Tryptyk z dreszczykiem

Książka dobra, groza na odpowiednim poziomie i odrobina humoru. Wizualne ładna, ilustracje mimo prostoty przypominają prześwietlone zdjęcia robią miłe wrażenie. Na minus pojawiające się błędy np. któż to taki Krapotkin? Rosyjski anarchista to nazywał Kropotkin. Dlatego wydanie robi wrażenie skopiowanego z przedwojennego, bez przejrzenia zawartości, razem z tamtejszymi błędami.

Znakomita antologia klasycznych opowiadań grozy. Jej jedyną słabością jest nie najlepszy wybór opowiadań Lovecrafta (moim zdaniem mistrz z Providence ma na koncie lepsze utwory od zamieszczonych w "Niesamowitych opowieściach"). Szczerze polecam.

W ciszy opuszczonej kaplicy, gdzie księżyc wpełza srebrnymi palcami przez witraże popękane jak stare kości, a powietrze ciężkie jest od zapachu wilgotnej ziemi i topniejącego wosku, spoczywał tom, który zdawał się pulsować własnym, nienaturalnym rytmem. „Opowieści miłosne, śmiertelne i tajemnicze” Edgara Allana Poe. Trzydzieści siedem opowieści, niczym trzydzieści siedem czarnych róż na grobie ludzkości. Już sam tytuł brzmi jak zaklęcie wypowiedziane o północy nad otwartym grobem. A gdy na stronach pojawiają się ilustracje Harry’ego Clarke’a – te upiornie piękne, secesyjne koszmary, w których cienie mają oczy, a kobiece twarze rozpływają się w eterze – rozumiesz, że nie czytasz książki. Wchodzisz do mauzoleum, w którym Poe jest kapłanem, a my – ofiarą dobrowolną. W tej edycji Poe powraca w całym swoim mrocznym splendorze. Klasyczne, staropolskie przekłady oddają patos i ciężką, aksamitną gęstość jego prozy, przez co niektóre teksty czyta się jak zaklęcia – wolno, z namaszczeniem, niemal boleśnie. „Ligeja”, „Morella”, „Eleonora” – te miłosne nekromancje, w których miłość jest tak silna, że sama śmierć musi ustąpić, a potem wrócić, jeszcze bardziej spragniona. Kobiety tu nie umierają. One tylko zmieniają mieszkanie. I zawsze wracają. Potem przychodzi „Tortura sumienia i rozkosz zemsty”. „Beczka Amontillado”, „Czarny kot”, „Serce – oskarżycielem”. Tu już nie ma romantyzmu. Jest tylko lepki, duszący strach płynący z wnętrza czaszki. Poe rozcina człowieka jak skalpelem i pokazuje, że najstraszniejsze lochy nie są zbudowane z kamienia, lecz z winy i obsesji. A gdy dochodzimy do „Zagłady domu Usherów”, „Maski Śmierci Szkarłatnej” czy „Studni i Wahadła” – czujemy, jak ściany rzeczywistości zaczynają się zaciskać. Śmierć jest tu nie tyle wydarzeniem, co starym, wytwornym gościem, który zawsze przybywa punktualnie, w czerwonej masce lub z wahadłem. Szczególne miejsce zajmuje „Rozmowa Monosa z Uną” – tekst tak filozoficzny i oniryczny, że czyta się go jak list zza grobu. Dwoje zmarłych kochanków rozmawia o tym, co minęło. Zimno, pięknie, boleśnie. Nie wszystko jest równie hipnotyczne. Niektóre przygody i dłuższe meandry (zwłaszcza „Opowieść Artura Gordona Pyma”) mogą chwilami nużyć, jakby autor zbyt długo błądził w mgle. Lecz nawet wtedy czujemy, że to nie wada, a cecha. Poe nie zawsze chce nas bawić. Czasem chce nas zmęczyć, żebyś w końcu poddali się mrokowi. A ilustracje Clarke’a… Ach. One nie ozdabiają tekstu. One go infekują. Każda z nich to małe dzieło gotyckiej sztuki, w którym linie tańczą jak dym z kadzidła. To nie jest zbiór opowiadań. To jest katakumba literatury, w której każdy korytarz prowadzi albo do miłości tak wielkiej, że zabija, albo do zbrodni tak doskonałej, że sama siebie zdradza. Jeśli macie odwagę zejść do tego piwnicznego świata – otwócie książkę! Ale pamiętajcie: niektóre drzwi, raz otwarte, nigdy już nie dają się zamknąć na dobre… Dziękuję za zaufanie i egzemplarz do recenzji od wydawnictwa @wydawnuctwo_vesper (współpraca reklamowa) 🩷.

