1001 albumów muzyki klasycznej

„1001 albumów...” kupiłem nie dlatego, że jestem miłośnikiem zestawień „best of”, ale dlatego, żeby zderzyć swoje opinie na temat wykonawców i płyt z opiniami autorów i znaleźć inspiracje do dalszych poszukiwań muzycznych perełek. Miałem nadzieję na bardziej encyklopedyczne spojrzenie, którego moim zdaniem brakuje w różnego rodzaju internetowych zestawieniach. I nie zawiodłem się. Oczywiście można narzekać na dobór płyt, ale wybór 1001 płyt marginalizuje ryzyko pominięcia prawdziwych milowych kamieni w historii XX-wiecznej muzyki popularnej. Trudno polecać tą pozycję do czytania od deski do deski. Mnie znużył tez sposób po 30 stronach. Lepiej przyjąć zasadę swobodnego przemieszczania się po ponad 900 stronach, skorzystania z indeksu wykonawców albo skupienia się np. na wybranych latach. Lubię nadal sięgać w wolnej chwili po tą pozycję, zawsze z nadzieją, że znajdę kolejny powód do dania szansy płycie, która wcześniej nie przypadła mi do gustu, a recenzent wychwala ją w notce. Albo żeby trafić na takie zdanie: „Bob Marley, Black Sabbath i Bart Simpson? Zmieszaj ich razem, a otrzymasz Red Hot Chili Peppers”. Moim zdaniem niezbyt w punkt, ale jak to powiedział klasyk: „Pisanie o muzyce, jest jak tańczenie o architekturze”. Zawsze trudno jest opisać muzykę, tym bardziej warto pisać ładnie i ciekawie. Jak w tej książce. Niestety irytujący miejscami przekład przeszkadza w lekturze.

Ciężko się to czyta momentami. Forma jest z jednej strony restrykcyjna i jakby podręcznikowa, a z drugiej daje wrażenie chaotycznej. Wątki biograficzne potrafią nienaturalnie mieszać się z czysto muzycznymi lub historycznymi. Tak samo porządek omawiania gatunków i kompozytorów wydaje się być chaotyczny, gdzie w pewnym momencie te bardziej ogólne rozważania o gatunkach ustają na rzecz omawiania stylów muzycznych poszczególnych kompozytorów. Generalnie za dużo tu o muzyce polskiej jak na książkę o muzyce w ogóle, a jednocześnie za mało jeśli ktoś jest zainteresowany głównie muzyką polską. Część ważnych kompozytorów jest przez to praktycznie pominięta (jak Mahler lub Szostakowicz),a część jest opisana bardzo pobieżnie (głównie romantycy). Jeśli chodzi o plusy tej książki, to myślę, że poświęca dobrą ilość uwagi na każdą epokę. Nie czuć, żeby pod względem historycznym było tu czegoś za dużo lub za mało, wszystko jest w odpowiedniej ilości jak na rozmiary całości. Ograniczając się do muzyki zachodniej żaden ważniejszy nurt nie jest pominięty i o ile czasem opisy są trochę niepełne (nie wiem na przykład jak mówiąc o Bartóku można nie wspomnieć o axis system, albo o politonalności u Ivesa, to są chyba najbardziej rażące przykłady),to jednak o wszystkim coś jest powiedziane. Na początek jest w miarę dobra, chociaż trochę nużąca.

Świetna książka dla każdego fana Pearl Jam. Wyraźnie pokazuje nam nastoletnie życie każdego muzyka z Pearl Jam, rozkwit zespołu oraz problemy jakie były w zespole. Jak sam tytuł mówi nasze skupienie nieco bardziej ląduję przy wokaliście zespołu, gdyż to o nim jest najwięcej informacji. Książka jest pięknym albumem zdjęć z różnych lat, zobaczymy tam nie tylko Pearl Jam ale również zespoły pokrewne takie jak: Soundgarden czy Nirvana. Polecam książkę każdemu kto lubi mieć niemalże wszystkie informacje w jednym miejscu, ponieważ prawie wszystkie informacje możemy znaleźć na internecie. :)

