

Czytelnicy oznaczyli ten post jako spam