Ted Bundy. Bestia obok mnie. Historia znajomości z najsłynniejszym mordercą świata

Niesamowicie dobra książka, a epilog dopisany po latach przez autorkę bardzo ciekawie pokazuje jej zmianę perspektywy po latach od procesu. Wątek przyjaźni autorki z Tedem Bundym jest dla mnie o tyle interesujący, że mimo znajomości sprawy nigdy o niej nie słyszałam. Prawdopodobnie dlatego, że nie brała czynnego udziału w procesie sądowym, a większość źródeł skupia się na jego wieloletniej partnerce. Pokazało to jednak bardzo interesującą perspektywę na zaburzenie jakim jest osobowość antyspołeczna i to jak te osoby maskują się w życiu codziennym. Dla osób zainteresowanych sprawą Bundy'ego jest to zdecydowanie pozycja obowiązkowa. Sama autorka pisze przystępnie i interesująco. Dobrze łączy watki i skupia uwagę czytelnika. Książkę pochłonęłam w dwa wieczory.

Niesamowicie dobra książka, a epilog dopisany po latach przez autorkę bardzo ciekawie pokazuje jej zmianę perspektywy po latach od procesu. Wątek przyjaźni autorki z Tedem Bundym jest dla mnie o tyle interesujący, że mimo znajomości sprawy nigdy o niej nie słyszałam. Prawdopodobnie dlatego, że nie brała czynnego udziału w procesie sądowym, a większość źródeł skupia się na...

Kiedy sięgam po kolejną pozycję o serial killer, zwykle spodziewam się kolejnej sensacyjnej opowieści pełnej krwawych szczegółów i spekulacji. „Ted Bundy: Bestia obok mnie” (oryg. „The Stranger Beside Me” Ann Rule) to jednak coś zupełnie innego – to absolutnie wyjątkowa, głęboko osobista i przejmująca powieść, która wyróżnia się na tle wszystkich innych książek o najsłynniejszym seryjnym mordercy w historii.
To, co czyni tę książkę tak wyjątkową, to fakt, że napisała ją kobieta, która naprawdę znała Teda Bundy’ego osobiście – i to nie jako odległą postać z mediów, ale jako kolegę z pracy. Ann Rule pracowała razem z Tedem w pogotowiu kryzysowym (Seattle Crisis Clinic) na nocnych zmianach w latach 1971–1972. Rozmawiali godzinami, pili kawę, dzielili się historiami i… lubili się nawzajem. Rule opisuje go jako uprzejmego, inteligentnego, charyzmatycznego młodego człowieka, który wydawał się szczerze przejmować losem ludzi dzwoniących po pomoc. Ta znajomość nadaje całej książce niewiarygodną autentyczność i emocjonalną głębię – autorka nie pisze o potworze z drugiej ręki, tylko o człowieku, którego uważała za przyjaciela.
Największą siłą „Bestii obok mnie” jest sposób, w jaki Ann Rule splata dwie równoległe narracje: swoją osobistą relację z Tedem oraz obiektywne, drobiazgowe przedstawienie przebiegu śledztwa i procesów sądowych. Z jednej strony widzimy Bundy’ego takim, jakim znała go Rule – pomocnego wolontariusza, studenta prawa, przystojnego faceta, który podwoził ją czasem do domu. Z drugiej – stopniowo odkrywamy przerażającą prawdę: jak policja łączyła kolejne zaginięcia pięknych młodych kobiet, jak Bundy manipulował systemem, uciekał z aresztu (dwukrotnie!),a w końcu stanął przed sądem w sprawie, która wstrząsnęła całą Ameryką.

Kiedy sięgam po kolejną pozycję o serial killer, zwykle spodziewam się kolejnej sensacyjnej opowieści pełnej krwawych szczegółów i spekulacji. „Ted Bundy: Bestia obok mnie” (oryg. „The Stranger Beside Me” Ann Rule) to jednak coś zupełnie innego – to absolutnie wyjątkowa, głęboko osobista i przejmująca powieść, która wyróżnia się na tle wszystkich innych książek o...

