Politycy PRL prywatnie

"Siedemdziesiąt Lat Mojego Dzieciństwa, czyli Niech Pan Powie coś Wesołego" to poruszająca i niezwykle osobista książka, w której Stefan Friedman dzieli się swoimi wspomnieniami z okresu dzieciństwa i rozwoju kariery zawodowej. To głęboko wzruszające wspomnienia, którymi dzieli się z czytelnikami. Friedman zawsze stara się znaleźć coś wesołego w otaczającej go rzeczywistości. Jego siła i determinacja są niewiarygodnie inspirujące, a czytelnik odnajduje się w jego doświadczeniach, włączając się w podróż emocjonalną. Narracja Friedmanna jest przystępna, a styl pisania lekki, co czyni tę książkę dostępną dla szerokiego grona czytelników. Autor wplata smakowite szczegóły z codziennego życia, a także zabawne anegdoty, które stanowią odpowiednie równowagę dla ciężkich tematów, jakie porusza. Choć "Siedemdziesiąt Lat Mojego Dzieciństwa, czyli Niech Pan Powie coś Wesołego" to historia jednego człowieka, to zawiera w sobie uniwersalne przesłanie o sile ludzkiego ducha i znaczeniu nadziei w najtrudniejszych chwilach. Ta książka nie tylko dostarcza wiedzy historycznej, ale również inspiruje do refleksji nad ludzką kondycją. Jest ona poruszającą, mądrą i inspirującą lekturą. To wyjątkowe wspomnienia, które przypominają nam o sile ludzkiego ducha w obliczu największych tragedii. Gorąco polecam tę książkę wszystkim czytelnikom, którzy poszukują książki na prezent. Bardzo dobrze wydana, z pięknymi zdjęciami, ładnie wygląda na półce. To niezwykła lektura, która pozwala nam zrozumieć, jak wielką siłę ma człowieczeństwo i jak ważne jest, by nigdy nie zapominać o tragicznych wydarzeniach z przeszłości. To prawdziwe świadectwo o przetrwaniu i o sile ludzkiego ducha. A teraz przy okazji wojny warto o tym pamiętać, aby taka tragedia się nie powtórzyła. Moim zdaniem warto przeczytać tę książkę z ciekawości, bo często zapominamy, że aktorzy i inni sławni to też ludzie z krwi i kości. Brawa dla autora za podzielenie się nim z nami. Jego niezłomna determinacja, by odnaleźć radość i nadzieję w najtrudniejszych chwilach, jest niezwykle inspirująca.

Wspaniała, pełna anegdot i wspomnień opowieść o Wiesławie Gajosie. Aktor w rozmowie z córką wspomina swoje dzieciństwo, czasy wojny, okres dorastania i wreszcie swojej długiej kariery zawodowej. W książce znajdują się także wspomnienia przyjaciół Wiesława Gajosa. Dzięki tej książce poznałam mniej znane mi oblicze Wiesława Gajosa, jego skłonność do żartów i robienia kawałów, dowiedziałam się między innymi o tym że nie lubił uczyć się ról, nie znosił gdy musiał korzystać z rekwizytów, nie miał prawa jazdy. Nabrałam ochoty, aby pójść do teatru, szkoda tylko że już nie będzie w nim bohatera opowieści. Bardzo, bardzo polecam!

Moja druga ksiazka autora. Zbior anegdot i faktow z zycia Zdzislawa Maklakiewicza. Wiele alkoholowych faktow, klimat epoki slusznie minionej, fakty i wydarzenia we wspomnieniach wspopracownikow i znajomych aktora. Lekko, szybko i przyjemnie (moze nieco plytko) - taka ksiazka na popoludnie.

