Wiersze, poematy, piosenki, przekłady

Warto zapoznać się z tymi trzema twórcami poezji. Mnie osobiście najbardziej ujęła twórczość Włodzimierza Wysockiego. Ma świetne spojrzenie na otaczającą człowieka rzeczywistość i w mistrzowski sposób udaje mu się to zawrzeć w bardzo wymyślnych wierszach. Wysocki - Mistrz ! !

Choć Kaskaderzy literatury zostali wydani jeszcze w II obiegu, w latach osiemdziesiątych nadal zachwyca jak ta antologia polskich pisarzy "wyklętych" jest napisana, jak świeżym spojrzeniem (na na przykład Marka Hłasko, który był wręcz bożyszczem literatury tamtego okresu) się charakteryzuje. To zbiór esejów i wyboru twórczości "kaskaderów" - Bursy, Wojaczka, Hłaski, Poświatowskiej, Stachury i Ryszarda Milczewskiego-Bruna, który czyta się świetnie, obojętnie czy jest się wyposażonym w aparat pojęciowy literaturoznawcy, czy nie.

na "Legendarnych i tragicznych" trafiłam podczas przygotowywania prezentacji maturalnej, dotyczącej twórczości Edwarda Stachury. książka Marxa jest niezwykle pomocna i ciekawa dla każdego miłośnika literatury i poezji. ;) zawiera wiele informacji nt. życia autorów, ich twórczości, powiązań z innymi artystami; a także fragmenty utworów. nie jest napisana 'encyklopedycznie', potrafi zaciekawić. dla mnie najbardziej interesujące były rozdziały o Stachurze, Wojaczku i Poświatowskiej, gdyż ich twórczość znałam i ceniłam wcześniej, ale dzięki Marxowi miałam okazję poznać inne ciekawe nazwiska. :) polecam - to świetne źródło wiedzy o polskich poetach przeklętych.

Przepiękna książka. Jedna z moich ulubionych. Taka, którą zawsze mam w swojej torebce bo po prostu poprawia humor is sprawia ze człowiek nie może nacieszyć się pięknem naszej polskiej przyrody , tych topol, tych manowców. Wg Steda " wszystko jes poezją i każdy jest poetą" I ja się z tym zgadzam. Literatura Stachury powinna być dodatkiem do banerów turystycznych w biurach podróży. Pokazuje tak pieknie Polskę i polskie jedzenie, że aż dech zapiera. Po prostu kocham i polecam. Niezwykła ksiązka <3

Szczerze przyznam, że przeczytałam tylko wiersze - w ramach mojego postanowienia "czytać więcej poezji". Ale na pewno do twórczości Bursy jeszcze wrócę, bo wywołała we mnie dużo emocji. Nie wszystkie wiersze do mnie trafiły, ale w wielu znalazłam choćby fragmenty, które zrobiły na mnie ogromne wrażenie. I które o wiele bardziej nadają się na warte zapamiętania cytaty i maksymy niż te tekściki kopiowane i masowo udostępniane teraz w social media. Książkę miałam z biblioteki, ale chciałabym ją kupić i trzymać w domu, żeby móc do niej wracać i dalej odkrywać.