Z trzech tomów "Opowieści..." ten wypada zdecydowanie najsłabiej, jednak dalej świat Poego wciąga totalnie. Najlepszym opowiadaniem jest bez wątpienia rewelacyjna "Opowieść Artura Gordona Pyma z Nantucket" - na szczęście to prawie 200 stron fantastycznej przygody, także resztę można przeżyć ;) Reszta fabułą odrobinę nudzi - wolę zdecydowanie tą mroczniejszą odsłonę Autora, dalej jednak język i warsztat Edgara nie przestaje czarować.

Ponadczasowa! Mimo upływu lat tematyka pozostaje aktualna. To fundament klasyki, który każdy miłośnik literatury powinien znać .Sięgając po książkę miałam pewne obawy, że sposób pisania może być zbyt wymagający, ale na szczęście nie. To literacka perełka, która udowadnia, że prawdziwa klasyka nie starzeje się nigdy. Pozycja obowiązkowa nie tylko dla miłośników klasyki, ale dla każdego, kto szuka w książce czegoś więcej niż tylko rozrywki. To książka, która uczy, porusza i inspiruje. Czas spędzony w towarzystwie dobrej literatury jest cenny.

Doskonała lektura dla osób lubiących opowieści grozy. Ja jestem miłośniczką grozy XIX wiecznej, gotyckiej, bardziej cenię te mniej straszne powieści z dreszczykiem niż współczesne horrory. Opowiadania zebrane w tej książce doskonale wpasowały się w mój gust czytelniczy, jest tu wszystko co uwielbiam : stare zamczyska, kaplice z trumnami, opustoszałe domostwa, trupy wychodzące z grobów, no i wampirzyce pod postaciami pięknych arystokratek. Mnie najbardziej podobały się dwa opowiadania: Gość Draculi Brama Stockera i ,,Carmilla" Josepha Sheridana le Fanu, którego uważam za absolutnego mistrza grozy gotyckiej.