Publikacja ta nie jest typową biografią, lecz głęboką, intelektualną wiwisekcją artysty, który przez całe życie balansował między różnymi rolami – nie tylko tymi teatralnymi czy filmowymi, ale także społecznymi i politycznymi. Tytułowy bieg po linie to metafora życia twórczego, wymagającego nieustannej czujności, precyzji i odwagi, by nie ulec konformizmowi. W rozmowie ze Stuhrem Malatyńska porusza tematy fundamentalne. Artysta dzieli się swoimi przemyśleniami na temat warsztatu aktorskiego, ewolucji kina oraz etyki zawodowej. Stuhr jawi się tutaj jako twórca niezwykle świadomy, który z rzadką w dzisiejszych czasach powagą traktuje swoją misję. Analizuje on relację między artystą a władzą, wskazując na niebezpieczeństwa, jakie niosą ze sobą ideologiczne uwikłania. Jego refleksje na temat polityki są wyważone, ale stanowcze – aktor podkreśla, że sztuka musi pozostać przestrzenią wolności, nawet jeśli cena za tę niezależność jest wysoka. Niezwykle ciekawa jest dynamika tej rozmowy. Maria Malatyńska nie jest jedynie bierną słuchaczką; jej pytania prowokują Stuhra do odkrywania kart, których nie pokazywał w innych wywiadach. Dużo miejsca poświęcono krakowskiemu środowisku artystycznemu, specyfice pracy w Starym Teatrze oraz współpracy z takimi gigantami jak Krzysztof Kieślowski czy Andrzej Wajda. Czytelnik ma okazję zajrzeć za kulisy powstawania najważniejszych dzieł polskiego kina moralnego niepokoju, rozumiejąc kontekst, w jakim rodziły się kultowe dziś kreacje. Książka ma charakter uniwersalny – choć osadzona w konkretnych realiach polskiej kultury, dotyka problemów bliskich każdemu myślącemu odbiorcy: odpowiedzialności za słowo, granic kompromisu i roli autorytetu w zmieniającym się świecie. Stuhr z właściwą sobie inteligencją i ironią komentuje współczesność, nie unikając tematów trudnych, jak choroba czy starość. „Bieg po linie” to lektura obowiązkowa dla każdego, kto ceni intelektualną uczciwość i chce zrozumieć, co to znaczy być artystą zaangażowanym, a jednocześnie wiernym sobie. To portret człowieka, który mimo upływu lat i zmieniających się ustrojów, wciąż z pasją i niepokojem spogląda na świat, nie przestając zadawać najważniejszych pytań.

Bardzo ciekawa biografia mojej ulubionej aktorki. Autor czerpał z bardzo wielu źródeł. Na początku audiobooka, bardzo dziwna maniera lektorki prawie mnie zniechęciła do dalszego słuchania - modulowanie głosu na wielką damę, egzaltacja. Potem już przywykłam, a lektorka ciut spasowała. Cieszy mnie, że to nie tylko moje spostrzeżenie.

Trochę inne miałam oczekiwania. Znalazłam tutaj biografie- autobiografie wielu aktorek, które zagrały w filmach Barei. Czasami są to znane kwestie filmowe które powtarzamy, a w ogóle nie kojarzymy z osobą. Wielu aktorów gra(ło) po prostu w teatrach, to nie były czasy jeszcze internetu -szkoda. Przeczytane, ale jak się kogoś mniej kojarzy to i szybko z pamięci ucieka.

„…Sygietyńscy byli wymagającymi nauczycielami. Zwłaszcza Tadeusz, który szlifował każde słowo w komponowanym utworze, wymagał, by śpiewany tekst w pełni docierał do odbiorcy. Późniejsza nienaganna dykcja Ireny Santor to w dużej mierze jego zasługa…” Przed Wami książka Jana Osieckiego. Moim zdaniem, ta publikacja jest moim pozytywnym zaskoczeniem. Irena Santor na estradzie była obecna dłużej niż Tina Turner. Występowała między innymi przed Elżbietą Bowes – Lyon, Królową Matką, Stalinem, Mao Zedongiem i Janem Pawłem II. Santor stała się ikoną, a jednocześnie pozostała sobą. Jej rodzina nie była zamożna, ale „tworzyła szczęśliwy dom”. Czy rozmowa z mediami odsłania słabości artysty czy wręcz przeciwnie – odkrywa prawdziwą twarz? Wszak naprawdę „…Nie zawsze się do tego przyznajemy, ale lubimy historie, które są tak niesamowite, że aż nierealne…”. To dziewczyna z robotniczej rodziny, urodzona na „zapadłej” wsi. To, co osiągnęła zawdzięcza talentowi i uporowi w dążeniu do celu. Oficjalnie ogłosiła zakończenie kariery. Głos i talent dla Ireny Santor były przepustką do gimnazjum z internatem i wyżywieniem. Stały się biletem wstępu do „Mazowsza”. Znaczące stają się także te słowa: „…Czy dziś uda się najeść do syta? Tylko tyle i aż tyle…”. Partnerem życiowym był Zbigniew Korpolewski – wybitny znawca współczesnej muzyki rozrywkowej. Jerzy Waldorff, po wygranym przez Irenę Santor w 1961 roku festiwalu w Sopocie, okrzyknął ją pierwszą damą polskiej piosenki. W 2017 roku Łódzka Akademia Muzyczna przyznała Irenie Santor – pierwszej artystce estradowej tytuł honoris causa. Pani Irena Santor jest jedną z najbardziej znanych i lubianych osobowości twórczych w historii polskiej estrady. Jej nagrania bronią się mimo upływu lat. Santor stała się ikoną muzyki, jednocześnie pozostała sobą. Wychowana wg. przysłowia: „…Siedź w kącie, a znajdą cię”. To nauczyło ją pokory i skromności. Śpiew towarzyszył Irenie Santor od dzieciństwa. Jej rodzice byli muzykalni. Matka była krawcową, a ojciec pracował fizycznie. Mama śpiewała córce w czasie wspólnych zabaw i do snu. Irena lubiła i szanowała obie babcie, chodziła do nich. Smakowały jej warzywa i owoce. Lubiła mleko od krowy. Z Popowa, rodzice przeprowadzili się do Solca Kujawskiego. W Solcu Irena spędzała czas w ochronce. Lubiła śpiewać już od dziecka. Trzymała sztamę z tatą. Wojna tragicznie ją doświadczyła i spowodowała, że musiała szybko wydorośleć. Ojciec zginął w październiku 1939 roku. Matka zachorowała na gruźlicę. Wygnana z domu do baraku. Ciągle panowała obawa, czy następnego dnia będzie miała coś do jedzenia. Wojna powoduje, że trzeba dorosnąć szybciej. Obecnie Irena Santor może jeść słodyczy ile chce. Czerpie radość z tego, co przynosi każdy dzień. Żyje. Swoje pamiątki przekazała miejskiej bibliotece w Solcu i jest także honorową obywatelką tego miasta. Lubiana w historii estrady. Ikona i wyjątkowa osobowość. Gorąco polecam – przeczytajcie książkę, a zrozumiecie, jak spełniają się marzenia małej, pracowitej dziewczyny. Katarzyna Żarska https://zarska18.blogspot.com/ Wydawnictwo: Prószyński i S – ka (Fakt biografie) Premiera: 17.10.2024 r. Projekt okładki: Mariusz Banachowicz Oprawa: miękka Liczba stron: 288 (nowość wydawnicza) w mojej prywatnej biblioteczce