O wartościach literackich trudno w tym przypadku mówić. I to nawet, jeżeli Michalewski lub/i jego redaktor/redaktorzy chcieli potoczystej, realistycznej opowieści oraz naturalistyczne, zbliżonego do potocznej polszczyzny języka. Zresztą, jeżeli tak było, to za dużo tu zabiegów literackich, w tym najgorszym tego określenia znaczeniu, bo chwilami nadających bezpretensjonalnej opowieści salonowej, w której Krakowianie się wyspecjalizowali, pretensjonalności. Ale tak to już jest, kiedy wymuskani intelektualiści lub ci, którzy za intelektualistów się uważają, biorą na warsztat prawdę ulicy. A ta prawda ulicy to jedna z wielkich wartości tej książki. Tarzan przyznaje, i jest to jeszcze podkreślone w posłowiu, nieco swoją historię fabularyzuje. Jednak ten zabieg w niczym nie ujmuje autentyczności opowieści. Chyba po raz pierwszy – i mam wrażenie, że wciąż jedyny – mamy w „Mistykach i narkomanach” zapis codzienności polskich hipisów. Tej tak naprawdę zupełnie zapomnianej subkultury, która – w dobrym i bardzo złym znaczeniu – pokazywała, że Polska nawet w czasach bardzo głębokiego PRL–u, społeczeństwa podporządkowanego kreowanej przez urzędników ideologii, zamkniętych granic i powszechnych, nieustannych niedoborów, była krajem ludzi otwartych i ciekawych świata, nie bojących się realizować marzeń – nawet tych bardzo niedojrzałych – o osobistej wolności. Nie była państwem jednowymiarowym, a barwnym, choć dalekim od pastelowych kolaży lansowanych przez propagandę. Jasne, te kolory były przytłumione, poszarzałem, ale odcieni tej szarości było dużo więcej, niż się potocznie uważa. Tak naprawdę nie powinniśmy mieć kompleksu Zachodu. W sensie ludzkim w niczym mu nie ustępowaliśmy. Obejmująca lata siedemdziesiąte i osiemdziesiąte XX wieku opowieść Michalewskiego jest fascynująca i krzepiąca, ale też też ponura i przygnębiająca. Tarzan pokazuje, że ta nasza wielobarwność i bliskość świata miała też swoje bardzo mroczne oblicze. Dragi. Oczywiście najpopularniejszą substancją psychoaktywną był (i pewnie już na zawsze pozostanie) tradycyjny, słowiański, codzienny alkohol w różnych odmianach. Jednak – początkowo tylko w obrębie subkultury – na przełomie lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych szturm o miejsce na podium, przypuściły narkotyki. I to nie rosnąca sobie pod płotami trawka, a opiody. Niektóre opisy wpadania w kolejne stadia uzależnienia, morfinowo/opiumowo/heroinowych orgii są tu szokujące. Zwłaszcza, że Tarzan kreśli je bez typowej dla współczesnych publikacji internetowych egzaltacji, nie pojawia się tu modne ostatnio słowo niepokojący. Jego relacja jest beznamiętna, a chwilami można wręcz wyczuć lekki uśmieszek starego, przeczołganego przez rzeczywistość, wygi, który patrzy na swoje życie z perspektywy tego, który dał radę. Przy okazji polemizuje z modną wśród co wrażliwszej młodzieży, popularną literaturą „narkomańską” ze słynnymi „My, dzieci z dworca ZOO” Christine F. na czele. Twierdzi, że ćpanie, przynajmniej to polskie, nie było tak melodramatyczne. Po prostu wchodziło się i, po jakimś czasie, najczęściej spadało z planszy. Zresztą w ogóle Michalewski jawi się jako bardzo ciekawa postać. On i droga jaką przebywa – od gitowca, przez podwórkowego i bramowego mędrca, hipisowskiego nuworysza coraz bardziej ulegającego filozofii totalnej wolności i ucieczki od skostniałego porządku społecznego, podatnego na słabości stoickiego juridywego – świętego głupca – dopatrującego się w sobie metafizycznych predyspozycji, aż do wyluzowanego, otwartego, terapeutę–naturszczyka. Jasne, można napisać, że nawet najbardziej zaangażowany hipis ulegnie pokusie bezpieczeństwa w rejonach szeroko pojętej klasy średniej – z mającą stałe zarobki partnerką, czystym domem i zawsze ciepłym posiłkiem – ale byłaby to słabo uzasadniona złośliwość. Michalewski zbyt często skręcał na bezdroża, bez problemu przyznaje się do wątpliwości, niekonsekwencji i słabości, a jego zaskakujący romans z buddyzmem i katolicyzmem jednocześnie ani przez chwilę nie sprawia wrażenia wyrachowanego. Wręcz przeciwnie – jest nacechowany nieustannymi wątpliwościami i niepewnością: czy uda się wytrwać w tej dziwnej, wbrew wszystkim, miłości, czy też wykona się kolejny skok w bok do starej, sprawdzonej kochanki – strzykawki. Początkowo jest irytujący. Chwilami ma się dość jego naiwności, głupoty, pretensjonalności oraz wiary w to, co zwykło się określać zabobonami. No i sprawia wrażenie osoby biernej, produktu chrystusopodobnego za trzy pięćdziesiąt, ze spokojem przyjmującego kolejne ciosy od rzeczywistości. Jednak powoli, i to nie ze względu na pojawiające się co jakiś czas tłumaczenia, staje się postacią bliską. Może ekscentrycznym, ale niegroźnym i, gruncie rzeczy, sympatycznym, dobrym znajomkiem. Do tego stopnia, że po lekturze trudno się z nim rozstać. Ale może na tym właśnie polegały jego – tak często podkreślane w tekście – metafizyczne predyspozycje?

