Miłość, kobieta i małżeństwo w XIX wieku

Wybór kilku ważnych zagadnień i wydarzeń. Opis życia w nowym, wolnym państwie. Zgrabnie opisane, z ciekawymi cytatami naocznych świadków. Bardziej koncentrujący się na dużych miastach i życiu elit ekonomiczno-społecznych. Technice, a w zasadzie o postępie technicznym który zarówno zmieniał zastany kraj jak i tworzył nowe rozwiązania. Ale jednak nie jest to pełny obraz. Jest mało informacji o poziomie i realiach życia zwykłych ludzi, mniejszościach i relacjach z nimi (o polskim antysemityzmie nie zabrakło natomiast informacji :) ale nic o Niemcach czy Ukraińcach, o Kresach i wysiłku ich cywilizowania, COP, o wojsku jako takim itd.. Historie które wydarzyły się już 100 lat temu... Świadkami niektórych z nich byli moi dziadkowie. Dziwne uczucie - niektóre sprawy pamiętasz jeszcze z opowieści za dzieciaka, a to już historia, o której piszą książki.

Mnie zainteresowało takie przedstawienie historii mody – w zasadzie głównie mody polskiej ale na tle przemian i zapożyczeń z innych krajów i kultur. Mimo, że z pewnością nie zapamiętam wszystkich przemian i nazw, pogłębiłam wiedzę z tej dziedziny historii sztuki. Duży plus na bogatą ilustrację, choć czasem trudno sobie wyobrazić konkretne fragmenty stroju. Czekam na pozycje, która przedstawi historię mody w rysunkach z objaśnieniami. Drugi plus za małe wstawki z materiałów archiwalnych, które są świetnym komentarzem i czasem oceną ówczesnych zwyczajów.

To książka napisana pięknym językiem, a jednocześnie bardzo treściwa. Pozwala zrozumieć, jak wielką rolę odegrały nieformalne ośrodki władzy i myśli politycznej oraz jak ogromny wpływ mogła mieć jedna, wybitna osobowość. Lektura zdecydowanie godna polecenia — zarówno miłośnikom historii, jak i tym, którzy chcą zobaczyć, że polityka nie zawsze toczy się wyłącznie w murach oficjalnych instytucji.

Książka jest nawet ciekawa, chociaż dużo w niej powtórzeń. Autorka skupia się na pozycji kobiety w dawnej Polsce. Możemy dowiedzieć się jak wyglądało życie królowych, szlachcianek, mieszczek a czasem nawet i chłopek. Autorka rysuje nam jak wyglądało aranżowanie małżeństw, życie małżeńskie, co robiono by rozkochać w sobie przeciwną płeć, jak wyglądała noc poślubna. Wszystko to jest jednak przedstawione dość pobieżnie bo i ramy czasowe są bardzo rozległe - od czasów Piastów po XVIII wieku. Ale możemy zobaczyć jak na przestrzeni wieków zmieniała się pozycja kobiety. Jest też parę pikantnych historii. Polecam. 