Śląsk to niezwykle piękne i pełne uroku miejsce które zachwyca malowniczymi familokami, zielonymi hałdami i wyjątkową atmosferą, jakiej próżno szukać gdzie indziej. Intryguje bogactwem tradycji mocno związanych z górnictwem, a jednocześnie urzeka serdecznością i charakterem swoich mieszkańców. Autorka zabiera nas w podróż do powojennego Śląska, świata niełatwego, ubogiego materialnie, ale pełnego dziecięcej radości, wspólnych zabaw na podwórku i szczerych przyjaźni. Wspomnienia o trzepakach, szkolnych korytarzach, klatkach schodowych i codziennym życiu opowiedziane są tak barwnie, że czytelnik czuje się, jakby tam był i słyszał śmiech, rozmowy i gwar podwórek. To książka, która pozwala lepiej zrozumieć piękno Śląska tego prawdziwego, żywego i bliskiego sercu. Idealna do wspominania, odkrywania i cieszenia się historią zwykłych, a jednocześnie niezwykłych chwil.

Ksiażka kupiona na prezent. Nie do końca w moim klimacie, więc nie bardzo wiem jak ją ocenić. Entuzjaści takiej literatury powinni natomiast być zachwyceni. Jest to głównie rozmowa, przekomarzanie się Alicji Majewskiej z Włodzimierzem Korczem, dwiema niewątpliwie popularnymi osobami, przetykane aluzjami i pytaniami Artura Andrusa. Z racji tego, że każdy z nich słynie z poczucia humoru, praktycznie każda strona jest nim na wskroś przesiąknięta. Jest mnóstwo anegdotek, wspominek różnego rodzaju, pojawa się wiele znanych nazwisk i w sumie nie ma żadnych braków, a jednak uważam, że zdecydowanie lepiej byłoby posłuchać, aniżeli poczytać. Sympatyczna, niewymagająca, być może relaksująca pozycja.

Wielkość bohatera przebija książkę. Zaczyna się całkiem nieźle i dogłębnie. Później autorka mniej się pilnuje i wrzuca coraz więcej swoich przekonań, a o samym Sienkiewiczu jakby coraz mniej. Na samym końcu miałem wręcz wrażenie, że autorce bardzo się spieszyło, żeby książkę zakończyć.

Księżna Daisy... Daisy von Pless zawsze ciekawiła mnie ta postać od czasów szkolnych, stykałem się z nią dość często ale moja wiedza była raczej ogólnikowa. Dzięki tej książce troszeczkę ją pogłębiłem :) To interesująca i wciągająca biografia, która łączy historię z elementami opowieści obyczajowej. W książce przedstawione jest życie Daisy, która z angielskiej arystokracji trafiła na dwór jednego z najbogatszych rodów Europy. Od młodości w Wielkiej Brytanii, przez małżeństwo z księciem z rodu Hochbergów, aż po trudne lata I wojny światowej...luksusowe życie na zamku... osobiste dramaty bohaterki, konflikty rodzinne, problemy zdrowotne oraz zmiany polityczne i późniejszy upadek dawnego świata arystokracji...to wszystko znacząco wpłynęło na jej los...i o tym wszystkim przeczytamy. Świetnie przedstawione jest tło historyczne, można lepiej zrozumieć realia epoki, w której żyła księżna, oraz poznać historię rodu Hochbergów i znaczenie zamku Książ w regionie. Książka skutecznie przybliża postać Daisy, choć niektóre wątki mogłyby zostać pogłębione, to sprawiła, że z zainteresowaniem przeczytałem o jej niezwykłym życiu.

