Superniania kontra trzyletni Antoś

Jestem wstrząśnięta po lekturze tej książki, ale nie sprawą, którą się zajmuje autorka (jak najbardziej słuszną z którą nie sposób się nie zgodzić i którą popieram całym sercem),ale tym że profesjonalny wydawca jakim jest KP, który wydał wiele ważnych dla mnie książek, puścił do druku tak źle skonstruowaną i napisaną książkę. I ja rozumiem, że to jest tekst oparty na pracy doktorskiej ale to jest po prostu bardzo długi artykuł prasowy, który bez żadnych cięć opisuje np. to że w programie "Superniania" ktoś usiadł, albo wstał, albo że pojawiła się plansza ze słoneczkiem. Litości. Przecież to możnaby odchudzić, zrobić z tego cykl reportaży, albo nawet książkę, ale taką którą da się czytać. A więc ważny temat jakim są prawa dziecka, łamane nagminnie ku naszej uciesze w programach typu reality, został zarżnięty przez książkę którą czyta się z bólem zębów.

Jestem wstrząśnięta po lekturze tej książki, ale nie sprawą, którą się zajmuje autorka (jak najbardziej słuszną z którą nie sposób się nie zgodzić i którą popieram całym sercem),ale tym że profesjonalny wydawca jakim jest KP, który wydał wiele ważnych dla mnie książek, puścił do druku tak źle skonstruowaną i napisaną książkę. I ja rozumiem, że to jest tekst oparty na pracy...

Bardzo ciekawe spostrzeżenia, cieszę się że mogłam przeczytać tak dokładną analizę programu superniania i spojrzeć z perspektywy osoby dla której naprawdę liczy się dobro dzieci. Myślę że fajnie że autorka przedstawiła sprawę w szerokim stopniu- nie tylko jeden program ale wiele innych dokładnie przeanalizowała. Dla mnie to też był taki antyporadnik - czego nie robić mojemu dziecku. Gratuluję Pani Ani tak udanego doktoratu.

Bardzo ciekawe spostrzeżenia, cieszę się że mogłam przeczytać tak dokładną analizę programu superniania i spojrzeć z perspektywy osoby dla której naprawdę liczy się dobro dzieci. Myślę że fajnie że autorka przedstawiła sprawę w szerokim stopniu- nie tylko jeden program ale wiele innych dokładnie przeanalizowała. Dla mnie to też był taki antyporadnik - czego nie robić mojemu...

Wyzwanie LC na sierpien (z cyfra/liczba)

Wyzwanie LC na sierpien (z cyfra/liczba)

86/130/2025
Wyzwanie LC czerwiec 2025 - Dziecko
Nigdy nie oglądałam tytułowej "Superniani", nigdy też nie zastanawiałam się nad zasadnością tego typu programów. A szkoda. Może wcześniej wpadłabym na to, że pokazywanie w telewizji stresujących, poniżających, krępujących czy intymnych scen z udziałem dzieci jest nie na miejscu. Nawet jeśli dziecko wyraźnie mówi, że nie chce w takim cyrku brać udziału. Kto by tam bachora słuchał. Dzieci i ryby głosu nie mają, wiadomo. A że nerwową atmosferę podczas filmowania programu podkręcano celowo? Superniania musi pokazać, jakiego potwora potrafi poskromić. A że pół miasta i całe przedszkole wytyka palcami nieznośnego Antka, który w telewizji siedział na nocniku, szlochał rozpaczliwie albo wściekał się trzy razy bardzie niż zwykle, bo rodzice nagle przestali się zachowywać jak zwykle, a po domu kręciła się obca baba i faceci z kamerami? E tam, w przedszkolu zapomną, a dzieciak życia nie zna, to nic nie ma do powiedzenia. A że zupełnie zmienił się rytm życia w rodzinie? Niech się mały oswaja.
Książka opisuje wiele dramatycznych momentów pokazanych w programie, pokazuje też konsekwencje, z którymi niektórzy dziecięcy bohaterowie borykają się do dziś. A na końcu pokrótce omawia wiele innych tego typu produkcji, począwszy od równie "wychowawczych" jak "Superniania" po takie, w których cała rodzina lub jej członkowie stawiani są przed ekstremalnymi, niepotrzebnymi i często zupełnie kretyńskimi wyzwaniami. I wszędzie dzieci, niepytane o zdanie, pokazywane w intymnych lub przykrych sytuacjach (jakoś dorosłych na kibelku nie filmowali w tych programach. Dziwne.)
A już sto lat temu Janusz Korczak pisał:
"Zawsze jak dorosły się krząta, to dziecko się plącze, dorosły żartuje, a dziecko błaznuje, dorosły płacze, a dziecko się maże i beczy, dorosły jest ruchliwy, dziecko wiercipięta, dorosły smutny, a dziecko skrzywione, dorosły roztargniony, dziecko gawron, fujara. Dorosły się zamyślił, dziecko zagapiło. Dorosły robi coś powoli, a dziecko się guzdrze."
Gdybyśmy o tych słowach pamiętali na co dzień, to już w zupełności wystarczy. A niania na karnego jeżyka i niech tam sobie siedzi. My ją pooglądamy w telewizorze.