Rewelacyjna pozycja, która dla fana U2 powinna być jak mała Biblia. Dużo ciekawostek, historii, anegdotek. Wszystko jest przedstawione w przejrzysty sposób. Ktoś napisał tutaj, że łatwo i szybko się czyta. Tak, to prawda, ale ja zachęcam wszystkie osoby sięgające po tę książkę by podeszły do niej jak do obszernego tematu, który trzeba dogłębnie przestudiować. Rozdział poświęcony każdej piosence jest na tyle krótki, że daje się przeczytać podczas trwania piosenki. W takiej formie, przy połączeniu z piosenkami o których właśnie czytam - rewelacja. Dobrą książkę warto smakować :) tutaj jest doskonała możliwość. Chyba, że ktoś zna absolutnie wszystkie piosenki na pamięć. Wtedy zapewniam, że w głowie będzie jedna wielka szafa grająca :)

"Losing my religion" czy "Everybody hurts" znają chyba wszyscy, zatem zespołu R.E.M. nie trzeba nikomu przedstawiać. Ich historia spisana jest przez Tony'ego Fletchera zaledwie do 1997 roku, a zespół istniał przecież do 2011 roku, mimo to poznanie samych początków kariery muzyków było dla mnie bardzo ciekawe. To niesamowite jak udało im się przetrwać razem przez tyle lat. Byli jedną z wielu studenckich grup w Athens w Georgii, grali covery i własne numery, stale ucząc się i odkrywając swoje rockowe możliwości. Peter Buck, który gra jak diabeł to wg mnie najlepszy gitarzysta na świecie i mózg grupy, Mike Mills i Bill Berry zawsze stali bardziej z tyłu, ale też szaleli na basie i perkusji, no i oczywiście Michael Stipe – artysta w pełnym tego słowa znaczeniu, twórca tekstów i wulkan energii na scenie, na co dzień wycofany i introwertyczny. Książka opowiada o narodzinach hitów, trasach koncertowych, poznanych ludziach i o tym, jak zdobyli rzesze fanów, odnosząc wielki sukces. Gratka dla fanów i garść wiedzy o powstawaniu jednego z najlepszych zespołów rockowych lat 90-tych.

W sumie dość ciekawa pozycja. Jak zauważyli moi przedmówcy, brak tu gloryfikacji Stinga, co jest zdecydowanym plusem. Mam jednak wrażenie, że napięcia na łonie zespołu zostały opisane niejako mimochodem. Autor zdecydowanie odrobił lekcję faktograficzną, widać sens w prowadzonej przez niego narracji i jest ona momentami do bólu szczegółowa, szczególnie jeśli chodzi o opisy tras i koncertów. Przynajmniej w kwestii początkowej fazy kariery zespołu, bo mam wrażenie, że końcówka (Synchronicity i reunion) mocno odstaje pod tym względem. No i coś co mnie osobiście boli najbardziej, to po łebkach potraktowane poszczególne albumy. Jestem staromodny i w tego typu monografiach (szczególnie tych dot. muzyków lat 80.) poszukuję przede wszystkim tego typu informacji. Co było inspiracją do napisania konkretnego utworu, jaka historia stoi za okładką, jakie nowatorskie zabiegi dźwiękowe zostały zastosowane (halo, mówimy przecież o bożyszczu perkusistów rockowych, Stewarcie Copelandzie i wcale nie gorszym gitarzyście Andym Summersie!) - tego wszystkiego było duuuuużo za mało.

Wypada żałować, że ta książka nie została wydana w pierwotnej objętości 1200 stron. Chciałoby się więcej, szczególnie na temat 2 połowy ubiegłego stulecia. Tak czy inaczej, moim zdaniem, to obowiązkowa pozycja dla tych co chcą zrozumieć kulturę XX wieku, nawet jeśli przepracowali ten temat samodzielnie zapewne znajdą tu coś nowego.

Początkowo do tej książki odnosiłem się z dużym dystansem. Niewielki format do tak uznanego w świecie muzycznym zespołu wydawał się wręcz niestosowny. Ale jako osoba, która swoją prawdziwą edukację rockową rozpoczęła od płyty „Led Zeppelin I”, postanowiłem osobiście poznać zawartość tej publikacji. W sumie nie jest to zły pomysł: zwięzłe omówienie utworów wydawanych w ramach regularnych płyt oraz singli, wraz podaniem okoliczności powstania każdej piosenki oraz wydania każdej płyty. Do tego garść wplecionych w opowieść wywiadów, kilka wyraźnych kolorowych fotografii oraz kalendarium – a to wszystko na tle eleganckiego, lśniącego papieru. Myślę, że gdybym rozpoczynał swoje muzyczne hobby byłbym z niej raczej zadowolony – w kategorii muzycznego drogowskazu: co warto poznać. Obecnie to raczej tylko miłe przypomnienie (w pigułce) odległych czasów z przyjemnymi dla ucha gitarowymi akordami (Page) i ciężko brzmiącą perkusją (Bonahm),nad którymi dominuje głos Roberta Planta.