Książka ciekawa bo i postać nietuzinkowa. Myślę, że jest dobrze napisana, chociaż w pewnym momencie zaczęłam się zastanawiać, czy nie jest to czasem biografia Laskowika... Na minus trzeba zaliczyć rozpisane monologi, czy skecze kabaretowe. Rozumiem, że trzeba jakoś nakreślić tło, ale całą scenkę kabaretową? Ja w dodatku znam te teksty na pamięć, więc patrzę na nie trochę jak na zapchaj dziurę, a takich rozpisek było co najmniej kilka. Co więcej wydaje mi się, że w tej biografii jest parę luk. Szkoda, że nie wszystkie wątki są pociągnięte, wyjaśnione, doprecyzowane. Nie mniej warto sięgnąć po te pozycje. To nie jest typowa laurka dla wielkiego artysty, więc dziennikarska praca dobrze wykonana.

Historie aktorów, o których nawet nie słyszałem, dobrze byłoby teraz zobaczyć część filmów z ich udziałem, bo trochę opowiadania zawieszone są w próżni. Jednocześnie ciekawa lekcja historii, jak II wojna światowa wpłynęła na losy bohaterów, którzy albo zginęli albo nie odnaleźli się w PRL-owskiej rzeczywistości.

Sylwetki bohaterów tej opowieści, Niny Andrycz i Józefa Cyrankiewicza, to obrazy niemal mityczne, wykute w granicie oficjalnej propagandy i towarzyskich plotek okresu PRL-u. Ona – „pierwsza dama polskiej sceny”, posągowa, wyniosła i oddana sztuce aż po granice egoizmu. On – „wieczny premier”, polityczny kameleon o gładkiej głowie i równie gładkich manierach, który przez dekady trzymał się u szczytu władzy w systemie, który innych ścinał bez litości. Razem tworzyli duet niemal filmowy: socjalistyczną wersję rodziny królewskiej, w której blichtr teatru mieszał się z mrokiem rządowych gabinetów. W swojej książce „Nina i Józef. Sceny z życia, które minęło” Liliana Śnieg-Czaplewska podejmuje próbę zajrzenia za tę grubą, aksamitną kurtynę. Fabuła tej biograficznej opowieści to mozaika wspomnień, listów i anegdot, które mają za zadanie odczarować wizerunek tej niezwykłej pary. Autorka nie kreśli suchej kroniki politycznej ani teatrologicznej; interesuje ją przede wszystkim to, co działo się w ich wspólnym mieszkaniu w alei Róż. To opowieść o małżeństwie niemożliwym, w którym dwie silne, narcystyczne osobowości próbowały stworzyć wspólny front, negocjując między swoimi pasjami, ambicjami a wymaganiami bezlitosnego czasu. To pasjonujący, choć miejscami nazbyt intymny portret małżeństwa, które stało się symbolem pewnej epoki. Śnieg-Czaplewska ma dar do odnajdywania ludzkiego pierwiastka w postaciach, które historia zamknęła w sztywnych ramach. Największym atutem książki jest jej klimat. Autorka po mistrzowsku oddaje atmosferę powojennej Warszawy, w której elity władzy i kultury tworzyły hermetyczny świat pełen luksusu, ale i podszyty strachem. Sceny, w których Nina Andrycz odmawia posiadania dzieci, by nie psuć swojej sylwetki i nie odciągać uwagi od roli królowej, są opisane z fascynującą bezstronnością. Czytelnik ma szansę zrozumieć tragizm obu stron: kobiety, która wybrała teatr zamiast życia, i mężczyzny, który kochał ją na tyle mocno, by akceptować jej chłód. Research: Książka opiera się na licznych rozmowach z Niną Andrycz, co nadaje jej rys autentyczności, choć momentami sprawia, że narracja staje się jednostronna. Detale obyczajowe: Opisy podróży, strojów i przyjęć są ucztą dla miłośników historii codzienności PRL-u. Ludzka twarz premiera: Cyrankiewicz, postać historycznie kontrowersyjna, tutaj jawi się jako człowiek o dużej kulturze i słabości do piękna, co tworzy ciekawy kontrast z jego politycznym wizerunkiem. Warsztatowo publikacja jest sprawna, choć chwilami autorka zbyt łatwo ulega czarowi swojej bohaterki. Narracja bywa rwana, przeskakując między wspomnieniami a analizą dokumentów, co może nieco wybijać z rytmu. Niemniej jednak, jako zapis świata, który bezpowrotnie przeminął, książka broni się doskonale. To lektura dla tych, którzy chcą poczuć zapach perfum Niny i dymu cygar Józefa. Choć nie jest to biografia polityczna sensu stricto, pozwala zrozumieć cenę, jaką płaciło się za bycie na szczycie w „wieku, który minął”.

