Wojna wojnie

Recenzja anty-militarnej książki-albumu z anarchizującego pisma „Chaos w mojej głowie” nr 16 (2017 grudzień):

Miałem wielki apetyt na tę książkę, lecz gdy wreszcie wpadła w moje ręce, czar jakby prysł. Zapowiadał się ciekawy album, antywojenny, antymilitarny, i faktycznie dostałem książkę ciekawą, o takiej właśnie tematyce, ale trudno to nazwać albumem. Mimo, iż lubię taki lekko pożółkły papier, to moim zdaniem zupełnie nie nadaje się on na drukowanie na nim zdjęć, jeszcze takich sprzed stu lat. Jakościowo wychodzi to bardzo kiepsko, przez co cała książka traci na swej wizualnej wartości. Albumy powinny jednak być drukowane na porządnym, najlepiej kredowym i białym papierze. Mimo tegoż wielce mnie frapującego minusa, sama książka w dużym stopniu broni się swą zawartością.

Ernst Friedrich był niemieckim anarchistą i pacyfistą, twórcą Muzeum Anty-Wojennego, gdzie spotykało się szerokie grono lewicowych działaczy i intelektualistów. Późniejsze losy muzeum były oczywiste - zniszczono je w 1933 r., gdy do władzy doszli naziści. Ponowne jego otwarcie nastąpiło w roku 1982 i do dziś prowadzi je jeden z wnuków Friedricha. W 1924 r. powstał album „Krieg dem Kriege", przedstawiający okropieństwa wojny, szereg fotografii stworzonych w czasie Pierwszej Wojny Światowej. Opisy zdjęć, jak i towarzyszące im teksty, umieszczono w czterech wersjach językowych; po niemiecku, angielsku, francusku i holendersku. Dzięki temu, zasięg wydawnictwa poszerzył się o kilka ościennych krajów. Wydanie „Wojny Wojnie" spotkało się również ze zdecydowaną reakcją władz, którym nie spodobało się „ośmieszanie" patriotyzmu i władz państwowych. Po usankcjonowaniu się władzy Hitlera, autora niniejszej publikacji spotykały szykany ze strony nowych władz. Trafiał do aresztów i szpitali, czekał go proces i niechybny pobyt w obozie koncentracyjnym. Postanowił uciec, najpierw do Brukseli, gdzie ponownie otwiera swe muzeum (udało mu się ukryć wiele zbiorów ze swego pierwszego muzeum),lecz tam nie zagrzeje miejsca, wybucha wojna i muzeum zostaje zniszczone w czasie niemieckich bombardowań... Ponownie zbiega, tym razem do Francji, gdzie w ukryciu przeżywa wojnę i osiada tam na stałe po niej. Prowadzi tam m.in. ośrodek dla młodzieży o nazwie Arka Noego, wstępuje również do francuskiej Partii Socjalistycznej (odstawiając na bok swój anarcho-pacyfizm).

Książka, prócz autentycznych fotografii wojennych, zawiera w sobie również inne materiały, jak choćby „patriotyczne" i prowojenne pocztówki czy ilustracje przedstawiające wojenne zabawki dla dzieci. Friedrich słusznie zauważa, iż hodowanie żołnierzy nie zaczyna się wraz z poborem do armii, trwa już ono od dzieciństwa, gdy małym chłopcom wmawia się, że ich przyszłością jest bycie bohaterem, żołnierzem, a największą chlubą będzie poniesienie śmierci dla ojczyzny. Dopiero w śmierdzących okopach młodzi ludzie orientują się, iż ci, co opowiadali im te bzdury, siedzą w ciepłych gabinetach, przesuwając na mapach ludzki arsenał, podczas gdy giną tacy jak oni, biedni chłopi i robotnicy… Książkę otwiera jednak pacyfistyczny manifest Friedricha, z dzisiejszej perspektywy napisany językiem nieco naiwnym, lecz oddający ducha czasu. Zarówno w manifeście, jak i opisach zdjęć, autor albumu odnosi się do religii chrześcijańskich, co zapewne miało na celu przyciągnięcie większego grona czytelników.

Jeśli zaś chodzi o same zdjęcia, to mamy tu różny ich przekrój. Od wystrojonych i prężących się żołnierzy skontrastowanych na stronie obok z trupami rozrzuconymi na polu chwały, poprzez widoki z codziennego trudu żołnierskiego, aż po egzekucje, masowe mogiły, okaleczone martwe ciała, itp. Ot, po prostu proza wojny, jaką ukryć chcą przed społeczeństwem ci, którzy te wojny wywołują. Na mnie jednak największe wrażenie, choć w tym miejscu chyba należy mówić o przerażeniu, wywołały zdjęcia okaleczonych, lecz ciągle żyjących żołnierzy, bez znaczących części twarzy, pustych oczodołach, brakujących dolnych szczękach czy nosach. Bestiariusz wojennej pożogi, przestroga nie tyle przed samą wojną, co tym, co ją wywołuje... patriotyzmem, nacjonalizmem, kapitalizmem. [Janusz „Krawat” Krawczyk]

zapraszam na blog: tesinblog.wordpress.com

Recenzja anty-militarnej książki-albumu z anarchizującego pisma „Chaos w mojej głowie” nr 16 (2017 grudzień):

Miałem wielki apetyt na tę książkę, lecz gdy wreszcie wpadła w moje ręce, czar jakby prysł. Zapowiadał się ciekawy album, antywojenny, antymilitarny, i faktycznie dostałem książkę ciekawą, o takiej właśnie tematyce, ale trudno to nazwać albumem. Mimo, iż lubię taki...

Reprint antywojennego albumu wydanego w 1924 roku, złożonego z około 200 zdjęć ilustrujących okrucieństwa wojny. Niestety jakość zdjęć nie jest najlepsza; przed zakupem spodziewałem się lepszego papieru i większego formatu. Na niektórych zdjęciach po prostu mało co widać

Reprint antywojennego albumu wydanego w 1924 roku, złożonego z około 200 zdjęć ilustrujących okrucieństwa wojny. Niestety jakość zdjęć nie jest najlepsza; przed zakupem spodziewałem się lepszego papieru i większego formatu. Na niektórych zdjęciach po prostu mało co widać