Parmenion

Powieść historyczna pisana podczas wojny, wydana 1945 roku. Opowiadająca o stosunkach pierwszych Piastów z Wikingami. Akcja powieści, rozgrywa się, w lach 995 - 1000. Głównymi opisanymi w niej wydarzeniami historycznymi, jest Zjazd Gnieźnieński, i bitwa morska pod Svold. Tytułowym bohaterem, jest rycerz Bronisz Ganowicz, wywodzący się z kujawskiego rodu książęcego, spokrewnionego z Piastami. Bronisz jest starszym bratem, pierwszego polskiego pochodzenia, arcybiskupa gnieźnieńskiego Bossuty, zaufanym doradcą do spraw pomorskich Bolesława Chrobrego, i jego politycznym wysłannikiem na dwór siostry władcy, Sigridy królowej Szwecji, i następnie Danii, matki króla Anglii Kanuta Wielkiego. Sam fakt, iż w książce napisanej podczas okupacji niemieckiej, narzeczona głównego bohatera nosi imię Helga, wskazuje czytelnikom, iż mamy do czynienia z dziełem nietuzinkowym. Autor, jak na czasy w których żył, stworzył powieść całkiem pozbawioną narodowej stronniczości. Polacy, Szwedzi, Duńczycy, Norwegowie, Anglicy, a nawet Niemcy, są przedstawieni w sposób pozytywny. Książka jest właściwie wielkim peanem na rzecz Zachodu. Brak tutaj czarno białych bohaterów. Wszyscy maja swoje dobrze umotywowane racje, pisarz rozumie swych bohaterów, nikt nie jest naprawdę zły, nawet jeśli czasem jego uczynki są złe. Jakaż to przyjemna odmiana, po współczesnych powieściach, pełnych złych do szpiku kości, grubo ciosanych czarnych charakterów. Jak na powieść, o Wikingach, mało tu szczęku oręża, dużo zaś, zadumy nad losem ludzkim, polityką, rolą przypadku w życiu ludzi i narodów. Dużo w tej książce, z Sienkiewicza, a najwięcej chyba, z Hanny Malewskiej, której genialną powieść ,,Przemija postać świata'', saga bardzo przypomina, w swym namyśle nad historią, i rolą poszczególnych ludzi w jej przebiegu. Wielkie dzieło.

Bardzo wartościowa i ciekawa książka, co mnie zadziwiło. Zagorzała katoliczka Kossak objawia zadziwiającą tolerancję religijną, ukazując sytuacje w Jerozolimie. Pokazuje Baldwina IV w sposób jeszcze bardziej majestatyczny niż w znanym nam ,, Królestwie Niebieskim,, Scotta. Postacie są niesamowite, wyraziste(chociażby Sybilla) nie odczuwa się różnicy 10 wieków które dzielą ich od współczesnych, są tak realne jakby żyły wczoraj.

„Krzyżowcy” autorstwa Zofii Kossak to jedna z najwybitniejszych polskich powieści historycznych XX wieku. To monumentalne, epickie dzieło, które z rozmachem i ogromną dbałością o realia przedstawia czasy wypraw krzyżowych, ukazując zarówno wielką historię, jak i losy jednostek uwikłanych w burzliwe wydarzenia. Autorka z niezwykłą plastycznością odtwarza klimat średniowiecznej Europy i Bliskiego Wschodu – czytelnik niemal czuje kurz bitew, żar pustyni i napięcie religijnych sporów. Kossak nie ogranicza się jednak do suchej rekonstrukcji faktów. Tworzy barwne, wielowymiarowe postacie, które zmagają się z wiarą, honorem, miłością i własnymi słabościami. Dzięki temu powieść jest nie tylko lekcją historii, ale przede wszystkim głęboką opowieścią o człowieku. Ogromnym atutem książki jest język – styl podniosły, ale przystępny, pełen emocji i literackiej elegancji. Autorka z powodzeniem łączy dynamiczne sceny batalistyczne z refleksją moralną i duchową. Widać jej znakomite przygotowanie historyczne oraz pasję do opisywanego tematu.