Jeżeli zechcemy komuś lub nawet sobie sprawić prezent to będzie najlepszy wybór. Polecam dla każdego, kto potrzebuje sporej dawki mentalnego przytulenia, kogoś bliskiego i kochanego. Czytając, dosłownie słychać śmiech i głos Tego ciepłego i znanego aktora, z którym miała szczęście rozmawiać Katarzyna Stoparczyk. A patrząc na okładkę dosłownie ciepło rozlewa się na sercu. Polecam na każdy gorszy dzień i nie tylko.

Kiedy byłam dzieckiem wybory Miss Polonia to było prawdziwe wydarzenie w telewizji, zawsze oglądaliśmy je w domu, a ja podziwiałam piękne sukienki uczestniczek. Wiele lat temu, w jednej z gazet, które czytała moja mama, ukazał się artykuł o historii wyborów Miss Polonia z pięknymi zdjęciami ówczesnych laureatek, jakież wielkie było moje zdumienie, gdy okazało się, że pierwsze wybory najpiękniejszej Polki zorganizowano jeszcze przed wybuchem drugiej wojny światowej. Przed lekturą książki Marka Telera znałam tylko dwa nazwiska przedwojennych miss - Władysławy Kostakówny i Zofii Batyckiej, ale nie wiedziałam nic o ich dalszych losach, czy udział w konkursie wpłynął na ich życie, zmienił je i czy udało się im przeżyć wojnę... Piękne skandalistki. Przedwojenne Miss Polonia to fascynująca historia genezy konkursu zorganizowanego w Polsce po raz pierwszy w 1929 roku, o jego nietuzinkowych i pięknych uczestniczkach, których życiorysy ułożyły się bardzo różnie - część z nich zaangażowała się w pomoc polskiemu podziemiu podczas wojny, inne wybrały kolaborację z Niemcami, znalazły się wśród nich przyszłe gwiazdy filmowe przedwojennej kinematografii, jak na przykład Maria Bogda i jedna z najsłynniejszych kobiet - szpiegów - Krystyna Skarbek, której postać zainspirowała samego Iana Fleminga, twórcy Jamesa Bonda, gdy tworzył postać Vesper Lynd w pierwszej odsłonie przygód agenta 007 – Casino Royale. Konkursy piękności cieszyły się przed wojną ogromną popularnością, oprócz wyborów Miss Polonia organizowano również wybory Królowej Pracy, Urody i Cnoty, Najmilszego Podlotka czy też wybory Miss Judea- piękności pochodzenia żydowskiego. Nasze laureatki startowały też z powodzeniem w konkursie Miss Europy, którego finał w pierwszych latach istnienia odbywał się w Paryżu. Świetna, bogato udokumentowana, zawierająca mnóstwo zdjęć i fascynujących życiorysów nietuzinkowych kobiet książka! Polecam!