Obecnymi czasy podstawowym typem antologii jest zbiór prac aktualnie publikujących autorów, czasem wręcz jest to swoiste okno reklamowe dla twórców niegotowych jeszcze na samodzielny debiut - taka antologia (czasem połączona wspólnym tematem) przejmuje na siebie rolę niegdysiejszych czasopism literackich (tak, niniejszym oddaję honory kończącej swój żywot, nieocenionej OkoLicy Strachu). Typ drugi - to antologia „best of”, obejmująca najsłynniejsze opowiadania i najwybitniejszych twórców. Ten typ antologii był dominujący w okresie PRL - praktycznie tylko w tej formie wydawana była literacka groza. „Fantastyczne Opowieści” wydane w 1975 roku przez WL w ramach popularnej serii tzw. „gotyckiej” to typowy reprezentant drugiego rodzaju antologii. Już blurb okładkowy pozwala ocenić, w jaki sposób traktowana była w tym okresie literatura grozy : „Amatorom „dreszczyku” i niecodziennych wrażeń WL proponuje nowe wydanie zbioru opowiadań fantastycznych. (…) Nieco staroświeckie, (…) żartobliwe i na serio, stanowią dziś przezabawną lekturę dla czytelnika, przeniesionego raptem w świat wilkołaków, (…) upiorów i demonów, mściwych posągów (…) i przedziwnych przygód. (…) Pisane często dla żartu i zabawy, animowały niegdyś czytelników spragnionych sensacji na tej zasadzie, na jakiej obecnie znajdująca swych gorących zwolenników literatura kryminalna.(…) Dziś (…) nie utraciły mimo wszystko swoistego wdzięku, jak staroświecka miniaturka wyciągnięta z kuferka babuni”. Cóż tu dodać…może tylko, że w roku wydania „Fantastycznych Opowieści” Stephen King opublikował „Miasteczko Salem”, Peter Straub „Julię”, Graham Masterton „Manitou” i Guy N. Smith „Trzęsawisko”. Kuferek babuni ich mać… Nic, ale pora wrócić do „Fantastycznych Opowieści” i przyjrzeć się ich zawartości. Od razu widać, że wydawnictwo postanowiło dać po oczach nazwiskami. Fiodor Dostojewski, Aleksiej Tołstoj, Honore de Balzac, Walter Scott, Charles Dickens, Oscar Wilde, Anatole France, Henry James - absolutny top literacki XIX wieku, najwybitniejsi autorzy „mainstreamowi” tamtych czasów. Ich obecność w antologii ma uzasadniać tezę o „salonowej zabawie literackiej”. Jest jednak również paru tuzów „gatunkowej” grozy. Przede wszystkim sam Edgar Allan Poe i jego „Opis Wypadków z P. Valdemarem”, przerażająca opowieść o człowieku, który został poddany hipnozie w chwili śmierci, następnie zaś utrzymywany miesiącami w stanie zawieszenia między obu światami. Jest też obecny Joseph Sheridan Le Fanu ze znakomitym opowiadaniem „Obserwator”, mroczną i przerażającą historią ducha marynarza, szukającego zemsty na winnym jego śmierci oficerze (a tak naprawdę opowieścią i wyrzutach sumienia, w, wpędzających tego oficera w grób). I jest wreszcie Prosper Merimee : Merimee, francuski pisarz i historyk, zapisał się w pamięci potomnych za sprawą odbudowy średniowiecznego miasta-zamku Carcassone (którego był wielkim propagatorem), opowiadania „Carmen” (do którego fabuły Georges Bizet skomponował przesławną operę) oraz kilku przednich nowel niesamowitych. Najważniejsza z nich to „Lokis”, najbardziej chyba znana XIX wieczna wersja mitu „zwierzołaka”. Przybyły na Żmudż w celu przeprowadzenia badań językowych niemiecki profesor lingwista, obserwuje uczucie swego gospodarza, otoczonego lekką aurą niesamowitości hrabiego Szemiota do zamieszkałej w sąsiedztwie pięknej Polki, ostatecznie zaś zostaje zaproszony na ślub. Pozbawione szokujących momentów grozy opowiadanie całe jest nastrojem, narastającym suspensem wiodącym do przewidywalnego, okropnego finału w noc poślubną. Na podobnej zasadzie zbudowana jest równie sławna „Wenus z Ille”. Tym razem obcy przybysz dociera na pogranicze francusko - katalońskie i uczestniczy w ślubie miejscowego chłopaka, o którego uczucie zazdrosny jest wydobyty z ziemi starożytny posąg okrutnej Wenus. Trzecie powiadanie Merimeego jest mniejszej wagi, to