Dzieje szabli w Polsce

Wielokrotnie przeze mnie przewertowana w czasach szkolnych konkursów historycznych. Mnóstwo, cieszących oko, map i ilustracji militariów, umundurowanych żołnierzy i map. Bardzo dobre opracowanie tematu. Warto pamiętać, że Polacy walczyli w II wojnie światowej od Norwegii po Libię i od Lenino po Atlantyk. Ta książka tę wiedzę przybliża.

Robert Marek Jurga na co dzień zajmuje się badaniem historii fortyfikacji, pisaniem książek połączonym z ich ilustrowaniem oraz tworzeniem artykułów z dziedziny wojskowości. Ponadto wykonuje rekonstrukcje przestrzenne obiektów historycznych oraz architektonicznych. Jedną z jego książek są Machiny wojenne. Zapomniana technika wojskowości. Jak autor wspomina we wstępie, inspiracją, czy bardziej potrzebą stworzenia tej książki, był brak szerszego opracowania w Polsce technik wojennych stosowanych w starożytności, jak i średniowieczu. Ma ona wypełnić lukę i ukazać jak bardzo różnorodnego sprzętu używano podczas walk i oblężeń. Odnosząc się do słów autora ze wstępu, mogę z czystym sumieniem powiedzieć, że ta pozycja ogromnie wzbogaciła moją wiedzę, jak również ją usystematyzowała. Spełniła zatem swoje zadanie znakomicie! Bowiem o wielu przedstawionych w książce machinach nie miałem zupełnie pojęcia, chociaż nie jest to obca mi dziedzina wiedzy. Poznałem czym jest bricoli, prażnice, kosze desantowe, hak niszczycielski, czy wineje. Nie zabrakło również tych mi znanych, jak trebusze, katapulty, onagery, skorpiony i wiele innych. Czytając o tych wszystkich machinach, nasuwa się oczywisty wniosek, że nie możemy każdej rzeczy podobnej do katapulty, nazywać po prostu katapultą, ponieważ mogą one mieć najrozmaitsze kształty i tym samym nazwy. Dość często jednak obserwujemy jedną nazwę na szereg podobnych do siebie machin wojennych, abyśmy mogli od razu skojarzyć je ze znaną sobie konstrukcją. Moim zdaniem wynika to z faktu, że nazewnictwo machin wojennych jest dużo bardziej skomplikowane niż by się mogło wydawać i mogłoby wprowadzić niepotrzebny chaos w powieściach, czy filmach. Dlatego też czytanie o tych wszystkich konstrukcjach jest niezwykle fascynującą lekturą, ponieważ mamy okazję poznać różne wersje tej samej machiny, udoskonalanej przez kolejnych rzemieślników i dostosowywanych do konkretnego oblężenia. Sam opis machin wojennych byłby nudny i mało ciekawy. Stąd też książka zawiera mnóstwo kolorowych ilustracji - zarówno zdjęć replik, rysunków ze średniowiecznych rękopisów, jak również grafiki komputerowe. Zwłaszcza te ostatnie, są niezwykle bogate w szczegóły, co pozwala nie tylko dobrze je zapamiętać, ale przede wszystkim zrozumieć w większości przypadków zasadę działania. Dodatkowo autor wielokrotnie przytacza ciekawostki z użyciem machin wojennych, bądź historii ich powstania, co dodatkowo urozmaica lekturę. Mam jednak co do książki dwa niewielkie zarzuty, czy raczej spostrzeżenia. Pierwszym jest według mnie za duży format Machin wojennych, który spokojnie mógłby być mniejszy a przy tym lżejszy. Książkę da się czytać niestety jedynie w domu w wygodnym fotelu lub przy stole. Drugą jest cena okładkowa. Oczywiście są księgarnie, gdzie można kupić książki z rabatem 30% albo i większym, ale i tak jest to kwota, którą gotowi są wydać jedynie prawdziwi pasjonaci tym tematem. Wydaje mi się, że nawet uwzględniając format, kolorowe ilustracje i dobrej jakości papier, to cena mogłaby być niższa. Przez to też niewiele osób będzie miało okazję sięgnąć po tę pozycję, jeśli nie ma jej w publicznych bibliotekach... A moim zdaniem jest to pozycja, która zaciekawi bardzo dużo osób - od pasjonatów historią, starożytnymi i średniowiecznymi bitwami, po fanów fantasy - przecież dobra książka z tego gatunku nie może się obyć bez bitew, czy oblężeń. Machiny wojenne. Zapomniana technika wojenna jest znakomitą pozycją dla osób chcących poszerzyć swoją wiedzę na temat starożytnych i średniowiecznych konstrukcji używanych w walce oraz do oblegania twierdz. Dołączone kolorowe ilustracje pozwalają doskonale je sobie wyobrazić w działaniu i zrozumieć zasadę ich działania. Małą wadą tego wydania jest niestety duży format i wysoka cena. http://hrosskar.blogspot.com/2016/12/machiny-wojenne-zapomniana-technika.html

