Araf

Czego pragną bohaterowie powieści Richarda Flanagana „Pragnienie”? To pytanie zdominowało moje spotkanie z tą książką. A nie było to spotkanie łatwe, bo autor stworzył powieść składającą się z luźno dopasowanych fragmentów, z których czytelnik musi ułożyć właściwą historię. Akcja osadzona jest w kolonii karnej w Ziemi van Diemena, czyli w Tasmanii, gdzie trwa kolonizacja i Anglicy zaprowadzają własne porządki. Bohaterami jest małżeństwo Franklinów. Lady Franklin postanawia przygarnąć małą Aborygenkę Mathinnę i udowodnić, że odpowiednie wychowanie i kontakt ze światem białego człowieka wyruguje z małej dzikuski barbarzyńskie instynkty i uczyni z niej „białą” kobietę. Krótko mówiąc ma to być dowód na wyższość cywilizacji nad naturą. Jednakże po jakimś czasie małżonkowie muszą opuścić wyspę i pozostawiają obiekt swojego eksperymentu na niepewny los. Drugi wątek dotyczy znanego pisarza Charlesa Dickensa, który na prośbę Lady Franklin tworzy i wystawia z wielkim sukcesem sztukę, której celem jest ochrona dobrego imienia Johna Franklina. Ten bowiem udał się na wyprawę badawczą na Arktykę i zaginął, a wyprawa poszukiwawcza odkryła, że podobno dopuścił się kanibalizmu. Zachował się więc jak dzikus, burząc mit o wyjątkowości cywilizowanego człowieka. Richard Flanagan stawia w tej powieści pytanie, czy rozum pomaga przejść przez życie i poradzić sobie z namiętnościami. Wszyscy bohaterowie muszą się tu zmagać ze swoimi pragnieniami, a ich zaspokojenie kłóci się z racjami rozumu. Lady Franklin marzy o dziecku, bo nie dane jej było zaspokojenie instynktu macierzyńskiego; Dickens przeżywa zakazane uczucie do dużo młodszej kobiety, jego żona marzy o miłości męża, a sir John Franklin odkrywa w sobie słabość do adoptowanego dziecka. Zaspokojenie tych pragnień jest niebezpieczne, bo może zrujnować dotychczasowy świat bohaterów. Należałoby je więc stłumić i żyć w poczuciu frustracji i niespełnienia. Według mnie jest to też książka o pysze cywilizowanego człowieka. Wydaje mu się, że z racji koloru skóry jest lepszy i że zmuszając rdzennych mieszkańców Tasmanii do przyjęcia europejskich wzorców czyni mu przysługę i robi wielką łaskę. Tymczasem okazuje się, że to nie kolor skóry czyni z nas ludzi cywilizowanych, a barbarzyńskie zachowania ujawniają się w każdym w zależności od okoliczności. A tym, co pozwala zapanować nad dzikością kryjącą się w każdym człowieku jest miłość do drugiego człowieka. „Pragnienie” jest mądrą książką, ale jej lektura nie była dla mnie łatwa. Zanim złapałam odpowiedni rytm tej opowieści minęło prawie 100 stron, za to dalej poszło już jak z płatka. Może jeszcze kiedyś sięgnę po inne powieści Richarda Flanagana. Na razie mi wystarczy.

Podeszłam do niej z dużo większymi oczekiwaniami, więc finalnie mnie nie zachwyciła. Elementy retrospekcji fajnie podkręcały fabułę i przybliżały losy bohaterów, natomiast z tej książki nie płynie żadna refleksja. Mam wrażenie, że emocje bohaterów zostały przedstawione bardzo powierzchownie, a był potencjał. Jest to jedna z tych książek, które odłożę na półkę i niestety o niej zapomnę, a szkoda.

Realizm magiczny prosto z Indonezji. Dla wielu, zwłaszcza z naszego kręgu kulturowego, ta książka może być zbyt brutalna i zbytnio epatować seksem. Dla mnie momentami też było "za bardzo", ale niechęć mieszała się z ciekawością tamtego dziwacznego świata. Są świetne momenty-sceny, motywy, które zostaną w mojej wyobraźni na zawsze, ale są i takie, o których najchętniej bym zapomniała.

