wsie, animalia, miscellanea

dobry, chociaż trochę nierówny..... przekonujący antropocentryzm, fajny klucz interpretacyjny z tym holokaustem itp. szkoda że czasem ania pisze mega banały i takie no naprawę bzdurki... kiedy klikasz w internetach umierają kotki... nie wiem czy to taka milenialsowa autoironia, chyba niestety nie.. poza kilkoma wpadkami udany i nawet całkiem interesujący

„Zakłady holenderskie” to tomik zupełnie inny od tego, co zazwyczaj czytam – a jednak bardzo mi się spodobał. Na pierwszy rzut oka te wiersze wydają się chłodne, trochę odległe, napisane językiem, który bardziej przypomina teksty naukowe niż poezję. Jest tu sporo nawiązań do technologii, współczesnego świata, algorytmów, nawet filozofii. A mimo to coś mnie w tej poezji przyciągnęło. Jurczak nie szuka pięknych obrazów czy wzruszeń – raczej pokazuje świat, który działa według własnych, często bezdusznych reguł. Czasem trudno tu znaleźć klasyczne „liryczne ja”, ale nie znaczy to, że nie ma emocji. Są – tylko dobrze ukryte, zamaskowane przez język i formę. Czyta się to inaczej niż większość tomików – potrzeba skupienia, czasu, może nawet kilku podejść. Ale warto. Ta poezja zmusza do myślenia, zmienia perspektywę. To nie była dla mnie „łatwa” lektura, ale właśnie dzięki temu zostanie ze mną na dłużej.

to są ciekawe wiersze, w tym najbardziej dosłownym sensie - tak jak ciekawe mogą być historie. nienachalnie dobre, nurtujące tak bardzo, że chciałabym wiedzieć, o co chodzi w każdym z nich. książka do wracania, mimo tego fatalnego przecież motywu rodzicielstwa.

Momenty życia uchwycone jakby pod szkłem powiększającym - niemiłosiernie wyolbrzymiającym niektóre detale, skupiającym uwagę na tym, co w roztrzepanej prozie życia zwykle jej umyka. Te obrazki-utwory (bo trudno mi je nazwać "wierszami"; dla mnie to kawałki powiększonej prozy) kojarzą mi się z hiperrealistycznym malarstwem Karola Palczaka - któremu zresztą autorka dedykuje jeden z utworów i którego obraz widnieje na okładce tomiku.

Jak na debiut jestem pod wrażeniem! Marlena Niemiec to wirtuozka opisu ruchu ma w tym swój ciężko strawny kunszt. Jej wiersze to gorczyca na uszy i to jest właśnie piękne. Nie brakuje tu niebanalnych obrazów lata i kontrastowej zimy. Jest bardzo zwarta w piórze i zapewnia przyjemną kontemplację po przeczytaniu każdego wiersza. Nie ma tu wierszy złych niestety kilka przeciętnych. Niemiec jest bardzo fizyczna i lekko anarchistyczna to połączenie bardzo strawne i smaczne. Tomik polecam każdemu kto szuka młodej krwi w poezji ale także który szuka poezji po prostu dobrej a w szczególności spójnej.

"zbliżenie: choroba" mówi: śnił mi się bóg był stary i chodził na czterech łapach wołaliśmy na niego kuba chociaż nie przypominał umaszczeniem naszego myśliwskiego psa starsi rozpoznali nim wściekliznę jeden z nich zabrał z pniaka siekierę i zaprowadził boga za stodołę później znosiliśmy w to miejsce naręcza nawłoci ciężkie od rosy

Tomik jakoś przeszedł obok, przykryty przez znacznie widoczniejsze i bardziej chwytliwe książki Bąka wydane w tym samym roku (czyli "Playbook" i "Nagiego wodnika..."). A jest to chyba najbardziej - nie bójmy się tego słowa - liryczna książka w dorobku Bąka, składająca się z bezpretensjonalnie "osobnych" i pięknie skonstruowanych wierszy

