Aneta Pawłowska-Krać

O tematyce leczenia psychiatrycznego, szczególnie w polskim wydaniu, przeczytaliśmy już kilka książek, bo bardzo nas ten temat interesuje, zwłaszcza Kamila. “Głośnik w głowie. O leczeniu psychiatrycznym w Polsce” Anety Pawłowskiej-Krać czekało u nas na półce już od dawna i wreszcie udało się to przeczytać. O tym, że ma tytułowy głośnik w głowie, powiedziała swojemu lekarzowi psychiatrze jedna z bohaterek reportażu, gdy próbowała opisać swój stan. Chorowała na schizofrenię i właśnie o tej chorobie jest w tej książce naprawdę sporo. Jest to zbiór prawdziwych relacji osób, które zmagają się z chorobami i zaburzeniami psychicznymi, m.in. ze schizofrenią, chorobą afektywną dwubiegunową czy depresją. Książka pokazuje to, jak bardzo stygmatyzowane jest nadal zdrowie (a właściwie nie-zdrowie) psychiczne w Polsce, co przekłada się na ogromne niedofinansowanie tej dziedziny medycyny. Trudne warunki pracy, przepełnione szpitale, niedobór personelu pielęgniarskiego i terapeutycznego powodują z kolei, że coraz mniej młodych lekarzy decyduje się na wybór tej specjalizacji, a ci, którzy to zrobią, często wyjeżdżają za granicę. W książce zresztą pokazany jest przykład Szwecji, w której, jak wynika z relacji jednego z bohaterów, system opieki zdrowotnej w dziedzinie psychiatrii działa naprawdę wzorowo. Obraz systemu leczenia malowany jest wypowiedziami pacjentów, lekarzy, terapeutów, psychologów i pielęgniarek, można więc na to spojrzeć z wielu perspektyw. Autorka przedstawia wyniki badań i statystyki, sięga po różne źródła w postaci dokumentów czy projektów ustaw. Spokojnie, nie wszystko jednak jest przedstawiane w takich czarnych barwach. Istnieją w Polsce placówki, które radzą sobie naprawdę dobrze, mimo trudności kadrowych i systemowych. Jest więc iskierka nadziei, z którą zostawia nas autorka na sam koniec, tym bardziej że książka powstała już kilka lat temu. Ciekawym aspektem tego reportażu jest również relacja z okresu pandemii, która bardzo mocno odbiła się na zdrowiu psychicznym wielu ludzi, a zwłaszcza dzieci, z czego nie do końca zdajemy sobie sprawę. Reportaż do polecenia, Wydawnictwo Czarne po raz kolejny nie zawodzi.