Bardzo ciekawa i bardzo dobra książka. Trochę niepokojącego realizmu magicznego (pierwsza oraz druga część skojarzyły mi się z "Aurą" Fuentesa) oraz perspektywy postkolonialnej ze zgrabnym rozszerzeniem na perspektywę posthumanistyczną. Trudno mi jednak jednoznacznie określić główny cel fabuły, ponieważ mimo kilku powiązań pomiędzy poszczególnymi częściami nie do końca jestem w stanie uchwycić rozwiązania. Oczywiście mógłbym założyć że sednem są dwa pojawiąjące się lejtmotywy: nosorożec iberyjski oraz figura szympansa i powracające zdanie "nie jesteśmy upadłymi aniołami, tylko małpami, które się wzniosły". To oczywiście sugeruje, że sednem z jednej strony jest specyficzna portugalska nostalgia, a z drugiej kwestia zwierząt i sztucznie kreowanych hierarchii. Uważam, że gdyby było więcej elementów wspólnych między poszczególnymi częściami, które sklejały by się w jedną spójną całość, książka byłaby jeszcze lepsza. Mimo wszystko daję mocne 8/10 i intensywnie zastanawiam się nad sięgnięciem po kolejną książkę Martela.

#wyzwanie lipcowe LC Książka „Marię Pannę Nilu” momentami kojarzyła mi się z „Władcą much”. Uważam, że historia sama w sobie nie jest tu aż tak istotna, jak ważne jest w niej ukazanie genezy zła. Ponieważ historia dotyczy nastolatek, tym bardziej widać tu jego mechanizmy: manipulacja, strach, chęć przynależności do większości, przerost ambicji, propaganda, podział pod względem rasowym, społecznym. Choć nie ma w niej bardzo brutalnych obrazów dotyczących konfliktu Tutsi- Hutu, wiedząc, iż doszło tam do takiej tragedii, czyta się tą historię z poczuciem bezsilności i strachu. Ze swej strony polecam.

Zgadzam sie z pozostałymi czytelnikami tej książki, że jest trudna do czytania, nie zawsze spójna i fascynująca . Jednak uważam , że po przeczytaniu wszystkich przełożonych książek L.Groff wcale tak kiepsko nie wypada. Faktem jest , że nie sposób spamietać kilkudziesięciu imion i nazwisk/przezwisk bohaterów pierwszej części, tej opisującej mieszkańców Arkadii. Także trudno jest zrozumieć hierarchię i zasady komuny. Tym bardziej , że opisy są obserwacjami i infantylnymi emocjami małego dziecka, chłopca, który nie zna innego świata poza Arkadią i jej mieszkańcami. Dlatego myślę, że przypisywanie tych cech autorce jest mylne , bo to nie ona jest narratorką i twórczynia większości opisów, tylko ich moderatorką , poprzez wypowiedzi Lutka, głównego bohatera książki. Większość recenzentów skupia sie na trafności pomysłu, czyli sportretowania życia wspólnoty poza nawiasem życia społecznego w USA, w latach 60/70 tych. Zgadzam się , że jest to spory atut tej pozycji. Jestem zafascynowana prozą Groff, jej znakomitych opowiadań takich jak Floryda i Fuga oraz jej najnowszej powieści Dzikie bezkresy.

Lubię styl autora, ale tu historia zdecydowanie zbyt przegadana z bohaterami, których motywy i zachowanie mnie nie przekonały. A wątek wyjaśnienia śmierci rodziców, który myślałam, że będzie kluczowy, został zepchnięty na sam koniec. Finał książki bardzo pobieżny i pospieszny. Tym razem obyło się bez zachwytów.

