Powstanie Wielkopolskie 1918-1919

Powstanie Wielkopolskie w ujęciu Wiesława Zdziabka i Marii Pacholskiej, to:
wielowątkowa opowieść o ludziach, ich działaniach i decyzjach, które doprowadziły do wyzwolenia Wielkopolski spod zaborów,
chronologiczna narracja przejrzyście ukazująca charakter działań wojskowych i ich przebieg,
precyzyjnie nakreślony regionalny, ogólnopolski i europejski kontekst wielkopolskich wydarzeń,
wspomnienia organizatorów i dowódców powstania.

Ustanowienie rocznicy wybuchu powstania wielkopolskiego świętem narodowym jest doskonałą okazją do wznowienia wydanej w 2008 r. książki Powstanie wielkopolskie 1918–1919. Książkę tę adresujemy do szerokiego grona odbiorców. Być może niektórzy z Czytelników nie znajdą w niej informacji, którymi się interesują w sposób szczególny, np. ze względu na miejsce zamieszkania. Mamy nadzieję, że dla wszystkich Czytelników proponowana pozycja będzie zachętą do dalszych poszukiwań i pogłębiania wiedzy na temat wielkopolskiego czynu powstańczego. Z tą nadzieją wyposażyliśmy naszą książkę w starannie dobraną bibliografię. Opatrzyliśmy ją również indeksem nazwisk i miejscowości oraz wykazem skrótów. Ułatwieniu lokalizacji wydarzeń w terenie służą dokładnie opracowane mapki. Ich konstrukcja ułatwia również orientację w chronologii wydarzeń. Wreszcie wyposażyliśmy książkę z konieczności w skromny, ale za to reprezentatywny wybór tekstów źródłowych i fotografii. Zrozumienie genezy powstania, dynamiki jego rozwoju, a przede wszystkim znaczenia wymaga od Czytelnika znajomości kontekstu ogólnopolskiego i ogólnoeuropejskiego.
Zrozumienie genezy powstania, dynamiki jego rozwoju, a przede wszystkim znaczenia wymaga znajomości kontekstu ogólnopolskiego i ogólnoeuropejskiego. Stąd rozdział 1. mówi o sytuacji Polaków żyjących w XIX w. w granicach trzech państw zaborczych. Treść rozdziału 2. koncentruje się na sytuacji panującej w należącej do Prus Wielkopolsce. Rozdział 3. dotyczy przebiegu I wojny światowej i działalności polskich organizacji niepodległościowych. Rdzeń książki stanowi opis wydarzeń bezpośrednio związanych z wybuchem i przebiegiem powstania (rozdziały 4, 5, 7). Rozdział 6. poświęcony jest aspektom wewnątrz-organizacyjnym i politycznym. Rozdział 8. omawia sytuację Wielkopolski w okresie między zawarciem rozejmu w Trewirze, który kończy działania wojenne na frontach powstańczych, a podpisaniem traktatu wersalskiego. Ostatni rozdział przedstawia wydarzenia w skali ogólnopolskiej, które miały miejsce po zakończeniu powstania.
Książkę wzbogacają dokładnie opracowane mapki (6),teksty źródłowe (9) i fotografie (31),ponadto bibliografia, indeks nazwisk i miejscowości oraz wykaz skrótów.

Z recenzji (wydania 1) prof. dra hab. Janusza Karwata:
...Podejmując się syntetycznego ujęcia Powstania Wielkopolskiego 1918–1919 r., Autorzy stanęli przed realizacją trudnego zadania. Przeprowadzili dogłębną analizę literatury przedmiotu, wykorzystując wspomnienia powstańców wielkopolskich. Opisali oni problem we właściwych proporcjach i odpowiedniej objętości. Maria Pacholska i Wiesław Zdziabek słusznie zastosowali chronologiczno-problemowy układ treści, w przypadku tejże problematyki z pewnością najbardziej odpowiedni. Za dobre rozwiązanie uznać należy podział książki na dziewięć krótkich rozdziałów, które są przejrzyste i wewnętrznie spójne oraz tworzą zwarty ciąg logiczny. Zaletą opracowania są trafnie dobrane cytaty, które uatrakcyjniają lekturę. Autorom udało się ciekawie opisać genezę, przebieg i konsekwencje wielkopolskiej wiktorii.

Fragment książki:
...Tymczasem poznaniacy rzeczywiście oczekiwali Paderewskiego tak, jak oczekuje się radykalnego zwrotu dziejowego – dla nich był to symbol odradzającej się państwowości polskiej. Nastroje te doskonale harmonizowały z klimatem świąt Bożego Narodzenia. Paderewski jawił się jako zwiastun dobrej nadziei. Dołożono więc starań, żeby powitanie i cała wizyta miały odpowiednią oprawę. Tłumy wyległy na ulice, tworząc rozświetlony pochodniami szpaler, ciągnący się od dworca kolejowego po sam hotel „Bazar”, w którym dostojni goście mieli się zatrzymać. Poznań został udekorowany flagami i chorągiewkami polskimi, francuskimi i angielskimi, co wywołało zdziwienie delegacji angielskiej, której członkowie nie spodziewali się tak gorącego powitania w prowincji należącej do Niemiec. Od dawna Poznań nie był tak bardzo polskim miastem.