Mętne łby

Niezbyt łatwo czytało się tę książkę. Traktuje ona o ciekawych czasach, rewolucji, a jednak większa jej część, to pamiętnik człowieka z olbrzymim sentymentem do starej, carskiej Rosji... Bo taki sentyment Autor ewidentnie ma. Z resztą: a czy to dziwne, skoro czasy jego dzieciństwa przypadły na carską Rosję, na ostatni powiew dobrobytu i jako takiej uczciwości? No nie. Jałowieccy byli w Rosji traktowani dobrze. Majętni ludzi, którzy mieli wstęp na salony zarówno rosyjskie, polskie jak i niemieckie. A sam Autor choć widział najważniejsze wydarzenia tamtych lat 1915-1918, na własnej skórze nie odczuł aż tak wielkiej grozy sytuacji... W I wojnie światowej nie wziął udziału, za to współpracował wewnątrz Rosji z agenturą brytyjską, co z kolei ocaliło mu skórę, gdy bolszewicy ścigali "burżuazję". Ta książka jest niezwykła, bo stanowi zapis lat 20. XX wieku jakim nie przedstawia się go nigdzie - w podręcznikach, ani opowieściach o tamtych czasach. A także jest zapisem rodzinnej tragedii, bo mimo iż Autor ocalał, jego rodzinne problemy i katastrofy, którymi został doświadczony, sprawiają tylko, że można mu współczuć.

"Did you get angry"? [...] "Angry" - niby dlaczego? Nigdy. Po cholerę "get angry", gdy życie takie piękne. Że Basia czasem "sobie" gada? No to co? Od tego jest żoną, kochaną i biedną żoną. (9.6.59) Przedostatni wpis Bobkowskiego w Notatniku. Zmarł dwa lata później (26.6.61)

Można by sparafrazować Dmowskiego: jestem pisarzem polskim, więc mam obowiązki polskie. Do obowiązków pisarza polskiego niewątpliwie należy pisanie o polskości, nawet w listach prywatnych. Dlatego jeden pisze: "Bo być Polakiem, to ogromna niedogodność (...) tu chodzi o (...) przyznanie się do tej całej duchowej nędzy i biedy, i świństewkowatości, jaka jest nieodłączna od być - wewnętrznie- Polakiem". Drugi mu wtóruje: "Bo ja widzę w tym tylko szpetną brodawkę na nosie, z której nie ma pożytku, bo ja nie umiałbym, jak Proust, wywieść z brodawki najczarowniejsze ambiwalencje istnienia. (...) Stąd kiedy widzę, ile rzeczy mógłbym dokonać, gdybym nie był Polakiem (...), to jakoś bierze mnie zwykła, pragmatyczna cholera". Na liście lektur szkolnych pewnie książka jednak się nie znajdzie, bo pisarze poruszają niestety też inne, mniej wzniosłe tematy.

No i co poradzę, że ja po prostu lubię czytać o spacerowaniu, narzekaniu, wspominaniu i egzystencjalnym rozmyślaniu. Druga powieść najlepsza, ale żaden tekst nie schodzi poniżej poziomu. Cudniutki reportażowy styl wypracowany przez lata pomaga Kisielowi - cudowne dynamiczne opisy czterech różnych stolic wcale nie nudzą i pozwalają dojrzeć jakiś urok tego brzydkiego miasta.

Wcześniejsze niż "Mętne łby" felietony. Poziom sprawności językowej i piękno polszczyzny bez zarzutu. Nieznajomość nazwisk, miejsc, zależności, realiów ówczesnych powoduje brak pełnej radości z lektury. W mojej ocenie jednak przystępniejsza książka niż wspomniane "Mętne łby".

Tak trochę laurkowato, Zapasiewicz nie przepadał za filmem i to widać, teatr, teatr i tylko teatr, zabawne że nie wspomniał w rozmowie ani słowem o rolach u ubóstwianego w naszym kraju Kieślowskiego, czy CK Dezerterach, scenie z Pokorą z którą kojarzy go chyba najwięcej Polaków. Warto puścić sobie po lekturze, Jutubowy odcinek Alfabetu Zanussiego o Zbigniewie, tak dla "krytycznej równowagi" .

