Nikt nie woła, każdy pamięta. Filmowy Dolny Śląsk

Ach...co to by była za frajda móc ubrać się w piękną, wieczorową suknię i przejść się po czerwonym dywanie, gdzie wszyscy na Twój widok klaszczą, a paparazzi robią zdjęcia... Co wybierasz? Cannes, Wenecję czy Berlin? Każde miasto jest inne i na swój sposób wyjątkowe. W świecie filmowym nazywane koroną festiwali. Sukces odniesiony podczas któregoś z nich wyniesie Cię na szczyt. I nie jest ważne, czy zdobędziesz nagrodę. Ważne, abyś zwrócił na siebie uwagę. A to jest nie lada sztuką. Autorka, która przez wiele lat obserwowała i opisywała festiwale, uchyla przed nami rąbka tajemnicy opowiadając najpierw historię początków festiwalu w każdym z miast, a potem zasady jego działania. Dowiemy się o nagrodach, jury i jak duży udział w tym wszystkim ma polityka. Pokazuje jak festiwale zmieniały się przez te wszystkie lata stając się powoli sposobem na życie. Parada gwiazd, rewia mody, gorące dyskusje. Czy tylko to ściąga na festiwale filmowe tłumy? Dowiecie się z tej pasjonującej lektury. Ja polecam!

Wnikliwie opisana historia klubu aktorów w Warszawie, miejsca w którym najważniejsi artyści spędzali czas, spotykali się, dyskutowali. Książka pełna jest ciekawych anegdot, biografii interesujących ludzi. Niestety zakończenie jest niezwykle smutne, miejsce pełne życia i ciekawych wydarzeń dzisiaj już niestety nie istnieje. Wielu bywalców klubu już nie żyje, wielu jest bardzo wiekowych, a główną przyczyną zmian stał się syndrom dzisiejszych czasów. Ludzie bardziej od bezpośrednich kontaktów wolą porozumiewanie się przez internet, i ta pogoń za pieniędzmi....

Kiedy dwoje tak wnikliwych obserwatorów polskiej codzienności i nostalgii jak Olga Drenda oraz Jacek Paśnik bierze na warsztat fenomen serialu Świat według Kiepskich, oczekiwania czytelnika automatycznie szybują pod sam sufit kamienicy przy Ćwiartki ¾. Efektem tej współpracy jest książka Nikt Nikomu Nie Tłumaczy, którą oceniam na 6/10. To pozycja wartościowa, ale momentami grzęznąca w teoretycznych rozważaniach, które mogą nieco przytłoczyć fanów poszukujących prostej odpowiedzi na pytanie, dlaczego Ferdynand Kiepski stał się naszym narodowym lustrem. Autorzy słusznie zauważają, że przygody mieszkańców wrocławskiej kamienicy to nie tylko slapstickowa komedia o piciu piwa Mocny Full, ale przede wszystkim genialna satyra na polską transformację ustrojową. Drenda i Paśnik analizują serial jako zapis lęków, aspiracji i absurdów życia w „dzikim kapitalizmie”. Świat według Kiepskich w ich ujęciu to polska wersja teatru absurdu, gdzie bieda-estetyka lat 90. miesza się z ludową mądrością i surrealizmem. Analiza postaci – od bezrobotnego filozofa Ferdynanda, przez pragmatyczną Halinkę, aż po uosobienie drobnomieszczańskich kompleksów, czyli Mariana Paździocha – jest przeprowadzona z dużą błyskotliwością i kulturoznawczym zacięciem. Książka świetnie oddaje ewolucję serialu: od wczesnych, niemal punkowych odcinków, po późniejsze, bardziej oniryczne i filozoficzne epizody reżyserowane przez Okiła Khamidowa i Patricka Yokę. Autorzy trafnie punktują, jak serial stał się „bezpiecznym wentylem” dla społeczeństwa, które w krzywym zwierciadle Kiepskich mogło oswoić własne niedostatki. Skąd zatem tylko „szóstka”? Największym problemem publikacji jest jej momentami zbyt hermetyczny, akademicki język. Czytelnik, który liczył na kopalnię anegdot z planu czy ciekawostek o obsadzie, może poczuć się rozczarowany. Książka to raczej esej socjologiczny niż klasyczna biografia serialu. Niektóre interpretacje wydają się nazbyt naciągane, jakby autorzy za wszelką cenę chcieli dopisać głęboką filozofię do każdego żartu o „pośredniaku”. Brakuje tu nieco lekkości, którą charakteryzuje się sam serial – tekst bywa suchy i przeładowany odniesieniami do teorii kultury, co sprawia, że lektura staje się chwilami nużąca. Mimo tych mankamentów, Nikt Nikomu Nie Tłumaczy to ważny głos w dyskusji o polskiej popkulturze. Drenda i Paśnik udowadniają, że o „Kiepskich” warto i trzeba rozmawiać poważnie, bo bez zrozumienia Fenomenu Ferdka trudno zrozumieć dzisiejszą Polskę. To pozycja dla tych, którzy chcą spojrzeć na osiedle Kosmonautów nie przez pryzmat śmiechu z puszki, ale przez pryzmat skomplikowanej historii naszych zbiorowych wyobrażeń. Solidna lektura, choć wymagająca od czytelnika sporej cierpliwości do teoretycznych wycieczek.

