Nikt mnie nie ma

Lipiec roku 1994 był bardzo suchy i upalny. Biegałem z gałązką wierzbową po dróżce dojazdowej do posesji, gdzie mieszkała rodzina taty, wzbijając przy tym niemożliwe tumany piasku. W tę i z powrotem, bez wytchnienia. W tym samym czasie na wytchnienie od dużo poważniejszych spraw - życia lub śmierci - nie mogli liczyć mieszkańcy pewnego małego państwa w samym środku Afryki. To wtedy w wielu sercach rodziła się jeszcze nieuświadomiona tęsknota. Za bliskimi, którzy zginęli z rąk katów; za minionym, spokojnym życiem, nienaznaczonym piętnem ludobójstwa. Ludobójstwa, które nigdy nie powinno było się wydarzyć.

Znakomita książka. Świetne studium paranoi systemu totalitarnego. Partyjne rozgrywki, manipulacje, do tego rzadko poruszany temat czystek żydowskich ("słynny" Marzec '68). A w tym wszystkim one, walczące o swoją tożsamość i zmagające się nie tylko ze swoim życiem, ale i z wielką historią. Zagubione, ale niepotrafiące zrezygnować z samych siebie, ze swojego "ja". Nina i Lidia. W tle – tajemnicza Lola, która zupełnie przypadkowo łączy losy obu tych kobiet. Jak dla mnie, całościowo, fenomenalna rzecz.

Jak dla mnie, to za dużo grzybów w tym literackim barszczu. Umierająca mama, dziadek - sybirak, chory na Alzheimera, babcia Żydówka i 12-latek, który to wszystko dźwiga. Emocje zaplątały i ukryły się głęboko nadmiarze wątków. Chwilami książka mnie irytowała. Przed "Duchami..." przeczytałam "Lato, gdy mama miała zielone oczy" i mam nieodparte wrażenie, że Robert Rient próbował "przelicytować" i przeszarżował. Na całej linii.