W końcu sam tytuł trzeciego tomu tej antycznej trylogii jasno sugeruje, kto jest tu postacią centralną i czyje losy prowadzą nas przez tę opowieść. Aleksander wraca na pierwszy plan w pełnej krasie – jako zdobywca, strateg i człowiek, który coraz wyraźniej zaczyna przekraczać granice nie tylko świata, ale i własnej natury. Kontynuuje swoje podboje, rozszerzając imperium nie tylko o Persję, lecz także o kolejne azjatyckie krainy, aż po Indie. Od dwunastu lat nie widział ojczyzny, a pasmo zwycięstw wynosi go na szczyt potęgi. Staje się najpotężniejszym władcą swoich czasów – i właśnie wtedy zaczyna dosięgać go pycha. Przekonanie o własnej boskości narasta w nim do tego stopnia, że pragnie być czczony niczym bóg na Olimpie, któremu coraz śmielej się porównuje. Powrót do Hellady przestaje mieć znaczenie. Aleksander chce więcej – chce wszystkiego. Między kolejnymi kampaniami oddaje się nocnemu, hulaszczemu życiu, a jego decyzje stają się coraz trudniejsze do zrozumienia. Wśród żołnierzy i strategów zaczynają pojawiać się niepokojące szepty. Podejrzenia o szaleństwo nie biorą się znikąd – rośnie dystans między wodzem a jego ludźmi, a wraz z nim liczba wrogów, których sam sobie tworzy. Przełomem okazuje się śmierć Hefajstiona – najbliższego druha, powiernika i być może jedynej osoby, która potrafiła go naprawdę zatrzymać. To wydarzenie rozsadza Aleksandra od środka. Ten młodzieniec o niemal nieskazitelnej aparycji zaczyna pogrążać się w rozpaczy, która prowadzi go coraz bliżej wewnętrznego upadku. Finał opowieści o starożytnej Grecji autorstwa Karola Bunscha wydaje się najmocniejszy z całej trylogii. To nie tylko historia wielkich podbojów, ale też studium człowieka, który – im więcej zdobywa – tym więcej traci. Książka uczy, przybliża realia epoki i kreśli portret postaci wybitnej, która mimo upływu wieków wciąż fascynuje i inspiruje. Co ważne, powieść nie kończy się wraz ze śmiercią Aleksandra. Otrzymujemy obszerny epilog – gorzki i trzeźwy komentarz do losów imperium, które rozpada się niemal równie szybko, jak zostało zbudowane. To przypomnienie, że wielkie państwa rzadko przeżywają swoich twórców, a miłość, władza i intrygi pozostają niezmienne, niezależnie od epoki. „Aleksander”, podobnie jak poprzednie części, zdecydowanie zasługuje na mocną polecajkę. To bardzo dobra, wciągająca rzecz z historią w tle – taka, do której chce się wracać, choćby wzrokiem na półce. A ja po prostu lubię takie książki. Za egzemplarz dziękuję @takczytam.poznan

Kawał dobrej historii, nie tylko o wikingach ale o Europie na drodze do chrystianizacji. Jak ktoś sam odrabiał lekcje to ucieszą go takie nazwy jak Jomsborg czy imię Haralda Sinozębego pojawiające się na kartach powieści.Może się również czytelnik zdziwić słysząc, że akcją powieści rozrgrywa się po wydarzeniach znanych z serialu "Wikingowie". Szkoda, że ta powieść poszła w zapomnienie, bo to kawał dobrej rozrywki i super lekcja historii. Warto!