W swoim tomiku Pszoniak opowiada nam historię swojego rodzinnego Bytomia, brudnego, mrocznego i wypełnionego miejskimi legendami na miarę czarnej wołgi. Poezja wyrasta z kopalń, pomników, po prostu, śląskiego miasta. Ze Ślązakami jakoś tak jest, że czują się wyjątkowo związani ze światem, z którego pochodzą i Pszoniak tego stereotypu nie łamie – wręcz przeciwnie – czerpie z niego pełnymi garściami. Czy jednak oprócz miasta jest u Pszoniak coś jeszcze? Chyba na pewno wisi pomiędzy czymś. Tytuł wskazuje, że między wątpliwością, a pewnością, ale też między ruchem, a stagnacją. Autor chwyta Górny Śląsk w szpony poezji i pokazuje, że zawsze, z każdej strony zostają okruszki ludzi, którzy nie chcą iść w danym kierunku, czego śląskie aglomeracje zdają się być doskonałym przykładem. Pszoniak przedstawia przemijanie, ale nie romantyczne, a namacalne – upadające kopalnie, które przekształcają się w muzea, aby nie zniknąć w zapomnieniu i nie przemienić się w legendę. Wracając do samego tytułu, wydaje się on ciekawy nie tyko ze względu na to wyżej wspomniane zawieszenie, ale też na samą grę słów. Niech pierwszy rzuci kamieniem, ten, który nie powiedział „chyba na pewno”, kiedy chciał w coś wierzyć, mieć jakąś pewność dla siebie i innych, a jednak jedyne co miał to przeczucie, zupełnie niewytłumaczalne i nieuchwytne. Jakby tym tomem Pszoniak chciał złapać obecną sytuację i wpompować ją w wersy, aby móc wskazać rzeczywiste źródło swojego „na pewno”. W wierszach Pszoniaka czuć moc ziemi, która jest równocześnie metaforyczna (krzyk kamienia z dna, zapadanie się miasta, pod którym drążą kopalnię) i zupełnie realna (pieniądz, który płynie czarną rzeką z kopalni). Czy nie jest tak, że każdy widzi odrobinę magii w górnikach, którzy słysząc ten krzyk, to wołanie i zawodzenie ziemi, schodzą w dół, niżej niż my, zwykli ludzie, możemy to sobie wyobrazić, zmieniając pozornie zwykły kamień w ciepło, prąd i pieniądze? I niech ich święta Barbara ma w opiece, choć dba tylko o nich, a nie całe miasto. Wiersze wydają się harmonijne, na pierwszy rzut oka niezbyt ciężkie, a jednak wypełnione odwołaniami i inspiracjami tymi, którzy przecierali już szlak przed Pszoniakiem – Białoszewski, Kopyt, a gdzieś nieco dalej Czechowicz, Peiper, Tuwim. Jak jednak nie czerpać z tego nieco dalej, z dwudziestolecia międzywojennego, kiedy tak wyraźnie łączy międzywojniaków i Ślązaków maszyna, pęd, dźwięki postępu wygrzebanego z ziemi (bo skądinąd metal na maszyny i węgiel?). I tutaj znowu mamy dwoistość, z jednej strony Pszoniak, który idzie po swoje wydeptanym poetyckim tunelem, a drugiej jest Górny Śląsk, który chcąc nie chcąc warszawieje. Właśnie w niuansach ukazuje się talent Pszoniaka, który pokazuje świat dwojaki, ale nie wprost – każe nam się go doszukiwać. Śląsk u Pszoniaka pachnie dymem, jest brudny, szaro-czarny, przemija, zmienia się, zniekształca nie bacząc na swoich mieszkańców, ale czy nie jest tak, że cały świat teraz tak wygląda? W ten świat wdziera się strach przed nieuniknioną zmianą, która z każdą zapowiedzią ma przynieść klęskę, a jednak wciąż istniejemy, palimy papierosy i węgiel, a świat jakoś się nami nie przejmuje.

Poezja dojrzewania. Rojewski to niemal mój rówieśnik, więc mam poczucie, że rozumiemy się dość dobrze. Znałem go dotychczas tylko z dziennikarskiej działalności i pozytywnie zaskoczyła mnie wysoka próba jakości jego wierszy. To naprawdę solidna poezja, intymna, autotematyczna, ale zarazem posiadająca pierwiastek uniwersalności, może zwłaszcza dla polskich "millenialsów". Najlepsze wiersze w zbiorze to "[Pierwsi ludzie mieszkali w dolinie]", "Teraz Gagarin jest w niebie", "Teraz 'ziemia wielkiego plemienia umarłych'", "Teraz odchodzi", "Teraz niszczę święte obrazy", "Teraz piszę wiersz w pośpiechu", "Teraz pracuję w fabryce druków ulotnych", "Teraz jestem w Warszawie", "Teraz grzebię papier" i "Teraz trwa wykład z najnowszej". Naprawdę obiecujący zbiór, który pozwala mieć nadzieję, że kolejne poezje Rojewskiego będą na naprawdę wysokim poziomie, warto ich wyczekiwać.