Jonathan Safran Foer przebył długą drogę: zaczął od niezwykłej wyprawy w poszukiwaniu żydowskiej historii i tożsamości (Wszystko jest iluminacją),poprzez kilka innych mocnych książek; w koncu – Oto jestem, czyli parodia Odysei według Foera. “Spójrz na Julię i Jacoba, małżeństwo z 16-letnim stażem. Czego im brakuje? Tego, co ich połączyło. Na początku zależało im, starali się, chcieli. Potem powołali do życia pierwszą istotę, dwie kolejne. Pojawiła się odpowiedzialność, jednocześnie każde z nich zaczęło się zamykać w sobie coraz mocniej, gubić w codzienności. Wygasło pożądanie, pojawił się wstyd, tajemnice”. Czyżby Oto jestem było zatem powieścią o upadku małżeństwa, a tym samym – rodziny? Czyżby podjął jeden z najbardziej eksploatowanych motywów literackich i, jako kolejny, przepuścił go przez siebie? Faktycznie, Foer nie jest nowatorski ani w treści, ani w formie – wygrał szczerością. Oto jestem to przede wszystkim wiwisekcja małżeństwa. Rozpisana na role-napięcia między aktorami dramatu: Jacoba, Julię, ojca oraz pradziadka Jacoba – Irva i Isaaca, oraz najmłodszych, czyli Sama, Maxa i Benjy’ego. Pierwsze, co nasuwa się po przeczytaniu powieści, to słowo „klatki”. Każdy z bohaterów jest zamknięty w swego rodzaju więzieniu. Jacob i Julia są zamknięci w piekle swojego małżeństwa, które ostatecznie – żaden spoiler, mniej więcej po 20 stronach można wyczuć ich emocje – okazuje się niewypałem. Irv, ojciec Jacoba, to rasista i ksenofob, prowadzący bloga, na którym publikuje antyarabskie i pełne krzywdy oraz poczucia winy teksty. Isaac to z kolei wciąż niezabliźniona rana po Zagładzie. Dla Sama klatką jest Inne życie, gra komputerowa, a także forma swojej niedojrzałości, połączona z nieuchronną bar micwą, czyli żydowskim wejściem w dorosłość. Nawet Argus, pies Jacoba, jest uwięziony w starości i chorobie. Każdy usiłuje z czegoś wyjść, z czegoś do czegoś uciec. W chęci ucieczki nie byłoby nic dziwnego, gdyby nie fakt, że bohaterowie sami nie wiedzą, czego tak naprawdę chcą, a ich klatki mają tak grube kraty, że żaden z nich, choćby chciał, i tak nie ucieknie. Pozostaje im miotanie się między formami, między gębami; wiecznie przeglądają się w zwierciadle społeczeństwa, za wszelką cenę chcą do niego pasować, a jednocześnie żyć w wolności – i na tym polega ich tragedia. Sam Jacob powie przecież: „Poświęciłem mnóstwo swojego skończonego ziemskiego czasu na błahe rozmyślania, błahe emocje, wślizgiwanie się pod drzwiami do wolnych pokojów. Ile godzin spędziłem w sieci, oglądając po raz kolejny te same durne filmiki, przepatrując dokładnie spisy domów, których nigdy nie kupię, klikając raz po raz by sprawdzić, czy nie przyszły zdawkowe mejle od ludzi, na których mi nie zależy? Ile siebie, ile swoich słów, uczuć i działań z przekonaniem powstrzymywałem?”. Może Foer nie pisze tylko o małżeństwie, ale o nas wszystkich – o przeroście świata, przeroście, który boli coraz bardziej. Poczucie klęski wzmacnia także odwrócony przez Foera mit o Odyseuszu. Argus to Argos – bezgranicznie wierny Odyseuszowi-Jacobowi, jego żona, Julia, to Penelopa, pojawiają się też zalotnicy Penelopy (Marc i Daniel). Foer, burząc mit o Odyseuszu, opowiada jednocześnie o upadku rodziny; dobitnie podkreśla, że nie ma czegoś takiego jak „dom”, „powrót do domu”, „odzyskanie domu” czy „poszukiwanie domu”. Penelopa-Julia jest przytłoczona codziennymi obowiązkami; siłą rzeczy w jej oczekiwanie na powrót dawnego męża wkrada się rutyna, nuda, szarość, a wreszcie – nienawiść i potrzeba odrzucenia swego dotychczasowego życia. Odys-Jacob nie zamierza powrócić do żony, najbardziej boli go to, że sam nie wie czego chce. Pozostaje mu tylko samotność w podróbce domu, którą