Mam nieodparte wrażenie, że kiedy Olivier Stone kręcił film Aleksander, musiał być świeżo po lekturze Olimpias – pierwszej części Trylogii antycznej Karola Bunscha. A może to po prostu moja wyobraźnia podsuwa mi twarze z filmu, skoro to właśnie ekranizacja była moim pierwszym spotkaniem z tą historią. Tak czy inaczej – książka jest wyśmienita. To powieść historyczna osadzona w realiach antyku, w czasach starożytnej Grecji i Macedonii, gdy ta druga znajdowała się u szczytu swojej potęgi. To właśnie wtedy na świat przyszedł Aleksander Macedoński, później nazwany Wielkim. Co ciekawe, autor wcale nie skupia się przede wszystkim na tytułowej Olimpias, lecz raczej na działaniach wojennych i politycznych jej męża, Filipa. Sama Olimpias zajmuje w powieści stosunkowo niewiele miejsca, ale jej obecność jest niezwykle wyrazista. Po odtrąceniu przez Filipa przelewa wszystkie swoje uczucia na syna. Ten zaś pozostaje jej bezgranicznie oddany, co niejednokrotnie prowadzi do napięć i konfliktów z ojcem. W efekcie dostajemy historię rodziny, subtelnie, ale wyraźnie wplecioną w wielką historię świata. Na kartach powieści pojawiają się znane postaci – politycy, władcy, filozofowie – a całość czyta się z dużą przyjemnością. Autor umiejętnie stylizuje język na epokę, zachowując przy tym przystępność. Nie ma tu przesadnej archaizacji, która utrudniałaby lekturę – przeciwnie, tekst płynie naturalnie, a jednocześnie zachowuje historyczny klimat. Widać ogromną wiedzę i dbałość o szczegóły. Opisy obejmują wszystko: od sztuki wojennej i polityki, przez obyczaje, aż po wystrój wnętrz. To świat dopracowany, wiarygodny, pełen detali, które budują jego autentyczność. Przy okazji można też przyswoić wiele pojęć wywodzących się z języka greckiego – takich, których znaczenia pewnie nie przyszłoby nam zgłębiać bez tej lektury. Jest tu również miłość – niebezpiecznie spleciona z władzą, uwikłana w intrygi i ambicje. To właśnie ten splot emocji i polityki sprawia, że powieść wciąga. Przynajmniej mnie – bo zawsze bliższa była mi starożytna Grecja niż Rzym, a wszystko, co ta cywilizacja po sobie zostawiła, budziło moją ciekawość. Wracając jednak do samej książki – to pozycja, którą śmiało można polecić każdemu miłośnikowi dobrej powieści historycznej i po prostu solidnej literatury. Moje pierwsze spotkanie z prozą Bunscha okazało się prawdziwym zauroczeniem – i już sięgam po Parmeniona. Za egzemplarz dziękuję @takczytam.poznan

Nie jestem fanem zbeletryzowanych biografii, ale trzeba przyznać, że Graves'owi wychodzi to dobrze. Ciekawe losy bizantyjskiego wodza z czasów Justyniana Wielkiego. Rozmach, dużo wielkiej polityki, spory religijne, barbarzyńcy, stosunki społeczne. Zachodzę w głowę dlaczego ta książka jest tak dużo mniej popularna niż 2 tomy o Klaudiuszu. Gorąco polecam. Czytałem z 10 lat temu.

Cieszę się, że udało mi się sięgnąć po serię Gołubiewa jeszcze w 2025 roku, kiedy mieliśmy okazję świętować 1000 - lecie koronacji Bolesława Chrobrego i polskiej państwowości. Swoją drogą to skandal, że nikt "z góry" - czy z szeroko rozumianej sfery rządzącej, czy mediów - nie pokusił się o to, aby grzmieć o tym cyklu powieści w tym roku, pasowałoby jak ulał do osobistego świętowania tak ważnego historycznego wydarzenia. O Gołubiewie (swoją drogą ciekawa postać) i jego opus magnum dowiedziałam się od miłośników literatury i historii. Urządziłam więc swoje własne święto na 1000 - lecie i sięgnęłam po "Bolesława Chrobrego". Chyba jak większość obecnych na tym portalu, napotkałam na trudności w lekturze "Puszczy". Język Gołubiewa jest naprawdę archaiczny, ujmując to bardziej prosto: Sienkiewicz przy Gołubiewie to cienki bolek. Wiele słów jest niezrozumiałych, wielokrotnie musiałam sięgać do słownika, żeby upewnić się, czy dobrze rozumiem. Zazwyczaj można było skojarzyć znaczenie słów z kontekstu, niemniej samo przebijanie się przez staropolszczyznę było niemal jak przedzieranie się przez tytułową puszczę. Swoją drogą, trochę miałam wrażenie, że dlatego Gołubiew rozpoczął akcję od historii rodu Śliźniów, aby czytelnika nieprzyzwyczajonego do trudnego języka nie wprowadzać w wir kluczowych bohaterów i najbardziej znaczących wydarzeń - w myśl zasady, że pierwszy naleśnik nadaje się do wyrzucenia. Ten pierwszy rozdział zachwiał moje silne postanowienie, aby powieść doczytać do końca, ale w momencie, kiedy zjawia się sam Bolesław, historia nabiera tempa i życia. Postaci historyczne - Bolesław, Mieszko, Dobrawa, biskup Unger, czy Otton - zostały przedstawione ciekawie, niejednowymiarowo. Gołubiew nadał im życie i umiejętnie oddał głębię ich psychologii. Swoją drogą okazał w tym względzie niesamowity talent, gdyż posługując się - w odczuciu współczesnego czytelnika - dosyć prostackim, gburowatym językiem, był w stanie opisać delikatne uczucia i życie wewnętrzne bohaterów. Przemawia też do mnie szczegółowy opis codzienności, zwyczajów, stylu życia ówczesnych ludzi. Za wiarygodną przyjmuję też wizję Gołubiewa o ich sposobie myślenia. Niesamowicie trudna to sztuka, zwłaszcza mając na względzie, że ten okres historyczny jest odległy, a źródeł historycznych też nie ma zbyt wiele. Nie ulega wątpliwości, że Gołubiew - nawet jeżeli ponosiła go momentami fantazja literacka - podszedł do tematu najrzetelniej jak to było możliwe. W dobie efekciarstwa jest to tym bardziej cenne. Odejmuję jednak dwie gwiazdki, bo mimo całego szacunku do autora i jego pracy, to muszę przyznać, że lektura nie wciągnęła mnie bez reszty, a to jest moim osobistym miernikiem wartości książki. Najbardziej interesował mnie wątek Bolesława, a niestety autor tworzył dodatkowe wątki i dodatkowe postaci, które – miałam wrażenie – odrywają od głównego wątku i burzą harmonię opowieści. Nadto, zarówno pierwszy, jak i ostatni rozdział, zdawały się odstawać od podstawowej osi fabularnej. Nie zrażam się jednak i sięgam po kolejny tom, już wiem, że czekają tam na mnie ważne wydarzenia: śmierć św. Wojciecha i zjazd gnieźnieński.

