Franz Kafka
Niemieckojęzyczny pisarz pochodzenia żydowskiego, przez całe życie związany z Pragą. W swoich powieściach stworzył model sytuacji zwanej sytuacją kafkowską i określanej w języku niemieckim za pomocą przymiotnika „kafkaesk”, którego istotą jest konflikt zniewolonej jednostki z anonimową, nadrzędną wobec niej instancją. Deformacja groteskowa, niejednoznaczne, paraboliczne obrazy oraz poczucie zagrożenia i niepewności składają się na panoramę literackiego świata Kafki.
Kafka urodził się w Pradze należącej wówczas do monarchii austro-węgierskiej. Był synem Hermanna Kafki (1852-1931) i Julii Kafki, z domu Löwy (1856-1934). Pochodzący z prowincji ojciec prowadził sklep galanteryjny. Matka wywodziła się z bogatej rodziny osiadłej w Podiebradach. Oprócz dwóch braci, Georga i Heinricha, którzy zmarli niedługo po narodzinach, Franz Kafka miał jeszcze trzy siostry: Gabrielę znaną jako „Elli” (1889-1942),Walerię – „Valli” (1890-1942) i Ottilię – „Ottla” (1892-1943). Gabriela i Waleria wraz z rodzinami zostały wywiezione w październiku 1941 do łódzkiego getta (wówczas Litzmannstadt),skąd zostały wywiezione we wrześniu 1942 do ośrodka zagłady w Chełmnie nad Nerem (Kulmhof am Nehr) i tam zginęły.
Jego językiem ojczystym był niemiecki, którym w Pradze posługiwało się w tamtym okresie 10% ludności. Kafkowie byli Żydami, jednakże Franz Kafka, jak i zresztą pozostali członkowie rodziny, mówił i pisał prawie wyłącznie po niemiecku. Znał również bardzo dobrze język czeski, a języka hebrajskiego zaczął się uczyć dopiero pod koniec życia.
Studiował Niemieckim Uniwersytecie w Pradze. Po dwutygodniowej przygodzie z chemią Kafka postanowił studiować prawo. Pomimo to potrafił wygospodarować czas, by przez semestr uczęszczać na wykłady z historii kultury i germanistyki. W międzyczasie odbył kilka podróży i chwilowo zastanawiał się nad studiami germanistycznymi w Monachium. Porzucił jednak ten zamysł, kontynuując studia prawnicze w Pradze. W 1906 r. został wypromowany na doktora nauk prawnych, po czym odbył staż w sądzie ziemskim i karnym.
W 1902 poznał swojego najlepszego przyjaciela, dobrze wówczas znanego w praskim środowisku literackim pisarza, Maxa Broda. Wokół Maxa Broda istniała grupa kilku zaprzyjaźnionych pisarzy, których wspólnym mianownikiem było żydowskie i jednocześnie praskie pochodzenie. Oprócz Kafki, do kręgu tego należeli też Felix Weltsch i Oskar Baum.
Od 1908 do 1922 Kafka pracował w Zakładzie Ubezpieczeń Robotników od Wypadków Królestwa Czeskiego w Pradze, instytucji będącej kombinacją zakładu ubezpieczeń społecznych i inspekcji pracy. W ramach swoich obowiązków służbowych Kafka podróżował często po całych Czechach nadzorując warunki pracy w dziesiątkach zakładów przemysłowych. Wbrew temu, co sam pisał w swoich dziennikach, analiza opisów jego dokonań zawodowych robiona przez przełożonych wskazuje na to, że był on cenionym i sumiennym pracownikiem. Wskazuje też na to jego częste awansowanie. W momencie gdy musiał zrezygnować z pracy, piastował dobrze opłacane stanowisko nadinspektora.
Kafka, wbrew rozpowszechnionym stereotypom, był dość znany w środowisku praskich, niemieckojęzycznych głównie pochodzenia żydowskiego, elit intelektualnych. Był stałym członkiem kilku praskich salonów literackich, gdzie czytywał swoje opowiadania i uczestniczył w dyskusjach. Publikował w „Prager Tagblatt” i później w „Berliner Tageblatt” recenzje sztuk teatralnych i dzieł literackich. W 1909 zostały wydane jego pierwsze szkice prozy w monachijskim czasopiśmie literackim „Hyperion”.
Jego pierwszy zbiór opowiadań i fragmentów prozy został wydany w 1913 pod tytułem Betrachtung. Wtedy też powstał Palacz, pierwszy rozdział niedokończonej powieści Ameryka.
Kilka zbiorów opowiadań ukazało się w wydawnictwie Wolff-Verlag z Lipska, w nakładach nie przekraczających 1000 egzemplarzy, do których druku doszło głównie dzięki przyjaźni Maxa Broda z właścicielem wydawnictwa, Kurtem Wolffem. Mimo pochlebnych recenzji tych zbiorów, m.in. przez Roberta Musila, sprzedawały się one bardzo słabo.