ostatecznie sam sobie stworzy. Penelopa pójdzie za zalotnikiem, a Odyseusz będzie żył i umrze w poczuciu klęski. Oboje zmęczeni sobą nawzajem – i cierpiący przez zły wybór. Czyżby Foer napisał powieść głęboko konserwatywną? W pewnym sensie tak, opowiada przecież o kresie rodziny. Jonathan Safran Foer pozostawia za sobą mnóstwo niedopowiedzeń, które kryzys małżeński drążą – ale wiele rozgrywa się też między słowami; trudno jednoznacznie stanąć po stronie Jacoba lub Julii, kluczowe kwestie pozostają zawieszone bądź przekłamane. „Jacob i Julia próbowali. Wymyślali znaki, przeliterowywali słowa w obecności wciąż małych dzieci, były też zasady. Ale język, który stworzyli i tworzyli nawet w tej chwili, zawęził świat, zamiast go objaśniać”. Blochowie to Buddenbrookowie Stanów Zjednoczonych, jednak upadek tych pierwszych tkwi w przeroście codzienności, który ich zabił. Trudno także poszukiwać w jego powieści jakiejkolwiek nadziei – jeśli Foer przekreśla mit o Odyseuszu, przekreśla sens dążenia do budowania jakichkolwiek ryzykownych relacji. Bo czy nie taką jest małżeństwo? Oprócz kryzysu małżeństwa/rodziny Foer nakreśla także panoramę żydowskiej społeczności w Stanach Zjednoczonych, mnogość postaw, konfliktów i tarć międzypokoleniowych. Isaac Bloch należy do pokolenia najstarszego, wciąż pamiętającego Zagładę; wciąż krwawi. Irv, jego syn, nosi w sobie poczucie wyjątkowości żydowskiej krzywdy; dla niego Holocaust nie jest już czymś, o czym należy jak najszybciej zapomnieć i spróbować odnaleźć się w świecie „po”, zacząć od nowa – Holocaust to narzędzie politycznych gier i element wywierania presji na tych, którzy są Żydom obojętni lub otwarcie deklarują antysemityzm. Irv pozostaje zawieszony między Ameryką (snem) a Izraelem (snem, do którego wstydzi się przyznawać). Jacob i Julia to z kolei pokolenie pozostające obojętne na Zagładę, a skupione wyłącznie na małżeńskich niesnaskach i rosnącym głazem codzienności. Ich przeciwieństwem jest kuzynostwo Jacoba rodem z Izraela, pojawiające się jako kontra dla małżeństwa Blochów – z jednej strony są Żydzi amerykańscy, nadpsuci, a z drugiej – kibucowy kręgosłup i kibucowa moralność izraelskich kuzynów. Foer wyszydza jednych i drugich, w Blocach widząc pokolenie zagubione w szarości i poczuciu „nie wiem, czego chcę”, a w Izraelczykach – militarnych fanatyków. Sam, Max i Benjy to z kolei millenialsi – chcący świadomie decydować o sobie miłośnicy nowych technologii i Facebooka. W jaki zatem sposób wygrywa Foer z konwencją i pisze tak, że z każdą stroną chce się czytać dalej (chociaż znalazłyby się też fragmenty przegadane czy doklejone na siłę)? Jego sekret tkwi w kreacjach bohaterów, ich drobnych cechach i dziwactwach, które pozostają z tyłu głowy, oraz wiarygodności – trudno się zresztą dziwić, skoro Foer w 90 zapewne procentach posklejał powieść z siebie samego. Jest także wnikliwy i gorzki w analizie społeczeństwa, ironiczny w poszukiwaniu żydowskiej tożsamości oraz uciekaniu od niej, a także bolesny w diagnozie współczesności, małżeństwa, rodziny. Jacob-Odyseusz-Foer na kartach powieści tworzy Biblię – księgę uczuć i emocji, których nikt nie będzie umiał w przyszłości odtworzyć, zrekonstruować. „Jak zagrać kłucie nadziei”, „Jak zagrać dom”, „Jak zagrać ostatnią w pełni szczęśliwą chwilę” – to tytuły poszczególnych ksiąg owej Biblii. Może nawet Foer, poprzez małżeństwo, opowiada o nas wszystkich; o dziwnym kryzysie, w jakim się pogrążamy i ledwo sobie z tego zdajemy sprawę. Wyjątkowo ponurą wróży nam przyszłość. Pierwszy cytat pochodzi z wywiadu Michała Nogasia z Jonathanem Safranem Foerem pod tytułem Niebezpieczny spacer po miękkim dywanie. Pozostałe cytaty pochodzą z książki Foera.