Jeden z moich ulubionych polskich autorów. Ojciec autora był Rosjaninem. Pomimo to był polskim PATRIOTĄ !!! Podczas okupacji był w AK. Działał w konspiracji w Wilnie i Warszawie. Autorytet moralny w czasach stalinizmu. Po wojnie zamieszkał w Krakowie. Swoją powieść historyczną o Bolesławie Chrobrym pisał prawie przez całe życie, 27 lat Całość ukazała się w latach 1947/55. To epicka opowieść o początkach państwa polskiego. To książka dla miłośników historii pragnących dowiedzieć się więcej o przeszłości, ale też poczuć ducha epoki. Nie będę ukrywał, przynajmniej na początku, lektura książki wymaga trochę czasu, aby przyzwyczaić się stylu prozy. Książka napisana pięknym językiem, niesamowite opisy itd, itp. za długo by trwało wypisywanie tych wszystkich naj.. naj... Należy do najlepszej prozy w polskiej literaturze. Cały czas szukam współczesnego polskiego pisarza, obdarzonego przynajmniej namiastką talentu autora. Są dzieła literackie, które wypada i trzeba przeczytać. To jest jednym z nich. Gusty są różne. Po przeczytaniu możesz oceniać pozytywnie, negatywnie , albo wcale nie oceniać. Przeczytać tak czy tak, MUSISZ !!!. Z czystym sumieniem POLECAM !!!

Ben Hur wygrywając wielki wyścig rydwanów z dawnym przyjacielem Messalą, przez którego stracił wolność, majątek i rodzinę dokonuje zemsty. Wraca do Jerozolimy, gdzie próbuje znaleźć siostrę i matkę, o których losie nic nie wie. Prawda o rodzinie jest wstrząsająca, pełna bólu i cierpienia. Spotyka także Jezusa i towarzyszy mu w jego ostatnich dniach. Bohaterowie są bardzo barwni, prości, albo dobrzy albo źli, brak jest skomplikowanej akcji i niejasnych zdarzeń. Sporo w powieści jest opisów miejsc, rzymskiego imperium i Jerozolimy, pozwalającym czytelnikowi oczami wyobraźni przenieść się początków naszej ery.