humoreska o parze kochanków w hotelowym pokoju, którzy podejrzewają, że ich sąsiad został zamordowany, lecz boją się zgłosić na recepcji zem strachu przed ujawnieniem. Ciekawostka - wszystkie trzy opowiadania zostały zekranizowane w Polsce. „Lokis” to pierwszy PRLowski horror kinowy, zaś „Wenus Z Ille” i „Błekitny Pokój” weszły w skład telewizyjnej antologii „opowieści z dreszczykiem”. Dalej pora na innego francuskiego romantyka, Theophile Gautiera. Autor ten znany jest najbardziej ze swych powieści historycznych i przygodowych (najbardziej tutaj znany jest Kapitan Fracasse, komnkurujący w gatunku płaszcza i szpady z Dumasem), ma jednak duże zasługi na polu literatury niesamowitej. „Panna Młoda Z Krainy Snów” („La Morte Amoreuse”) to jedna z jego najlepszych nowel fantastycznych. Pewien ksiądz pała zupełnie ziemskim pożądaniem do demonicznej, pięknej kurtyzany, której nawet śmierć nie powstrzymuje od zwodzenia go na pokuszenie. Proboszcz dzieli swe życie na dzienne obowiązki duszpasterskie i nocne, senne eskapady w towarzystwie sukkubo/wampira. Zgrabna, dwuznaczna moralnie tematyka - wodzenie (skuteczne!) na pokuszenie katolickiego księdza, jego trwająca latami namiętność, trwający całe życie żal za utraconym blaskiem życia (dobra, konkretnie za pięknem kobiet), połączone ze znakomitą postacią Clarimonde, łączącą w sobie cechy piekielnego demona (sukkuba), i wampira (to jedna z pierwszych literackich manifestacji tego popularnego monstrum). Klasyczna rzecz. Wspomnienie literatury gotyckiej zapewni opowiadanie Washingtona Irvinga - „Upiorny Narzeczony”. Historia „ducha” pana młodego przybywającego na swój ślub jest bardziej komedią niż horrorem (czytelnika serdecznie ubawią hordy krewnych i znajomych korzystających przy każdej okazji z naiwnej dobroczynności pana zamku), ale w decydujących momentach potrafi dobrze operować klimatem grozy. W „Opowieściach” są jeszcze trzy „contes cruelles” Villiers de l’Isle Adama, ale ciekawsze są opowiadania tych „wielkich” literatury XIX-wiecznej. Charles Dickens i jego druh Wilkie Collins reprezentowani są przez znane, często obecne w różnych antologiach opowiadania („Dróżnik”, „Kobieta Ze Snu”), również „Przyjaciele Moich Przyjaciół” Henry Jamesa to popularna, nieco sztywna ghost story, zaś „Bobok” Fiodora Dostojewskiego to groteska, w której pochowane na cmentarzu trupy przekomarzają się między sobą nawet po śmierci. Mocno w pamięć zapadnie mroczna (choć pozbawiona elementów nadprzyrodzonych) historia zemsty zdradzanego męża opisana przez Honore de Balzaca w „Tajemniczym Dworze”. Również „Próba” Waltera Scotta - minimalistyczne opowiadanie o nawiedzonym pokoju wyróżnia się bardzo efektowną nawet dzisiaj jump sceną finałową. Warto jeszcze wspomnieć o trzech opowieściach, w których aura tajemniczości i niesamowitości otacza historie miłosne; Aleksiej Tołstoj opisuje molestującego kobiety na ulicach Petersburga „Fauna”, Oscar Wilde pogrążoną w tajemnicach ukochaną narratora („Sfinks Bez Tajemnicy”) a Anatole France kostycznego profesora arecheologii, któremu w głowie zawróci piękna, zainteresowana starożytnym Egiptem Angielka („Pan Pigonneau”) Zdanie podsumowania - czy zatem warto czytać „Opowieści Fantastyczne” ? Warto, nawet bardzo. To przede wszystkim naprawdę wielka literatura, znakomicie napisana, o wielkiej wartości artystycznej. Zawsze należy czytać klasykę, to wyrabia smak i gust literacki. Co więcej, klasyka ta jest wybornie (w old schoolowym, PRLowskim stylu) przetłumaczona i zredagowana, z ogromną dbałością o urodę i literacki smak przekładu. Mnóstwo opowiadań znakomicie zniosło próbę czasu, a tak naprawdę dla samego „Lokisa” warto mieć na półce. PS. Książka jest ozdobiona wybornymi weirdowymi grafikami Daniela Mroza. Nie są to ilustracja opowiadań, działają niejako obok tekstów, wzbudzając w czytelniku poczucie niepokoju i nierzeczywistości.

