Cytaty z tagiem "barok" [4]

Niewykluczone - powiedziałem sobie - że cała kultura europejska, z katedrami, gotykiem, barokiem, rokoko, wolutami, ślimacznicami, pilastrami, akantami, itd. sprowadza się do tęsknoty małpy za utraconym na zawsze lasem.

Spór o barok rozpoczął się sporem o samo słowo i jego znaczenie. (…) Historia tego terminu (…) tłumaczy zamęt, jaki pojęcie to wywoływało w ciągu dziesięcioleci. Całe pokolenia badaczy wiodły spór o genezę terminu „barok”, której dotąd nie udało się ustalić.

Nie jest rzeczą przypadku, że jedną z najpoczytniejszych książek doby baroku były „Przemiany” Owidiusza, tłumaczone chyba na wszystkie języki europejskie. Ten utwór, w którym bogowie i półbogowie antyczni przechodzą różne metamorfozy, nie tylko stał się główną podstawą libretta operowego zarówno we Florencji, jak w Paryżu czy w Warszawie, nie tylko inspirował sztuki plastyczne (Apollo i Dafne Berniniego), ale stał się jakby drugą Biblią ówczesnego człowieka.

Mamy zatem w ostatniej ćwierci XVII wieku dwie odmiany baroku: prowincjonalną i dworską, zwaną też stołeczną. (...) Barok prowincjonalny kontynuował formy zastane w pierwszej połowie XVII wieku i na równi z zasadą Berniniego starał się uczynić na odbiorcy jak największe wrażenie. (...) Drugi nurt baroku doby Sobieskiego to sztuka harmonii, propagowana przez środowisko dworskie. Dzieło sztuki miało pociągać widza spokojem, harmonią, łagodnością, wytwornością rysunku, przejrzystością kompozycji i równoczesną jasnością barw. Odrzucano zagmatwanie, dynamiczne układy, patos i kolorystyczną złudę ze światłocieniem włącznie. Była to sztuka akademicka, orientująca się na Paryż i panujący nad Sekwaną klasycyzm i kult antyku. Ponadto do antycznego Rzymu nawiązywała elita magnacka, doszukująca się bezpośrednich antenatów w starożytnym Rzymie, podczas gdy masy szlacheckie wywodziły swój rodowód od Sarmatów.