Lubię Antoniego Słonimskiego zarówno jako poetę, jak i prozaika. ,, Wspomnienia warszawskie '' to podróż z autorem w czasy jego dzieciństwa i młodości ,które spędził w ukochanej Warszawie. Książka mi się podobała, choć początkowo dowcip z jakim opisywał swoje najmłodsze lata , nie do końca mi odpowiadał, w mojej ocenie nieco się zestarzał i stracił na aktualności. Jednak dalsze wspomnienia przybrały już poważniejszy ton, bo i beztroskie czasy dzieciństwa odeszły bezpowrotnie. Okupacja niemiecka zmusiła poetę do opuszczenia kraju. Do stolicy Słonimski powrócił w 1951 roku i na tym kończą się jego wspomnienia . Interesująca książka, bardzo dobrze się ją czytało , oczywiście polecam 👍

Autorka opisuje życie pisarza, zaczynając od jego dzieciństwa w Wilnie, a kończąc na śmierci w Warszawie. Mamy okazję poznać również rodzinę Konwickiego i odwołania do niej oraz do innych autobiograficznych wydarzeń w książkach. Oprócz rozdziałów poświęconych literackiemu dorobkowi pisarza, są tu części dotyczące jego scenariuszy i pracy reżyserskiej. Dużo miejsca autorka poświęciła przyjaźniom z Antonim Słonimskim, Stanisławem Dygatem, Gustawem Holoubkiem i Andrzejem Łapickim. „Cudzoziemiec tranzytowy” to gratka dla miłośników twórczości Tadeusza Konwickiego, ale po tę biografię mogą sięgnąć także ci, którzy nie znają dorobku autora – może będzie to zachęta do przeczytania jego książek i obejrzenia filmów... Polecam szczerze!