‎Od zawsze fascynowały mnie historie seryjnych zabójców, więc sięgnięcie po "Ted Bundy. Bestia obok mnie" było raczej kwestią czasu niż przypadku.
‎
‎Bundy to przykład wręcz podręcznikowy. Człowiek nie żyje od dekad, a jego nazwisko wciąż krąży w popkulturze, wraca w rozmowach, filmach, dokumentach. Postać, o której chyba nigdy nie przestanie się dyskutować.
‎
‎Najmocniejszym punktem książki jest dla mnie sposób, w jaki Ann Rule prowadzi narrację. Nie czuć tu taniej sensacji ani prób wybielania. Autorka nie usprawiedliwia, nie romantyzuje, nie tworzy mitu. Raczej chłodno i konsekwentnie pokazuje, jak złożoną postacią był Bundy. Z jednej strony poznajemy jego dzieciństwo, relacje, życiowe tło, z drugiej brutalną rzeczywistość zbrodni. To nie jest opowieść "o potworze" tylko o człowieku, który potworem się stał, co jest chyba jeszcze bardziej niepokojące.
‎
‎Bardzo doceniam, ile miejsca poświęcono ofiarom. To nie są anonimowe nazwiska. Autorka pokazuje okoliczności, momenty kontaktu z Bundym, detale, które uświadamiają, jak przerażająco zwyczajne były to sytuacje. Dzięki temu ciężar historii rozkłada się tak, jak powinien.
‎
‎Książka prowadzi nas przez kolejne etapy życia Bundy’ego. Studia, pozory normalności, eskalację zbrodni, aż po proces sądowy. Finał, czyli opis ostatniego dnia jego życia i egzekucji na krześle elektrycznym, robi ogromne wrażenie.
‎
‎Ta książka jest trudna, wstrząsająca, ale jednocześnie hipnotyzująco ciekawa.
‎I tu pojawia się pytanie, na które sama nie umiem odpowiedzieć. Dlaczego takie historie tak nas przyciągają? Co sprawia, że chcemy zaglądać w najciemniejsze zakamarki ludzkiej natury?
‎
‎Jeśli lubicie true crime, to jest to pozycja absolutnie obowiązkowa. A jeśli dopiero zaczynacie przygodę z gatunkiem, trudno o lepszy start. Ta książka świetnie pokazuje, że true crime to nie tylko zbrodnie, ale też psychologia i historie, które naprawdę zostają w głowie. Myślę, że na zawsze.
‎

‎Od zawsze fascynowały mnie historie seryjnych zabójców, więc sięgnięcie po "Ted Bundy. Bestia obok mnie" było raczej kwestią czasu niż przypadku.
‎
‎Bundy to przykład wręcz podręcznikowy. Człowiek nie żyje od dekad, a jego nazwisko wciąż krąży w popkulturze, wraca w rozmowach, filmach, dokumentach. Postać, o której chyba nigdy nie przestanie się...

Autorką jest Ann, która pracowała z Bundym w telefonie zaufania. Później w procesie nieraz mu dawała małe kwoty pieniędzy, gdy już siedział. Książka świetnie napisana, dobrze opisująca jego zbrodnie, mimo iż się w jakiś sposób przyjaźnili

Autorką jest Ann, która pracowała z Bundym w telefonie zaufania. Później w procesie nieraz mu dawała małe kwoty pieniędzy, gdy już siedział. Książka świetnie napisana, dobrze opisująca jego zbrodnie, mimo iż się w jakiś sposób przyjaźnili

No wiecie. Taki przystojny chłopak z niego był. I dzień dobry zawsze mówił :) Ta książka, to relacja Ann Rule, która przez jakiś czas przyjaźniła się z Tedem. I długo nie była w stanie uwierzyć w to, że ten uczynny i sympatyczny mężczyzna może mieć cokolwiek wspólnego z ohydnymi czynami, o które go oskarżano. A jednak.

No wiecie. Taki przystojny chłopak z niego był. I dzień dobry zawsze mówił :) Ta książka, to relacja Ann Rule, która przez jakiś czas przyjaźniła się z Tedem. I długo nie była w stanie uwierzyć w to, że ten uczynny i sympatyczny mężczyzna może mieć cokolwiek wspólnego z ohydnymi czynami, o które go oskarżano. A jednak.

Idealnie, konkretnie i dosadnie ukazana postać seryjnego mordercy, to do czego był zdolny i jak brutalny wobec swoich ofiar. Książka wzbudzają wiele emocji. Przykład Tediego pokazuję, że świat jest pełen złych ludzi, którzy potrafią świetnie ukrywać się wśród nas, zgrywają porządnych, dobrych obywateli, a gdy nikt nie widzi, stają się potworami.