Ciekawe, ale należy czytać ten poemat po trochu, najlepiej szeptem, aby słyszeć wypowiadane słowa. Skupiać się na ich pięknie, na tym, jak znaczenie tańczy z czystym brzmieniem. Każde słowo jest w tym tomie osobne i może w tym tkwi klucz do tego tomu: Nie doszukiwać się jednej przewodniej myśli, jak w powieści, ale dostrzegać czyste nazwy, czyste słowa, które wyrażają otaczający nas świat. Świat, który nazywamy, bo nie umiemy inaczej. A on istnieje obok nas - jak antonówka, niebo koloru cykorii, lód i bomba wodorowa. Tak, wtedy to staje się mocną poezją, a jak się ją czyta w otoczeniu porażająco pięknej natury, to czuje się wszystko jeszcze bardziej.

Elizabeth Bishop. Panteon poezji amerykańskiej, a przez to światowej, tak to już jest. Tłumaczenie Andrzeja Sosnowskiego, także z panteonu, póki co tylko polskiego, ale kto wie, co przyszłość przyniesie. I posłowie Sosnowskiego. Bardzo ciekawe, przeczytać należy, jak sądzę, PRZED lekturą wierszy, zostaniemy naprowadzeni na ten sposób obrazowania i na zamierzenia autorki (słynne "co poetka chciała powiedzieć"). Mam wrażenie, że posłowie w dużym stopniu odnosi się do własnej twórczości poetyckiej tłumacza, i to w formie (swego rodzaju chaos, drganie myśli, acz bez wprowadzania czytelnika w konfuzję - swoją drogą, jakie to różne od idealnego uporządkowania idei u Jarniewicza),ale też na sposób widzenia świata u Bishop zwraca uwagę. Tyle że nie umiem się do końca zgodzić z autorem posłowia. Uważa się EB za poetkę konfesyjną, przynajmniej z tego nurtu czerpiącą, a mnie się jej wiersze wydają wręcz antykonfesyjne! Zamiast odsłaniania swojego wnętrza, swoich przeżyć, znajdujemy tu zasłanianie, i to wieloma zasłonami, wszystkiego, co mogłoby być osobiste. Poetka daje nam długie, piękne, chwilami porywające opisy miejsc, czasem w ludźmi jako ich elementami, właśnie po to, żeby swoje osobiste ukryć. Wg Sosnowskiego Bishop dąży do zdobycia jakiejś wiedzy o... miejscu? o naturze świata? naturze ludzkiej?, jednak i on przyznaje "o żadnej wiedzy nie może być mowy, bo nawet wyraz "jest" przestaje cokolwiek znaczyć. Co prawda zakończenie wiersza "Przy rybaczówkach" jakieś objawienie zdaje się przywoływać, ale czy rzeczywiście tak jest? To zdecydowanie bardzo piękna poezja, do czytania spokojnego, smakowania i obserwowania, jak się autorka wije wyślizgując się z łap czytelniczej analizy. W wierszu "Koniec marca" dostajemy szczegóły widoku rozpościerającego się przez oczami narratorki, a tych szczegółów jest dużo i coraz więcej (łącznie z uwagą o przepisie na gotowane karczochy),żeby opóźnić, tak myślę, i rozmyć fragment o jej nastroju i jej pragnieniach w tamtej chwili, nader ogólnie potraktowanych. Tym niemniej cienie igrające z lwem słońca, które je zachodzi od tyłu - cudowny obraz. I "Santarém", wiersz do wielokrotnego czytania, pejzażowy i przykuwający uwagę, nawet nieco otwarty, nie wprost, ale jednak. Zadziwiające spotkanie literackie. Warte przeżycia, namysłu i powracania doń od czasu do czasu.

Bardzo dotkliwa – za sprawą ciężkiego sensualnie obrazowania – wierszowa opowieść o własnym (łemkowskim) pochodzeniu, wiązanym z nim wstydzie i marazmie, ale także o tego dziedzictwa przekraczaniu poprzez docieranie do jego pogańskich pierwocin. Nie jest to jednak opowieść etnograficzna, peelka jest raczej, zgodnie z tytułem, wiedźmą własnej kultury, wbijającą w nas szpilki okrutnych, przeszywających aż do szpiku wspomnień. Lektura nie jest więc łatwa, chociaż miałam jednocześnie wrażenie, że ta "niesympatyczna magia" nie jest li tylko pozą czy efekciarskim sztafażem – lektura staje się dzięki niej naprawdę (czarno)magiczna.