„Żyć jak Wielki Szu. Biografia Jana Nowickiego”. Na tę książkę czekałam z ogromną niecierpliwością, bo wiedziałam że będzie to bardzo dobra i obiektywna literatura. Nie mogło być inaczej, skoro autorką jest Beata Biały, dziennikarka, tłumaczka, psycholożka, mająca niesamowite „pióro” do biografii znanych ludzi, a po drugie, bohater taki jak Jan Nowicki, sam w sobie jest już gwarantem ciekawej historii. Bo tym też było jego życie: fascynującą, pełną marzeń, dobrych miejsc i ludzi historią, niestety już zakończoną… Mawiał o sobie, że jest jak wagabunda, że ludzie i przedziwne koleje losu same niosą go przez życie, a wybory – nie zawsze oczywiste, często podyktowane były zupełnym przypadkiem (jak chociażby pójście do szkoły teatralnej). Wielki erudyta, gawędziarz, wiecznie zakochany admirator kobiet, nie zawsze obecny ojciec i nie do końca wykorzystany aktor. Spokojnie patrzący na rzeczywistość, „z dystansem mędrca, który wszystko wie, wszystko widział, niczemu się nie dziwi. Akceptuje. Ma w sobie zgodę na to, co przynosi życie. I dobre, i złe. Choć jemu przynosi głównie dobre. Ale może urodził się w czepku…” To opowieść o miejscach, wydarzeniach i najważniejszych ludziach w życiu, wśród których nawet po wielu latach zawsze najcieplej, wręcz z pietyzmem, wspominał matkę, za którą tęsknił już do końca życia: „W przypadku śmierci matki tęsknoty nigdy nie da się oswoić. Mężczyzna w każdym aspekcie jest bardziej predysponowany do umierania. Zginął, poległ, kipnął – te rzeczy. Kobieta mniej. A już śmierć matki to dramat i wyraźny sygnał, że po niej musimy my. Ja po śmierci mamy nie mogłem pozbierać się przez rok bez mała”. W wytartym kapeluszu, z nieodłącznym papierosem w dłoni, zawsze nienagannie ubrany, władający piękną polszczyzną, do rana sączący wódkę w towarzystwie przyjaciół i zachwyconych nim rozmówców (nigdy się tak naprawdę nie upijał, co potwierdził syn Łukasz, nawet nie próbujący dorównać ojcu w tej materii), a jednocześnie tak normalny, swojski, „brat łata”, nasz człowiek i co dzisiaj już rzadko spotykane, do bólu szczery, ponad wszystko ceniący prawdę, nawet tę najokrutniejszą. Jak wspomina Łukasz Nowicki: „ Potrafił być niezwykle celny. Bardzo hojny w komplementach, ale też okrutny w sądach”. Do dzisiaj zresztą Łukasz pamięta, że mimo pozornego luzu w podejściu do życia, jego tata nie znosił bylejakości, słabości: „Miałem tendencję do bycia byle jakim, co ojca drażniło. Właśnie ta bylejakość. Jego nie drażniły momenty moich porażek, tylko bylejakość”. Wybitny aktor, który wymościł sobie miejsce w panteonie największych polskich gwiazd, a jego role w filmach takich jak „Spirala”, „Wielki Szu, „Sztos” czy „Jeszcze nie wieczór” zapisały się w pamięci widzów już na zawsze, bo chociaż nie grał tyle, ile by mógł, to każda jego rola wyznaczała dobre trendy, była jak perła wrzucana do kinowej ruletki, zawsze mocna, odważna, charakterystyczna i przewrotna. Książka ta więc prowadzi przez losy Nowickiego od lat dzieciństwa, po okres dorastania, czas wyborów zawodowych i relacje damsko-męskie, aż po trudną starość, o której wypowiadał się z pewną akceptacją podszytą goryczą: „Wszystkie dekady mojego życia, ze względu na intensywność uprawianego zawodu, temperament czy wręcz jego nadmiar i wreszcie głupotę, przebiegły mi w sposób niezauważony [...] Aktor ma to do siebie, że żyje czasem zapożyczonym i zapożyczonymi egzystencjami. Bywa kimś innym. W związku z tym zapomina o sobie, ile ma lat, co go boli. Nie wiem, kiedy przeleciała mi pięćdziesiątka, siedemdziesiątka". W książce wspominają go najbliżsi z rodziny, znajomi, ludzie którzy zaznaczyli swój udział w jego życiorysie. Syn, Márta Mészáros, Anna Seniuk, Andrzej Grabowski, Jacek Fedorowicz, Krzysztof Zanussi, Marek Kondrat i wielu innych. Milczy ostatnia żona, Anna Nowicka, bo słowa same grzęzną w gardle…To przy jej boku znalazł spokojną, ostatnią przystań. Trochę brakuje mi w tej biografii poszerzenia wątku przyjaźni z Piotrem Skrzyneckim, a to był ważny kawałek życia bohatera. Zwłaszcza w późniejszym okresie życia, Skrzynecki i przyjacielskie rozmowy z nim, wywarły kolosalne wrażenie i wpływ na postrzeganie rzeczywistości przez Pana Jana. Śmierć przyjaciela wywarła na Nowickim ogromne piętno. Po odejściu szefa Piwnicy pod Baranami pisał do niego listy wydane w książkach „Dwaj Panowie” i „Między Niebem a Ziemią”, próbując się w nich uporać z brakiem, z tęsknotą za kimś dla niego bliskim i ważnym, ze śmiercią. Niby jej zaprzeczał, odsuwał, ale doskonale wiedział od najmłodszych lat, że jest to jedyna stała w życiu. Może zresztą myślał o niej więcej niż mijani ludzie, „pieszczotliwie nazywał ją przemijaniem, żeby nie brzmiała tak surowo i ostatecznie”. Marek Kondrat na pogrzebie Jana Nowickiego wypowiedział takie słowa: „Patrząc na nas, Janek powiedziałby: „Nie przesadzajcie z tą żałobą dzisiaj, dlatego, że pod tym uczuciem może niebezpiecznie kryć się pycha, że nas to nigdy w życiu nie spotka. A tak, jak wiemy, się nie stanie”. To słowa świadomego, pogodzonego z losem człowieka. Bo mimo całego dorobku aktorskiego oraz literackiego, z tej opowieści wyłania się przede wszystkim człowiek z krwi i kości, i to ta rola była aż do samego końca najważniejsza. RECENZJA JEST MOIM AUTORSKIM TEKSTEM. ZAKAZ KOPIOWANIA, POWIELANIA I WYKORZYSTYWANIA CAŁOŚCI LUB CZĘŚCI PUBLIKACJI, BEZ MOJEJ WCZEŚNIEJSZEJ ZGODY. WSZYSTKIE RECENZJE POCHODZĄ ZE STRONY, NA KTÓRĄ ZAPRASZAM: https://www.facebook.com/TatraLang/