Autor prowadzi historię w bardzo prosty i przystępny sposób, dzięki czemu książkę czyta się lekko i płynnie. Nie ma tu zbędnego patosu ani skomplikowanej fabuły. Zamiast tego dostajemy krótką, dobrze opowiedzianą historię o codzienności, samotności, pracy i upływie czasu. To jedna z tych książek, które nie przytłaczają, ale zostawiają czytelnika z chwilą refleksji. Historia jest oszczędna w słowach, a jednocześnie potrafi być poruszająca. Poleciłbym tę książkę szczególnie wtedy, gdy ktoś szuka czegoś lekkiego w odbiorze, ale jednocześnie wartościowego i skłaniającego do myślenia.

Wspomnienia. Z perspektywy czasu życie w zasadzie właśnie z nich się składa. Zwłaszcza gdy ‎dobiega już końca. Czy pamiętamy więcej złego, czy dobrego? Jak czas zaciera granice między ‎zdarzeniami? Jak zniekształca szczegóły? To tematy, które u nas najlepiej podejmuje ‎niedościgniony Myśliwski. ‎„Trudne światło” Tomása Gonzáleza przypomina jednak bardziej twórczość Johna Fosse z jego ‎norweskim studium starości i odchodzenia. Fosse spowalnia, dbając o warstwę duchową. González ‎ociera się o nihilizm i miarowo brnie do przodu, stając się w pewnym sensie lustrzanym odbiciem ‎skandynawskiego noblisty. Choć obaj oferują przecież poetycką frazę, nieliniową fabułę i podobny ‎ból istnienia. I jeszcze wątek malowania obrazów, również wspólny dla obu autorów. Coś jest w tej prozie. Coś bliskiego i przejmująco nieuchronnego. Tylko mam wrażenie, trochę ‎ucieka przez przeciętne tłumaczenie i brak przypisów. Ja w każdym razie wolę jednak mieć kroplę nadziei na tej pustyni smutku...‎

To jedna z tych powieści, które wciągają od pierwszych stron nie efektowną akcją, lecz gęstą atmosferą i emocjonalną prawdą. Czyta się ją znakomicie – język jest oszczędny, a jednocześnie nasycony znaczeniami, dzięki czemu historia płynie naturalnie, bez zbędnych dłużyzn, ale pozostaje w czytelniku na długo. Kaszuby nie są tu jedynie tłem wydarzeń, lecz pełnoprawnym bohaterem opowieści. Surowy krajobraz, rytm życia wyznaczany przez naturę i tradycję, zamknięta społeczność – wszystko to wzmacnia poczucie ciężaru przeszłości, z którą bohaterowie muszą się mierzyć. W centrum stoi matka, kobieta naznaczona powojennymi traumami, żyjąca bardziej wspomnieniami i lękami niż teraźniejszością. Jej emocjonalna niedostępność, tytułowa nieczułość, nie jest jednak chłodną obojętnością, lecz tarczą ochronną, próbą przetrwania po doświadczeniach, których nie da się wypowiedzieć. Trzy córki – każda inna, każda wyrazista i przekonująca psychologicznie – pokazują różne sposoby radzenia sobie z dziedziczonym bólem. Ich siła nie polega na braku słabości, ale na umiejętności trwania, na cichym oporze wobec losu. Łączy je dom i więź krwi, która bywa zarówno ciężarem, jak i jedynym oparciem. Relacje między kobietami są skomplikowane, pełne napięć, przemilczeń i niewypowiedzianych pretensji, a jednocześnie głęboko poruszające w swojej autentyczności. Historia jest naprawdę niesamowita – surowa, momentami bolesna, ale też piękna w swojej prawdzie. To opowieść o dziedziczeniu traumy, o kobiecej sile, o miłości wyrażanej nie gestami, lecz trwaniem obok siebie mimo wszystko. Powieść, która nie krzyczy emocjami, lecz sączy je powoli, zostawiając czytelnika z poczuciem, że obcował z czymś ważnym i bardzo prawdziwym.

Lubię takie książki: zwięzłe, sensowne. Zadziwiające, jak trudno teraz takie znaleźć. Coraz częściej liczy się ilość, a najgorzej, że nie idzie ona nawet w parze z sensem. Tymczasem tak wiele można zawrzeć na kilku stronach, w kilku zdaniach nawet. I taki jest właśnie "Rejwach": wszystkie jest tu na miejscu, nie potrzeba więcej. Daje do myślenia i uderza, gdzie trzeba. Szybko i celnie. Jestem ciekawa, czy inne książki autora są równie trafne, na pewno sięgnę po coś jeszcze.