Gdyby zaistniała możliwość, dałbym 7,5 giwazdki. Książka na ogół szybka w czytaniu. Nie jest to może najbardziej wyczerpująca temat biografia Edgara Allana Poe dostępna na polskim rynku, bo istnieje również publikacja Johna Trescha, ale w odróżnieniu od niego Alicia Misrahi pisze o człowieku i twórcy - a więc tego, czego najprawdopodobniej oczekuje czytelnik - nie zaś pod tezę, niekiedy usilnie próbując przesunąć Poego w stronę bliższą nauki, oddalając go tym samym od literatury, przekonując nas przy tym, że ta druga była jedynie tłem prawdziwego umysłu Edgara A. Poe.

22 opowiadania amerykańskiego dziewiętnastowiecznego pisarza, Ambrose`a Bierce`a, którego zarówno twórczość, jak i życiorys pełne są tajemnic. Historie pełne grozy, zwłaszcza te nawiązujące do wydarzeń wojny secesyjnej. Te późniejsze, moim zdaniem trochę słabsze, ale wszystkie napisane są pięknym językiem z szacunkiem dla słowa i czytelnika, co zaczyna być coraz rzadsze. Klasyka, która nikomu nie wyrządzi krzywdy.

W zbiorze opowiadań zamieszczono dwa opowiadania znanych autorów jak Jack London ze swoim opowiadaniem Nieoczekiwane i Edgara Allana Poego Złoty żuk. Sięgając byłem ciekawy pierwszego opowiadania, bo drugie chyba nawet kiedyś czytałem w jakieś antologii lub zbiorze wydanym u nas. Jack London Nieoczekiwane - znany autor powieści przygodowych w tym przypadku zaserwował mi kryminalno przygodową opowieść o chciwości i popełnionej zbrodni za czasów poszukiwaczy złota. Ciekawie oddał klimat osaczenia i oczekiwania na wymierzenie sprawiedliwości. Nie spodziewałem się takiej pozycji w dorobku autora i byłem zaskoczony tym co dostałem. Autor potrafił w przygodowy charakter jaki mamy na początku wprowadzić kryminalny wątek pociągnięty do samego końca ukazując przeżycia dwójki bohaterów skazanych na morderce. Ciekawe opowiadanie, wciągające i niesamowicie klimatyczne. Pochłonąłem w szybkim tempie i jestem zadowolony z tego co dostałem. Miałem już styczność z książkami autora i zbiorami opowiadań, więc tym bardziej Nieoczekiwanie było napisane wciągająco, przedstawiające przeżycia i kłopoty bohaterów odciętych od świata. Walkę z przeciwnościami losu i wyborami jakich dokonują wbrew samym sobie chcąc wymierzyć sprawiedliwość według obowiązującego prawa. Krótka opowieść, treściwa, wciągająca z dobrym klimatem z tamtego okresu i napisana świetnym stylem. Podobała mi się od samego początku do końca. Edgar Allan Poe Złoty żuk - drugie opowiadanie znanego z utworów grozy autora przedstawia historie o złotym żuku i skrywanych tajemnicach do odkrycia. Spodziewałem się sugerując początkiem opowieści grozy, ale tym razem przygoda miesza się z zagadką kryminalną, której rozwiązanie znajdujemy na samym końcu. Autor napisał opowiadanie klimatyczne i wciągające, chociaż spodziewałem się tutaj po nim więcej niż dostałem. Mające swoje lata przypomina trochę szaradę do odkrycia w stylu kryminalnym i tajemnicami z przeszłości na jakie natykają się bohaterowie. Krótkie opowiadanie, nawet ciekawe i wciągające, lecz początek zmylił trop, bo bardziej spodziewałem się historii grozy niż kryminału. Mimo swoich lat nadal wypada dobrze i czyta