Andy Greene pokazuje kulisy The Office barwnie, ale czasem zbyt rozwlekle. Siła książki tkwi w głosach aktorów i scenarzystów – to żywa mozaika wspomnień. Brak tu jednak ostrzejszej analizy, przez co miejscami przypomina długi artykuł fanowski zamiast pełnoprawnej biografii serialu.

Kopalnia ciekawostek o najwybitniejszym filmie w historii kina. Chociaż mnie najbardziej pochłonęły mini biografie Maria Puzo oraz Francisa Coppoli, których geniusz przeplatał się z ślepym trafem, choć pierwsze przeważało u reżysera, a drugie u pisarza. Bardzo ciekawe były przygotowania do kręcenia filmu, masa trudności i przeszkód, lecz im bliżej końca książki, tym częściej wkradała się nuda. Mimo to pozycja obowiązkowa dla każdego miłośnika tego gangsterskiego fenomenu kulturowego. 8-

Jeśli ktoś zapyta mnie o ulubionego reżysera, bez wahania odpowiem: Stanisław Bareja. Dlatego książka Stanisław Bareja. Jego czasy i filmy autorstwa Dorota Skotarczak była dla mnie oczywistym wyborem. To bardzo dobra, przystępnie napisana biografia — na szczęście niezbyt obszerna, dzięki czemu czyta się ją lekko i bez zmęczenia. Autorka sprawnie pokazuje zarówno twórczość reżysera, jak i realia epoki, w której przyszło mu działać. Z kart książki wyłania się nie tylko wybitny twórca, ale przede wszystkim fascynujący człowiek — przenikliwy obserwator rzeczywistości i mistrz wychwytywania absurdów codzienności. Lektura pozwala lepiej zrozumieć fenomen jego filmów i ich ponadczasowość. Tym bardziej widać, jak niezwykłą był postacią. Szkoda jedynie, że w książce znalazło się tak mało fotografii — przy tak barwnym bohaterze aż prosiło się o bogatszą warstwę wizualną. Świetna książka o fantastycznym człowieku. Dla fanów Barei — obowiązkowo.