Kolejna książka Barnesa i mogę napisać,że jest to jedna z lepszych jego książek.Zgiełk czasu opowiada historię życia kompozytora Szostakiewicza. Oprócz samej historii jego życia ,dostajemy opis jego życia w Związku Radzieckim na przestrzeni lat,które nie były latami gdzie artysta mógł korzystać z wolności artystycznej,musiał za to być podporządkowany linii partii,a złamanie tej zasady mogło mieć poważne konsekwencje. Oprócz tego dostajemy historie z życia prywatnego, rozterki życiowe,jego pasja do muzyki oraz realistyczny obraz życia w Związku Radzieckim na przestrzeni lat,który miał wpływ na jego życie.

Bardzo intrygująca i świetnie napisana książka. Na jej podstawie nakręcono film. Postać głownej bohaterki , Luise nakreślona w fascynujący sposób. Jest to historia kryminalna , ale przede wszystkim psychologiczna analiza zachowań zarówno niani jak i jej pracodawców. Trafiamy też na ciekawe zjawiska społeczne w paryskim systemie edukacji, opieki nad najmłodszymi dziećmi i grupą , określaną ogólnikowo jako nianie do małych dzieci lub z angielska babysitters.

Spodziewałam się więcej. I prawdopodobnie miałabym lepsze wrażenie gdyby nie totalny chaos chronologiczny, niezbyt sprawne przeskakiwanie między wątkami, postaciami i miejscami. Te same wydarzenia, opowiadane po kilka razy, przez różnych bohaterów i w różnych momentach książki, dodatkowo komplikują tę historię, już i tak dość zawiłą i trudną. Do tego stopnia trudną, że, nawet teraz, gdy już znam tę zagmatwaną i nieprawdopodobną historię - nadal nie pojmuję roli i znaczenia pierwszego rozdziału. Pogubiłam się. A szkoda, bo sporo jest tu kawałków dobrej literatury.

W przeciwieństwie do sporej liczby użytkowników na tym portalu, „Umami” znalazło się u mnie dzięki pożyczeniu od przyjaciółki. I może właśnie ten proces spowodował, że nie miałem większych oczekiwań co do tej książki, dzięki czemu nie zawiodłem się w żaden sposób. Jednak ciężko mi opisać jakie odczucia mam co do tej pozycji, z tego względu, że ogólne określenia typu ciekawa lub nudna byłaby nadużyciem. Mogę z pewnością natomiast stwierdzić, że „Umami” traktuje o nietuzinkowych ludziach i ich perypetiach względem żałoby i życia w tych ponurych okolicznościach. Podchodząc do jej czytania nie powinniśmy nastawiać się na żadne zwroty akcji czy trzymające w napięciu wątki. Przygotować się raczej należy na bardzo życiowe doświadczenie, bo opowiedziane zostają nam historie zarówno ciekawe, jak i te mniej interesujące (tworzące bardzo neutralną całość) oraz szczegóły, na które czasem, totalnie losowo, zwraca się uwagę w codzienności, a które nie mają głębszego sensu. Dlatego rzeczywiście można stwierdzić, że powieść jest o niczym, natomiast według mnie nie jest to jej wada. Od strony technicznej książkę czyta się lekko i szybko, choć trzeba przyznać, że autorka przekombinowała z pomieszaniem chronologii wydarzeń, narratorów i postaci. Musiałem się parę razy wracać o kilka rozdziałów, myśląc, że pominąłem coś ważnego, gdy okazywało się, że o danym fakcie (istotnym z punktu widzenia czytelnika chcącego się wciągnąć w historię) nie wspomniano dotychczas, i fakt ten jest ujawniany np. pod koniec książki.