“Srebrne orły” to ambitne wciągające studium narodzin państwa polskiego na tle skomplikowanej politycznie średniowiecznej Europy. Parnicki buduje swoją książkę nie tylko na faktach, ale i na kontekście kulturowym i politycznym epoki ukazując rodzącą się Polskę na tle relacji między Cesarstwem Niemieckim, papiestwem i Bizancjum. Wielowymiarowość bohaterów, ich motywacje, lęki i ambicje współgrają z ruchami politycznymi i kulturowymi. Jednak nie to jest najistotniejsze, co dzieje się z postaciami, ale rozważania o władzy, lojalności i narodowej tożsamości. Średniowiecze w powieści Parnickiego jest wielobarwne, niejednoznaczne, pozbawione klisz i uproszczeń. Książka wymagająca pod względem stylu i tematu, ale warta poświęconego jej czasu.

Pierwsza część trylogii osadzonej w realiach krucjat krzyżowych. Na przełomie XII i XIII wieku Jerozolimą rządzą chrześcijanie, a świat islamski, na czele z Saladynem, stara się odebrać im miasto. Poznajemy szereg postaci historycznych, na czele z królem Baldwinem IV, a znanych już wcześniej choćby z "Królestwa niebieskiego". Przeplata się tu sporo wątków, a na głównego bohatera wyrasta młody rycerz Wilem d'Encausse, który postanowił spełnić życzenie umierającego ojca, opuścić Francję i udać się do Ziemi Świętej.

Jedna z niewielu (a może i jedyna) publikacja poświęcona eksploracji grobów królewskich (na Wawelu). Tematem przewodnim książki jest rzekoma "klątwa", która dotknęła badaczy grobu Kazimierza Jagiellończyka (i jego małżonki). W książce znajdują się również szczegółowe opisy ekshumacji królewskich szczątków (m.in. Kazimierza Wielkiego i Jadwigi Andegaweńskiej), które dokonywane były w XIX i XX wieku. Autor przybliża sylwetki i dokonania badaczy oraz interesujące fakty historyczne, których próżno szukać w opracowaniach ogólnych. Książka dość niepozorna, ale treściwa i doskonale napisana. Szkoda, że tak wartościowej publikacji nie wydano w lepszej formie. Miękka okładka (bez laminatu), kruchy klej powodujący rozpadanie się książki i mało estetyczny druk - zwłaszcza zdjęcia (czarno-białe) wydrukowano w jakości utrudniającej rozpoznanie tego, co się na nich znajduje. Aktualnie (2022 rok) książkę można zdobyć jedynie w antykwariatach. Polecam nie tylko miłośnikom historii.

Cała dylogia jest rewelacyjna.Osoba cesarza Klaudiusza była przez bardzo długi czas była zapomniana, a dzięki powieści Roberta Gravesa powrócił na karty historii zupełnie zasłużenie. Autor w świetnym stylu pseudoautobiografii ukazuje losy dynastii julisjko-klaudyjskiej. Bardzo podobała mi się narracja z perspektywy samego Klaudiusza. Postaci w powieścii są wyraziste, plastyczne, bardzo ludzkie. Jednocześnie jest to doskonała rozprawa o metodach prowadzenia polityki, a także o złośliwości losu.