Czas spędzony z tą pozycją pozostanie na długo w mojej pamięci wraz z wieloma błyskotliwymi spostrzeżeniami autora. To inspirujący i humorystyczny zbiór krótkich przemyśleń, odnoszący się do szerokiego spektrum zagadnień poprzez teatr sceniczny, teatr życia codziennego na filozofii religii (bądź odwrotnie) skończywszy. Książka prowokuje do własnych przemyśleń. Zachęcam, aby zaglądać do niej możliwie często, na możliwie krótko - a będąc nieco bardziej wulgarnym - polecam umieszczenie jej w rejonie ubikacji. Dzięki temu, wydalając będziemy karmili się codzienną, niewielką dawką intelektualnych kopnięć prądu, swoistej dawki rozkoszy i impulsu do podróży w głąb siebie i świata. Czyż to nie jest samodoskonalenie, oddawanie złogu, a w to miejsce wkładanie mądrości, czyniąc skład chemiczny człowieka korzystniejszym? Nie bierzmy do rąk telefonu, nie przeglądajmy śmieciowego Internetu! Wykorzystajmy to dzieło, na te krótkie chwile samotności. Chciałbym, aby była to lektura obowiązkowa dla każdego dorosłego człowieka. Mam tylko jedną prośbę, czytajcie Myśli Nieuczesane.

Najpiękniejsza opinia jaką usłyszałem o twórczości Zbigniewa Herberta, padła wiele lat temu na cudownym krakowskim salonie poezji w teatrze im. J. Słowackiego, gdzie Pani Dorota Segda zapowiadając występ swoich studentów powiedziała: "Nie wydaje mi się aby Zbigniew Herbert był najlepszym polskim poetą dwudziestego wieku. Sądzę, że Zbigniew Herbert jest najlepszym polskim poetą w ogóle..." ❤️

Zbyt mało opowiadań w tym tomiku. Szkoda, że Hłasce wystarczyło cierpliwości tylko na tyle obyczajowych obserwacji trafionych w chirurgiczny punkt. Większość z tych opowiadań jest zbyt krótka, ponieważ chciałoby się odczuwać i nasiąkać tą nieznośną codziennością pierwszych lat budowania powojennego komunizmu. Geniusz w "Pętli" ujęty, ale i kilku innych ocierających się o perfekcję literackich arcydzieł i o dziwo stanowiący lekturę "Pierwszy krok w chmurach" nie znajduje się na szczycie tej listy. Zdecydowanie polecam wszystkim kochającym dobrą polską literaturę.

Utwory powstałe w latach '50. XX. wieku odbiegają od schematu socrealistycznego. Bohaterowie są silnie zindywidualizowani i borykają się z życiem. Nie ma bohatera zbiorowego, jest za to ból istnienia, ciągłe potykanie się o swoje człowieczeństwo, przekonanie, że w życiu nie można już nic wygrać. Z jednej strony trudno się to czyta, z drugiej nie można się oderwać aż do końca. Pamiętam, że w szkole czytaliśmy "Pierwszy krok w chmurach"; ja z tych 10. opowiadań polecam szczególnie "Bazę sokołowską" i "Pętlę".

Jak rozczłonkować nudę na czynniki pierwsze? Bursa w pełnej krasie. Mamy kata, kadłubki i cięcia. Kilka wieczorów pod znakiem trupa, który pojawia się i znika. Kto nie przelewał czasu przez wąwozy swoich palców, znikając w zbrodniczych planach zabicia egzystencjalnych rozterek? Może nie każdy, choć te stany są wszystkim nieobce. Widać, że proza Bursy lekko niedokończona ale pióro autora, choć mowa o trupie; wiecznie żyjące i wyjątkowe. Warto przeczytać.