Do popularyzacji dzieł Kafki w znacznej mierze przyczynił się najbliższy przyjaciel Max Brod, który zdołał wylansować twórczość Kafki w latach 40 i 50. na fali powojennej popularności egzystencjalizmu. Pośmiertnie wydał on trzy niedokończone powieści (Ameryka, Proces i Zamek) oraz liczne opowiadania i miniatury, pomimo że Kafka kazał mu spalić wszystkie teksty po swojej śmierci. Max Brod wydał także Dzienniki Kafki, które ten pisał systematycznie od 1910 roku, oraz listy do siebie, Felice Bauer i kilku innych osób.
Dzieła Kafki odzwierciedlają niestabilny stan duchowy wielu ludzi na początku XX wieku.
Utworów Kafki nie należy interpretować jako krytyki nadmiernie rozbudowanej i niezrozumiałej w swoich decyzjach machiny biurokratycznej, która straciła rację bytu, słuszniej jest potraktować je jako szeroko pojęte i wieloaspektowe przesłania o wymiarze egzystencjalnym.
Trudno przyporządkować dzieła Kafki do któregoś z prądów literackich, chociaż część badaczy jest skłonna zaliczyć twórczość Kafki do nurtu ekspresjonistycznego, co jednak nie wszystkim badaczom literatury wydaje się trafne. Wielu badaczy i teoretyków Kafki, uważa go za prekursora literatury nurtu egzystencjalizmu. Kafka wprowadził do literatury, w miejsce tradycyjnej opisowości, liczne niedomówienia, korzystał z niejasnych, parabolicznych obrazów. Jego styl charakteryzowała maksymalna prostota, pozbawiona wszelkich ozdobników. Nawet najbardziej skrajne, nieprawdopodobne sytuacje, takie jak opis działania maszyny tortur w opowiadaniu Kolonia karna, czy też opis wykonania egzekucji w powieści Proces są opisane w chłodny, precyzyjny i beznamiętny sposób.
Kafka przedstawia w swoich dziełach najczęściej człowieka wyobcowanego, którego związki z innymi ludźmi uległy znacznemu zniszczeniu. Bohater kafkowski walczy samotnie z niezrozumiałymi strukturami rządzącymi światem. Mimo buntu i starań nie jest w stanie zmienić swego położenia, a walka kończy się klęską. Uwikłania bohatera w grozę istnienia mają na tyle niejasną strukturę, że możliwa jest bardzo różna interpretacja symboliki i sekwencji wydarzeń jakim ten bohater jest poddany. Samotność jest głównym z wielkich tematów kafkowskich – bohater walczy i przegrywa zawsze sam. Strach, koszmary, rozdwojenia jaźni i kompleksy to inne z niszczycielskich i symbolicznych elementów. Oddają one dobrze atmosferę dzieł, w których wyobcowani i samotni bohaterowie bezustannie poszukują – jak można sądzić – bezpieczeństwa i pewności, czego nigdy nie będzie im dane doświadczyć.
Zobacz stronę autora
Wydawnictwo: Wydawnictwo Literackie inne 
Szukamy ofert...
OPINIE i DYSKUSJE o książce Franz Kafka. Rysunki
Pozycja, która ujdzie. Gratka dla fanów, bo zajrzą w bardziej może osobistą strefę Kafki. Ciekawy też jest motyw prób i praw do publikacji jego rysunków. Są to jednak tylko rysunki jak z zeszytu szkolnego - dosłownie taki talent to ja wykazywałem, jak sobie coś rysowałem. Sam Kafka ponoć chciał, żeby pośmiertnie zniszczyć to wszystko, ale przyjaciel uratował to i starał się całe życie (obsesyjnie poźniej, jak dla mnie) handlować wartością dzieł, które w końcu miały możliwość ukazania ich światu. Poźniej są jakieś (akademickie) analizy, jak postrzegać jego rysownictwo (narzucone wskazówki, jak patrzeć) i np. wpływy sztuki, którymi się inspirował - tu już ciekawiej, bo można poznać wewnętrzny świat autora. Dlatego gratka dla Fanów - bo poznają coś z osobistego życia Kafki i jego otoczenia - i wtedy na pewno oceny będą wysokie. Ja reprezentuję grupę, która była ciekawa innego talentu mistrza i nie dostałem nic oszałamiającego.