Początek nie reprezentuje niczego szczególnego. Przyznam, że bardziej rozczarowuje niż wciąga. Sugeruje, iż książka jest typową obyczajową historią o relacjach małżeńskich w nowoczesnym świecie par kulturowo mieszanych. Jakie mogą istnieć problemy, gdy jedno z małżonków jest Amerykaninem, a drugie przedstawicielem europejskich ludów nordyckich? Dla mnie to jak zderzenie z górą lodową. Rozumiem katusze Joego, dla którego fińskie hermetyczne społeczeństwo jest przeciwieństwem amerykańskiego stylu, opartego na otwarciu na innych, pracy zespołowej w imię osiągania lepszych wyników, gdzie ludzie wymieniają pozdrowienia na ulicy nawet jeśli się nie znają, a przede wszystkim często się odwiedzają w domach. Do tego kwestia spełnienia zawodowego, odnoszenia sukcesów, które dla bohatera tak wiele znaczą, a w Finlandii nie są miarą człowieka. Frustracja mężczyzny, typ obieżyświata, który poczuje się dobrze wszędzie wystarczy, że coś się dzieje, jest nieco spóźniona. I mimo odpowiedzialności, jaka na nim ciąży to myśl, że tak może być już zawsze, że utknął w niespełniającej jego wymogi rzeczywistości jest tak klaustrofobiczna, że musi od tego uciec. (...) Valtonen skupia się na bolączkach dzisiejszego świata, na tym co odbiera nam indywidualność, radość, spokój. Poczynając od technologii panoszącej się już w każdym aspekcie naszego życia, coraz większej presji na odnoszenie sukcesów, manipulacji medialnej, spychaniu etyki na margines, by osiągnąć wyższe cele, a kończąc na rosnącej agresji, nietolerancji i pozostawianiu młodych samym sobie, rozpadzie rodziny. Świat się zmienił. Chyba najbardziej ewoluował przez ostatnie trzydzieści lat, ale niestety, obrał kierunek na rozłam między bliskością, lojalnością i wspieraniem się, przy współudziale wykoślawianych wartości przodków. Te i inne problemy, które trawią społeczeństwa są tu szeroko ukazane, momentami prezentuje się nawet ich drobiazgową analizę przez co książka zyskuje na objętości, ale też sugestywnie przemawia do czytelnika. (...) Całość: https://nakanapie.pl/recenzje/zyjemy-samotnie-posrod-zludzen-nie-wiedza-co-czynia

Trafiła do moich ulubionych książek, chociaz nie od razu mnie zainteresowała. Tematyka sporu, wojen, nienawiści Palestyńczyków i Izraelitów jest dla mnie duzym wyzwaniem. Od lat staram się zgłębiać historyczne przyczyny tego konfliktu, sprawdzać bieżącą sytuację polityczną, podstawy konfliktu obu narodów, religijne i kulturowe różnice prowadzące do tego co dzieje się na obszarze tej części świata od zakończenia II Wojny światowej. Po rozpoczęciu czytania, bez żadnych konkretnych poleceń , czy rekomendacji , a także dość słabych średnich ocen ksiązki czy opinii o niej na LC, przebrnęłam przez pierwsze rozdziały bez entuzjazmu i większego zainteresowania treścią. Podobał mi sie od poczatku język autorki, opisy ludzi, Nowego Yorku, miejsc w tej metropolii, która miałam okazje poznać. Jednak z każda nowa stroną wczuwałam sie w atmosferę, uczucia i relacje głównych bohaterów : Liat (zwanej przez Hilmiego Bazi) i Hilmiego. Od razu też zauważyłam , że traktuje ich jak dobrych znajomych. Wiem, że to z powodu bardzo starannych , niejednoznacznych wzajemnych opisów tych postaci, zarówno dotyczacych ich charakterów, ale także ich wyglądu. Autorka sprytnie i z polotem stwarza taką aurę, jakbyśmy cały czas byli z nimi, w ich miejscach zamieszkania, ulubionych miejscach spacerów, odpoczynku, pracy. Poznajemy tez ich znajomych, rodzinę, przyjaciół. Nawet gdy nie wiemy jak wyglądaja, to poprzez rozmowy o nich naszych bohaterów , możemy sobie ich wyobrazić. Opowieść miłosna , ale też bardzo ciepła ( nawet w czasie lodowatej, nowojorskiej zimy !)książka o ludziach pochodzących z różnych stron świata, mówiących różnymi językami, dla których spotkania z innymi ludzmi, próbowania ich ulubionych potraw, słuchania ich narodowej muzyki, sa kwintesencja doznawanej radości z życia w tej międzynarodowej wspólnocie DOBRYCH LUDZI, która próbuja stworzyć i utrzymać, za wszelka cenę, a nie jest to łatwe. Nawet w tak z pozoru internacjonalnym mieście , kosmopolitycznym i mało rasistowskim jakim wydaje sie nam Big Apple. Ksiązka ze strony , na strone coraz bardziej mnie wciągała i zachwycała. Styl pisarski, problematyka, ludzie, miejsca. Cieszę sie , że na nią natrafiłam, chociaz tak póżno, bo była wydana w Polsce w 2016, w dodatku autorka gościła u nas w 2019, a ja to wszystko "przespałam", jaka szkoda... Mój ulubiony autor, Amos OZ, napisał o niej tak pięknie : " Jestem pod wrażeniem ... Nawet tragedia dwóch narodów nie przesłania eleganckiej historii miłosnej, nakreślonej precyzyjnie delikatną kreską. Ta książka pod wieloma względami jest nadzwyczjna."