86/130/2025
Wyzwanie LC czerwiec 2025 - Dziecko
Nigdy nie oglądałam tytułowej "Superniani", nigdy też nie zastanawiałam się nad zasadnością tego typu programów. A szkoda. Może wcześniej wpadłabym na to, że pokazywanie w telewizji stresujących, poniżających, krępujących czy intymnych scen z udziałem dzieci jest nie na miejscu. Nawet jeśli dziecko wyraźnie mówi, że nie chce w...

Książka wzbudziła we mnie skrajne emocje. Z jednej strony porusza bardzo ciekawe i ważne zjawisko – coś, co jest niewidoczne, a jednocześnie niezwykle realne. Z drugiej jednak strony sposób, w jaki została napisana, pozostawił mnie rozczarowaną. Temat ma ogromny potencjał, ale zamiast solidnych danych i analiz, otrzymałam mnóstwo cytatów z programów takich jak „Superniania” oraz narracyjne opisy sytuacji. Taka forma szybko stała się nużąca i sprawiła, że sens treści zaczął się rozmywać.
Pierwszy rozdział wzbudził moje zainteresowanie i nadzieję na pogłębioną analizę problemu. Niestety, im dalej czytałam, tym bardziej czułam zmęczenie formułą książki. Mam wrażenie, że autorka miała dobre intencje i dostrzegła coś, co należy piętnować i zwalczać, ale zabrakło jej umiejętności lub wiedzy, by przekazać to w bardziej przekonujący sposób. Liczyłam na szersze spojrzenie na różne programy telewizyjne i ich wpływ na społeczeństwo, a nie tylko na analizę jednego czy dwóch programów z udziałem Doroty Zawadzkiej.
Jako osoba ceniąca liczby i dane odczułam brak twardych faktów. Gdyby autorka przedstawiła kilka cytatów jako przykład, a następnie podała statystyki dotyczące całej serii programu (np. „w 47 z 51 odcinków pojawiają się podobne wypowiedzi”),przekaz byłby znacznie mocniejszy. Niestety, zamiast tego przez wiele stron czytałam powtarzające się cytaty, co osłabiło emocjonalny wydźwięk książki.
Brakuje mi również rozmów z dziećmi i ich rodzicami oraz pogłębionej analizy – dlaczego rodzice nie dostrzegają swojej winy? Powtarzanie stwierdzeń o przedmiotowym traktowaniu dzieci czy o tym, że „dzieci i ryby głosu nie mają”, to za mało. Potrzeba dowodów i pokazania skutków takich zachowań – to mogłoby mocniej przemówić do czytelników.
Podsumowując, temat jest niezwykle ważny i potrzebny, ale został przedstawiony w sposób powierzchowny. Mam nadzieję, że autorka podejmie go ponownie w przyszłości – tym razem w bardziej pogłębiony sposób. Potencjał jest ogromny, a kolejna książka może naprawdę zwalać z nóg.

Książka wzbudziła we mnie skrajne emocje. Z jednej strony porusza bardzo ciekawe i ważne zjawisko – coś, co jest niewidoczne, a jednocześnie niezwykle realne. Z drugiej jednak strony sposób, w jaki została napisana, pozostawił mnie rozczarowaną. Temat ma ogromny potencjał, ale zamiast solidnych danych i analiz, otrzymałam mnóstwo cytatów z programów takich jak „Superniania”...

Bardzo ciekawy temat ale książka sama w sobie momentami trochę się dłużyła i niepotrzebnie wchodziła w szczegóły dotyczące programu. Wydaje mi się, że jak na 300 stron nie dowiedziałam się też bardzo dużo

Bardzo ciekawy temat ale książka sama w sobie momentami trochę się dłużyła i niepotrzebnie wchodziła w szczegóły dotyczące programu. Wydaje mi się, że jak na 300 stron nie dowiedziałam się też bardzo dużo

Książka Anny Golus „Superniania kontra trzyletni Antoś. Jak telewizja uczy wychowywać dzieci” to skrupulatna analiza jednego z najpopularniejszych programów telewizyjnych poświęconych wychowaniu dzieci.