"Kochanki i królowe. Władza kobiet" Benedetty Craveri to niewątpliwie ciekawa pozycja dla tych, którzy lubią dobrze napisane książki popularyzujące historię. Autorka zaczyna swoją podróż w czasie od niepopularnej Włoszki, Katarzyny Medycejskiej, a kończy na znienawidzonej Austriaczce, Marii Antoninie, po drodze portretując Polkę: Marię Leszczyńską. Ta ostatnia nie zajmuje jednak ani zbyt dużo miejsca, ani uwagi autorki, podobnie jak pewnie nie zajmowała specjalnie dużo uwagi dworu, którym miała władać, czy nawet własnego małżonka. No cóż, podtytuł książki brzmi "Władza kobiet", jaką władzę miała córka Stanisława Leszczyńskiego? Maria była miła, ciepła, pobożna, płodna, co było zaletą dla królowej, ale jej charakter nie przystawał ani do francuskiego dworu, ani do jej królewskiego małżonka. O wiele więcej uwagi Craveri w "Kochankach i królowych" poświęca Annie Austriaczce, Małgorzacie, którą nazywamy "królową Margot" i Madame de Montespan. Te, podobnie jak i pozostałe postaci przedstawione w książce Craveri, odmalowane są ze starannością historyka, szacunkiem dla źródeł i sympatią. Benedetta Craveri nie tylko pokazuje jak współcześni opisywali bohaterki królewskich łożnic, ale i rysuje szerszy portret społeczeństwa, które je wydało. Fascynująca jest obserwowanie roli Kościoła w tych wszystkich układach i menuetach społecznych związanych ze zdradami małżeńskimi popełnianymi na lewo i prawo. Z jednej strony potępienie, z drugiej, kiedy to Kościołowi odpowiadało, przyjmowanie pieniędzy i szukanie poparcia dobrze ustawionych pań. Craveri w swojej książce odwołuje się często do sztuki z okresu, przywołując ikonografię, cytując literaturę lub druki ulotne. Robi to, żeby osadzić życie sławnych i osławionych w kontekście intelektualnym i artystycznym epoki. To ważne, bo przechodzimy z nią i jej bohaterami od Renesansu przez barok, po Oświecenie, zmieniają się nie tylko władcy, ale i sztuka i gusta. Craveri pokazuje, że aczkolwiek zwykło się mówić o kochankach królów, że są opętane żądzą władzy bardziej niż po prostu żądzą, to nikt z tych, którzy grawitowali w kierunku dworu królów Francji nie był inny. Craveri pokazuje cyniczne mechanizmy oczerniania i wyśmiewania, czasem mające korzenie w zazdrości, czasem w hipokryzji, czasem w autentycznym i szczerym oburzeniu, a czasem wreszcie w obawie przed tą najstraszniejszą z rzeczy: "kobietą u władzy". Królowe w książce "Kochanki i królowe. Władza kobiet" Benedetty Craveri nie zawsze jaśnieją blaskiem czystości i cnoty, rozumianej szerzej, niż tylko seksualnie. Są czasem drapieżne, czasem nierozsądne lub zwyczajnie głupie. Czasem są słabe, czasem zbyt silne i nie umieją tego ukryć. Ale i królewscy mężowie/kochankowie także nie błyszczą. Można by się w nich zakochać, ale czy któregoś da się polubić? Nie sądzę. A taką panią du Barry polubiłabym. Wielką zaletą książki "Kochanki i królowe. Władza kobiet" Benedetty Craveri jest to, że czytając ją, myśli się nie tylko o faktach, datach, koligacjach, ekscytującym lub nudnym życiu dworu, tylko o ludziach, których autorka ożywiła na kartach książki. Co jest wadą? To, co bywa wszelkich popularnonaukowych książek historycznych: psychologizowanie i zgadywanie, co postać lub postaci myślały i miały na myśli. Otóż jeśli nie ma dokumentów pisanych ich ręką, to tego wiedzieć nie będziemy, a nawet jeśli i listy się zachowały, to bywały i bywają potężnym narzędziem autokreacji. Zatem wolałabym, żeby historycy nie wchodzili na tereny zarezerwowane dla pisarzy i artystów. Jednak zdecydowanie polecam "Kochanki i królowe. Władza kobiet" Benedetty Craveri wszystkim tym, którzy chcą z wypiekami czytać o prawdziwej historii i jej bohaterach.