Choć książka składa się z wielu odrębnych historii dziejących się na przestrzeni ponad dwustu lat i na dwóch odległych kontynentach, to każdy z rozdziałów potrafi zaangażować i chwycić za serce, a postacie są wystarczająco pogłębione, by poczuć od nich autentyczność. Każde pokolenie zmaga się z innymi przeciwnościami losu, a świat zmienia się dynamicznie wraz z pojawianiem się kolejnych bohaterów. Nie jest to lektura łatwa, pozostawia też pewien niedosyt z powodu licznych niedopowiedzeń (często towarzyszymy postaciom jedynie przez bardzo krótki wycinek czasu i nie dowiadujemy się zbyt dokładnie, co dalej), jednakże warta uwagi.

Zagadka trzymająca w niepewności do samego końca, wielowątkowa fabuła misternie utkana z ludzkich losów i wyrazistych, prawdziwie skonstruowanych charakterów. Bez wybielania i życzeniowości, ale i bez "znęcania się" nad czytelnikiem, a przede wszystkim w niepowtarzalnym klimacie Finlandii - bynajmniej nie termicznym, a społecznokulturowym. Nieraz zaboli, i dla tego warto.

Jest wspaniała, jest zjawiskowa! Ning cierpi na niebywałą trafność myśli i umiejętność przechodzenia gładko z fragmentu delikatnego jak porcelana do fragmentu, który powoduje dyskomfort. Ale nie zdążysz się skrzywić czytając te mocniejsze fragmenty, bo zaraz masz w głowie myśl lekką jak piórko i widzisz zgrabne ciałka w ciepłej pościeli, szukające stopą chłodniejszego kawałka prześcieradła. No cudo. Pięknie azjatycko wyważona stylistyka, dużo mądrości i dużo świeżości.

Książka dowodzi, że jest życia poza internetem, poza technologią, poza układami, poza gonitwą za najlepszym nagrobkiem na cmentarzu... Poza opowieścią o pasterskim życiu jest to też znakomity przykład opowieści o wewnętrznej przemianie. Choć może nie tyle o przemianie, co akceptacji samych siebie. Jest to jedno z najtrudniejszych zadań z jakimi przychodzi nam się zmierzyć. Autor świetnie pokazał, jakie to ważne i jak układa się los, kiedy akceptacja w nas się dokona. Piękne. Godne polecenia i realizacji.

Przeczytałam recenzje moich przedpiszców i mam smutną refleksję, że chyba ta książka została źle przetłumaczona. Mieszkam za granicą i należę do tutejszego klubu czytelniczego. "Rój" jest naszym "zadaniem" na ten miesiąc (spotkanie za kilka dni), więc przeczytałam tę książkę w oryginale i mam zupełnie inne wrażenia. Jedyny minus to spora przewidywalność tak od osiemdziesiątej strony, ale styl autorki, opisy itd. są świetne. Laline Paull nieźle odrobiła lekcje przed napisaniem książki (moje wydanie zawiera jej posłowie, w którym wymienia wszystkie źródła i dodaje też, gdzie nieco odeszła od naukowych faktów, ale przecież to powieść, a nie podręcznik o pszczołach, więc wybaczamy). Nie żałuję czasu spędzonego z tą powieścią, która nie jest wybitna, ale zła też nie jest.

