Karol Mierzwa

„Białkowe roboty” Karola Mierzwy to powieść sci-fi, którą czytałam dwa razy. Pierwszy raz w ramach booktouru. Za drugim chciałam tylko sięgnąć po cytaty do napisania opinii, uporządkować wrażenia. Jednak gdy ponownie przeczytałam prolog, wiedząc już o losie kolonii na planecie GJ1061D, jego wydźwięk nabrał mrocznego znaczenia. Zajrzałam głębiej i wers po wersie, akt za aktem tej niemal greckiej tragedii rozpisanej na sześć aktów – czytałam. Czego się spodziewałam? Że los kilku tysięcy kolonizatorów, już przypieczętowany w gwiazdach, wzniesie się ponad nie? Że uda się uciec z tej tragedii? Czytałam i serce płakało – nad nimi, nad ludźmi, nad światem i człowieczeństwem, którym tak się chełpimy. Bo piękno kosmosu, czerwonego wschodzącego karła, nie jest w stanie przykryć naszej natury. Nie ma świata, nawet poza naszym Układem Słonecznym, w którym pokonamy własne ułomności. Sześć aktów. Wizja nowego domu dla ludzkości. Cztery wielkie promy. Sto czterdzieści lat podróży. Starannie dobrani śmiałkowie, testy moralne, pytania o potomstwo. „Mnóstwo pytań natury politycznej, jeszcze więcej sprawdzających kompasy moralne… Ankieta była swoistym testem przesiewowym.” Już wtedy było widać, że to nie tylko wyprawa w kosmos. To był eksperyment na człowieku. Kolonią miała zarządzać Rada Naukowa – ludzie, którzy wierzyli, że wiedza wystarczy. Aurelia, inicjatorka projektu. Victor, twórca wektora pozwalającego pokonać dwanaście lat świetlnych bez starzenia. Genetyk. Planista. Astrobiolog. Nazwiska i kompetencje bez zarzutu. „Każdy z uczestników wyprawy miał się stać częścią symbiotycznego systemu, w którym wspólne zależności determinują owocną współpracę.” Wszystko starannie dopięte. Czy aby na pewno? Czy to spełnienie marzenia powinno należeć do tego pokolenia? Czy byli gotowi? „– Biorę pełną odpowiedzialność za powodzenie tego projektu.” Odpowiedzialność wypowiedziana jednym zdaniem. Ale czy wystarczy ją ogłosić, by naprawdę ją unieść? Neuattyka została zaprojektowana w iście greckim wydaniu. Podzielona jak antyczne Ateny – spichlerz, medycyna, przemysł, sztuka. Każda część miała swoje miejsce, swoją funkcję, swoje znaczenie. Wszystko uporządkowane. Harmonijne. Nowe Ateny. “Zupełnie jakby do starożytnych Aten przybyła zaawansowana cywilizacja i pomieszała nowoczesną technologię z antyczną architekturą". Zbudowane przez ludzi. Z racji braku tlenu mieszkańcy poruszali się na zewnątrz w skafandrach. Życie było możliwe tylko dzięki technologii. A potem pojawił się „byt”. Nieznana, czarna forma. Narastająca. Trzeba było wybierać. Którą strefę odpiąć od zasilania? Która jest ważniejsza? Czy unicestwić „byt”, czy badać? Ważniejsza nauka czy jakość życia? Utopia nie pęka od razu. Najpierw pęka od decyzji. Od zmęczenia. Od podziałów. Od przekonania, że jedni są ważniejsi od innych. Bo przecież są ludzie ważni i ważniejsi. „Postęp technologiczny dalece wyprzedził przemiany społeczne.” Kto zawinił pierwszy? Czy to miało znaczenie? Lawina ruszyła i każdy dołożył coś od siebie. Patrzyłam na tę próbę zapisania się w historii i widziałam, jak w imię wielkiej idei przestają obowiązywać zasady, które miały odróżniać ich od Ziemi. Jak łatwo w takich chwilach giną wartości. I jak późno zaczynamy rozumieć, co naprawdę jest bezcenne dla przetrwania. Bo cywilizacja jest tak silna, jak silny jest człowiek, który ją buduje. A jeśli nawet poza Układem Słonecznym pozostajemy tacy sami – to gdzie właściwie szukamy ratunku? Do zobaczenia w Neoattyce, Gwiezdne Dzieci. ✨ @ponad_gwiazdami