Mimo, że ta książka to "galopem przez wieki i kontynenty", można w niej znaleźć sporą wiedzę na temat genezy systemowej dyskryminacji kobiet, wciąż nieukończonej walki o równouprawnienie i rządzących umysłami stereotypów. Zresztą ta cienka warstwa dopiero od niedawna nadania praw kobietom, jest wciąż chwiejna i naruszana. Tradycjonaliści nie odpuszczają. Walka o równouprawnienie jest nazwana przez autorkę najdłuższą rewolucją świata, zwłaszcza, że same kobiety nie są w niej konsekwentne. Napisana 20 lat temu nie traci na aktualności, a pod pewnymi względami mogłaby mieć dopisane rozdziały o dalszym systemowym podporządkowaniu kobiet, zwłaszcza w Polsce.

Świetna biografia, ta autorka znana jest z wyszukiwania ciekawych smaczków w życiorysach, ale sprawdzonych, podobno bez fantazji :) Nie znałam wielu niuansow tła historycznego tamtego okresu, a były to totalnie niedzisiejsze warunki życia. Przepaść między arystokracją na Wersalu a mieszkańcami Paryża była naprawdę niewyobrażalna.... Końcówka życia Marii Antoniny też świetnie opisana, nie miałam o tym pojęcia z lekcji historii w szkole.

10.09 - rocznica zamachu na Cesarzową Elzbietę "Sisi" - dzięki uprzejmości @panstwowy.instytut.wydawniczy powrót do biografii tej fascynującej, wyprzedzającej swojej epoki kobiety, której tak naprawdę samorealizacja szczęścia nie przyniosła... Więcej szczegółów w mówionej recenzji powyżej, serdecznie zapraszam! 🌸📚

Warto przeczytać. Na zachętę cytuję tytuły rozdziałów: posłuchajmy plotek i nieplotek; rodzinny dom; salon; co kryją inne pokoje; kuchnia; w co się bawić; ręczne roboty, rachunki, rachunki. A w każdym rozdziale dużo ciekawych informacji. Skąpe źródła do których udało się dotrzeć autorce dają dość szeroki obraz życia ziemiaństwa.

Historia i jedzenie to jest moja ulubiona mieszanka i zawsze chętnie sięgam po książki o tej tematyce. Czytałam już kilka pozycji Mai i Jana łozińskich i większość oceniam bardzo pozytywnie. Tym razem autorzy skupili się na polskiej kuchni od czasów Piastów do PRL. Te najbardziej odległe czasy zostały opisane bardzo zdawkowo, natomiast trzy ostatnie rozdziały czyli jedzenie w ziemiańskim dworze, przedwojenne smaki i kuchnia za czasów Bieruta i Gomułki zostały przedstawione w bardzo wyczerpujący sposób. Powinnam być tą pozycją mocno zachwycona, a jednak czegoś mi tutaj zabrakło. Wydaje mi się, że po prostu zaskoczenia. O prawie wszystkich rzeczach opisanych w tej książce już gdzieś czytałam i niestety nudziłam się podczas czytania. Nie jest to zła książka i warto po nią sięgnąć, ale jak dla mnie okazała się za mało wciągająca i odkrywcza. Jeśli chodzi o historię i kuchnię to polecam "Okupację od kuchni" Aleksandry Zaprutko-Janickiej.

Czasami szukam ksiazek "lekkich" tzn takich przy ktorych nie musze byc skupiona, moge przeczytac kilka stron stojac w kolejce lub podgrzewajc obiad. Niestety wiele z takich wlasnie "lekkich" lektur okazuje sie kiepskimi czytadalami, bez polotu, bez fantazji, z nedzna trescia i takimze przeslaniem. Ksiazka "Zycie towarzyskie w XIX w" jest "zgrabna i powabna", ma wszystko to czego w tym momencie akutat szukalam: jest lekka, ciekawa, rzetelna (to mini praca naukowa!), napisana ladym jezykiem (akuratnym powiedzialabym: troche naukowym , troche dowcipnym, zawsze w dobrym tonie!) a co najwazniejsze przybliza nam zycie naszych pra-pra dziadkow, o ktorym zaloze sie, wiekszosc z nas nie ma zielonego pojecia.