"Stancje" wpadły mi ręce przypadkowo w składzie taniej książki. przykurzone, położone na skraju europalety, za niewielką cenę, leżały i kusiły kobietą na okładce. sięgnąłem i kupiłem, bo wiem że #WiolettaGrzegorzewska to dobra pisarka, która miłuje się w lokalnych historiach. wcześniej przeczytałem "Guguły" i byłem pewien, że historie spisane przez autorkę na pewno mnie zaciekawią. w dzikich latach dziewięćdziesiątych tytułowa bohaterka, Wiola, przyjeżdża ze wsi Hektary na studia filologiczne do Częstochowy. ma trochę problemów z zakwaterowaniem, więc tuła się po stancjach. perypetie jakich doznaje są dla niej prawdziwą szkołą życia. narracja w pierwszej osobie pozwala na interpretację, że powieść zawiera wątki autobiograficzne. autorka operuje poetyckim językiem z dużą liczbą metafor. czyta się bardzo przyjemnie i sprawnie. wątki historyczne oraz zawierające język potoczny ubarwiają i uwiarygodniają historię Wioli. Nie ukrywam, że zawsze chciałem przeczytać książkę, której akcja dzieje się w Częstochowie, a która to nie indoktrynuje tym z czego to miasto słynie. polecam jako wehikuł czasu wszystkim, którzy wiedli na studiach typowe życie żaka. to kawał dobrej literatury.

Jak szukasz lektury lekkiej, łatwej i przyjemnej to... dalej nie czytaj !!! Przełom XVIII i XIX wieku, Jamajka, plantacja cukru i młoda niewolnica, która z grupą kobiet planuje krwawy bunt przeciwko białym kolonizatorom. Studium przemocy, walki o wolność i okrucieństwa niewolnictwa spisana językiem często brutalnym i surowym. POLECAM !!!

Debiut literacki o nastolatkach z prowincji – pełen autentyzmu, współczesnych realiów i zderzeń pokoleniowych. Cieplak trafnie oddaje język młodych ludzi, ich frustracje, emocje i pragnienia. To nie tylko historia o dorastaniu, ale też o społecznych nierównościach i braku komunikacji. Szczera, aktualna i ważna książka. Dla młodzieży i dorosłych — ku zrozumieniu.

Uwielbiam powieści Elizabeth Strout, ale ta do moich ulubionych nie będzie należała. To drugi tom cyklu o Lucy Barton, pisarce, którą po raz pierwszy poznajemy w książce „Mam na imię̨ Lucy”. Oczywiście jak u Strout jest tutaj mistrzowsko wykreowany świat małej miejscowości, z jej nietuzinkowymi, wyrazistymi postaciami. Niestety, to co zwykle podoba się mi w tworzonych przez nią fabułach – wysublimowana powolność w prowadzeniu narracji, literacki spokój i równowaga, tutaj leciutko skręcało w kierunku znużenia. Na plus – to możliwość wejrzenia w społeczność, w której wychowywała się Lucy, a z kolejnych powieści cyklu wiadomo, że jej dzieciństwo nie należało do najłatwiejszych. Po raz kolejny zastanawiałam się też, na ile Lucy Barton to alter ego samej pisarki…

Okładka idealnie opisuje tę książkę. To takie historie rodzinne opowiadane właśnie "po trochu", a pisane z perspektywy dziecka, później nastolatki, ale uwaga - nie jest to książka dla dzieci. Odnosi się wrażenie jakbyśmy czytali pamiętnik. Opisywane czasy są mi bliskie, bo smak papierówek jedzonych prosto z drzewa, zakupy w GS podczas pobytu u dziadka na wsi, kanki pełne mleka, kury latające po podwórku. To też historie rodzinne opowiadane "po trochu". To, co łączy wszystkie rozdziały to śmierć - albo kogoś z rodziny albo bliskich. Są opisy emocji, rytuałów odnośnie śmierci, pogrzebów. Wszystkiego jest tu po trochu. Tytuł jest idealny.