Bardzo fajna praca - jeśli idzie o układ to wstępne rozdziały zajmuje historia doktryny użycia wojsk pancernych, zmiany organizacyjne i sztabowe związane z jednostkami szybkimi, szkolenie i centra szkoleniowe, budżet, zakupy broni, opisy użytkowanych przez WP konstrukcji, miejsce broni pancernej w planach polskich i miejsce oraz plany wojsk niemieckich co do użycia czołgów w kampanii wrześniowej. Następnie mamy pokazany udział poszczególnych oddziałów czołgów, tankietek, samochodów pancernych w wojnie obronnej w układzie horyzontalnym (na różnych odcinkach frontów) i wertykalnym (chronologicznie). Na zakończenie całkiem interesujące wnioski co do braków, błędów ale i sukcesów (zresztą niewielkich) pododdziałów czołgowych WP. W całości brakuje mi niestety jedynie bardziej szczegółowego potraktowania strać w których strona polska atakowała i lepszych mapek (oraz większej ich ilości). Poza tym bardzo dobra praca warta polecenia każdemu zainteresowanemu tematyką wojsk pancernych.

Fragmenty dzieła "O wojnie". Z ponad 500 stron wybrano trochę ponad 100, skupiając się na problemach teoretycznych. Pominięcie 4/5 materiału miało pewnie wydobyć ponadczasowe przesłanie dzieła, ale raczej pozbawiło je konkretu i wymiaru praktyczno-analitycznego.

Wybiórczo zarysowo i fragmentarycznie potraktowana historia wojennych zmagań aliantów i wojsk osi w Afryce północnej. Wbrew tytułowi nie koncentruje się wyłącznie na Romlu. Wojna na pustyni jest zupełnie inna niż na rolniczych obszarach Europy. Pozycja obowiązkowa dla początkujących miłośników historii czołgów lekkich. Plusy za zdjęcia, zestawienia, sylwetki czołgów. Dwie gwiazdki mniej za brak map sytuacyjnych. Tekst nieco słabo wyważony - poszczególne wątki zbyt krótkie by zaspokoić rozbudzony apetyt czytelniczy lub nieco zbyt długie by stanowić fragment spójnej opowieści - no ale to kwestia gustu / zainteresowań wątkami.

Książka już leciwa ze wszystkimi tego zaletami i wadami. Nie jest to książka typy Historycznych Bitew czy Osprey. Autor opisuje wojskowość Królestwa Jerozolimy i jej sąsiadów z którymi walczyli krzyżowcy. Widzimy jak europejska sztuka wojenna musiała sobie radzić w zupełnie innym warunkach i wbrew niektórym popularnym stereotypom robiła to całkiem dobrze. W końcu wynikiem było zdobycie i utrzymanie Ziemi Świętej przez kilka pokoleń. Pomijąc problem histografii krucjatowej i charakterystyki ludnościowej Lewantu, autor pracując na opracowaniach i co ważniejsze na źródłach (szkoda że nie tłumaczonych w tekście) charakteryzuje różne koncepcje strategiczne i taktyczne rycerstwa. Na pewno pierwsza krucjata odróżniała się ofensywnym nastawień od działań w późniejszych latach. Ale już tutaj widać kunszt dowódczy Boemuda jako wodza, rozwiazania współpracy między piechotą i kawalerią, podziału wojska na małe ale zwarte oddziały, trzymanie rezerw, rola broni miotajacej piechoty przy osłonie kawalerii która czekała na decydujące uderzenie były wykorzystywane w późniejszych latach. Ogólnie mało skomplikowane zachowania ale bardzo pragmatyczne, które kronikarze nazywali "discplina militaris". Po okrzepnięciu Królestwa Jerozolimy, krzyżowcy przechodzą do defensywy i tak praktycznie do końca wojen krzyżowych (co rzuca pewne istotne różnice między dżihadem a krucjatami). Praktycznie ciągły głód nowego "rekruta" który musiał przebyć z daleka (dlatego zakony rycerskie miały być lekarstwem na ten problem co nawet wtedy uważano za kontrowersyjny pomysł) oraz syndrom oblężenia spowodowały u krzyżowców niechęć do bitew a bardziej taktyki manewrowej. Wykorzystanie pustyni, nielicznych źródeł wody i rabunkowych skłonności muzułmanów stworzyło defensywną strategię krzyżowców która w połączeniu z discplina militaris dawały dobre rezultaty.