Książka „Świat według Kiepskich. Zwariowana historia kultowego serialu Polsatu” to obowiązkowa lektura dla każdego fana tego legendarnego sitcomu. Autorzy odsłaniają kulisy produkcji, serwując czytelnikom mnóstwo ciekawostek i anegdot, które rzucają nowe światło na proces powstawania serialu. Dużym atutem jest szczegółowe przedstawienie relacji między twórcami a obsadą (także między samymi aktorami i twórcami),a także obszerne fragmenty poświęcone pracy scenarzystów, bez których serial nie stałby się tak kultowy (legendarne teksty). Lektura tej książki to prawdziwa sentymentalna podróż pełna nostalgii, momentami wzruszająca, ale też przypominająca, dlaczego „Świat według Kiepskich” zapisał się w historii polskiej telewizji. Czytając, można na nowo docenić geniusz produkcji i ludzi, którzy ją tworzyli. Niestety, książka nie jest pozbawiona wad. Największym minusem jest oprawa graficzna wiele zdjęć nie pasuje do treści, a zamiast zakulisowych ujęć otrzymujemy głównie dobrze znane kadry z serialu. Drugim mankamentem jest fakt, że publikacja powstała już po śmierci Dariusza Gnatowskiego, Ryszarda Kotysa i innych osób związanych z produkcją. Zabrakło więc ich wspomnień i osobistych refleksji, co mogłoby jeszcze bardziej wzbogacić treść. Mimo tych drobnych niedociągnięć książka wciąż jest niezwykle wartościową pozycją, która pozwala lepiej zrozumieć fenomen „Świata według Kiepskich”. To pozycja, której nie może zabraknąć w biblioteczce prawdziwego fana serialu.

Ostry, uszczypliwy wyraz o kinematografii. Tarantino nie radzi sobie jako krytyk filmowy, bo nie czuje bluesa, za to przekazuje wiedzę, jakie obserwacje wyciągnął ze szklanego ekranu - przekuwając pomysły na plan filmowy. Miejscami tendencyjny i wulgarny, jak kino Tarantino, ale nie można odmówić ciekawej introspekcji, szeregu posegregowanej pasji do mrocznych, cynicznych lat 70. Nowego Hollywood.

Dla wszystkich, których dzieciństwo przypadało na lata 90, ta książka to sentymentalna podróż po tym co pokazywało nam wowczas świat, czyli po polskiej telewizji. Mamy tu rozmowy z twórcami takich programów jak: Rower Błażeja, Randka w ciemno, Miodowe lata, 997 i wiele innych... Dla milenialsów, bo nie wiem, czy innym da tyle radochy.

Wspaniała książka, moja ulubiona lektura do poduszki. Nie tylko omawia w lekki i zabawny sposób ważne filmy minionej epoki, ale też pokazuje tło społeczno-kulturowo polityczne ich powstawania. Świetny pomysł ilustrowania poszczególnych rozmów na temat danego filmu plakatem, który wówczas był prawdziwym dziełem artystycznym. Dużym atutem są też opowieści Pana Tomasza na temat kulisów powstawania tych jedynych w swoim rodzaju programów publicystycznych.

Wyraźnie o niewyraźnych procesach, które chwilami - z dzisiejszej perspektywy - mało odkrywcze w ujęciu ogólnym, to jednak widać tutaj ogromny kawał rzemieślniczej roboty, jak i odsłonięcie ciekawostek, anegdot i problemów, które czynią polskie międzywojnie szczególnie magicznym miejscem.