Udział nieletnich w programach typu reality show budzi poważne wątpliwości etyczne i prawne. Dziecko, zwłaszcza małe, nie jest w stanie świadomie wyrazić zgody na obecność w takim formacie. Jego emocje, reakcje i prywatność stają się częścią telewizyjnego spektaklu, poddanego montażowi i narracji mającej na celu rozrywkę widza. W Polsce ochrona praw dziecka w mediach wciąż kuleje – choć istnieją regulacje dotyczące ochrony wizerunku i dobra nieletnich, programy takie jak Superniania funkcjonowały przez lata bez większych konsekwencji, dając początek medialnej tresurze dzieci.

Program emitowany na antenie TVN od 2006 roku miał w założeniu pomagać „bezradnym” rodzicom w okiełznaniu „niesfornych” dzieci. Schemat każdego odcinka był prosty: psycholożka wkraczała do domu, diagnozowała problem i wdrażała metody naprawcze. Całość ubrano w narrację bliską programom interwencyjnym – oto ekspertka konfrontuje rodziców z ich błędami, ale prawdziwy ciężar naprawy sytuacji spada na dzieci.

Jednym z najbardziej kontrowersyjnych elementów Superniani było nieustanne przypisywanie dzieciom odpowiedzialności za sytuację w rodzinie. To dzieci „sprawiały kłopoty”, „rządziły domem”, „manipulowały” dorosłymi. Ignorowano fakt, że zachowania dzieci są w dużej mierze efektem ich wieku, rozwoju emocjonalnego i stylu wychowania, który narzucają im dorośli. Przekaz płynący z programu był jednoznaczny: jeśli dziecko zachowuje się „źle”, należy je „naprawić”. W rzeczywistości, zamiast zrozumienia i wsparcia, dostawało ono etykietę sprawcy problemów, co mogło prowadzić do długotrwałych konsekwencji psychicznych.

Golus w swojej książce wskazuje na kulisy realizacji programu, które ujawniają niepokojące praktyki. Wymuszanie określonych zachowań na dzieciach – poprzez prowokowanie ich do wybuchów gniewu lub frustracji – było elementem reżyserii. Kamery, montaż, odpowiednia narracja – wszystko służyło temu, by widz dostał pożądany efekt: „złe” dziecko i „dobrą” metodę, która cudownie je odmienia. Nie brano pod uwagę faktu, że dzieci w wieku 2–3 lat nie potrafią jeszcze regulować swoich emocji w sposób dorosły, a ich reakcje były w pełni naturalne dla ich etapu rozwoju. W głowie mi się nie mieści, że wykształcona podobno pani psycholożka o tym nie wiedziała, a jeśli wiedziała, to konsekwentnie ignorowała wiedzę. A właśnie.

Program głównie opierał się na konsekwentnym ignorowaniu emocji dzieci. Dorośli rozmawiali o nich w ich obecności w trzeciej osobie, jakby były przedmiotami. Gdy dzieci wyrażały gniew lub smutek, zamiast zrozumienia otrzymywały kary – najczęściej w postaci „karnego jeżyka”. Dziecko było izolowane, zmuszane do siedzenia w miejscu i przeżywania swoich emocji w samotności, bez wsparcia dorosłych. Tymczasem badania neuropsychologiczne dowodzą, że ostracyzm społeczny, a więc wykluczenie i ignorowanie, aktywuje w mózgu te same obszary, co fizyczny ból. Mówiąc wprost – dzieci poddawane tego typu karom realnie cierpiały, a program uczynił z tego metodę wychowawczą. Dramat!

Z perspektywy czasu trudno nie zgodzić się z tezą, że Superniania wyrządziła więcej szkody niż pożytku. Program, zamiast uczyć empatii i zrozumienia dla dzieci, promował przestarzałe metody tresury, ignorował ich potrzeby emocjonalne i utrwalał fałszywe przekonanie, że dzieci powinny być bezwzględnie posłuszne dorosłym. Kultura dorosłych, która czuje się uprawniona do dominacji nad dziećmi (adultyzm),znalazła w nim potwierdzenie swoich przekonań, a krzywda dzieci stała się elementem telewizyjnej rozrywki.

Książka Anny Golus jest potrzebnym głosem w tej dyskusji i warto ją przeczytać, by zrozumieć, jak bardzo media mogą wpływać na postrzeganie dzieci i ich praw. Bardzo polecam!

Książka Anny Golus „Superniania kontra trzyletni Antoś. Jak telewizja uczy wychowywać dzieci” to skrupulatna analiza jednego z najpopularniejszych programów telewizyjnych poświęconych wychowaniu dzieci.

Udział nieletnich w programach typu reality show budzi poważne wątpliwości etyczne i prawne. Dziecko, zwłaszcza małe, nie jest w stanie świadomie wyrazić zgody na...

Zaskakująco mało o temacie tytułowym - za mało jak na mój gust o samym programie, analiza jest jedynie powierzchowna. Szkoda, bo mogło być ciekawie i wartościowo.

