Świat. Poema naiwne

"Świat" ("Poema naiwne")
Jeden z najbardziej znanych cykli wierszy napisanych przez przyszłego noblistę w 1943r., a więc w środku wojny, był manifestem niezgody na dominację zła i okrucieństwa. Obejmuje 20 utworów, opisujących - według słów poety, "świat taki, jaki powinien być", dlatego opatrzony alternatywnym tytułem "Poema naiwne". Wiersze mają charakter narracyjny, niektóre z nich pełnią funkcję przypowieści m.in. "Przypowieść o maku". Uniwersum całego cyklu skupione jest na dzieciach (siostra i brat) oraz ich domu rodzinnym, w którym uczą się świata i norm etycznych. Nauczycielami są rodzice. Zdobywanie wiedzy następuje stopniowo. Symbolizuje je droga wiodąca dzieci do domu, gdzie osiągają kolejne stopnie wtajemniczenia. Potem opuszczają dom i zostają poddane próbie w pogrążonym w ciemności lesie.
Niektóre utwory wyznaczają etapy tej wędrówki: "Furtka"-"Ganek"-"Jadalnia"- "Schody"-"Wyprawa do lasu"-"Trwoga"- "Odnalezienie". Inne wiersze odnoszą się do kwestii moralnych i egzystencjalnych. Dom i najbliższy świat jest bezpieczny, uporządkowany, nauczycielami są ojciec i matka. Ojciec ukazany z perspektywy dzieci jest tym, który wie wszystko. W wierszu "Ojciec w bibliotece" przedstawiony został jak czarodziej nad księgą. Matka daje poczucie bezpieczeństwa, pojawia się ze światłem, które czyni bezpiecznymi trudne do pokonania przeszkody ("Schody") i w ogrodzie z wnętrza piwonii wyczytuje ważne prawdy, o których opowiada dzieciom.
To właśnie o tych chrześcijańskich cnotach kardynalych jest mowa w wierszach "Wiara", "Nadzieja", "Miłość".
Punktem kulminacyjnym jest "Trwoga", którego nastrój oddaje grozę czasu powstania cyklu. Ostatni wiersz "Słońce" to przesłanie i podsumowanie:

🔰"Kto chce malować świat w barwnej postaci,
Niechaj nie patrzy nigdy prosto w słońce.
Bo pamięć rzeczy, które widział, straci,
Łzy tylko w oczach zostaną piekące.

Niechaj przyklęknie, twarz ku trawie schyli
I patrzy w promień od ziemi odbity.
Tam znajdzie wszystko ósmy porzucili:
Gwiazdy i róże, i zmierzchy, i świty."

Światu nie wolno "przyglądać" się bez "osłony", jaką dają wpojone niegdyś i sprawdzone poprzez życiowe doświadczenie wartości.
To poezja, która łączy prostotę języka i obrazowanie pełne symboli.
W utworze "Wiara"znamienne podmiot liryczny wypowiada znamienne słowa, które są jakby zapowiedzią następnego cyklu poetyckiego:

🔰Choćby się oczy zamknęło, marzyło,
Na świecie będzie tylko to, co było,"

Teksty wchodzące w skład cyklu "Głosy biednych ludzi" zostały napisane przez Miłosza w latach 1943- 1944. Klimat i przekaz tych utworów silnie kontrastuje z uporządkowaną i bezpieczną rzeczywistością " Świata".
Ład zastępuje przestrzeń rozbita i pokawałkowana przez okrucieństwo wojny.
To poezja publicystyczna, w kształcie monologów poszczególnych postaci, ukazujących przyziemność ludzkiego życia w brutalnej rzeczywistości okupacji ("Biedny chrześcijanin patrzy na Getto", "Przedmieście") Poszczególne „głosy” ilustrują kryzys tradycyjnych przedwojennych wartości.
W zbiorze znalazł się znany utwór "Piosenka o końcu świata".

(P -61)

"Świat" ("Poema naiwne")
Jeden z najbardziej znanych cykli wierszy napisanych przez przyszłego noblistę w 1943r., a więc w środku wojny, był manifestem niezgody na dominację zła i okrucieństwa. Obejmuje 20 utworów, opisujących - według słów poety, "świat taki, jaki powinien być", dlatego opatrzony alternatywnym tytułem "Poema naiwne". Wiersze mają charakter narracyjny,...

Nie mogę przestać się zachwycać tym, jak Miłosz potrafił opowiedzieć o wojnie w sposób niewojenny w czasach wojny. Brzmi to absurdalnie, jak cała tematyka i przechodzenie przez kolejne wiersze do następnych światów.
Wszystko jest tutaj tak subtelne i nieprzesadzone, wydarzenia wstrząsające zostały oswojone, a to co piękne opisane z dziecinną dokładnością, która wprowadza nas w arkadyjski świat.
Tym tomem Miłosz przekonał mnie do siebie jeszcze bardziej.

Nie mogę przestać się zachwycać tym, jak Miłosz potrafił opowiedzieć o wojnie w sposób niewojenny w czasach wojny. Brzmi to absurdalnie, jak cała tematyka i przechodzenie przez kolejne wiersze do następnych światów.
Wszystko jest tutaj tak subtelne i nieprzesadzone, wydarzenia wstrząsające zostały oswojone, a to co piękne opisane z dziecinną dokładnością, która wprowadza...