Stasiek to jest Stasiek. On nie da sobie w kaszę dmuchać. Bardzo mnie cieszy, że tak jak wcześniej z dozą niepewności broniłem go (przed samym sobą, przed moimi własnymi kąśliwymi oskarżeniami, bo jestem kąśliwy i oskarżycielski, a co?) przed zarzutem snobizmu lub klasizmu (snobizm ≠ klasizm, ale nie wiem, które to które, masz ci los... Zaraz sprawdzę i już będę wiedział.), tak teraz mogę nabrać przekonania, że Stachu naprawdę nie był nikim w podobie. Wzmiankuje Ortegę y Gasseta, którego uwielbiam, a jednocześnie, skubaniutki, wytyka mu to, co mnie w nim mierzi, a czego nie miałem odwagi mu na głos zarzucić, to jest: arystokratyczne spojrzenie na kulturę masową (ponoć kultura masowa kojarzy się negatywnie, więc lepiej mówić kultura popularna, lecz dla mnie to nie ma znaczenia, bo przecież słowa są puste i bez znaczenia, one, słowa, nic nie znaczą, to my wtłaczamy w nie życie, to my decydujemy o tym, co to takiego kultura masowa i jakie niesie ze sobą konotacje, dlatego też zapewniam, że używam tego słowa tak bezocenowo jak to tylko możliwe). Teraz to takie śmieszne, jak przed wojną i po wojnie ci Wielmożni Panowie na szczytach Parnasu łapali się za głowy i grzmieli nad „niegodnym" wypieraniem kultury „wyżej" (która nie istnieje) przez kulturę „niższą" (która również nie istnieje). Pardon, to byłoby śmieszne, gdyby nie było żałosne, a nawet straszne, bo straszne jest to, że ludzie o takim myśleniu wciąż istnieją. Barańczak proponuje znacznie właściwszy podział („Skoro tak koniecznie potrzebujemy bawić się w tego typu podziały", wtrącę ja lub bliski mnie bezwstydnik) na kulturę „ubezwłasnowalniającą" oraz „uaktywniającą". Oczywista, te dwa podziały nie pokrywają się ze sobą. Tak czy siak, mam wywalone na te kategoryjki, dlatego podsumuję przekaz tej książki jeszcze inaczej. Chodzi o to (uwaga, będzie truizm, ale potrzebny), aby być odpowiedzialnym odbiorcą, aby nie wchłaniać wszystkiego wokół ile wlezie, bez pomyślunku, zasię świadomie wybierać to, czym chcemy się otaczać. To tylko półprawda, że jesteśmy tym, co jemy. Jesteśmy tym, co wchłaniamy, dosłownie i w przenośni. Lubię metaforę ogrodu, dlatego napiszę teraz siebie jako ogród. Mam ograniczoną działeczkę, więc nie zmieszczę wszystkich gatunków roślin. Zresztą nie wszystkie rozkwitną w moim klimacie, niektórym będzie skrajnie trudno się przystosować – wyhodowanie ich będzie wymagało wyjątkowych starań, a czasem będzie najzwyczajniej w świecie niemożliwe. Na razie mam jeszcze sporo wolnego miejsca, aczkolwiek już teraz powinienem roztropnie rozplanować odstępy, w jakich wszystko sadzę, ażeby za kilka lat nie okazało się, że pod ziemią nie ma dostatecznie miejsca dla korzeni. I niezależnie od tego jak pieczołowicie troszczę się o mój ogród, to i tak regularnie muszę go odchwaszczać, wyrzucać zmurszałe pędy oraz wracać do moich roślin, doglądać ich stanu, przesadzać, a w skrajnych przypadkach – zaczynać od nowa. Jeśli Barańczak twierdzi, że gra w koszykówkę to na dobrą sprawę pisanie poezji, ja twierdzę, że odbieranie kultury to w zasadzie to samo co prowadzenie ogrodu. Dlaczego moja ocena taka zachowawcza? Jeśli w ogóle, to stąd, że po przeczytaniu mojej recenzji czytelnik mógłby śmiało odpuścić sobie tę pozycję. Barańczak często się powtarza (ale to nie jego wina, w posłowiu wyjaśnione są zawiłości związane z wydawaniem części składających się na tę książkę, itepe, itede), dlatego czytając ten zbiór w ciągu trzech dni, jak w moim przypadku, każdego dnia czyta się w zasadzie o tym samym. Inne fragmenty, nie powtarzające się, bardzo rozbudowane, analizują skrupulatnie np. zjawisko powieści milicyjnej. I jakkolwiek dobrze, że to robią, mnie przejadło się to już po kilku stronach, a był to niestety najdłuższy rozdział. Może paradoksalnie najbardziej lubiłem właśnie pierwszą część, „Dziennik TV", która w posłowiu została opisana jako „niespecjalne dziś znana chyba nawet badaczom twórczości pisarza" (?!), bo lubię cięty język i zwięzłość formy (jak widać „Bóg mi odmówił tej anielskiej miary...", ale nie od dzisiaj wiadomo, że najbardziej podziwiamy to, czego nam samym brakuje). Poza tym miałem uciechę z apokryfów (a przynajmniej tych, w których wyłapałem nawiązania). Resztę już Państwu zreferowałem, pozwalam pominąć.