Hollywood to oczywiście dzielnica miasta Los Angeles w Stanach Zjednoczonych, ale dla większości z nas to przede wszystkim synonim fabryki snów. Dzisiaj, nazwa ta jest głównie stosowana do określenia amerykańskiego przemysłu filmowego, ale kiedyś to była kraina, gdzie spełniało się marzenia. Podróż do tych właśnie początków, proponuje nam Pan Andrzej Krakowski w swojej książce „Pollywood. Jak stworzyliśmy Hollywood”. Wyjątkowości tej pozycji polega na tym, że autor chce pokazać, jak wielu Polaków brało udział w budowaniu imperium filmowego. Sam autor również zasługuje na wzmiankę, jest bowiem nie tylko barwną postacią, ale wydaje się jak najbardziej adekwatną do napisania właśnie jest książki. Pan profesor jest absolwentem łódzkiej filmówki, wykładowcą City University of New York i doktorem nauk filmowych. W 1968 roku wyemigrował do Ameryki, a władze PRL pozbawiły go obywatelstwa. Andrzej Krakowski zrealizował ponad siedemdziesiąt filmów, seriali telewizyjnych i między innymi nominowany do Oscara „California Reich”. Sam nie zapomniał o swoich żydowsko-polskich korzeniach i dlatego postanowił przypomnieć o polskim wkładzie w rewolucję filmową w książkach „Pollywood. Jak stworzyliśmy Hollywood” oraz „Polish Oscars/Polskie Oscary”. „Pollywood. Jak stworzyliśmy Hollywood” autorstwa Pana Andrzeja Krakowskiego to szeroko zakrojona saga filmowa o założycielach najsłynniejszej na całym świecie „Krainy Snów”. Na temat tej książki można by napisać kolejną, studiując szeroko zakreślony punkt widzenia autora. Skupmy się zatem na bohaterach, których życiorysy mamy szansę poznać. Osią tej publikacji jest bowiem dziesięć różnych opowiadań o dziesięciu bohaterach. Każde z nich zaczyna się podobnie – pokazuje drogę jaką przeszli szukając dla siebie miejsca w nowym świecie. Każdy z bohaterów, jak twierdzi sam autor, ma również cechę wspólną, czyli „talent do rozpoznawania szans i możliwości, których inni nie zauważali”. Wybierając te właśnie postaci z ogromnej grupy polskich emigrantów, kierował się głównie tym, w czym byli pierwsi. Sigmund Lubin, urodzony we Wrocławiu lub Poznaniu, jako Zygmunt Lubszyński – zbudował pierwszy przenośny projektor. Bez niego film byłby cały czas oglądany w kinetoskopie, wynaleziony przez Thomasa A. Edisona. Samuel Goldwyn, urodzony w Warszawie jako Szmul Gelbfisz – jako pierwszy zrealizował pełnometrażowy film fabularny w Hollywood. Bez niego filmy byłyby wciąż krótkie. Bracia Worner nazywali się Wonsal i pierwszy z nich urodził się w Krasnosielsu koło Makowa Mazowieckiego. – bez nich film byłby nadal nie tylko niemy, ale i czarno-biały. Słynna dzisiaj wytówrnia Worner Brothers została założona przez czterech braci: Harry’ego (Hirsza),Alberta (Aarona),Sama (Szmula) i Jacka (Itzaka). Pola Negri, urodzona w Lipnie jako Apolonia Chałupiec – jak twierdzi autor, ze wszystkich postaci była ona najbardziej wyjątkowa, „…a to dlatego, że odkryła się sama. Była Polką, zawsze Polką i wszędzie Polką.” – jako pierwsza gwiazda ze wschodniej Europy, pozostaje w pamięci widzów do dziś. Torowała drogę dla Grety Garbo, Ingrid Bergman czy Marlenie Dietrich. W tym zacnym gronie znaleźli się również: Louis B. Meyer, Nathan Harry Gordon, Bracia Shubertowie, A; Jolson, Paul Muni i Billy Wilder. Autor ubolewa, że niestety z braku miejsca bardzo wielu godnych przypomnienia i uwagi Polaków musiał pominąć. Obiecał jednak, że znajdzie dla nich miejsce w drugiej części. Na uwagę zasługuje również tytuł książki „Pollywood. Jak stworzyliśmy Hollywood”, bowiem ma on swoich zwolenników, jak i czytelników bardziej sceptycznych. Przez tych drugich właśnie uważany jest za nieco mylący, ponieważ nie wszyscy bohaterowie czuli się Polakami. Urodzeni co prawda na terenie I Rzeczypospolitej w okresie zaborów, ale w większości byli pochodzenia żydowskiego. Moim jednak zdaniem, nie zmienia to faktu, że książka stanowi ogromne źródło wiedzy i jest efektem niesamowitej pracy autora. Napisana jest wręcz z reporterską dokładnością, a najlepszy dowodem jest fakt, że autor porównuje czasami kilka sprzecznych źródeł danej informacji i dopiero na koniec przytacza własną interpretację. Głównych bohaterów jest dziesięciu, ale żeby nakreślić sytuacje w jakiej się znaleźli, autor musiał wprowadzić całą gamę postaci drugoplanowych. Są tu cwaniacy, złodzieje i wizjonerzy kina, których kariery kształtowały się od przysłowiowego pucybuta do milionera. Co z pewnością kosztowało autora ogrom pracy archiwalno-reporterskiej. „Pollywood. Jak stworzyliśmy Hollywood” Andrzeja Krakowskiego mimo wszystko, to wciągająca i wypełniona anegdotkami opowieść o ludziach, którzy wyruszyli z Polski po nowe, lepsze życie. Czyta się tę książę niczym sensacyjną powieść, rodem z Dzikiego Zachodu. Pozycja niesamowicie ciekawa i bardzo wciągająca, a dla miłośników kina to lektura wręcz obowiązkowa. Przeczytaj koniecznie Zaczytana Joana