Zaskakująco mało o temacie tytułowym - za mało jak na mój gust o samym programie, analiza jest jedynie powierzchowna. Szkoda, bo mogło być ciekawie i wartościowo.

Bardzo ważna publikacja, bo demitologizuje wychowanie z karami i nagrodami, ale też rzekomą nadrzędność telewizji w stosunku do internetu. Jak to jest, że całe pokolenia Polaków krytykują młodych ludzi za "gapienie się" w ekran smartfona czy komputera, ale nic widzą nic złego w przyswajaniu telewizyjnej papki?
W sensie formalnym faktycznie w tekście sporo powtórzeń, które mają walidować tezę, ale w moim odbiorze czytelniczym książka nie stawiała oporu, przeciwnie - wzbudzała wiele emocji, pochłonęłam ją w dwa dni.
Serce się kraje, że tak szkodliwy proceder miał miejsce, i że nikt skutecznie nie reagował, żadna instytucja. Naprawdę, wygląda jak kolejny dowód na to, że Polacy rzeczywiście "nienawidzą dzieci".

Bardzo ważna publikacja, bo demitologizuje wychowanie z karami i nagrodami, ale też rzekomą nadrzędność telewizji w stosunku do internetu. Jak to jest, że całe pokolenia Polaków krytykują młodych ludzi za "gapienie się" w ekran smartfona czy komputera, ale nic widzą nic złego w przyswajaniu telewizyjnej papki?
W sensie formalnym faktycznie w tekście sporo powtórzeń, które...

Książkę czytało mi się z wielkim bólem i nie wiem, czy poleciłabym ją znajomym, ale od początku.

Nie można zaprzeczyć, że książka porusza bardzo ważne tematy, a materiały na podstawie których jest napisana zostały przygotowane rzetelnie. Autorka z pewnością ma wiedzę na dany temat i dobrze wie, o czym pisze. Problem polega na tym, jak ona pisze…
A pisze okropnie. Czyta się koszmarnie.

Książka oznaczona jest jako reportaż, ale łamie całkiem dużo zasad reportażu. Przede wszystkim tę, że autorka nie potrafi i nawet nie próbuje zachować obiektywności przedstawianego tekstu. To nie jest reportaż, to jest rant, wyrzut pełen niechęci i złości. Jest to nawet słuszna złość, ale zupełnie niesłusznie przelewana w takiej formie na papier. Dobry reportaż powinien bronić się sam i nie trzeba nikomu na siłę wciskać tego, jaki świat przedstawia. Nie ma potrzeby w reportażu co chwilę powtarzać, że „wydarzyło się to i to, i każdy głupi wie, że to i to było głupie”. Tak, zgadzam się. Każdy głupi to zrozumie, więc tym bardziej, w momencie, kiedy było to przez autorkę podkreślane, czułam się, jakby autorka i mnie miała za głupią, że nie jestem w stanie sama takich wniosków wyciągnąć, tylko trzeba mi to jeszcze wyjaśnić. Nie wiem, czy autorka tak bardzo nie potrafi nad swoimi emocjami panować, że trudno jej pisać rzeczowo na spokojnie (może w takim razie nie pisać reportaży?),czy autorka naprawdę ma czytelników za mało domyślnych, niemniej czułam się źle z tego typu stwierdzeniami. Co zabawne – o ironio – autorka wyraźnie krytykowała te same zabiegi obserwowane w omawianych programach telewizyjnych, tłumacząc, że narrator, który objaśnia widzom, co mają czuć i jak postrzegać daną sytuację, jest nieadekwatnie opiniotwórczy.

Lubię reportaże, ale powtórzę raz jeszcze, dobry reportaż nie potrzebuje emocjonalnego ładunku autora, żeby przedstawić sprawy bulwersujące. Reportaż nie wymaga od autora (a wręcz powinno się tego unikać) uciekania się do przelewania swoich opinii na temat opisywanych wydarzeń, żeby te wydarzenia poruszały do szpiku kości. Nie od tego jest reportaż, żeby wylewać na świat swoje niechęci. Reportaż jest od tego, żeby coś światu pokazać takie, jakie jest i żeby ten świat sam mógł podjąć decyzję, co o tym myśli.

Za dużo w tej książce było własnych przekonań i emocji autorki, żebym mogła uznać ją za dobrą pozycję. A szkoda, bo sprawa tak dużej w istocie wagi zasługuje na słuszny rozgłos.

Książkę czytało mi się z wielkim bólem i nie wiem, czy poleciłabym ją znajomym, ale od początku.

Nie można zaprzeczyć, że książka porusza bardzo ważne tematy, a materiały na podstawie których jest napisana zostały przygotowane rzetelnie. Autorka z pewnością ma wiedzę na dany temat i dobrze wie, o czym pisze. Problem polega na tym, jak ona pisze…
A pisze okropnie. Czyta się...