Właściwie powinienem napisać o tych książkach ( 4 t. + prawdopodobnie wydany będzie jeszcze jeden ) dużo wcześniej. Staram się przypominać pisarzy i ich książki, które zostały skazane na zapomnienie przez komunistów, obecnie sytuacja wcale się nie zmieniła. Książki promujące wartości patriotyczne, moralne, etyczne, miłość do ojczyzny, jeśli w ogóle takie powstają, są tępione i krytykowane przez tzw. autorytety, namaszczone przez media finansowane i będące pod kontrolą zagranicznych koncernów prasowych. Czy muszę tłumaczyć - dlaczego ??? Trudno nie wspomnieć o antykulturowej i antypolskiej działalności Michnika i jego gazety. Książki wartościowe i ich autorzy nie są reklamowani, przeciwnie promuje się miernoty, albo jak Tokarczuk zwykłych grafomanów !!! Nigdy bym nie uwierzył, że po PRL - u, kiedy o popularności pisarza i wysokości nakładów jego książek decydowała przynależność do PZPR - u lub jego okazywana sympatia do władz komunistycznych, przyjdzie mi doczekać czasów jeszcze gorszych - obecnych !!! Ideologia komunistyczna została wyparta przez ideologie jeszcze bardziej niebezpieczne ( chociaż cele się nie zmieniły ), lewacką, tęczową i te wszystkie idiotyzmy narzucane z Brukseli. Jak zawsze, akolitów dla kariery czy z głupoty znalazło się na pęczki. Tylko wybierać !!! Talent ??? O czym Ty mówisz ??? Tylko przeszkadza !!! SMUTNE, BARDZO SMUTNE !!! Ad rem Autor i jego książka przypomina sylwetki pisarzy, którzy mieli wpływ na rozwój polskiej literatury. Nie unika trudnych tematów, chociaż stara się wybrać najbardziej istotne fakty z życia opisywanych osób. Myślę, że w szczególności dla młodszego czytelnika, książka może być interesująca, bo po pierwsze przypomni mu o często zapomnianych już pisarzach, a po drugie pozwoli zrozumieć realia ówcześnie panujące w polskiej literaturze. Naturalnie do przeczytania książki zapraszam każdego kto interesuje się polską literaturą !!! POLECAM !!!

W tak obrazowy i barwny sposób opisana historia jazzu do lat pięćdziesiątych ubiegłego wieku, jak uczynił to Leopold Tyrmand, nie pozostawia niczego więcej ponad zachwyt nad wnikliwością i zaangażowaniem, który zdecydowanie jest potwierdzeniem pasji życiowej Autora. Moja okrojona wiedza, znajomość materii oraz upośledzone posługiwanie się językiem polskim nie oddadzą tego, co i jak zawarł w tej opowieści Autor. Właśnie dlatego, odnosząc się do mojej niekompetencji, posłużę się, według mnie, trafnym fragmentem, w tym przypadku dotyczącym jazzu, ale znajdującym odzwierciedlenie w każdej dziedzinie sztuki, kultury i życia. "Niektórzy z miłośników synkopowanej muzyki zgrzytają zębami na widok brudnych operacji, dokonywanych na jazzie przez zajmującą się nim prasę, przez dziennikarskich „specjalistów" z własnoręcznie wypisanym dyplomem kwalifikacyjnym." Nie mając nawet podobnego dyplomu, po prostu polecam tę książkę.

Prawdopodobnie najtrudniejsza lektura, z jaką miałem do czynienia. Erudycja, wiedza i zdolność pojmowania świata przez Miłosza są tak bogate, że czytelnik którego los nie obdarzył takim bogactwem widzenia rzeczywistości ma czasami trudności z percepcją treści. Tym większa jednak satysfakcja podczas lektury. Tej książki się nie czyta, tą książkę się smakuje.

Książka przyjemna, choć nie rozbawiła mnie tak, jak się spodziewałem. Felietony pana Jacka z przeróżnych magazynów bywały lepsze, ale jako całość - fajnie przypomnieć sobie niektóre absurdy minionej epoki - więc oceniam pozytywnie. (Sprawdzę jeszcze "W zasadzie ciąg dalszy", ot tak, dla rozrywki ;).

Na poczet serii 'Podroze' Zeszyty Literackie zebraly kilka szkicow, ktore pierwotnie ukazaly sie w innych ksiazkach. Jest to wiec okazja aby ponownie zachwycac sie poetyckimi opisami malowidel Lascaux czy uwielbianego przez autora Akropolu. Goruja w tresci znajomosc sztuki i historii oraz zachwyt nad swiatem. Na koncu cudny prezent dla czytelnika - 'Modlitwa Pana Cogito-Podroznika' ze slowami: '...dziekuje Ci Panie ze stworzyles swiat piekny i rozny... ...prosze Cie zebys wynagrodzil siwego staruszka ktory nieproszony przyniosl mi owoce ze swego ogrodu na spalonej sloncem ojczystej wyspie syna Laertesa a takze Miss Helen z mglistej wysepki Mull na Hebrydach za to ze przyjela mnie po grecku i prosila zeby w nocy zostawic w oknie wychodzacym na Holy Iona zapalona lampe aby swiatla ziemi pozdrawialy sie...