Idealnie, konkretnie i dosadnie ukazana postać seryjnego mordercy, to do czego był zdolny i jak brutalny wobec swoich ofiar. Książka wzbudzają wiele emocji. Przykład Tediego pokazuję, że świat jest pełen złych ludzi, którzy potrafią świetnie ukrywać się wśród nas, zgrywają porządnych, dobrych obywateli, a gdy nikt nie widzi, stają się potworami.

Wyobraźcie sobie, że chcecie napisać książkę o seryjnym mordercy, który właśnie grasuje w waszym stanie lub nawet kraju, (o czym nie wiecie). Macie już podpisany kontrakt i nagle dowiadujecie się, że tym seryjnym mordercą może być wasz stary dobry znajomy…
Wiem, że polskie wydanie tej książki jest oparte na rozszerzonej wersji pozycji z 2008 roku. Przez całą książkę, aż do momentu odpowiedzi na pytania od czytelników odnosiłam wrażenie, że autorka nie do końca uznawała winę Teda. Rozumiem, że znała go osobiście i dla niej był kimś zupełnie innym niż dla swoich ofiar. Dla niej był kolegą z pracy, któremu posyłała pieniądze, lecz dla tych wszystkich kobiet był potworem. Bestią – jak go określiła Ann na ostatnich stronach.
Ted był postacią niezwykle złożoną. Potrafił oszukiwać wiele osób, ale jednocześnie w swojej głowie cierpiał. Nic jednak nie usprawiedliwia cierpienia, jakie zgotował swoim ofiarom i jak je okaleczał. Prawdopodobnie to, że został odrzucony przez jedną kobietę sprawiło, że postanowił zacząć się mścić na innych kobietach podobnych do niej.
Myślę, że dla autorki to również było dziwne. Pisać o człowieku, którego znała. Czy celowo chciała go pokazać, jako jednego z nas? Jeśli tak to odczuwałam tym znużenie, bo miałam wrażenie, że więcej empatii od niej otrzymywał Ted niż te wszystkie kobiety, które zabił.
Sam reportaż bardzo wnikliwie przedstawił życie Teda od samego początku, aż do jego końca. Możemy prześledzić każdy jego krok, ale nie dostaniemy odpowiedzi na pytania: czemu to zrobił? Dlaczego? Możemy znaleźć moment, który to zaczął, ale w jego dzieciństwie nie było takiego elementu, który by wskazywał na to, że to właśnie to zrobiło z niego bestię. Może po prostu urodził się zły?
Z pewnością jest to dobry reportaż. Czytało się go dobrze, ale jednocześnie ciężko ze względu na drastyczność zabójstw. Nie raz i nie dwa zbierało mi się na wymioty podczas lektury.

Wyobraźcie sobie, że chcecie napisać książkę o seryjnym mordercy, który właśnie grasuje w waszym stanie lub nawet kraju, (o czym nie wiecie). Macie już podpisany kontrakt i nagle dowiadujecie się, że tym seryjnym mordercą może być wasz stary dobry znajomy…
Wiem, że polskie wydanie tej książki jest oparte na rozszerzonej wersji pozycji z 2008 roku. Przez całą książkę, aż do...

Mocne. Obiektywne.

Mocne. Obiektywne.

Dwie gwiazdki mniej za dwie frazy:
- niezależnie od tego, czy to zrobił czy nie, w tej chwili potrzebował kogoś przy sobie;
- [do Teda przebywającego w więzieniu]: „Dobrze cię tam traktują?”.

Wydaje mi się, że te dziewczyny też w tamtej chwili potrzebowały kogoś przy sobie i nie wydaje mi się, żeby ktoś je wtedy pytał, czy są dobrze traktowane. Tyle.

Dwie gwiazdki mniej za dwie frazy:
- niezależnie od tego, czy to zrobił czy nie, w tej chwili potrzebował kogoś przy sobie;
- [do Teda przebywającego w więzieniu]: „Dobrze cię tam traktują?”.

Wydaje mi się, że te dziewczyny też w tamtej chwili potrzebowały kogoś przy sobie i nie wydaje mi się, żeby ktoś je wtedy pytał, czy są dobrze traktowane. Tyle.

W powieściach kryminalnych - miejmy nadzieję, że tylko tam - aż roi się od seryjnych morderców. Ann Rule znała jednego z najsłynniejszych spośród tych prawdziwych, Teda Bundy’ego. Czy zatem jego biografia jej autorstwa rzuca więcej światła na osobowość tego typu osobników, niż czynią to powieściowi spece, śledczy oraz psycholodzy-profilerzy - takie pytanie mnie nurtowało, kiedy zabierałam się za audiobooka.

