Namysł Nietzschego nie zatrzymuje się jednak na poziomie aksjologicznym.
Lektura Historii materializmu Friedricha Alberta Langego i oryginalnych prac Boškovića nakłania Nietzschego do sformułowania nowej doktryny o materii – rozumianej już nie jako zbiór cząstek elementarnych, które oddziałują między sobą mechanicznie, a jako chaotyczna gra elementarnych sił. Nietzsche szuka także biologicznych podstaw dla doktryny woli mocy w pracach niemieckich, anty-darwinowskich biologów ewolucyjnych. Ontologia woli mocy nigdy nie została wyłożona systematycznie, jednak jej zarys można odtworzyć z notatek, kontrowersyjnie wydanych później jako praca Wolamocy. Próba przemiany wszystkich wartości. Tu wola mocy rozumiana jest jako mechanizm, który wprowadza organizację w chaotyczny świat pojedynczych sił i odpowiada za wyłonienie się świata wielości przedmiotów i zdarzeń. Namysł nad hipotezą wiecznego powrotu, świata bez początku, końca i celu dopełnia obrazu metafizyki Nietzschego. Moje odczytanie można zaklasyfikować jako spojrzenie z perspektywy realizmu spekulatywnego, choć dla mnie jest to raczej źródło inspiracji dla podjęcia wątków ontologicznych niż ścisłe zastosowanie pojęć, wypracowanych przez Quentina Meillassoux czy Grahama Harmana. Wydaje mi się jednak, że to ciekawe spojrzenia na filozofię Nietzschego. W popularnej recepcji uchodzi on za krytyka kultury i moralności chrześcijańskiej, zaintrygowanego grą znaczeń słów i literackimi eksperymentami. Te wątki bez wątpienia są obecne u Nietzschego, jest też jednak ślad pracy nad bardziej systematycznym projektem filozoficznym, nad czymś w rodzaju filozofii przyrody lub metafizyki.

Podobno Ronald Reagan napisał kiedyś dziesięciostronicowy list miłosny do swojej żony Nancy, podczas gdy ona siedziała w drugim kącie pokoju. Dlaczego po prostu jej tego wszystkiego nie powiedział?- zastanawiałem się. Ale wtedy uświadomiłem sobie, że napisać coś, a powiedzieć, to nie to samo - i że historie miłosne wyrastają z ludzkich odmienności.

Podobno Ronald Reagan napisał kiedyś dziesięciostronicowy list miłosny do swojej żony Nancy, podczas gdy ona siedziała w drugim kącie pokoju. Dlaczego po prostu jej tego wszystkiego nie powiedział?- zastanawiałem się. Ale wtedy uświadomiłem sobie, że napisać coś, a powiedzieć, to nie to samo - i że historie miłosne wyrastają z ludzkich odmienności.

- W jaki sposób na niego patrzę? - zapytała.
- Jakby był z marcepana, a ty chciałabyś odgryźć kawałek.

- W jaki sposób na niego patrzę? - zapytała.
- Jakby był z marcepana, a ty chciałabyś odgryźć kawałek.

Are people so unhappy when they love?
Yes, Christine, when they love and are not sure of being loved.

Are people so unhappy when they love?
Yes, Christine, when they love and are not sure of being loved.

Nic tak nie cieszy ludzi, jak oglądanie czyjegoś upadku. Zwłaszcza jeśli ten ktoś ma to, czego nie mają inni.

Nic tak nie cieszy ludzi, jak oglądanie czyjegoś upadku. Zwłaszcza jeśli ten ktoś ma to, czego nie mają inni.

Człowiek guzdrze się, odkłada na potem, a przy tym przecież wie od dawna, że to się zbliża, że od zawsze zbliżało się coś nieuniknionego, niemożliwego do odłożenia, coś, na co musi być przygotowany w każdej chwili.

Człowiek guzdrze się, odkłada na potem, a przy tym przecież wie od dawna, że to się zbliża, że od zawsze zbliżało się coś nieuniknionego, niemożliwego do odłożenia, coś, na co musi być przygotowany w każdej chwili.

Ludzie czasem nas zaskakują.

Ludzie czasem nas zaskakują.

Ja na przykład, jeżeli mi zginie zegarek, mogę obiecać świętemu Antoniemu dwadzieścia złotych za odnalezienie zguby, a dać tylko pięć. Święty Antoni już się oswoił z naszymi matactwami i patrzy na to przez palce.

Ja na przykład, jeżeli mi zginie zegarek, mogę obiecać świętemu Antoniemu dwadzieścia złotych za odnalezienie zguby, a dać tylko pięć. Święty Antoni już się oswoił z naszymi matactwami i patrzy na to przez palce.

Oszczędzamy, pracujemy, bierzemy kredyty, ale tak na prawdę nie żyjemy. Życie dla pieniądza, to wcale nie życie.

Oszczędzamy, pracujemy, bierzemy kredyty, ale tak na prawdę nie żyjemy. Życie dla pieniądza, to wcale nie życie.

- Zachcianka tak niewinna...Mógłby pan zdobyć się na jakiś inny nałóg, bardziej grzeszny, nie sądzi pan?
- Zapewne. Sam to sobie mówiłem. Ale pensja, jaką pobierałem za moją służbę, wystarczała mi co najwyżej do pielęgnowania cnót. Grzechy należały zawsze do innych, do tych, co potrafią się urządzić, słowem do sprytnych, łaskawa pani...
s.89.

- Zachcianka tak niewinna...Mógłby pan zdobyć się na jakiś inny nałóg, bardziej grzeszny, nie sądzi pan?
- Zapewne. Sam to sobie mówiłem. Ale pensja, jaką pobierałem za moją służbę, wystarczała mi co najwyżej do pielęgnowania cnót. Grzechy należały zawsze do innych, do tych, co potrafią się urządzić, słowem do sprytnych, łaskawa pani...
s.89.