Książka Katji Kettu- ,,Motyl nocy '' ma ogromny potencjał , niestety autorka zmarnowała tą możliwość. Owszem momentami czyta się z dużą ciekawością ponieważ jesteśmy raczeni ciekawymi i jednocześnie strasznymi obrazami które wyłaniają się z życia Irgi Malinen / oraz jej wnuczki/ ale mimo to książka jest naszpikowana niepotrzebnie wulgaryzmem , zbędny jest opis aktów seksualnych / książka i tak jest bardzo brutalna - sam opis gułagu wystarczy, także opisy ,,miłosnych uniesień '' gdzie władzę nad człowiekiem bierze popęd seksualny poniekąd niszczą tą książkę. Duży plus za sam początek ponieważ tak bardzo często wyglądała prawda- kobiety i mężczyźni z różnych stron Europy i świata mamieni pięknem komunizmu poruszali się różnymi sposobami do upragnionych , wyśnionych bram nieba, które to po przekroczeniu okazywał się niewypowiedzianym piekłem. Ukazanie komunizmu takim jakim on był i tutaj nie ma niespodzianek, tutaj jest brutalny odwrócony do góry nogami świat stworzony od podstaw na zgliszczach po rodzinie Romanowów. Drugi plus - pokazanie Rosji taka jaka ona jest i patrząc nawet dziś na rok na nowy rok 2024- Rosja.....za wschodzie bez zmian..... Mogło być dużo lepiej......ale ogólnie pomijając błędy książka jest całkiem dobra. Chociaż żal pozostał....

Grube tomisko opisujące losy tureckiego chłopaka, który ucieka z wioski przed okrutnym ojczymem i trafia do Stambułu na dwór sułtana (XVI wiek), początkowo jako kornak - opiekun słonia, później również jako uczeń nadwornego architekta. Dżahan ma to nieszczęście, że co nieraz popada w tarapaty i to szczęście, że z każdych wychodzi mimo wszystko obronną ręką. Co najmniej w połowie książka zaczęła mnie nudzić, a na koniec to już zniesmaczyła naiwnym zakończeniem wielu wątków. To co najładniejsze w książce, co mi się najbardziej podobało to miłość i troska Dżahana o słonia. Z sympatii do autorki i za opis egzotycznego miejsca i czasu daję 6.

Czy zdarza Wam się liczyć na "coś" więcej po przeczytaniu blurbu na okładce 😉? Miałam wielkie oczekiwania, a dostałam średniaka. "Miasteczko w Islandii" Thorssona to zbiór opowiadań, które tworzą historię mieszkańców małego miasteczka, gdzieś na Islandii. To opowieść o zwyczajnych ludziach, ich prostym życiu zależnym od natury, o skrywanych namiętnościach, tajemnicach, marzeniach i codzienności. Po prostu o życiu. Myślę, że to nie była najpiękniejsza książka, jaką przeczytam w tym roku, ale z pewnością nie będzie też i najgorszą 😂. Jeśli lubisz niespieszną prozę o codziennym życiu oraz literackie podróże, to ten zbiór opowiadań może przypaść Ci do gustu.

Kawał pięknej prozy, wysokie loty. Wszystko pasowało, bardzo ciekawa historia. Nieoczekiwanie to się wszystko posypało, nie spodziewałam się, ze nastąpi tąpnięcie tam gdzie wszystko jest gładkie, a wyprostuje się w pomarszczeniach. Jako jedynaczka nigdy nie zrozumiem zależności co do brata/siostry... inny poziom więzi, które niekoniecznie są tymi dobrymi. Polecam serdecznie!