Od razu zaznaczę jednak że polski tytuł jest nieco mylący i może wprowadzić polskiego czytelnika w błąd. W oryginale jest bowiem: "1001 TV series you must watch before you die". Kluczowa jest tu fraza "TV series". I co twórcy tego wielkiego tomiszcza pod tym rozumieją? Ano rozumieją to bardzo szeroko. Chodzi tu bowiem ogólnie o wszystkie produkcje telewizyjne, nie tylko seriale sensu stricto ale i: miniseriale, filmy telewizyjne, programy, teleturnieje, telenowele, talk showy, reality show, i wszystkie inne "showy" które leciały w TV na przestrzeni lat. Aż za dużo tego. 😛 To właściwie taka wielka encyklopedia telewizji od jej początków czyli od lat 50. XX wieku do dzisiaj. Właściwy tytuł powinien więc brzmieć "1001 najważniejszych i najistotniejszych produkcji telewizyjnych w swoim miejscu i w swoim czasie". Także ostrzegam: to nie jest 1000 najlepszych seriali z platform streamingowych, to pieprzona encyklopedia całej TV! Tak po prawdzie to nie sądzę żeby istniało aż tysiąc seriali które koniecznie trzeba obejrzeć, myślę że max z 200 (a produkcji telewizyjnych to wielu wręcz nie warto oglądać),ale że uwielbiam wszelkie topki i zestawienia to nie mogłem się oprzeć tej potężnej knidze. 😃 Dominują tu głównie produkcje amerykańskie i brytyjskie, ale też sporo tytułów z Australii, Japonii, Niemiec, Włoch, Francji i innych krajów europejskich (od nas załapał się "Dekalog" Kieślowskiego, który był przecież serią telewizyjnych filmów). Czuć jednak że to zestawienie robione przez angoli, brytyjskich krytyków telewizyjnych i dziennikarzy (pieczę nad całością trzyma tu scenarzysta hitów BBC Steven Moffat),dominuje tu bowiem anglosaska perspektywa i produkcje BBC. O masie tytułów nie słyszałem, zwłaszcza tych starszych. Serio, trochę się doedukowałem w historii telewizji, szczególnie jeśli chodzi o lata 50, 60, 70, 80 i 90 XX wieku. I ta część książki jest najlepsza. Natomiast co do wyboru najlepszych z XXI wieku to tu już można się z autorami kłócić. A jeszcze kolejne kłamstwo jest w tytule, bo nawet jeśli bardzo się uprzesz i będziesz chciał obejrzeć wszystkie produkcje z tej listy, to i tak jest to fizycznie niemożliwe. No chyba że byłeś Brytyjczykiem żyjącym w latach 60. XX wieku i posiadającym telewizor. Mnóstwo starszych produkcji bowiem przepadło i nie są nigdzie dostępne. Część jest natomiast dostępna tylko w telewizyjnych archiwach (BBC albo innej brytyjskiej sieci). Także powodzenia. 😃 Niemniej jako zbiór historycznych popkulturowych ciekawostek ta książka spełnia swoje zadanie i jest świetna pod tym względem. Komu więc mogę to polecić? Na pewno nie bindżującym współczesne seriale (współczesność kończy się w tym zestawieniu na roku 2015). To rzecz dla zainteresowanych historią telewizji i tego co ludzie przez dekady oglądali. Co rozpalało masową wyobraźnię? Jak zmieniały się trendy i wzorce telewizyjnych opowieści? Jak zmieniała się sama produkcja? I w końcu jak zmieniała się sama telewizja i widzowie na przestrzeni wielu lat? Dzięki tej książce można to sobie prześledzić. Dla mnie super! Świetna rzecz do poczytywania i przeglądania sobie tak z doskoku. Jednocześnie to rzecz nie dla każdego fana seriali i domyślam się że kupując po samym tytule można się nieźle naciąć i rozczarować.