"Listy z Ziemi" stanowią podwaliny współcześniejszych dzieł literackich wysuwających potężne argumenty przeciwko absurdom i niebezpieczeństwom religijnym. Mark Twain w humorystyczny sposób obnaża zniekształcone indoktrynacją logiczne, racjonalne podejście osób wierzących. Prowokuje do myślenia, nie stosując ataku wprost, a poprzez komedię uśmiechem drążącą tunel ku prawdzie. Zachęca do przeformowania odpowiedzi na pytania egzystencjalne.

Wkroczenie w „Obłęd” Jerzego Krzysztonia to jak zanurzenie się w wirze, który jednocześnie pociąga i przeraża realnością. To nie jest powieść o szaleństwie. To szaleństwo samo w sobie, spętane literą, autobiograficznym sznytem, oddechem, krwią słów, które uderzają w świadomość jak piorun.Już pierwsze strony wciągają jak tornado: bohater, jego umysł, lęki, paranoje – wszystko pulsuje, drży, ogniem odbija zastaną rzeczywistość, której nie można już pojąć. Czytając, nie tylko obserwujemy postępującą chorobę psychiczną, ale czujemy ją całym ciałem, jakby nasze zmysły zostały wciągnięte w tytułowy obłęd. Krzysztoń wprowadza nas w labirynt myśli, w którym każdy krok jest ryzykiem, a każdy oddech – starciem z niewidzialnym wrogiem. Ściany szpitala szepczą, podłogi skrzypią, a głosy w głowie zamieszkują w naszych własnych trzewiach. Autor nie ogranicza się jednak do osobistego koszmaru. Jego rozedrgany umysł eksploduje wiedzą: historia, religia, polityka, psychologia – wszystko poprzetykane, splecione, tworzy błysk przenikliwej erudycji. Czy to nadal tylko lektura o szaleństwie i nieuchronnym upadku? Nie. To kronika ludzkiej kondycji, w której wszystkie traumy, narodowe rany i wstyd jednostki odbijają się echem w całym społeczeństwie. Drugi tom wprowadza nas w groteskowe i przerażające realia szpitala. Tutaj historia splata się z halucynacjami: Marszałek Piłsudski w łóżku obłąkańca, Jan z Czarnolasu z mandoliną, egzorcysta, Sancho – galeria duchów przeszłości i wyobraźni niczym plazma. Czytając, odczuwamy, że postępująca choroba bohatera staje się soczewką dla całego świata. To rzeczywistość, w której umysł staje się teatrem, a zmysły bohaterami dramatycznego spektaklu, po którym nie sposób nie uronić rzęsistej łzy. W finałowej podróży mężczyzna odzyskuje cząstkę normalności, choć jej cieniem zawsze jest świadomość kruchości psychiki. Zdania drżą od napięcia, akapity pulsują chronicznym bólem i zachwytem jednocześnie. Krzysztoń nie oszczędza czytelnika: jego język wibruje, wywołując dreszcze, gorzki śmiech, ironię, fantomowy ból. Wszystko wymieszane w literackim kotle, który pozostawia w zachwycie nad umiejętnością oddania stanów emocjonalnych postaci.„Obłęd” to powieść totalna. Czytana znów po latach sieka do głębi.To nie jest lektura dla relaksu. To wędrówka w studnię ludzkiego umysłu, pełna agonii i olśnienia. Czytając ją, nie tylko obserwujemy studium postępującego obłędu, ale również taplamy się w kałuży bólu. To dzieło dla tych, którzy chcą zrozumieć jednostkę, która bezbrzeżnie cierpi i tworzy jednocześnie. Dla tych, którzy potrafią patrzeć szerzej, słyszeć to, czego inni nie słyszą, czuć to, czego inni nie odczuwają.To podręcznik empatii, kronika zwichrowanej psyche w postępującej śmierci, manifest literackiej wolności.Warto również podkreślić, że nowe wydanie „Obłędu” zostało poprawione i zredagowane w oparciu o autorski maszynopis przechowywany w Bibliotece Narodowej. Oznacza to, że wreszcie mamy do czynienia z tekstem wiernym zamysłowi Jerzego Krzysztonia – nieocenzurowanym, pełnym i kompletnym, tak jak autor go wymyślił i zapisał. To właśnie podnosi jego wartość. To świadectwo literackiego geniuszu i ostatecznie (patrząc na śmierć autora) tragicznej wrażliwości, które wciąż potrafią wstrząsnąć, zostawiając w niemym zachwycie nad potęgą słowa pisanego.