Ciekawa, barwna i bogato ilustrowana biografia, napisana w żartobliwym tonie i z dystansem. Przy tym dość wątła jak na człowieka który jest obecny w popkulturze od kilkudziesięciu lat i ma spory wkład w jej kształt. Szybko się ją czyta, choć mnie czasem nudziły wynurzenia autora na życiowe tematy.

Zauroczona Szkicami piórkiem chciałam poznać dalsze losy autora, który rozczarowany Europą wybrał nowy początek w Ameryce Południowej; Gwatemala nawet dziś brzmi egzotycznie. Już zdanie "chciałbym być kotem w moim domu. Tym się powodzi" sprawia, że autor zyskał moją sympatię. Gdyby w czasach licealnych, gdy męczyłam się czytając opisy przyrody, ktoś powiedział mi, że polubię taką literaturę, nie uwierzyłabym. Ale wtedy o dorobku Bobkowskiego nie miałam pojęcia.

Zróżnicowany wybór tekstów Pana Profesora, które łączy miłość do antyku, grecko-łacińskich korzeni Europy. I ta miłość, choć czasami wyrażana z przesadną emfazą, podparta wiedzą i erudycją, jest zaraźliwa i zapadająca w pamięć. Rażą jednak dwie rzeczy: miejscami zbyt daleko idąca hermetyczność rozważań, tak jakby autor meandrując zapominał o celu swojej podróży oraz widoczna naiwność w oczekiwaniu, że upadek Sowietów sprawi, że odrzuciwszy krępującą ideologie i pozbywszy się destrukcyjnego zagrożenia, wrócimy do antycznych kanonów piękna i poszukiwania prawdy. Z drugiej strony mam wrażenie, że naiwność była signum temporis „inteligenckiego” myślenia początku lat 90-tych XX wieku. Mimo wszystko dla kunsztu słowa i erudycji – warto.

Smakowanie tych rozmów, wypowiedzi wielkiego aktora, ale i jakże wielkiego kalibru człowieka, intelektualisty było dla mnie prawdziwą ucztą. To lektura, którą rozpocząłem w leniwe, niedzielne przedpołudnie, a skończyłem dzień później. Piękna odskocznia od bezmyślnej, pochłanianej zwłaszcza za pomocą mediów społecznościowych codzienności, której (zwłaszcza po takiej dozie po prostu mądrości) jest za dużo. Dużo za dużo.

Przybliżona zostaje postać zapomniana współczesnym ale o statucie już legendarnym za życia. Franciszek Fiszer nie zostawił żadnych dzieł pisanych po sobie ale ten filozof, mistrz życia i dowcipu zapisał się w pamięci największych twórców XX lecia międzywojennego. Piszą o nim Tuwim, Lechoń, Słonimski, Rubinstein, Wittlin, Boy. Myśląc "Ziemiańskia" od razu pokazuje się Fiszer. Miał ogromny wpływ na wszystkich twórców ale jak mówi najlepsza część książki był on przede wszystkim uosobieniem filozofii. Im dłużej czytało się wspomnienia o nim pisane przez artystów tym niestety stawały zię one wtórne bo ileż można o tym że był olbrzymem o wielkim apetycie i jeszcze większym humorze. Naszczęście jak już wspominałem ostatnia część przeznaczona jego filozofii ratuje w pewnym sensie tą książkę bo pokazuje istotę tego człowieka który był nie tylko mistrzem dowcipu ale prawdziwym Sokratesem tamych czasów którego nie dało się zamknąć w epoce.