Bardzo rzadko czytam książki niefabularne, ta pozycja była bardzo odświeżająca. O ile dobrze zrozumiałam, kinopassana proponowana przez autora polega głównie na uważnym oglądaniu filmów i dyskutowaniu na ich temat, jednak poza tym dostajemy również calkiem sporo informacji o pracy krytyka filmowego, stanie kinematografii w Polsce i na świecie i innych tematach związanych z filmami. Bardzo ciekawy był rozdział o kinie dla niewidomych. Ciekawa lektura dla osób, które chcą bardziej świadomie oglądać filmy.

Gdzieś w alternatywnej rzeczywistości adaptacja "Popiołu i diamentu" jest utworem socrealistycznym, Stanisław Bareja zdobył publiczność filmem będącym rodzimą "odpowiedzią" na przygody Jamesa Bonda, Wojciech Wiszniewski wcale nie umarł tuż przed realizacją swojego kinowego debiutu, a ostatnim arcydziełem Wojciecha Jerzego Hasa jest "Osioł grający na lirze". W taką rzeczywistość wszedł w swojej książce Lubelski. Acz tylko jedną nogą. I słusznie. Autor wybrał 13 tytułów, które, gdyby tylko powstały, najprawdopodobniej odcisnęłyby wyraźne piętno na historii polskiego kina. Przygotowując się do pisania stal się detektywem. Wyszukiwał wszelkich możliwych informacji na temat kolejnych projektów, czytał każdy dostępny scenariusz i przepytywał kogo się da. Drobiazgowe śledztwo zostało następnie dokładnie przeniesione na papier, co dało efekt całkiem imponujący. Mi nie wszystko się podobało - w kilku miejscach (tam, gdzie powstało kilka wersji scenariusza danego tytułu i autor opisuje wszystkie różnice, ewentualnie też tam, gdzie tekst dotyczył projektu czy twórcy, który mnie niezbyt interesuje) zdarzało mi się nudzić, ale to tak tylko gwoli szczerości. Bo książka jest świetna. Najlepsza zaś chyba tam, gdzie Lubelski przeobraża się w autentycznych krytyków filmowych sprzed lat (recenzje socrealistycze!). Stylizacja doskonała. Szkoda, że zabrakło tu tekstu o obrazie, który Andrzej Munk miał zamiar nakręcić zaraz po "Pasażerce".

„Szkoła Filmowa II – rozmowy” zawiera 23 wywiady przeprowadzone przez Kingę Burzyńską z polskimi aktorami. Wyjątek stanowi końcowa rozmowa z reżyserką Agnieszką Holland. Autorka pyta – zgodnie z tytułem książki – o egzaminy do szkoły teatralnej, o naukę aktorstwa, pierwsze doświadczenia teatralne i filmowe, budowanie roli, konkretne filmy. I zadaje tak pytania, że jej rozmówcy odpowiadają ciekawie i obszernie.

Zaskakująco dobra książka. Holistyczne ujęcie ostatnich kilkudziesięciu lat kina,z naciskiem na na przełom lat 70. i 80. oraz lata 90. Rzecz jest krótka,ale esencjonalna. Mam wrażenie,że nie pominięto niczego ważnego, a niezła bibliografia tylko w tym utwierdza.