Bardzo ambiwalentne uczucia mam co do tej biografii. Rozumiem, że Bogusław Kierc został namaszczony na jedyną osobę, która ma prawo o Wojaczku cokolwiek napisać (brat Rafała, Andrzej Wojaczek mówił w "Wojaczku wielokrotnym", że Kierc był właściwie jedynym prawdziwym przyjacielem jego brata), ale to w żaden sposób nie uprawnia go do takiego spektaklu kabotyństwa i pseudonaukowych teorii, których jesteśmy w tej książce świadkami. A to niestety bardzo negatywnie rzutuje na odbiór całej książki, która mogła by być dużo lepsza, gdyby jej autor bardziej skupił się na osobie samego Wojaczka, wydarzeniach z jego życia i klasyczną z literaturoznawczego punktu widzenia analizą jego poezji, powstrzymując się od swoich wątpliwych dygresji.

Każdy Polak powinien ją czytać regularnie! Absolutnie genialna diagnoza, świetne opisy. Historia, psychologia, filozofia, czego tutaj nie ma, a wszystko splecione finezyjne i przekonująco. Długo zabierałem sie za nakręcenie recenzji tej książki i nadal mam wrażenie, że nie wychwyciłem najważniejszych punktów! Polecam

NIE WIEM Nie zrozumiem nigdy, nie nazwę żadnej rzeczy z daleka ni z bliska. Rozdeptałem słowa na miazgę, okrwawiłem sercem i ciskam. Nie wypowiem nic, nie wyśpiewam, ani nocy, ni gwiazd nie zliczę, Opętany bólem i gniewem, gniewem płonę i bólem krzyczę. Wiem, że nigdy poznać nie zdołam, jaka moc mnie usidla i dręczy, torturuje słonecznym kołem i zakuwa obręczą tęczy. Trzeba wyrwać się, trzeba odejść, trzeba biec, uchodzić przed klęską! Jak odnaleźć radość i młodość, gdzież jest miłość, miłość zwycięska? Przemawia do mnie ta poezja przesiąknięta myślą patriotyczną, a także ta o poczuciu straty po śmierci córki, twórczość pesymistyczna ale piękna. Bez wątpienia Broniewski to mistrz pióra.

Tom dostałam w podstawówce, w roku 2003, widnieje jeszcze na nim podpis mojego wychowawcy i dyrektora szkoły (niestety już nie żyją). Dobrze, że go wtedy nie przeczytałam, bo standardowo nic bym z tego nie zrozumiała. Poezji nie powinno się czytać zbyt wcześnie. Nawet teraz wydaje mi się, że nie jestem jeszcze na tyle dojrzała, żeby zrozumieć naszego narodowego poetę tragicznego. To oksymoroniczne, bo sam Baczyński umarł młodo, bardzo młodo, przeżyłam go więc już o kilka lat. Niesamowity talent, umiejętność przelewania swojego wielkiego strachu, ale i odwagi, która ten strach pokonuje, na papier. Targały nim namiętności, smutek, żal, ale i chęć doświadczenia tego, co nieuniknione. Bardzo podobają mi się żołnierskie motywy tej poezji, patriotyzm, tak różny od tego, co tu się z nim wyprawia teraz. Piękne wiersze, nie wszystkie równie dobre, ale większość jednak wybitnych. Nie przepadam za rymami w poezji, ale te są wyjątkowe, dojrzałe i doskonale skomponowane, zarówno technicznie, jak i merytorycznie.