Cytat dnia
Na tle innych tekstów dziennik Sandera wyróżnia także pozycja autora. Na rynku dostępne są wspomnienia niemieckich dowódców wyższego szczebl...
Popularne wyszukiwania
Książki i czasopisma
- Wszystkie
- Książki
- Czasopisma
2024
Niemiecki czołgista na froncie wschodnim. Dziennik dowódcy Friedrich Sander 
Książka „Niemiecki czołgista na froncie wschodnim. Dziennik dowódcy” to interesująca propozycja dla osób pasjonujących się II wojną światową, zwłaszcza realiami frontu wschodniego. Publikacja opiera się na dziennikach Oberleutnanta Friedricha Wilhelma Sandera – młodego dowódcy czołgu, który zapisuje swoje doświadczenia, obserwacje i refleksje z czasu wojny. Najwięcej miejsca poświęca okresowi walk ze Związkiem Radzieckim.
Sander służył w 11. pułku pancernym jako dowódca Pz.Kpfw. 35(t) – konstrukcji czeskiej przejętej i wykorzystywanej przez Wehrmacht. Dzienniki są ciekawe przede wszystkim dlatego, że pokazują wojnę „od środka”: codzienność oddziału pancernego, zmęczenie, chaos działań, a także momenty, w których autor zostaje ranny i trafia na tyły. Warto zwrócić uwagę na zmianę tonu relacji. W zapisach da się wyczuć początkową wiarę w Hitlera i dowództwo, która z czasem słabnie – wraz z rosnącymi stratami, przeciążeniem jednostek i narastającym poczuciem bezsensu działań. Mocne wrażenie robią też fragmenty dotyczące stosunku do Rosjan oraz opisy tego, jak traktowano jeńców i poległych. Choć dzienniki obejmują również wcześniejszy etap służby, najbardziej rozbudowana część dotyczy ataku na ZSRR, walk w rejonie Leningradu, prób podejścia pod Moskwę, a następnie chaotycznego odwrotu. Ciekawym wątkiem jest moment, w którym – po utracie sprawnych wozów – czołgiści zostają de facto „przemianowani” na piechotę i muszą odnaleźć się w zupełnie innej roli.
Styl jest prosty i surowy, co działa na korzyść książki. To zapis frontowy: bez ozdobników, często w formie faktów i krótkich komentarzy, ale właśnie dzięki temu łatwiej poczuć tempo wydarzeń i warunki, w jakich funkcjonował autor. Dla czytelnika szukającego źródłowej, bezpośredniej perspektywy niemieckiego żołnierza – pozycja zdecydowanie warta uwagi.
Czytajcie!
📚 Wpadasz na Bookstagrama?
Jeśli lubisz książki i scrollowanie Insta w poszukiwaniu czytelniczych perełek – to zapraszam @mikroczytelnia :)
Niemiecki czołgista na froncie wschodnim. Dziennik dowódcy Friedrich Sander
Friedrich Sander był żołnierzem niemieckim, dowódcą czołgu w 11.pułku pancernym.
Pierwsze wpisy w dzienniku są z 4.1938r.-poznajemy Sandera jeszcze przed wojną, podczas szkolenia wojskowego. Ostatnie wpisy zaś z 12.1943r.
Otrzymujemy więc dokładny obraz życia żołnierza na różnych etapach wojskowej kariery.
Porównując wpisy z początku i końca dziennika, ma się wrażenie jakby to pisały dwie różne osoby.
Widać jak wielkie piętno na Sanderze wywołała walka na froncie wschodnim, obserwowanie śmierci kolegów i stałe zagrożenie życia oraz zmaganie z trudami klimatu.
Z początku dumny z bycia żołnierzem i przepełniony ideologią, z czasem zaczął odrzucać ideę pięknego umierania za Ojczyznę i coraz częściej podważał idee wielkiej Rzeszy.
Dziennik wciągnął mnie, w chwili rozpoczęcia ataku na Rosję. To mnie najbardziej ciekawiło w tej książce-relacje codzienności żołnierza podczas walk.
Mamy tu dogłębne relacje Sandera z walk i rzeczywistości wojennej. Opisy pokazują m.in brutalność, niewygody, strach, nerwy, cierpienie, ciągłe zagrożenie i śmierć. Choć pokazują też radość i wzruszenia z drobnych rzeczy.
Czytałam ogrom wspomnień żołnierzy z wojny w Iraku czy Afganistanie i sięgając po tę książkę bardzo chciałam zobaczyć jak różne lub podobne są przeżycia z tych jakże różnych od siebie, a zarazem w pewnym sensie podobnych wojen.
Moim zdaniem wspomnienia są bardzo podobne...każdy konflikt wiąże się przede wszystkim z cierpieniem żołnierzy. Tutaj między całym przekonaniem żołnierza, do słuszności prowadzonego ataku i determinacją do walki są także wpisy ukazujace zmęczenie, wycieńczenie psychiczne i fizyczne, cierpienie ze straty kolegów oraz bezsilność wobec sił wroga..
Sander wręcz zaczyna nagle pisać, że "ma nadzieję, że w kolejne urodziny nie będzie już w wojsku"..
Polecam tę książkę osobom pasjonującym się militariami i II WŚ. Możemy tu poznać z pierwszych ust, od środka, jak wyglądały walki na froncie wschodnim, jak prezentowały się morale żołnierzy. Tego tak naprawdę nie dostaniemy w żadnym programie historycznym.
Ocena 9/10⛵
Serdecznie zapraszam na mojego instagrama @sailing_among_books 💙⛵
[Współpraca recenzencka z @wydawnictwo_rm 💙]