Są takie książki, które się czyta. Są także takie, które się studiuje. Wreszcie są również te, które dają prawdziwą intelektualną satysfakcję. Do tych ostatnich niewątpliwie należą prace zmarłego przed niespełna trzema laty, ponad stuletniego najwybitniejszego popularyzatora historii starożytnej w naszym kraju - Aleksandra Krawczuka. Moja przygoda z Jego książkami datuje się już od dawna, bowiem od końca szkoły podstawowej w drugiej połowie lat 90-tych. Nigdy się nie zawiodłem na pisarstwie Profesora, wręcz przeciwnie, każda następna jego publikacja w moim ręku tylko bardziej mi uzmysławiała, że historia może być nie tylko pouczająca, ale także porywająca. Jeśli ktoś potrafi ją odpowiednio "sprzedać", może ona także trafić do wielu odbiorców. A tak bez dwóch zdań jest z całym dorobkiem krakowskiego uczonego. "Poczet cesarzy rzymskich" to opasłe tomiszcze. Towarzyszyła mi ta księga od ponad 20 lat. Czytałem ją na wyrywki - zawsze wedle potrzeby. Po latach stwierdziłem, że najwyższa pora zabrać się za nią "od deski, do deski". Decyzja ta okazała się najzupełniej trafna. Już we wstępie Aleksander Krawczuk zapowiedział, że jego zamiarem nie jest zanudzenie czytelnika ogromem faktów podanych w encyklopedycznej formie, lecz odnalezienie takiego kanału przekazu, poprzez który mógłby popłynąć wartki strumień wiedzy do jak najszerszego grona zainteresowanych. Taki cel, był celem maksimum dla autora. Profesor potrafił dotrzymać słowa, chociaż ponad 900 stron pracy może z pozoru "rzucić na kolana". Jeśli ktoś kiedyś czytał jakąś książkę Krawczuka (z wyłączeniem jego prac "na tytuł"), to na pewno nie muszę go/jej zachęcać do sięgnięcia po "Poczet". Jeśli natomiast dla kogoś słowa "Aleksander Krawczuk" za wiele nie mówią, to postaram się krótko wyjaśnić, co one oznaczają. Otóż, rozumieć przez nie należy kunszt na najwyższym poziomie, tj. połączenie głębokiej wiedzy historycznej i filologicznej z wyśmienitym talentem pisarza-gawędziarza (ale nie nudziarza-plotkarza). Umiejętności te wsparte są doskonałym humorem, tendencją do wplatania w wywód anegdot, które nie tyle nie zaburzają toku narracji, co ją wzmacniają i wspaniale uzupełniają. Profesor Krawczuk był osobą o rozległych humanistycznych horyzontach. Jego wiedza historyczna była wspomagana oczytaniem filozoficznym i zdolnością łączenia wielu dziedzin w perfekcyjnej syntezie. Przy tym wszystkim nigdy nie ma się wrażenia, że narzuca się nachalnie ze swą erudycją. Pisał językiem zrozumiałym dla "mas", a tam, gdzie była potrzeba, tłumaczył słowa i wyrażenia w sposób jasny, jeśli pewnych rzeczy nie dało się przekazać wprost (z uwagi na różnice między światem grecko-rzymskim a tym nam współczesnym). Ale dość już tych pochwał! Oddajmy głos samemu autorowi, aby przytoczyć chociaż kilka skromnych cytatów z dzieła - dla egzemplifikacji powyższego. O politycznych zdolnościach Oktawiana Augusta: "August bowiem zrozumiał - i było to odkrycie genialne! - że myśleniem i wyobraźnią większości ludzi rządzą pozory, hasła, nazwy. Kto posługuje się nimi umiejętnie i konsekwentnie, może wmówić każdemu niemal wszystko". O Karakalli (ale chyba nie tylko; niech każdy sam osądzi): "Ludzie obciążeni pewnymi kompleksami psychicznymi miewają skłonności do przybierania postawy władczej, jeśli nie chroni ich od tego kultura, samokrytycyzm i poczucie humoru". O chorobie i cierpieniach Galeriusza u starożytnych chrześcijańskich historyków: "U obu chrześcijańskich pisarzy próżno by szukać choć śladu współczucia dla cudzego cierpienia. Słowa ich są wyrazem tej samej mentalności, która kazała utrzymywać, że największą rozkoszą zbawionych będzie przyglądanie się wiecznym i potwornym katuszom tych, którzy zostali potępieni". O następstwach Edyktu Mediolańskiego: "Jednakże niemal natychmiast wybuchły gwałtowne konflikty pomiędzy chrześcijanami, a jednocześnie rozpoczęło się prześladowanie pogan przez chrześcijan, co prawda raczej bezkrwawe, lecz bardzo przykre i powodujące niesłychane straty w zakresie kultury: niszczenie posągów i malowideł, a nawet książek. W wiekach zaś późniejszych rozpętał się obłęd wojen religijnych, tępienie pogan i kacerzy ogniem i mieczem, polowań na czarownice, inkwizycji, wypędzania innowierców. Popłynęła krew milionów ofiar fanatyzmu religijnego, nienawiści wyznaniowej, nietolerancji. Chrześcijanie zadawali sobie wzajem rany okrutniejsze i bardziej krwawe niż najgorsi cesarze rzymscy". Warto także przytoczyć, za Profesorem, kilka wypowiedzi aktorów wydarzeń, którymi zapełnia on wiele kart książki, a które świetnie ją wzbogacają. I tak, wypowiedź (genialna) Seneki o ojcu Pizona: "On jest tak głupi, że mógłby nawet rządzić". Reakcja Tytusa na propozycję karania ludzi za obrazę majestatu władcy: "Mnie nie można znieważyć, nie czynię bowiem niczego, co byłoby naganne, a o kłamstwa nie dbam. Jeśli zaś chodzi o moich cesarskich przodków, to zemszczą się sami, jeśli rzeczywiście są bogami lub półbogami". Celna uwaga Frontinusa: "Po co wystawiać mi pomnik? Pamięć o nas trwa, jeśli zasłużyliśmy na to życiem". No i na koniec - słowa ulubieńca Aleksandra Krawczuka (poświęcił mu nieproporcjonalnie dużo miejsca w książce) - cesarza Juliana, po tym jak odebrał mienie jednemu z kościołów chrześcijańskich: "Ponieważ godne najwyższego podziwu przykazanie zaleca chrześcijanom wyrzeczenie się majętności, aby mogli łatwiej podążać do królestwa niebieskiego, przeto my współdziałając z ich świętymi rozkazaliśmy przejąć wszystkie pieniądze kościoła edeseńskiego i rozdać je żołnierzom, wszystkie zaś dobra ziemskie włączyć do naszych dóbr prywatnych, aby żyjąc w ubóstwie zachowywali spokój i nie utracili królestwa niebieskiego, w które tak ufają" (jeśli ktoś kiedyś zadawał sobie pytanie, skąd wśród pisarzy chrześcijańskich starożytności, ale i późniejszych, taka nienawiść do "Apostaty", to chyba już wie). Warto jeszcze, jako "wisienkę na torcie" dodać, że Aleksander Krawczuk nie stronił od czasu do czasu od "wycieczek" poza epokę starożytną. Często zdarzały mu się "wtrącenia", które pozornie niezwiązane z tematem, wprowadzają uśmiech na twarzy czytelnika: "Pewien magnat polski przykazał w pierwszym paragrafie swej instrukcji dla oficjalistów: <<Nigdy umysłu pańskiego złą wiadomością nie zasmucać, bo dobremu słudze przede wszystkim winno być miłe pańskie zdrowie. A wreszcie i cóż pomoże?>>" (swoją drogą twórcy serialu "1670" powinni zainteresować się tym tekstem:). Wszystko wyżej to tylko wierzchołek "góry lodowej" znakomitego dzieła Aleksandra Krawczuka. Każdy, kogo interesuje historia i dobre książki powinien do niego zajrzeć!