Biografia Jacka Janczarskiego spisana przez jego córkę Mariannę. Sama autorka była zbyt mała, aby znać fakty z życia ojca. Książka oparta jest głównie na wspomnieniach jego bliskich, żony Ewy, syna, pasierba, przyjaciołach i osób z którymi pracował. Poznajemy człowieka skromnego, inteligentnego i bardzo pracowitego. „Ja nie jestem najlepszego zdania o swoich tekstach piosenek. Wręcz przeciwnie. Powiedziałbym, że jestem zdania fatalnego. W moim przekonaniu nie umie pisać piosenek i niespecjalnie w związku z tym lubię.” We wspomnieniach Krystyny Jandy: „Mało mówił o sobie, nie rozczulał się nad sobą, był trochę tajemniczy, skryty, uśmiechnięty, nie denerwował się z byle powodu.” Jego spuścizna literacka jest obszerna, są to słowa piosenek, teksty kabaretowe i scenariusze filmowe. Biografa uzupełniona jest o niektóre jego testy oraz zdjęcia. Poznajemy życie prywatne tego wybitnego artysty pełne anegdot i ciekawostek.

„Tadeusz Janczar. Zawód: aktor” to rzetelnie napisana biografia, ciekawa, szczegółowa, ze sporą ilością czarno-białych zdjęć. Każdy aspekt zawodowy – film, teatr, radio - został omówiony w sposób wyczerpujący, ciekawy i zrozumiały dla czytelnika. Ponadto znajdziemy tu liczne wypowiedzi żony, syna, reżyserów i innych aktorów. Mnie ta książka usatysfakcjonowała.