To bardzo dobry tomik. Pierwszy taki w którym nie ma ni jednego wiersza nie związanego z tematem przewodnim wszystko w nebuli jest zwięzłe. Na przestrzeni 30 wierszy mamy kilka drobnych serii od antysemickich pytań przez kontemplacyjny sputnik po rusofilistycznego Gagarina. Nebula jest pełna metafizyki a tematyka kosmosu pozwala autorce kompletnie oderwać się od ziemii. Sputnik ma tyle autokorekcji że aż numeracja tej serii przyjęła więzienne wykreślanie numerów. Inne wiersze nie będące częścią serii są niezwykle aktualne k celnie punktują fizykę z punktu astralnego. Podsumowując Nebula to tomik poezji idealny na 1 razową sesje który jest 10 dla fanów Lema i astralizmu!

Czytając Małe powinności, odczuwam zachwyt, ale i zdziwienie, że tak świetna poezja nawet na rynku (tak, niestety kapitalistycznym rynku) książki gdzieś przepada. Oczywiście że niesłusznie, bo bardzo wiele książek w topkach sprzedaży to dobrze skrojone produkty, które nie mają nic z sztuką do czynienia. A tu taka perełka. A Oparek w tym tomiku jawi się jako artystka wybitna. Język zachwyca, a sama treść zostawia z dużym niepokojem. Oparek przygląda się w tym tomiku przyglądającym się przemocy. Czyli nam samym. Bierze na tapet głośne sprawy uwięzionych w piwnicach dziewczynek, kobiet. Pokazuje, że nawet po uwolnieniu te kobiety są w niewoli, oczywiście innej, ale biorąc skalę szumu medialnego, równie opresyjnej. Niewola oczekiwań społecznych jest zatem chyba głównym tematem. Kobieta uwolniona okazuje się ma masę "małych powinności" i w zasadzie jej wola się nie liczy. Przypomina mi się zresztą sprawa wstrząsająca z polskiego podwórka, Kasi Nowak, która po horrorze zafundowanym jej przez księdza, niemałe piekło przeżywa już na wolności. Bardzo zachęcam. Wiem, że poezja jest passe, ale ten tomik naprawdę może przemówić do wielu z Was. IG: @somniumscipionis

Zdecydowanie najlepszy debiut ubiegłego roku. Kosenda już na wstępie przytacza cytat z filmu Kuso, który został określony jako najobrzydliwszy film świata, pełen abstrakcji, niesmacznych analogii, humoru. Dla mnie była to świetna wskazówka, aby na moment wynieś się poza to co znam, pozwolić sobie na pełną abstrakcję pełną absurdu i nie analizować, dać się poprowadzić - trochę jak w tańcu. Kosenda potrafi zrobić ogromne wrażenie swoimi umiejętnościami stylistycznymi, zabawą słowem, analogiami do bajek i życia codziennego. Czasem, jak w Kosmo, mamy do czynienia z "niesmacznymi" połączeniami niewinności z perwersją, ale to jedynie część czegoś większego. W tym całym słowotoku możemy odnaleźć naprawdę mocny przekaz, nie raz uderzy w nas fraza, dzięki której się zatrzymamy. Czy jest to coś nowego? NIe do końca. Kojarzy mi się to trochę z bodźcami, z jakimi mamy do czynienia na co dzień. Np. z mnóstwem banerów reklamowych, ale w pewnym momencie zauważymy ciekawą kreację, którą zapamiętamy. Myślę, że Kosenda sprytnie przemyca mechanizmy dzisiejszego świata i przekłada je na język pisany. Na uwagę zasługuję również narracja, gdzie raz mamy do czynienia z wodzirejem, innym razem z "ziomkiem z bloku". Kreacje narracji są wręcz świetnym wcieleniem aktorskim poety. Kosenda udowadnia, że przy poezji można się bawić. Można żartem opowiedzieć na serio. Nie wiem jedynie, jak jego treści będą odnajdywać się za x lat kiedy wiersze skupiają się stricte na tu i teraz, w większości przynajmniej. Mam jednak wrażenie, że Kosenda odnajdzie swój sposób. :)