9/2026 (papier 1/2026) Jeden z seriali mojego dzieciństwa! Kiedym, pacholęciem będąc, biegał po lasach wokół domu – chciałem być jak Czarny z Borów! Los zechciał, abym po trzech z okładem dekadach później, wraz z Rochem Siemianowskim, wystąpił na scenie Służewskiego Domu Kultury w Warszawie, co było dla mnie frajdą wprost niebywałą. Przegadaliśmy wtedy sporo o serialu w reżyserii Marka Piestraka i mogłem znów poczuć się tym gołowąsem z leszczynowym łukiem na plecach. Serial pamiętałem (i nawet zaraz do niego powrócę, obejrzę go z sentymentem), ale książki nigdy nie czytałem. Nadrobiwszy tę zaległość muszę przyznać, że to kawał naprawdę niezłej literatury. Powieść historyczno-przygodowa, której akcja rozgrywa się na rok przed wybuchem wojny polsko-krzyżackiej, obfituje w szereg dynamicznych epizodów składających się na, rzec można, walkę ówczesnych służb wywiadowczych Zakonu i Korony. Niepokoje na pograniczu, porwania, skrytobójstwa, ucieczki, pościgi, zbrodnie i zemsta – to główne składowe chwackiej fabuły. Jednak myliłby się ktoś sądzący, iż powieść to bardziej przygodowa niźli historyczna. Autor bardzo zadbał o historyczną rzetelność tła akcji i książka ta stanowi świetne uzupełnienie podręcznika do historii Polski w początkach XV wieku. Czytelnik może tu zaznajomić się z genezą konfliktu z Zakonem, być uczestnikiem zarówno tajnych narad w dworze królewskim, jak i oficjalnych spotkań Jagiełły z krzyżackim poselstwem, a wszystko to Autor okrasza autentycznymi fragmentami z zachowanych pism urzędowych czy poselskiej korespondencji. Sporo informacji na temat sytuacji polityczno-społecznej Autor przemyca także w mowie niezależnej narracji, kiedy bohaterowie prowadzą skrzące się od emocji wymiany zdań. Osobnym walorem jest tu też język narracji – łagodnie stylizowany, dzięki czemu nie nuży anachronicznością, ale przypomina o cudownych archaizmach rodzimego języka. Wspaniała to była przygoda. Z marszu łapię za drugi tom. Finał pierwszej odsłony kończy się na przełomie 1409/1410 roku, zatem czekają mnie teraz przygotowania do wyprawy pod Grunwald.