Jestem mile zaskoczony! Spodziewałem się taniej sensacji rodem z brukowców, a tutaj można było jednak odnaleźć sporo smaczków ale i dużo faktów. Przyjemnie, że autor wziął na warsztat nie tylko tych super znanych, ale i tych popularnych w owych czasach, a dziś zapomnianych np. Stryjeńska czy Samozwaniec. Przy tym opracowaniu można i się uśmiać i się czegoś nauczyć. Doskonale się to słucha w interpretacji nieodżałowanego Tomasza Knapika. Zwłaszcza podczas krótkich podróży samochodem.

Piękna książka. Mam ją już jakiś czas i często po nią sięgam. Jedna z książek, które targałabym ze sobą gdybym mogła zabrać tylko dziesięć najważniejszych. Uwielbiam ją przeglądać, ale można nią też porządnie przyłoić. Jeśli ktoś interesuje się historią codzienności, kultury, malarstwa albo zastanawia się jakie książki spakować na apokalipsę zombi to polecam. Warto mieć taką książkę w domu. Uczy, cieszy i broni.

Margaret Thatcher powiedziała o niej "Wspaniała i perfekcyjna dama, która zawsze wie, co należy powiedzieć.". Wrzesień już się kończy. Ten miesiąc już zawsze będzie mi się kojarzył z Elżbietą II. Minął właśnie rok od jej śmierci i pogrzebu, który oglądały tłumy i to właśnie tłumy stały w kolejce do jej trumny w Westminster Hall, by po raz ostatni oddać jej hołd, pożegnać się. Myślę, że dzień śmierci królowej Elżbiety II bez wyjątku zapisał się w pamięci każdego z nas. Odeszła ikona, historia, znak czasów, w których się urodziliśmy. Jeśli chcecie się podzielić wspomnieniami z tych dni, śmiało komentujcie. Ja doskonale pamiętam, co robiłam w momencie, ogłoszenia śmierci Elżbiety II, tak samo było w przypadku śmierci księcia Filipa. Nie ukrywam, że łzy stanęły mi w oczach i parę samotnych kropel pociekło po policzku. Pomimo tego, iż nie znałam ich osobiście to były tak, można powiedzieć kultowe postacie, a ich brak spowodował pewną pustkę, ponieważ byli oni zawsze. To było coś wręcz irracjonalnego, niespodziewanego. W związku z rocznicą śmieci królowej postanowiłam sięgnąć do dawni już wydanej biografii Elżbiety II. "Elżbieta II. Ostatnia królowa" Marca Roche'a została wydana w 2007 roku. Dzięki niej mogłam się cofnąć w czasie i poczuć jakby nadal żyła. Ten czas czuć podczas czytania, nie dostaniemy tutaj nowych informacji. Wiele faktów nie jest już aktualna. Ta biografia jest idealna dla kogoś, kto chce sprawdzić jak wiele się przez te lata zmieniło i co udało się przewidzieć autorowi. Nie wniesie ona nic nowego osobie, która interesuje się rodziną królewską, może być ona dobra dla tych, co swą przygodę chcą dopiero zacząć. Jednak muszą być świadomi, że nie wszystko jest prawdą objawioną i należy patrzeć na niektóre informacje z dystansem. W książce znajdują się przepiękne zdjęcia, drzewo genealogiczne, które może być pomocne przy poznawaniu zawiłości historii rodzinnych. Autor przedstawia kolejność następców Elżbiety II (oczywiście nieuaktualnioną), ale także jej poprzedników i najważniejszych królowych angielskich. Marc Roche tak pisze o Elżbiecie II " Po pierwsze, w naszych czasach pozbawionych wielkich osobowości w polityce, reprezentuje Historię, i to jaką! Urodziła się w roku strajku generalnego (1926), dorastała w latach drugiej wojny światowej, na tron wstąpiła w roku 1953. Brała udział we wszystkich wielkich przeżyciach narodu i doprowadziła do końca cykl historyczny, w wyniku którego jej królestwo zostało wymyślone od nowa. Elżbieta II jest jedną z ostatnich osobistości XX wieku i brała w nich udział w stylu, który tylko jej jest właściwy. Rodzinne wspomnienia sprawiają, że należy jednocześnie do pokolenia międzywojennego i powojennego. Oryginalność jej drogi, którą przybyła polega na jej ciągłości- i to w czasie zmiany z państwowego socjalizmu na konserwatyzm czy z thatcheryzmu na blairyzm. Zawdzięcza to fenomenalnej wręcz zdolności przystosowania się do wszelkich okoliczności.".