się szybko. Zbiór dwóch opowiadań jakie dostałem jest propozycją ciekawą, a nawet dobrą wykorzystującą przygodę z kryminalnym wątkiem. Dlatego spodobały mi się oba opowiadania i czytało mi się szybko. Jack London to wszechstronny autor mający na swoim koncie powieści przygodowe i nawet jedną fantastyczną. W Nieoczekiwaniu poznałem go od strony kryminalnej i wypadł pod tym względem dobrze. Zaprezentował opowieść o poszukiwaczach złota, cieniu chciwości i popełnionej zbrodni pełnej konsekwencji dla mordercy. Bohaterowie muszą sobie poradzić z zaistniałą sytuacją, ze swoimi emocjami i chęcią zemsty. Napisana została przystępnie i ma swój klimat do tej pory. Przeniosła mnie w czasy gorączki złota i problemów jakie z niej wynikały. Ciekawe opowiadanie i wciągające od samego początku. Drugim utworem jest Złoty żuk Edgara Allana Poego, którego swego czasu książki czytałem. W tym przypadku spodziewałem się opowiadania grozy, a dostałem przygodową historie z kryminalnym wątkiem na dokładkę. Dobrze napisaną, wciągającą i czuć już w niej lekki upływ czasu podczas czytania. Jednak mimo tego czyta się szybko i przyjemnie od początku do końca. Krótkie opowiadanie znanego autora klasyki grozy jakim jest Poe tym razem bardziej w kryminalnej odsłonie o poszukiwaniu jakie zaczyna bohater i odkrywanie tajemnic przeszłości. Sięgając po zbiór opowiadań nie spodziewałem się, że dostanę tak dobre i ciekawe utwory znanych mi autorów. Mające swoje lata, lecz nadal mogą spodobać się mimo wszystko i miło można spędzić z nimi czas. Mała książka wpadająca w moje ręce okazała się dobrym strzałem z dwoma opowiadaniami jakie dostałem. Posiadające swój klimat, poruszające pewne tematy o przygodowym charakterze z wątkiem kryminalnym sprawdzają się idealnie na odpoczynek po czymś wymagającym. Z szybko poprowadzoną akcją i wydarzeniami, od których ciężko oderwać się. Zapoznając się może ponownie, bo kiedyś gdzieś chyba już czytałem nadal podobają mi się i miło spędziłem z nimi czas. Chociaż są krótkie to jednak treściwe, dobrze napisane i wciągające. Zbiór opowiadań okazał się ciekawy i warto było przeczytać. Może jeszcze kiedyś będę miał możliwość powrotu do twórczości autorów zamieszczonych tutaj opowiadań i na pewno nie jest to moje ostatnie spotkanie z nimi. Zbiór opowiadań ciekawy, wciągający, pełen przygód i z kryminalnym wątkiem na dokładkę. Dlatego miło spędziłem czas i przyjemnie podczas czytania.

Aż trochę wstyd przyznawać, ale z tego tomu liczącego prawie 600 stron faktycznie przeczytałam tylko 11. Trudno jednak nie zaliczyć książki do przeczytanych, skoro wszystkie pozostałe utwory widzę po raz kolejny, tylko w innym wydaniu. Po książkę sięgnęłam tylko dla opowiadania „W grobowcu” i koniec końców jestem z lektury naprawdę zadowolona – był to świetny, przerażający utwór. Sam zbiór skupia się tym razem na grozie i zebrane są w nim chyba te najbardziej makabryczne i wzbudzające najsilniejsze uczucie strachu opowiadania. Są to też utwory najbardziej znane, więc i oceniane jako najlepsze, jeżeli więc ktoś ma ochotę na próbkę lektury Lovecrafta, to jest dobry tom do rozpoczęcia przygody z autorem. Polecam :)