Oczekiwanie na jednoznaczną odpowiedź w tej kwestii jest oczywiście naiwnością. I to nie tylko dlatego, że sama autorka przyznaje się do bezsilności w swych ocenach Bundy’ego. Kiedy go poznała był miłym studentem psychologii, z którym współpracowała w centrum kryzysowym w Seattle. Razem odbierali telefony od ludzi w depresji, planujących odebrać sobie życie. Nadawali - jak to się mówi - na tych samych falach i ich przyjaźń, a w każdym razie bliska znajomość przetrwała aż do …

Kiedy do pierwszych porwań i zabójstw młodziutkich dziewczyn doszło w stanie Waszyngton, nikt tego sympatycznego faceta nie podejrzewał. Dopiero gdy śledczy w różnych stanach - Utah, Kolorado, Floryda - zaczęli kojarzyć podobne cechy ofiar zabójstw: młody wiek, długie włosy z przedziałkiem, zmasakrowane zwłoki, zaczęła kiełkować hipoteza tego samego sprawcy. Ale policyjne zainteresowanie Tedem Bundym na początku koncentrowało się na jego innych wykroczeniach i przestępstwach, na przykład na napadach rabunkowych. A Ann Rule długo była z nim w telefonicznym i listownym kontakcie, bo nawet jeśli także u niej zaczęły się pojawiać pierwsze poważne wątpliwości, nie potrafiła całkiem zignorować inteligentnej i spójnej linii obrony podejrzanego Teda. Także faktu, że zawsze miał zakochaną w nim, atrakcyjną partnerkę. W roku 1979 była, jako dziennikarka, obecna na procesie w Miami, na którym za morderstwo dwóch studentek i próbę zabicia dwóch innych Ted Bundy został skazany na karę śmierci.

Na egzekucję, dziesięć lat później, już Ann Rule na Florydę nie pojechała. Natomiast w roku 1980 ukazała się książka jej autorstwa „The Stranger Beside Me: Ted Bundy: The Shocking Inside Story”. Dopiero z ostatnich rozdziałów osiemnastogodzinnego audiobooka - w bardzo dobrej interpretacji Laury Breszki - dowiedziałam się, skąd się wziął polski tytuł książki, który zresztą wydawał mi się niepotrzebnym dopowiedzeniem jej treści. Otóż tekstem źródłowym polskich wydań jest rozszerzona wersja oryginału, opublikowana przez Ann Rule w roku 2008. I właśnie tam używa autorka jednoznacznego określenia - bestia - oraz stara się wyjaśnić swój wcześniejszy, ambiwalentny(?) stosunek do Teda Bundy’ego. Mimo że przecież nie gorzej niż Teda poznała, podczas swej wieloletniej dziennikarsko-policyjnej pracy, kilku naprawdę bystrych śledczych, zaangażowanych w rozstrzygnięcie zagadki seryjnych morderstw i szczegółowo opisała kulisy tych wysiłków.

Obecnie Ann Rule uważana jest za prekursorkę książek true crime. Napisała ich sporo, zajmując się wieloma zbrodniarzami. Wydaje się jednak, że liczby i układu zmiennych - wrodzonych i nabytych cech osobowościowych, motywów i okoliczności zbrodni - nie da się ułożyć w jedno równanie, pasujące do każdego seryjniaka. Zwłaszcza że w biografiach niektórych, na przykład Teda Bundy’ego, mogą one podlegać fluktuacjom na różnych etapach ich życia.

Mimo znajomości najważniejszych faktów z „kariery” Teda Bundy’ego słuchałam audiobooka z prawdziwym zainteresowaniem.

Postscripum: W kwietniu 2025 ukazała się biografia Ann Rule (1931-2015) autorstwa jej przyjaciólki, Anne Jager: „The Rule of Crime and Me: An Intimate View of Ann Rule Shared By Her Friend of Thirty Years”.

W powieściach kryminalnych - miejmy nadzieję, że tylko tam - aż roi się od seryjnych morderców. Ann Rule znała jednego z najsłynniejszych spośród tych prawdziwych, Teda Bundy’ego. Czy zatem jego biografia jej autorstwa rzuca więcej światła na osobowość tego typu osobników, niż czynią to powieściowi spece, śledczy oraz psycholodzy-profilerzy - takie pytanie mnie nurtowało,...