Harriet Burden, po mężu Lord, jest artystką, która na własnej skórze odczuła, jak trudno być artystką w męskim świecie sztuki, na dodatek będąc żoną znanego i cenionego marszanda. Kiedy ktoś pyta znajomych jej męża, czy kojarzą Harriet, to niewielu mówi o jej sztuce, za to wielu o tym, jakie niesamowite przyjęcia wydawała… Bez komentarza. Kiedy mąż umiera, Harriet przechodzi przez okres głębokiej depresji, a później postanawia zrobić coś bardzo nieortodoksyjnego, swoisty eksperyment. Znajduje trzech mężczyzn artystów i „przywdziewa ich maski”, żeby pokazać trzy swoje prace - wielkie, dziwne instalacje. Każdy z nich godzi się na wypożyczenie swojej twarzy i nazwiska. I przy dwóch pierwszych mistyfikacjach wszystko idzie dobrze, gorzej przy trzeciej, bo artysta o pseudonimie Rune okazuje się przebiegłym facetem, który przywłaszczy sobie prace Harriet, a o niej powie, że przecież ona może mówić, co chce, oskarżać go bezpodstawnie, bo ma problemy psychiczne po śmierci męża (kobieta wariatka, kobieta histeryczka, kobieta ze zbyt silnymi emocjami – jak ja „uwielbiam” ten stereotyp). A „Poniżej” to jego dzieło, to jego kreacja, to jego pomysł. A potem na dodatek Rune umiera w dość niespodziewanych i może nieco podejrzanych okolicznościach. Możecie sobie wyobrazić, co się dzieje, kiedy Harriet próbuje głośno powiedzieć, że to ona jest autorką tych prac. Niektórzy wierzą, ale wielu nie. Przecież kobieta nie mogła stworzyć czegoś takiego. Przecież jeśli mężczyzna podpisał to swoim nazwiskiem, to kończy to dyskusję – on jest autorem. Ona może go inspirowała, może raz czy dwa pojawiła się w pracowni… Może… Powieść określana jest jako błyskotliwa i prowokacyjna. Zgadzam się. Została nominowana do Bookera w 2014, co świadczy o tym, że coś w niej jest. Też się zgadzam, rzeczywiście jest to dowód talentu autorki i jej literackiej wyobraźni, ale jednocześnie trzeba powiedzieć to jasno i głośno - ten literacki kunszt i wyobraźnia nie przełożyły się w tej powieści na linearne, „klasyczne” prowadzenie fabuły. Hustvedt skonstruowała opowieść, która jest jak szalona, fragmentaryczna układanka, jak utwór muzyczny, w którym kilka linii melodycznych pojawia się zaskakujących momentach, łączy ze sobą, zagłusza jedna drugą, przez chwilę brzmi synchronicznie, a potem rozjeżdża się absolutnie. Dlaczego tak jest? Bo „Świat w płomieniach” zapewne przypominałby projekty swojej powieściowej bohaterki – skomplikowane, zaskakujące, momentami zachwycające, momentami obrzydliwe, miniaturowe w jednym miejscu, przerysowane, karykaturalne lub monstrualne w drugim. I tak jak osoby oglądające dzieła Harriet Burden muszą się pochylić, spojrzeć uważnie, zauważyć detale i szczegóły, w których autorka przemyca całe mnóstwo informacji, które łatwo przegapić, jeśli nie jest się bardzo skupionym, to czytelnicy stają się takimi samymi uważnymi detektywami. Hustvedt nie napisała tradycyjnej powieści. Ona dała nam zbiór tekstów. Znajdziecie tu obszerne fragmenty dzienników Harriet, która ta pisała z pasją i bez ograniczeń ani ilościowych, ani tematycznych. Będą artykuły, listy, zapisy wywiadów i rozmów. Będą punkty widzenia całego mnóstwa osób, które z Harriet miały kontakt oraz takich, które wcale nie musiały go mieć, bo przecież można mieć wyrobione zdanie na każdy temat nawet bez znajomości opowieści obu stron jednego zdarzania czy historii, prawda panowie krytycy i panowie eksperci od sztuki? Ale ku mojemu zaskoczeniu taka forma powieści nie odebrała jej ani grama emocjonalności. Śledzenie historii Burden wywołuje cały wachlarz odczuć, pośmiejecie się, zapłaczecie, poczujecie obrzydzenie i zachwyt. Jednak nie będę nawet ukrywać, że to nie jest książka dla każdego. Jest takie piękne słowo - „erudycyjna” i ono tu pasuje jak ulał, bo autorka miesza gatunki, pisze o całej gamie tematów, odwołuje się swobodnie do nauki, literatury i sztuki, co skutkuje tym, że na jednej stronie mamy króciutki esej o filozofii, na kolejnej rozważania o neuronauce, a wszystko „posypane” cytatami z kilku książek. Tu nie ma miejsca na niezaangażowane czytanie. Na dodatek nawet uważny czytelnik będzie stawiany w sytuacji, kiedy jedno zdanie będzie zawierać trzy słowa, których się nie rozumie. I tak, znacie mnie, ja nie lecę i nie sprawdzam od razu wszystkiego, nie robię notatek i nie przyklejam karteczek. Uznaję, że na tym się nie znam, za to zna się pisarka i jej powieściowa bohaterka, doceniam, podziwiam i szanuję, ale nie rozdzieram szat, że nie wiem. Przy okazji niskie pokłony dla tłumacza tej powieści, Jerzego Kozłowskiego, bo ja mogę się po jakimś terminie naukowym lub fragmencie cytatu „prześlizgnąć” wzrokiem i umysłem, on nie miał takiej możliwości.

