Pismo. Magazyn opinii nr 11 (95) / 2025

Super się czytało, ostatnio albo te numery lepsze, albo ja dojrzalsza, albo nie wiem, retrogradacja Marsa, haha. Bardzo dużo poleceń dobrych książek, autorów, dodane już na półkę "chcę przeczytać" lub wręcz już na moją półkę podręczną do czytania :) Wyjątkowo fajne artykuły, mam wrażenie, że jakieś takie lżejsze, jakby "na lato"? O ploteczkach, o solidarności narodu, o niewiedzy, o kolonizacji Marsa (oooooooo, jakże mi się to podobało!),o PR dyktatorów, o snach nazistów, o CIA, o Kingu (akurat ostatnio czytałam sporo jego książek),polecajki książek na plażę czy tam w inne góry, o Ednie O'Brien (nie miałam pojęcia o jej istnieniu, a jawi się jako ktoś totalnie dla mnie),o tym, jak podejść do niechęci do czytania dziecka. Dobre wywiady (bardzo dobre),z: Percivalem Everettem (temat retellingu dobrze pociągnęły zresztą Panie felietonistki moje ulubione),Juanem Gomezem-Jurado, Naomi Alderman. Niezmiennie milutko, że są recenzje kryminałów i fantasy, bardzo doceniam. Udany numer bardzo, proszę czytać.

Szczególnie przypadły mi do gustu: z Martinem Caparrosem rozmawia Artur Domosławski z Tobiasem Wolfem rozmawia Tomasz Umiński Renata Lis „Koniec świata? Jeszcze nie teraz”- o tym, że każde pokolenie przewiduje apokalipsę Tomasz Ulanowski „Galopem przez czas” – wokół „Hoof beats. How Horses Shaped Human History” Williama T. Taylora Piotr Ciesielewski „Kto pierwszy mrugnie” – o teorii gier w praktyce Miłada Jędrusik „Zabij tę maszynę” – o buncie przeciw maszynom, poczynając od luddyzmu Emilia Dłużewska „Najlepsza wersja siebie” – co znaczy żyć dobrze Joanna Tokarska-Bakir „Kto się boi czułego narratora?”

W miarę kompleksowe podejście, ale skupiające się głównie na grach z sagi. Czasami informacje w artykułach się powtarzały, przez co ma się wrażenie że autorzy pisali w kompletnym oderwaniu od siebie i nie było nikogo spajającego to wszystko. Kilka artykułów też mam wrażenie było napisanych, żeby zapełnić strony, a nie wnosiły nic ciekawego ani odkrywczego. Natomiast dla fanów marki (zwłaszcza gier) mogę gorąco polecić.

Numer wybitnie nierówny. Warto dla Silverberga i Oldi. Reszta a zwłaszcza polska część prozy dla mnie niestrawna (wyjątek Kłodawski). Z części publicystycznej, jak zwykle na plus Jemielniak i mimo dość długaśnej formy wywiad z Moorcockiem. No i komiks na duży plus :)

Numer 520 Nowa Fantastyka zaczyna się obiecująco — i co najważniejsze, tym razem dowozi. To jeden z tych numerów, gdzie wreszcie proza polska robi robotę i ciągnie całość w górę. Na start mamy nowe nazwisko: Magdalena Anna Sakowska. I dobrze — świeża krew się przydaje, zwłaszcza że ten numer w dużej mierze stoi właśnie na polskich tekstach. Co prawda dwa z nich to laureaci konkursu NF z zeszłego roku, ale jeśli mają taki poziom — nie ma co narzekać. Publicystyka trzyma wysoki poziom. Wyróżnia się szczególnie materiał o Westeros i relacja z planu Rycerza Siedmiu Królestw — coś dla fanów Gry o tron i całego tego świata. Jest też tekst o filmie osadzonym w klimatach Fallout — również daje radę. Gorzej wypada artykuł o retrofuturyzmie — zdecydowanie za bardzo przegadany i zwyczajnie nudny. Komiks Ćma… no niestety. Rysunki naprawdę świetne, ale fabularnie to zaczyna siadać coraz bardziej. Historyjki są słabe i coraz trudniej się tym bronić. W tym momencie już serio wolę klasycznego Filutka — przynajmniej wie, czym chce być. --- Proza polska — główny powód, żeby kupić ten numer I tu się dzieje. „Dzieci wszechdżungli” Rafała Łobody (pierwsze miejsce konkursu) to absolutny killer. Nowa planeta, niesamowite formy życia, krzyżówki ludzi z czymś zupełnie obcym — a przy tym świetna dynamika i poczucie świeżości. To nie tylko dobry pomysł, ale też bardzo dobrze opowiedziana historia. 10/10 „Wojna numer 785” — świat, w którym konflikty zbrojne są czymś tak naturalnym jak pogoda. Koncepcja prosta, ale trafiona i dobrze rozegrana. 8/10 „Ogrzej mnie” Szymona Majcherowicza — balans między grozą a fantastyką. Nic wybitnego, ale solidne rzemiosło i da się czytać bez bólu. 5/10 I na koniec „Zdmuchnij świeczkę i wypowiedz życzenie” (Vanitachi… nazwisko trudniejsze niż sam tekst do zniesienia). Niestety — tu się wszystko rozjeżdża. 1/10 --- Proza zagraniczna — tym razem wyraźnie słabsza I tu następuje zmiana ról, bo zagranica tym razem nie dowozi. „Margery z Quether” Sabine Baring-Gould — rzecz stylizowana na XIX wiek, historia wampirzycy sprzed 300 lat. Taki trochę Dracula w wersji bardziej anglikańskiej niż gotyckiej. Zaskakująco dobrze się to czyta, ale jest rozwlekłe i momentami męczące. 6/10 „Douen” Suzan Palumbo — opowieść o duchach dzieci i nawiedzonych domach. Problem w tym, że całość brzmi, jakby była pisana językiem sześciolatki. Da się przeczytać, ale trudno zrozumieć, skąd nagrody. 6/10 (maks) --- Podsumowanie Numer 520 to odwrotność poprzedniego — tym razem to polska proza robi robotę i momentami wchodzi na naprawdę wysoki poziom. Publicystyka też daje radę, choć nie wszystko. Zagranica tym razem wyraźnie odstaje, a komiks zaczyna ciążyć. Ale mimo wszystko — to jeden z lepszych numerów ostatnich miesięcy. Ocena końcowa: 7/10

Bardzo przyzwoity numer, dobrze się czytało. Duży plus za tekst o Gravity Falls. Przyzwoicie wypadł dział prozy, z wyjątkiem opowiadania Sakowskiej, które było trudne do strawienia. Naprawdę takie opowiadanie zdobyło wyróżnienie w konkursie literackim..? Co innego świetne opowiadanie Puchalskiego. Podobnie wysoki poziom trzymały pozostałe opowiadania, z wybitnym autorstwa Gacha.