Z 25 wybranych do tego zbioru utworów przeczytałam jedynie 10, których do tej pory nie znałam. W większości wpasowują się one w bardziej fantastyczny, baśniowy czasami styl tworzenia opowieści przez Lovecrafta, w którym eksploruje „Krainę Snów”. Ale pojawiające się już w niektórych opowiadaniach pełne grozy wymiary są już opisane w typowym dla tego autora, reporterskim stylu, z którym najbardziej go kojarzę. W tomie znajdują się nie tylko krótsze i dłuższe opowiadania, ale także fragmenty nieukończonych utworów (choć „Rzecz w świetle księżyca” moim zdaniem znakomicie sprawdza się jako samodzielna, przerażająca nowela). Poza tym czytelnik znajdzie tu również dokończenie losów Randolpha Cartera, jednej z niewielu postaci w twórczości autora, która powtarza się w kilku opowiadaniach i co do której tworzy się spójny życiorys poskładany z różnych fragmentów. Pojawia się też sporo postaci z „mitologii Cthulhu”. Ogólnie więc jest to ładnie opracowany tematycznie zbiór, z którym warto się zapoznać.

Pełna treść recenzji wraz z niepublikowanymi wcześniej materiałami związanymi z Jamesem - tylko na blogu Milczenie Liter. https://bit.ly/46k5TPZ *** Jeśli ktoś lubi grzebać w archiwach i zaczytywać się w opowieściach niesamowitych, nie znajdzie chyba lepszej pozycji niż "Opowieści antykwariusza". To mistrzostwo formy, nienachalna erudycja, gra niedopowiedzeniami a także czystej wody talent. Nie tylko literacki, ale przede wszystkim talent do budzenia grozy i stopniowania napięcia. Jest tu 15 opowiadań, z czego minimum 10 to rzeczy dobre/bardzo dobre. Jeden z lepszych zbiorów opowieści niesamowitych, jakie czytałem, a z całą pewnością jeden z najcenniejszych klejnotów w całym katalogu "Biblioteki grozy" wydawnictwa C&T. Jamesowskie opowieści nie zestarzały się ani o jotę. To kunsztownie skonstruowane, nieoczywiste dziełka. Straszyły 100 lat temu, straszą nadal i nie wygląda na to, żeby miało im się to znudzić.

Króciutka książka na miłe spędzenie popołudnia. Przeczytałam ją jednym tchem - myślę, że nie tylko dlatego, że była krótka, ale też dlatego, że wciągnęła mnie od pierwszych stron. Czytało się ją bardzo przyjemnie i lekko. Nie spodziewajcie się jednak nagłych zwrotów akcji - to raczej klasyczna opowieść grozy, która, jak na swoje czasy, z pewnością budziła kontrowersje. Niestety, wydaje mi się, że dziś jest trudno dostępna. Swoją znalazłam w antykwariacie i bardzo się cieszę, że udało mi się ją zdobyć i przeczytać.

Przeciętny zbiór opowiadań z dreszczykiem. Jest tu trochę inspiracji Lovecraftem, Poe i pewnie paru innych mistrzów bądź powielające znane już historie. Niemal wszystkie opowiadania są króciutkie i przez to pozostawiają albo niedosyt albo wrażenie ulgi że były takie krótkie. Najlepsze są te najdłuższe - Rakotwórczy kowboj, wiedźmy z underbury i oko innego świata, lecz to ostatnie to po prostu kryminał z lekkim nadprzyrodzonym rysem. Mimo wszystko wg mnie, warto.

Mam wrażenie, że Stefan Grabiński jest pisarzem zapomnianym i mocno niedocenianym. Ci , którzy zetknęli się z jego twórczością słusznie nazwali go polskim Allanem Poe. Ten pisarz przełomu XIX i XX wieku jest autorem książek grozy min tego zbioru nowelek. Opowiadania są ciekawe, szczególnie zaskoczyły mnie nowelki ,,kolejowe'', nie często kolej bywa tłem dla opowieści z dreszczykiem, a jednak wyszło to całkiem interesująco. Grabiński nie pisał standardowych powieści grozy, nie ma u niego starych zamków, wampirów itp. U niego groza wkrada się w umysły bohaterów i przejawia się w urojeniach, snach, niepokoju, nakazach wewnętrznych, zgubnych namiętnościach, przeczuciach czy znakach z zaświatów. Dla mnie książka jest ciekawa, podoba mi się, może tylko te niektóre nowelki są za bardzo do siebie podobne , ale zaintrygował mnie ten pisarz na tyle żeby jeszcze go poczytać .

