Niewidzialny pożar. Ukryte koszty zmian klimatycznych

“My tego nie dożyjemy”. To znaczy czego? Są wśród nas tacy, którzy nadal żyją w przekonaniu, że katastrofa klimatyczna to coś, co na nas kiedyś tam spadnie, w dalekiej przyszłości Ale zmiany klimatyczne dawno są, dawno wpływają na różne sfery naszego życia. Tylko, że nie są to (tylko) zjawiska ekstremalne, takie jak pożary, powodzie, huragany, przed którymi caly czas zresztą nas się ostrzega. To jest cały szereg drobnych zmian, zachodzących stopniowo, kumulujących się, i tym groźniejszych, bo ludzie ich nie dostrzegają lub się do nich przyzwyczajają i w efekcie je lekceważą. Najlepszym przykładem jest to, co obserwowaliśmy podczas ostatniego lata, a.d.2025. Bardzo dla nas łaskawego w świetle zmian klimatycznych, bez fal upałów, z opadami deszczu, za które powinniśmy dziękować w sytuacji permamentnej suszy - normalnego polskiego lata, powiedziałabym. I co? I zewsząd słychać było narzekania o tym, że “pogoda nas nie rozpieszcza”, “kiedy będzie ciepło”, “czekamy na powrót lata”, itp. To dowód, że już PRZYZWYCZAILIŚMY się do fal afrykańskich upałów, więc lato bez takowych traktujemy jako “nienormalne”, zamiast się cieszyć, że - wbrew temu, co wmawiają nam pogodynki - tegoroczne lato nas ROZPIESZCZAŁO.

Autor tej książki słusznie więc zwrócił uwagę na ww. zjawisko stopniowych zmian klimatycznych oraz zauważa, że większość ludzi nie potrafi "połączyć tych kropek”. Nie widzimy, jaki te zmiany mają wpływ na nas, na gospodarkę. Rozmawiamy o rosnących cenach żywności i nie łączymy ich ze zmianami klimatycznymi... Menedżerowie i właściciele firm uważają, że ich firma ma niewielki lub żaden wpływ na klimat. Jesli tak odpowiada 82% firm (firm zużywających energię, wody, zasoby, surowce, jeżdzących samochodami, wytwarzających odpady..), to kto ma ten wpływ? Winnych brak. Firmy też generują wyższe koszty i są narażone na różnorakie straty z powodu ogólnie zmian klimatycznych. A czy rządy przedsięwzięły bardziej stanowcze działania przeciwdziałajace zmianom klimatycznym, gdyby były świadome, że zmiany klimatyczne sypią piasek w tryby gospodarki i jakie straty mogą one spowodować w PKB? Oto jest pytanie. Tak samo jak pytanie, czy nasz rządy tego faktycznie nie wiedzą, czy tylko udają, że nie wiedzą.

Najciekawsze są wyniki badań o wpływie temperatur - ludzie nie doceniają negatywnego wpływu upałów na zdrowie (wiecie, przyjęło się uważać, że upał zagraża głównie starszym ludziom, co nomen omen pokazuje nasz stosunek do seniorów…), gdy tymczasem temperatury mają wpływ także na wyniki w edukacji, wydajność w pracy, a mało tego, ten wpływ mają nawet temperatury niższe niż 30st. Zatem nie, nie tylko pożary, powodzie, huragany, o których się dużo mówi, powinny budzić nasz niepokój.

Niestety po dość zachęcającym wstępie i pierwszych rozdziałach o temperaturze ta książka pikuje w dół. Autor przedstawia niewiele ciekawych tez, tzn. takich, ktore nie byłyby dobrze znane, i w dużej mierze jest to takie kręcenie się w kółko i bicie piany naukowca siedzącego w wieży z kości słoniowej i deliberującego np. czemu “biedni mają gorzej” (jako że zmiany klimatyczne jak wiadomo o wiele bardziej dotykają biednych, jak zresztą wszelakie nieszczęścia, co wiedzieli już starożytni). Jest to napisane żargonem naukowym, cytowanych jest wiele badań wraz z ich metodologią i musiałam się zmuszać, żeby książkę doczytać do końca, tym bardziej, że na koniec niewiele z tego wynika. Chyba tylko to, co zawsze - że nawet optymiści nie za bardzo wiedzą jak wybrnąć z tego galimatiasu. W sumie to ja już nie wiem, czy Park uważa, że mamy problem, którego nie doceniamy, czy przeciwnie - że mamy problem, ale nie jest on taki duży, jak się nam mówi i że damy radę go ogarnąć.

Zastanawia mnie jeszcze jedno - dlaczego w tego typu publikacjach, w których autorzy zapewniają, że wszystko idzie generalnie w dobrym kierunku, bo się staramy, obniżamy emisje, wdrażamy różne strategie, nie ma słowa o tym, że jednak jest druga strona medalu: że jest ogromna skala dezinformacji, że zużycie energii rośnie, no i przede wszystkim, że mamy takiego Donalda Trumpa (a ta książka jest napisana oczywiście z perspektywy Ameryki, w międzykadencjach Trumpa), który twierdzi, że “zmiany klimatyczne to oszustwo” i zamyka wszystkie programy związane z przeciwdziałaniem im.

“My tego nie dożyjemy”. To znaczy czego? Są wśród nas tacy, którzy nadal żyją w przekonaniu, że katastrofa klimatyczna to coś, co na nas kiedyś tam spadnie, w dalekiej przyszłości Ale zmiany klimatyczne dawno są, dawno wpływają na różne sfery naszego życia. Tylko, że nie są to (tylko) zjawiska ekstremalne, takie jak pożary, powodzie, huragany, przed którymi caly czas...