Lubię klimat czeskich powieści, fabułę tworzoną przez czeskich autorów, jednak ta powieść Anny Bolava'ej jakoś mnie nie przekonała, nie do końca do mnie trafiła. Przez cały czas zastanawiałam się, jak pasja, mania czy wprost obsesja może doprowadzić do samounicestwienia, jak może przekładać się ona na całkowite zatracenie. "Im dalej w ciemność, tym większy ogarnia mnie spokój. Chociaż tegoroczny lipiec odebrał mi tak wiele, jestem szczęśliwa. To prawdziwa ulga po wszystkich tych cierpieniach i niepokojach. Idę tam, gdzie czeka mnie nieuniknione, pogodzona ze sobą i swoim losem. Widziałam to piękno na własne oczy. Nasyciłam się do ostatka." Anna jest osobą wykształconą, do niedawna zajmowała się tłumaczeniem literatury, ale nie to zaprzątało jej myśli i wypełniało czas; każdy jej dzień rozpoczynał się myślą jakie dziś kwitną zioła, które z nich będzie mogła zebrać i poddać suszeniu, aby w najbliższy wtorek zawieźć je do skupu. Nie miało dla niej znaczenia, że słabnie, nie ma apetytu, że ma kłopoty ze snem, że dokuczają jej permanentne bóle głowy, że wypadają jej włosy, sinieją i drętwieją kończyny, że wymiotuje, a jedyne co utrzymuje ją przy życiu to tabletki przeciwbólowe i jakieś inne medykamenty. Zbieranie ziół to było całe jej życie, z dala od bliskich, znajomych, sąsiadów, których nie dopuszczała do siebie, z którymi nie utrzymywała prawie żadnych kontaktów. To zatracenie się w obsesji zbierania ziół, niejednokrotnie balansowanie na krawędzi życia i śmierci jest całym jej życiem, choć tak naprawdę nie daje żadnej nadziei, codziennie pogrąża Annę w ciemności. "Moje życie już nigdy nie będzie wyglądało inaczej, jestem w potrzasku. I wcale nie pragnę tego zmieniać, będę ciągnąc swój wózek aż do śmierci - nie chcę jednak wiedzieć, jak daleko jest cel." Książka wyjątkowo przygnębiająca, jej idea i sens dla mnie wprost niezrozumiałe, a jednak mimo to chciałam poznać do końca los bohaterki - zagubionej, osamotnionej, pogrążonej w ciemności swojej paranoicznej pasji, dla której "śmierć" drzewa była większym przeżyciem niż śmierć człowieka.

Choć opisywane tu “pokoleniowe doświadczenia” nie są doświadczeniami mojego pokolenia (nigdy nie przeszedłem porzucenia Ich Troje na rzecz Paktofoniki, bo żadnego z tych zespołów nigdy nie słuchałem, a moje porzucenie dotyczyło polskiego rocka lat 80 i 90-tych oraz grunge’u na rzecz jazzu),ale samą ideę “pokoleniowości” rozumiem doskonale: nie tak dawno przypomnieli mi o niej Jakub Nowak i Tomasz Różycki. Lubię natomiast samo pisarstwo Anny Cieplak - zacząłem je już kiedyś poznawać i jakoś przypadło mi do gustu już od pierwszego spotkania. No i jednak pamiętam pokoleniowe doświadczenie z typu “wszyscy wróżbici zapowiadali koniec świata w 2000 roku” - tak było, potwierdzam. Nie ma tu szalonej akcji, nie ma zmierzania do kulminującego oczyszczenia; jest jakiś rodzaj zawieszenia, opowiedzenia, bycia po prostu… Nie brak tu humoru i celnych zjadliwych młodzieńczych obserwacji - dobrze pani Cieplak zapamiętała pewnie siebie licealną. Szczere, prawdziwe i udane. Może się podobać.

Totalnie nie wiem co myśleć o tej książce. Początkowo myślałam, że ją odłożę nieprzeczytaną (czego nigdy nie robię),ponieważ totalnie nie wiedziałam sensu w tym co czytam. Ale z każdym kolejnym rozdziałem historia bardzo się rozwinęła, ukazała nam wiele aspektów życia. Nieodwzajemnionej miłości, towarzyszenie w ostatnich dniach życia bliskiej osoby... Z jednej strony trochę żałuję że skusiłam się na przeczytanie tej opowieści, bo totalnie mnie zdołowała i zasmuciła.