Wendigo i inne upiory to niezwykły zbiór opowiadań, historii pełnych tajemnic, sił natury i tego co zasłyszane w ludowych opowieściach i miejskich legendach. Lubię klasykę literatury grozy właśnie za ten klimat, za to, że jest delikatniejsza niż horror, a jednak może wywołać gęsią skórkę i snuć opowieści pełen niesamowitości. Bohaterowie opowiadań z tego zbioru starają się wszystko tłumaczy racji sobie, jednak bieg wydarzeń sprawia, iż pewnych rzeczy nie można wytłumaczyć inaczej, niż przyznać rację temu co wymyka się racjonalności, a budzi grozę i lęk. Autor też świetnie ukazuje tu Naturę, jej piękno, niesamowitości i ogrom, którym może przytłoczyć człowieka i zmącić jego zmysły. Klimatycznie, polecam.

Tak jak kiedyś zadziwiło mnie, że komedie z lat 50 są rzeczywiście śmieszne, tak nie mogę wyjść z podziwu jak intrygująca może być książka napisana 200 lat temu. Początek napisany pięknie, jednak akcja bardzo się przeciągała, nie dziwi mnie ogrom czytelników, którzy przedwcześnie się poddali. Przebrnięcie przez zgrabne początki zostało sowicie wynagrodzone, książka okazała się niezmiernie wciągająca, napisana zawikłanie, aczkolwiek zręcznie. Świetna lektura, klasyk czarnego romantyzmu, bezpośrednio nadmieniająca wspaniałego "Mnicha" M.G. Lewisa.

Dałem tak wysoką ocenę tylko dlatego, że to tzw. "szacowny klasyk", satyra społeczna; faktycznie główny pomysł okazał się bardzo nośny (diabeł wędruje z bohaterem po Madrycie i pokazuje mu mieszczańskie życie, umożliwiając wnikanie do domów mieszczuchów) i masa autorów go wykorzystywała (choćby Magdalena Samozwaniec w odcinkowym utworze "Wędrówki z Asmodeuszem" z dawnego, pamiętnego i nieodżałowanego Przekroju). Niestety, prawda jest taka, że powieść strasznie się zestarzała, jest mało ciekawa (jak Balzac za przeproszeniem, czy inny Eugeniusz Sue), nudnawa i co gorsza źle skonstruowana, generalnie kojarzy się z chaotyczną operetką. Jako redaktor tego wydania (1998, nakładem innej, nowej Alfy - poprzednie były przed wojną, ostatnie w 1949 roku) starałem się poprawić i ujednolicić tekst przekładu Boya, tekst pewnie identyczny we wszystkich dotychczasowych wydaniach, gdyż było ono paskudnie niechlujne i do tej pory pozbawione redakcji.

Sięgnąłem po ten zbiór w zasadzie dla jednego opowiadania i to zarazem najlepszego wg mnie - Mieszkaniec Carcosy, mitycznego tajemniczego miejsca w którym znalazł się narrator, nie wiedząc jak, nie wiedzą kiedy. Zaczyna pojawiać się niepokój, strach, wątpliwości i pytania oraz wspomnienia z tego miejsca. Reszta opowiadań w porządku, ale chyba nie za bardzo się na nich skupiłem gdyż najbardziej chodziło mi o powyższe opowiadanie. Ale na pewno wrócę do tego zbioru. Następny w kolejce Król Żółci Chambersa na które w dużym stopniu opierał się sezon pierwszy True Detective :)