Solidna dawka pożywnej wiedzy okraszona rozlicznymi przykładami antycznych utworów różnego rodzaju. To opowieść o tym jak kształtowały się poszczególne formy sztuki, w jakiej kolejności, kto je tworzył, kiedy, dlaczego? Uświadamiająca też boleśnie jaki ogrom tego wielkiego dziedzictwa zniknął w pomroce dziejów. Nie była to dla mnie lektura łatwa, niemniej z tych po których zostaje z człowiekiem parę wiader nabrawdę pożywnej wiedzy, w tym przypadku na temat historii i korzeni europejskiej literatury. Polecam ciekawym tematu.

Autor, 1898 - 1978 , podczas I WŚ służył w armii pruskiej (walczył m. in pod Verdun), ale zdezerterował i dołączył do oddziału powstańców wielkopolskich. Jego utwory były tłumaczone na wiele języków i zdobyły mu dużą popularność. Książka wydana ok. 60 - ąt lat temu, ale nie straciła na swojej aktualności. Pizarro, Inkowie to temat interesujący dla każdego i pomimo wielu opracowań, jestem przekonany, że tym nie będziesz rozczarowany. POLECAM !!!

„Poczet Cesarzy Rzymskich” Krawczuka zachwycił mnie. Był cudowną historią, podaną w sposób przemyślany, bogatą w źródła, wypełnioną miłością i wiedzą do antyku, przy dygresjach przeuroczą, a ogólnie napisaną z dystansem i piórem właściwym literackim mistrzom, a nie bezdusznym historykom. Mówiąc krótko: chyba najlepsza pozycja dotycząca historii jaką czytałem. Nic dziwnego, że miałem chrapkę na „Poczet Cesarzy Bizantyjskich” - to swego rodzaju „kontynuacja” tamtego pocztu dotycząca cywilizacji w zbiorowej świadomości jakby pominiętej, a z kilku innych źródeł wiem, że ciekawej i wyrazistej. Autor co prawda bizantynistą chyba nie jest, ale zaufanie do niego miałem. Wiele o historii cesarstwa wschodniorzymskiego można się dowiedzieć z tej pozycji, ale już niekoniecznie tyle, ile by się chciało. Cieniem na tę pozycję rzucają trzy problemy – brak źródeł, brak tak rozległej (prawdopodobnie) wiedzy lub chęci, by te braki zręcznie swym piórem zatuszować oraz moralizatorskie dygresje, które niczemu nie służą. Wcześniej (tj. w „rzymskim poczcie”) ewentualne braki w materiałach, na których można się oprzeć, zasypywano świetnymi anegdotami, dygresjami czy pobocznymi historiami ze świata filozofii czy sztuki. W pierwszej połowie tej swoistej kontynuacji wszystko jeszcze jest szczegółówe, a swój szczyt osiąga przy rozległej i ciekawej historii Justyniana Wielkiego oraz Teodory (podobno dosyć kontrowersyjnie ujętej, co może być prawdą). Niestety druga część tej książki to cesarze opisywani na stronę lub jej połowę. To można wybaczyć, ale dla ich losów dobry historyk znalazłby jakiś wspólny mianownik, a tutaj jest tylko sucha wiedza, która ostatecznie szybko wylatuje z głowy. Dowiedzieć się można wiele. Dla kompletnie nieznających religijnych czy hipodromowych obsesji Bizancjum książka może być niemałym szokiem kulturowym. Sama w sobie jest udana, pomimo kilku nieprofesjonalnych dygresji, aczkolwiek w porównaniu z pocztem rzymskich cesarzy wychodzi raczej blado. Nie mniej jednak nie żałuję jej kupna i lektury.