Książka została napisana przez dwóch Holendrów. Młodego dziennikarza zafascynowanego od dziecka dramatyczną historią żydowskiej rodziny Franków oraz Joopa van Wijk-Voskuijl syna kobiety, która podczas okupacji hitlerowskiej była najmłodszą pomocnicą zaangażowaną w ukrywanie dwóch żydowskich rodzin i powierniczką Anne Frank. Autorzy podjęli próbę opowiedzenia tej przejmującej historii niejako z drugiej strony regału na książki, który skrywał wejście do Tajnej Kryjówki znajdującej się w niewielkiej oficynie firmy "Opecta", w której w okresie od 6 lipca 1942 do 4 sierpnia 1944 ukrywała się rodzina Franków oraz czwórka innych Żydów. Opowieść o tym jak trudne było życie ukrywających się tam ludzi świat poznał dzięki ocalonym i opublikowanym po wojnie dziennikom Anne Frank. Teraz możemy poznać tę historię z relacji drugiej strony. Tytuł tej publikacji jest jednak mylący, gdyż narrację snuje nie Elizabeth Voskuijl, a jej najmłodszy syn. Dostajemy więc historię od pośrednika, który zna ją tylko z opowieści, podobnie jak okupację hitlerowską, gdyż urodził się po wojnie. Historia matki skłoniła go do dogłębnego studiowania dziejów minionej wojny i propagowania wśród młodzieży "pro publico bono" wiedzy na temat Holokaustu oraz działalności ruchu oporu podczas II wojny światowej. Nie ma więc powodu nie ufać tej relacji, tym bardziej, że książka została zaopatrzona w szczegółowe przypisy wskazujące źródła, z których autorzy korzystali. Ta część publikacji, która przedstawia kulisy całego przedsięwzięcia - wybranie i urządzenie miejsca na kryjówkę, sprytne zamaskowanie go oraz codzienne starania, aby zapewnić ukrywanym osobom bezpieczeństwo - była dla mnie niezwykle interesująca. Tym bardziej, że autorzy przedstawiali rzetelnie tło historyczne. W tej części publikacji możemy dowiedzieć się m.in. o tym, jak trudno było zdobyć jedzenie dla tylu "dodatkowych" osób. W okupowanej Holandii panował głód, żywność była reglamentowana i organizatorzy Tajnej Kryjówki musieli zdobywać fałszywe kartki na żywność lub kupować ją nielegalnie u rolników. Zbyt duża ilość jedzenia kupowana za jednym razem zawsze budziła niezdrowe zainteresowanie. A uliczne rewizje posiadanego przy sobie bagażu przeprowadzane przez żandarmów lub esesmanów nie należały do rzadkości. Przedsięwzięcie było więc trudne a Niemcom skwapliwie pomagali holenderscy urzędnicy oraz niemałe grono złodziei pożydowskiego mienia i szmalcowników. Również wśród najbliższych krewnych Elizabeth znalazła się osoba kolaborująca z nazistami i to właśnie ona była przez wszystkich członków rodziny obwiniana o wydanie Niemcom rodziny Franków, chociaż nie ma na to dowodów. 🔰" Na przekór iluzji, w której dorastaliśmy Voskuijlowie nie różnili się zbytnio od innych amsterdamskich rodzin czasu wojny, w których członkowie ruchu oporu i kolaboranci często żyli pod jednym dachem." (s. 15) Autorzy nie upiększają obrazu okupacyjnej rzeczywistości i bez ogródek piszą o tym, jak wielu Holendrów kolaborowało z nazistami. 🔰"Niemcy zarządzali holokaustem w Holandii, ale to Holendrzy byli jego wykonawcami i chodzili przy tym - by posłużyć się słowami Adolfa Eichmana - "jak w zegarku". Historycy ujawnili skalę naszej kolaboracji, w której uczestniczyło, według jednego z wyliczeń, pół miliona obywateli. Z kolei niemieckich oficerów w żadnym momencie okupacji nie przebywało w Amsterdamie więcej niż sześćdziesięciu (choć duża ilość poborowych czyniła niemiecką obecność zauważalną). Co oznacza, że - ogólnie rzecz biorąc - to Holendrzy zatrzymywali Żydów, to holenderscy biurokraci sporządzali mapy i listy umożliwiające ich zlokalizowanie, to holenderscy urzędnicy przejmowali ich majątek i wbijali literę"J" do ich dokumentów tożsamości. (...) Jeżeli nie liczyć kilku bohaterskich wyjątków, przedstawiciele holenderskich służb porządkowych skwapliwie zaakceptowali swoje nowe obowiązki łowców Żydów. "Gdy idzie o kwestię żydowską - powiedział w 1942 roku Johann Rauter, urodzony w Austrii szef amsterdamskiego SS, do swojego przełożonego Heinricha Himmlera - policja holenderska spisuje się znakomicie, pracuje w dzień i w nocy i łapie setki Żydów". Jak stwierdził po wojnie inny oficer SS, Willy Lages: "nie bylibyśmy w stanie aresztować nawet dziesięciu procent Żydów "bez pomocy miejscowych policjantów." (s. 25/26) Do dzisiaj nie ustalono, jednoznacznie i ponad wszelką wątpliwość, kto ujawnił istnienie Tajnej Kryjówki. Historia ukrytych tam Żydów miała dramatyczny finał w momencie, gdy już powszechnie wiedziano, że Hitler wkrótce poniesie klęskę. Po wojnie, gdy jedyny z całej rodziny ocalały z Holokaustu Otto Frank założył Fundację Domu Anne Frank i opublikował ocalałe dzienniki córki, los dziewczynki stał się ważnym świadectwem Zagłady, chociaż nie brakowało prób podważania autentyczności jej zapisków i negowania Holokaustu w ogóle. Ale jak powiedziały Szymon Wiesenthal: 🔰"Dziennik Anne Frank wywarł znacznie większe wrażenie niż wszystkie procesy norymberskie. Bo nikt nie potrafi utożsamić się ze stosami trupów. Natomiast to zwyczajne czternastoletnie dziecko... Ludzie czytający ten dziennik pomyślą: "To mogła być moja córka albo moja wnuczka, albo siostra". (s. 140) W dalszej części książki znajdujemy obszerne relacje o losach aresztowanych Żydów i powojennym śledztwie, które nie wykryło sprawcy ujawnienia Tajnej Kryjówki, informacje o badaniach kryminalistycznych "Dziennika" Anne Frank, które potwierdziły jego autentyczność i ustaliły ponad wszelką wątpliwość, że wszystkie naniesione w nim zmiany zostały zapisane przez jego autorkę oraz opowieść o powojennych losach Holendrów, którzy ukrywali rodzinę Franków. Jak wynika z relacji syna, Elizabeth Voskuijl nigdy nie pogodziła się ze śmiercią Anne Frank i nigdy nie zapomniała o przeszłości, przez lata zmagała się z epizodami ostrej depresji. Według mnie na tych informacjach książka powinna zostać zakończona. Tymczasem Joop van Wijk-Voskuijl nie może zamilknąć i niestrudzenie opowiada o nieudanym małżeństwie matki, kolejnych dzieciach, które wydawała na świat, kłótniach i niesnaskach w rodzinie, zmusza nas do poznawania swojej biografii oraz historii nieudanego małżeństwa, do oglądania fotografii z familijnych uroczystości, podobizn wujków, ciotek, babci, swojej córki, wnucząt itp., itd. Ta rodzinna telenowela bez związku z tematem książki budzi naprawdę duży niesmak. 🇵🇱 Wspominane są hitlerowskie obozy koncentracyjne na terenie Polski, do których wywożeni byli holenderscy Żydzi.