Karl Ove Knausgård, norweski mistrz literackiej wiwisekcji, po monumentalnym cyklu „Moja walka” powrócił z nowym projektem – kwartetem pór roku. „Jesień” to pierwszy tom tej serii, pomyślany jako osobisty list do nienarodzonej jeszcze córki, w którym ojciec próbuje opisać świat, w jakim przyjdzie jej żyć. Moja ocena to 6/10 – to książka, która zachwyca intymnością, ale jednocześnie bywa nużąca przez swoją fragmentaryczność i specyficzną, momentami niemal banalną perspektywę. „Jesień” nie posiada tradycyjnej fabuły. To zbiór krótkich, kilkustronicowych esejów poświęconych konkretnym przedmiotom, zjawiskom lub pojęciom. Knausgård bierze na warsztat tak prozaiczne rzeczy jak gumowe buty, jabłka, puszki z benzyną czy zęby, by zaraz potem przejść do rozważań nad ciszą, krwią czy twórczością Flauberta. Każdy tekst zaczyna się od konkretu, który staje się punktem wyjścia do głębokiej, egzystencjalnej refleksji. Autor dzieli książkę na trzy miesiące: wrzesień, październik i listopad. Pomiędzy tymi „encyklopedycznymi” wpisami pojawiają się listy do córki, w których Knausgård odsłania swoją wrażliwość, lęk przed ojcostwem i melancholię związaną z przemijaniem. To właśnie te fragmenty stanowią emocjonalny kręgosłup książki, pozwalając czytelnikowi poczuć bliskość z narratorem, który próbuje na nowo nauczyć się zachwytu nad światem, by móc go przekazać dziecku. Mocne strony powieści Dlaczego, mimo pewnej monotonii, warto po tę pozycję sięgnąć? Siła obserwacji: Knausgård posiada rzadką umiejętność dostrzegania magii w tym, co całkowicie zwyczajne. Potrafi napisać o słońcu czy termoforze w sposób, który zmusza czytelnika do zatrzymania się i spojrzenia na własne otoczenie z nową uważnością. Intymność narracji: To proza niezwykle szczera. Czytelnik ma wrażenie, że zagląda autorowi przez ramię, gdy ten siedzi przy biurku w norweskim domu, walcząc z własnymi myślami. Ta bezbronność pisarza jest poruszająca. Warstwa estetyczna: Polskie wydanie, wzbogacone ilustracjami Vanessy Baird, jest małym dziełem sztuki. Obrazy idealnie współgrają z tekstem, tworząc duszny, jesienny klimat. Momentami eseje ocierają się o grafomanię – niektóre definicje są tak proste, że wydają się zbędne, a powtarzalność schematu (opis przedmiotu – metafora – wniosek) sprawia, że lektura w całości bywa nużąca. Knausgård, próbując być „encyklopedystą codzienności”, czasem traci tempo, a jego zachwyt nad każdą pierdołą może wydawać się pretensjonalny. Podsumowując, „Jesień” to pozycja dla cierpliwych wielbicieli stylu Norwega. To literackie ćwiczenie z uważności, które najlepiej smakuje dawkowane powoli, po jednym rozdziale dziennie. Sześć punktów za unikalny klimat i próbę zatrzymania czasu, nawet jeśli nie każda z tych prób kończy się literackim sukcesem. To dobra książka, by zwolnić, ale niekoniecznie by dać się porwać wielkiej opowieści.