Pozycja, która ujdzie. Gratka dla fanów, bo zajrzą w bardziej może osobistą strefę Kafki. Ciekawy też jest motyw prób i praw do publikacji jego rysunków. Są to jednak tylko rysunki jak z zeszytu szkolnego - dosłownie taki talent to ja wykazywałem, jak sobie coś rysowałem. Sam Kafka ponoć chciał, żeby pośmiertnie zniszczyć to wszystko, ale przyjaciel uratował to i starał się...
więcejOznaczone jako spoiler Pokaż mimo to7.5
7.5
Oznaczone jako spoiler Pokaż mimo toBardzo, bardzo ciekawe. Nowa odsłona geniusza, którego rysunki są równie intrygujące jak książki.
Bardzo, bardzo ciekawe. Nowa odsłona geniusza, którego rysunki są równie intrygujące jak książki.
Oznaczone jako spoiler Pokaż mimo to"Franz Kafka Rysunki" to pozycja nieprzeciętna, wspaniale wydana, idealna na prezent gwiazdkowy dla prawdziwego konesera twórczości Kafki. Nie jest to książka dla amatorów. Aby w pełni rozkoszować się "Rysunkami" należy mieć co najmniej średniozaawansowane pojęcie o życiorysie Kafki, jego dziełach oraz podstawową wiedzę z zakresu historii sztuki. Ta książka to ostatni element układanki Kafki, w której nieodkryte pozostawały tylko jego zapędy rysunkowe. Uważam, że przeciętny czytelnik nie będzie w stanie zrozumieć wyjątkowości tych treści. Ponadto, zaskoczyła mnie teza współautorów, jakoby rysunki Kafki nie stanowiły uzupełnienia jego pisarstwa. Jest to jednak sprawa drugorzędna przy wartości merytorycznej, jaką ta pozycja wnosi do dotychczas znanych i używanych źródeł nt. Kafki.
"Franz Kafka Rysunki" to pozycja nieprzeciętna, wspaniale wydana, idealna na prezent gwiazdkowy dla prawdziwego konesera twórczości Kafki. Nie jest to książka dla amatorów. Aby w pełni rozkoszować się "Rysunkami" należy mieć co najmniej średniozaawansowane pojęcie o życiorysie Kafki, jego dziełach oraz podstawową wiedzę z zakresu historii sztuki. Ta książka to ostatni...
więcejOznaczone jako spoiler Pokaż mimo toOd jakiegoś czasu dźga mnie taka wewnętrzna rozterka, co jest ważniejsze, uszanowanie woli zmarłego czy postępowanie wbrew prawnym wytycznym, w imię dobra wyższego. Jaka byłaby Wasza postawa?
Nie bez kozery o to pytam, bo album, którym trzymam w ręce, jest efektem niewypełnienia testamentowej woli Franza Kafki, skreślonej jego ręką w roku 1921, i choć jego stosunek do własnych prac był więcej niż obojętny, wszystko, co „narysowane” zostało ujęte w rozporządzeniu testamentowym, z wyraźną prośbą, by pisma, listy i rysunki — spalić w całości, bez czytania.
Stało się inaczej, bo Kafka miał swojego anioła stróża, który każdy szkic, każde maźnięcie piórem, każdy kształt narysowany na marginesie gazety, wycinał, zbierał i ukrywał przed zniszczeniem przez samego autora. Swoją drogą ciekawa to była postać. Max Brod był przyjacielem Franza i wykonawcą jego testamentu. Czech urodzony w Pradze, w rodzinie niemieckojęzycznych Żydów. Od okresu studiów aż do śmierci wspierał pisarza i zapewniał o jego talencie (kiedy ten ciągle w niego wątpił). Dogłębnie dobroduszny człowiek, czego dowodem niech będzie zapisanie dzieł Kafki swojej sekretarce, w ramach uznania za jej pracę. Na marginesie, za rękopis „Procesu” zgarnęła kobieta okrągły milion funtów (co w roku 1988. było gigantyczną sumą). Ilse Ester Hoffe miała też wszystkie szkice, które przejęła po śmierci Broda. Nigdy nie chciała się z nimi rozstać ani podzielić. Po wielu sądowych bataliach trafiły one w końcu do Biblioteki Narodowej Izraela, tak więc od 2019. roku mogą je oglądać wszyscy, wciąż wbrew woli Franza.
Album „Rysunki” zawiera doskonałej jakości wydruk prac zachowanych w oryginalnym kształcie i kolorze. Minimalistyczne szkice pełne dynamiki, pociągnięcia, które wydają się niedokończone, postacie niekształtne i przerysowane, wręcz karykaturalne, dalekie od klasycznej definicji „piękna”. Zachwycająca jest to księga.
IG @angelkubrick
Od jakiegoś czasu dźga mnie taka wewnętrzna rozterka, co jest ważniejsze, uszanowanie woli zmarłego czy postępowanie wbrew prawnym wytycznym, w imię dobra wyższego. Jaka byłaby Wasza postawa?
więcejOznaczone jako spoiler Pokaż mimo toNie bez kozery o to pytam, bo album, którym trzymam w ręce, jest efektem niewypełnienia testamentowej woli Franza Kafki, skreślonej jego ręką w roku 1921, i choć jego stosunek do...