Ciekawy przegląd historyczny ludzkiego podejścia do higieny, pełen anegdotek i cytatów, ale też prób zrozumienia przyczyn zmian. Książka skoncentrowana głównie na Francji i Anglii oraz Ameryce, trochę jest też odniesień do Niemiec czy Włoch, a o Polsce czy też szerzej Europie środkowo-wschodniej prawie nic. Ciekawe, czy nie ma źródeł, czy po prostu nikt tu o tym nie pisze, czy może nic nie było przetłumaczone na angielski i dla autorki nie zaistniało.

Książka „Królowa Wiktoria” Mariusza Misztala zabiera nas do świata „Babki Europy”. To historia kobiety, której dziewięcioro dzieci powiązało koronę brytyjską z innymi dynastiami europejskimi. Głównym powodem, dla którego książkę dobrze się czyta, jest to, że jest to historia osobistego życia królowej. Ciągłe dylematy królowej, jej zmagania z ciężarem korony i oczekiwaniami. Książka oparta jest na pamiętnikach i listach królowej. Wydaje się, że daje nam wgląd w jej głowę. Fascynująca historia, którą warto poznać.

Krótkie wieloaspektowe szkice, które przybliżają nam sylwetki nietuzinkowych osobowości kobiecych. Historie zabawne, innym razem nostaliczne z bardziej lub mniej intymnymi faktami oddającymi charakter podejścia tych kobiet do życia, pracy, mężczyzn, kariery... To właśnie m.in. w tej pozycji znajdziemy historię najgorszej śpiewaczki Florence Foster-Jenkins, którą z wielkim kunsztem przedstawiła Krystyna Janda w "Boskiej" , wielkiej polskiej aktorki Elżbiety Czyżewskiej czy ekscentrycznej Krystyny Mazurówny.

Lektura, przynajmniej dla mnie, wymagająca. Bogactwo cytatów i literaturoznawczych odniesień zdaje się być wizytówką profesor Janion. Nie jestem pewien, czy tego oczekiwałem od tej pozycji, niemniej dawno nie czułem się tak intelektualnie ubogacony, jak po ukończeniu "Niesamowitej Słowiańszczyzny". Czy na wpół postkolonialna, krytyczna i niesocjologiczna perspektywa Janion stanowi atrakcyjne narzędzie analityczne umożliwiające zrozumienie dzisiejszej tożsamości i mentalności Polaków? Trudno mi powiedzieć. Na pewno jest w stanie dostarczyć inspiracji.

Dwudziestolecie międzywojenne wciąż mnie fascynuje i pociąga , lubię książki o tej tematyce. Sławomir Koper prezentuje tym razem ,, Wpływowe kobiety Drugiej Rzeczypospolitej ". Bohaterkami tej książki są kobiety ze świata polityki,kultury i sztuki , które mają znaczny udział w kształtowaniu artystyczno literackiego oblicza II Rzeczypospolitej. Autor niczym nowym mnie nie zaskoczył, ale sylwetki Marii Dąbrowskiej, Ireny Krzywickiej, Niny Witkacowej czy Marii Pawlikowskiej- Jasnorzewskiej są na tyle barwne, że można o nich czytać bez końca.