Obfita w szczegóły książka, w poręcznym formacie. Kompendium na sposób spisu alfabetycznego. Z wieloma ilustracjami i rysunkami. Czarno-białymi. Opisuje broń z całego świata, z różnych okresów historycznych - od starożytności, po współczesność - kordziki itp. Dla zainteresowanych i entuzjastów. Mnie zadowoliła, ale też i zaostrzyła apetyt ... Przydałoby się chyba też uaktualnienie.

Pierwszym etapem było oswojenie się ze stylem autora, w końcu dość archaicznym. Potem można już swobodnie czerpać z błyskotliwych analiz sięgających znacznie dalej niż XVIII i XIX sztuka wojenna. Dla mnie, trenera to prawdziwa kopalnia koncepcji strategicznych i taktycznych oraz zadziwiająco wnikliwa analiza psychologiczna walki. mam wrażenie, że zdefiniował przy okazji relację nadrzędno- podrzędną antycypując zarządzanie złożonymi strukturami typu korporacje czy współczesne administracje. A może te struktury wyrosły po prostu z konstruktu militarnego i dlatego go odzwierciedlają ? kto wie, być może pruska lub austrowęgierska armia jest protoplastą współczesnego korporacjonizmu?

Oto książka, którą otrzymałem od kogoś w prezencie i niejako z obowiązku zacząłem czytać, wzbudziła moje zainteresowanie tematyką lotnictwa (inne książki, filmy), a to - jak przypuszczam - przez swadę, humor i wiadomości, jakimi raczy nas autor. Pozycja godna szacunku i polecenia, nie trzeba interesować się lotnictwem, wystarczy nieco zainteresowania techniką lub militariami i dajemy się wciągnąć. Serio, warto. A ryzyko finansowe niewielkie, bo pozycja leciwa i kosztuje grosze. Po niej sięgnąłem np. po OSTATNIA WALKA (Jan Zumbach).

Pomimo dość małej objętości książka wyjątkowo dobrze wyczerpuje historię sabotażu, przeprowadzanego przez komandosów norweskich i brytyjskich, w fabryce ciężkiej wody w Vemork. Autor zawarł wszystkie istotne fakty o tej brawurowej akcji. Nie ma w niej zbędnych opisów, które często pojawiają się w tego rodzaju publikacjach. Można powiedzieć, że jest samo "gęste". Wydaje mi się, że lepiej nie można było opisać tego wydarzenia, które miało ogromny wpływ na powstrzymanie niemieckiego programu atomowego. Polecam każdemu zainteresowanemu operacjami specjalnymi z okresu II wojny światowej, szczególnie osobom, chcącym poznać kulisy działalności podziemia norweskiego i oddziałów dywersyjnych działających na terenie Norwegii.

Te wybitne dzieło jak na połowę lat 90, było nie bywałym sukcesem autorów. Zostały przetarte szlaki, a Panzerwaffe na zawsze trafiła do serc Polskich pasjonatów historii. Praca zawiera w sobie czytelny i jasny podział sprzętu niemieckiego na poszczególne rodzaje techniki wojskowej. Dodatkowo otrzymujemy ogólny obraz użycia wojsk pancerno - zmechanizowanych na wszystkich frontach II WŚ od strony Niemieckiej. Zaletą ksiązki są rysunki techniczne oraz przykładowe malowanie sprzętu pancernego. Ogólny zarys historii poszczególnych dywizji pancernych też robi kapitalną robotę. Polecam przeczytać dosłownie każdemu, to podstawa, aby uzyskać podstawową wiedzę na temat Niemieckiej Broni Pancernej.

Książka ma swoje lata i swoje mankamenty. Bywa, że jeszcze teraz ktoś powołuje się na błędną informację o kilkunastu 7TP w wersji wzmocnionej wyprodukowanych w ostatniej chwili. Dziś pewnie ta książka wyglądałaby inaczej. Ale nadal jest to ważna, jeśli nie sztandarowa pozycja dla zainteresowanych tematyką. Przejrzysty układ, ładne zdjęcia, przyjemne ilustracje, a przede wszystkim sporo informacji.

Krótkie, acz zwięzłe opracowanie organizacji armii spartańskiej. Od agoge po homoi, uzbrojenie, taktykę. Również treściwa historia Sparty, od początku do upadku. Oczywiście to nie zastąpi obszerniejszego opracowania, ale daje mocny fundament wiedzy. No i oczywiście, jak we wszystkich opracowaniach Osprey - świetne ilustracje.