Słysząc ,,Franz Kafka" większość osób ma przed oczami dzieła literackie takie jak ,,Proces", ,,Przemiana" czy ,,Listy do ojca". Dzięki tej pozycji będzie możliwe poznanie także tego innego (nie tylko pisarskiego) oblicza Kafki, co wcale mogłoby się nie wydarzyć, bowiem w testamencie sam Franz Kafka poprosił o spalenie wszystkich swoich prac również tych które właśnie mamy okazję teraz oglądać.
,,Franz Kafka. Rysunki" to bardzo solidne, przejrzyste wydanie prezentujące całość dorobku graficznego Kafki, w którym oprócz już wcześniej spotkanych prac znajdują się również te, które do tej pory nie ujrzały światła dziennego.
Sama książka składa się z trzech części - wprowadzenia, głównych rysunków oraz ich objaśnień co bardzo pomaga w odbiorze i zrozumieniu kreski artysty.
Wszystko ponadto zostało starannie wydzielone i posegregowane na m.in. prace z listów, zeszytów, dzienników czy notatek artysty z różnych okresów czasu.
Samo wydanie jest piękne i prezentuje się naprawdę wybornie! Jest to nie lada gratka dla fanów pisarza, ale również dla osób interesujących się sztuką.
Słysząc ,,Franz Kafka" większość osób ma przed oczami dzieła literackie takie jak ,,Proces", ,,Przemiana" czy ,,Listy do ojca". Dzięki tej pozycji będzie możliwe poznanie także tego innego (nie tylko pisarskiego) oblicza Kafki, co wcale mogłoby się nie wydarzyć, bowiem w testamencie sam Franz Kafka poprosił o spalenie wszystkich swoich prac również tych które właśnie mamy...
więcejOznaczone jako spoiler Pokaż mimo toFranz Kafka był jednym z najważniejszych pisarzy pierwszej połowy XX wieku.
Żył w poczuciu wyobcowania,alienacji, osamotnienia,co jasno widać w dziennikach i np. korespondencji skierowanej do znienawidzonego ojca.Jak nikt inny potrafił opisać dylematy i cierpienia osób żyjących w epoce, lęki metafizyczne.Bohaterowie jego dzieł,w których odnosił się często do własnych doświadczeń byli zniewoleni przez niezrozumiałe mechanizmy anonimowych instancji.A zdeformowany kreowany świat jawił się jako miejsce pełne bólu i bezbrzeżnego cierpienia.
W 2019 roku w prywatnej kolekcji odnaleziono setki rysunków pisarza będących znakomitym dopełnieniem literackiego dorobku, pozwalających odgadnąć jego twórczość i ją inaczej zinterpretować.Przedstawione w tym wyjątkowym zbiorze są groteskowe,niejednoznaczne, paraboliczne,powodujące konsternację oraz poczucie zagrożenia.Czasem niezwykle realistyczne i dojmujące. Innym razem przechodzące w fantastykę.Znakomicie uzupełniają optykę o testamencie autora,jego artystycznej duszy i trudnych decyzjach,krótkiej ziemskiej drodze.Co ważne! Zbiór został okraszony esejami A.Kilchera i J. Butler, które stanowią wyjątkową interpretację rysunków tego wirtuoza słowa, objaśniają je w sposób wyczerpujący.Pojawiają się też między innymi listy,notatki,rękopisy Kafki,kwestie własnościowe i działalność Maxa Broda - przyjaciela pisarza,który wielokrotnie ratował jego spuściznę.A wszystko za sprawą niewypełnienia woli Kafki o spaleniu rysunków. Nie brak najważniejszych faktów z ziemskiej drogi Kafki,powrotów do jego powieści i autobiografii inspirujących go artystów,, (...) podejmujących temat egzystencjalnej walki,z którymi był bardzo dobrze zaznajomiony, o miejscu sztuki w życiu społecznym."
Zaplecze źródłowe jasno wskazuje, że tytaniczna praca została wykonana przy tworzeniu tego przepięknego woluminu.Jestem urzeczona jakością wydania i faktem; jak bardzo rysunki dopełniają obraz o tym wybitnym literacie i jego dziedzictwie.
Przekład Elżbieta Zarych,Tomasz Kunz
Franz Kafka był jednym z najważniejszych pisarzy pierwszej połowy XX wieku.
więcejOznaczone jako spoiler Pokaż mimo toŻył w poczuciu wyobcowania,alienacji, osamotnienia,co jasno widać w dziennikach i np. korespondencji skierowanej do znienawidzonego ojca.Jak nikt inny potrafił opisać dylematy i cierpienia osób żyjących w epoce, lęki metafizyczne.Bohaterowie jego dzieł,w których odnosił się często do własnych...