To nie jest książka z rodzaju tych, po które biegnie się z wywieszonym jęzorem do księgarni, albo klika drżącym paluchem na "Kup teraz". Jest ona jednak na tyle wartościowa, że po prostu przyjemnie ją mieć. "Samoloty bombowe pierwszej wojny światowej" została wydana w 1986 r. przez Biblioteczkę Skrzydlatej Polski. Jest to dość typowe budżetowe wydanie dla schyłkowej ery PRL-u: kiepski papier i niewyraźne zdjęcia, ale całkiem wysoki poziom merytoryczny. Na 151 stronach autor zawarł sporo informacji o bombowcach sprzed 100 lat z okładem. Książka jest podzielana na rozdziały i po kolei zostały omówione maszyny lekkie, średnie i ciężkie, a także ich uzbrojenie i organizację lotnictwa bombowego. Na samym końcu znajdują się kolorowe plansze ukazujące malowanie i oznakowanie wybranych samolotów. Ogólnie jest to sympatyczna lektura. Szczególnie dobre wrażenie robią wyraźne schematy, oraz tablice z wykazem maszyn, oraz informacji o tym, jakie miały wymiary, silniki, moc, załogę, czy uzbrojenie. Bardzo to jest przydatne. Tak jak pisałem, nie jest to książka w żadnym wypadku i pod żadnym pozorem przełomowa, ani ze względu na objętość, ani ze względu na jakość opisów czy zdjęć. Po prostu fajnie ją odnaleźć w starym księgozbiorze albo kupić za góra 5 zł.

Tygrys, czyli Pz. Kpfw VI legenda II wojny światowej został opisany na 64 stronach przez Tomasza Szlagora. Ciężki i szybko psujący się czołg sukcesywnie niszczył alianckie zagony pancerne. Plusem książki jest dosyć szczegółowe przedstawienie jednostek SS wyposażonych w Tygrysy w czasie walk Charkowie, Kursu, Dniepru, Normandii i Berlina.

Jedna z niewielu publikacji na rynku polskim o mało u nas znanej wojnie sowiecko-fińskiej 1939-1940. Oparta na źródłach fińskich (do innych nie było dostępu). Dobrze napisana ramowa charakterystyka tej wojny, nie jest ani studium wojskowym ani studium polityczno-społecznym. Polecam dla osób chcących zapoznać się z najważniejszymi faktami. Trochę brakuje odwołania do tzw. "wojny kontynuacyjnej" i stosunków fińsko-sowieckich po II wojnie, choć z drugiej strony rozumiem uwarunkowania istniejące w latach 70-tych XX wieku tzn. okresu gdy książka powstała.

,Czołgi II wojny światowej" Andrzej Zasieczny. Alma-Press 2024 (już dziesiąte wydanie!), seria Panorama techniki wojskowej. Twarda oprawa, 190 stron, ilustracja lub zdjęcie na niemal każdej stronie, ale przede wszystkim fachowy teks (wyjaśnijmy sobie jedno na samym początku - to najlepsze jednotonowe ,,drugowojenne" czołgowe opracowanie). Kolorowe ilustracje, przydatne bo, aż w czterech rzutach czarno-białe rysunki, zdjęcia. Prócz niemieckich, radzieckich, amerykańskich maszyn (czyli tych najpowszechniej występujących na polach bitew II wojny światowej i stronach historycznych opracowań o niej) także brytyjskie, francuskie, japońskie, włoskie, węgierskie, czechosłowackie, polskie (tankietki TK i TKS oraz czołg 7TP) i jeden australijski. Podsumowując, pozycja to zgrabny przewodnik-kompendium po temacie czołgów II wojny światowej. No i to pozycja obowiązkowa w biblioteczce każdego miłośnika broni pancernej. Są po prostu klasyki, które trzeba mieć na półce i już. Nieważne ile innych opracowań w temacie masz, to klasyka klasyk. Przy okazji to znakomity zapis ewolucji czołgów II wojny światowej, każdego z liczących się producentów tej broni w czasie tegoż konfliktu. Pozycja bezsprzecznie zasługuje więc na miejsce na naszych półkach.

Świetna książka dla wszystkich fanów czy pasjonatów okresu międzywojennego/gentelmanów. Niby zwykły kodeks, ale czyta się z zaciekawieniem. Plus za dodanie oryginalnej przedmowy autora, oraz ciekawy apendyks. Kieszonkowy format na pewno pozwoli na rozstrzyganie wszelkich spraw na miejscu ;)