Prawdziwa perełka dla kolekcjonerów wszystkiego, co dotyczy legendarnego Queenu - "Ilustrowana historia królowej rocka" nie tylko streszcza historię zespołu od młodości wszystkich czterech członków po kolaborację Queen+Paul Rodgers, ale obfituje w (rzadkie!)wysokiej jakości fotografie i skany, recenzje albumów, harmonogramy tras koncertowych, opinie muzyków (m.in. Slasha)i anegdoty osób z otoczenia zespołu. Sutcliffe nie opiera się wyłącznie na opracowaniach, ale sięga po wywiady z Mercurym, Mayem, Taylorem i Deaconem oraz korzysta z relacji naocznych świadków: Jima Huttona, Davida Minnsa, Petera Hince'a, Reinholda Macka, Petera Freestone'a, Chrisa "Crystala" Taylora, i wielu innych. Książka jest dobrze uporządkowana, a dodatkowy plus stanowią selektywna lista źródeł, indeks imienny i spis albumów Queenu wraz z piosenkami. Oczywiście, ze względu na swoją stosunkowo niewielką objętość (ok. 300 stron bogatych w fotografie)oraz ogólny charakter książki, nie jest to biografia wyczerpująca, jednak w bardzo przystępny i (zazwyczaj) pozbawiony błędów sposób przedstawia fenomen Queen, historię powstawania i trwania zespołu, kariery solowe poszczególnych członków i najważniejsze elementy ich życia prywatnego. Z tego względu uważam, że "Ilustrowana historia królowej rocka" nadaje się zarówno dla zagorzałego kolekcjonera, jak i początkującego fana, który chciałby dowiedzieć się czegoś więcej o Queenie. W szczególności warto zajrzeć do oryginalnej wersji językowej, celem uniknięcia translatorskich omyłek, chociaż i tam można znaleźć pewne (na szczęście nie rażące)błędy faktograficzne, jak np. powielenie mitu jakoby Roger Taylor porzucił Dominique Beyrand miesiąc po ślubie (w rzeczywistości ich małżeństwo było formą finansowego zabezpieczenia ich dzieci, a w 1988 roku związek Taylor-Beyrand faktycznie już nie istniał, chociaż para pozostała dobrymi przyjaciółmi aż do dzisiaj).

Dla osoby zupełnie początkującej (ja) wiedza zawarta w książce jest bardzo obszerna, zwykle dobrze objaśniona, czasem brakuje doprecyzowania drobnych szczegółów, które być może autorowi wydają się oczywiste. Największe zastrzeżenie mam do pierwszego rozdziału, który może słusznie jest pierwszy, jako fundament muzyki, jednak objaśnienie dźwięków na papierze jest naprawdę trudne, moim zdaniem autorowi nie wyszło tak, by było strawne dla początkujących. Sugeruję po prostu nie zrażać się niezrozumieniem pierwszego rozdziału i czytać dalej, bo z kolejnych można sporo skorzystać, a wraz ze zdobywanym doświadczeniem na pewno coraz więcej :)

W pisaniu o muzyce mało miejsca jest dla obiektywności. Wszelkie zestawienia, porównania i recenzje są nacechowane subiektywizmem piszącego. I nie ma w tym niczego zdrożnego. Taki jest urok i sens takich zestawień. Filip Łobodziński oraz Grzegorz Brzozowicz z niejednego muzycznego pieca jedli chleb i te mechanizmy rozumieją bardzo dobrze. Ich książka nie jest zwykłym spisem płyt (ważnych dla autora, czy modnych). Wybory dla wielu osób mogą okazać się kontrowersyjne, bo kryterium często nie jest jakość wydawnictwa, a jego przełomowość i wpływ na historię. Wartością dodaną wydawnictwa jest kalendarium wydarzeń kulturalnych, społecznych a nawet politycznych, które pozwala odnaleźć pozamuzyczne źródła inspiracji jej twórców. Czy ten wybór wstrząsnął moim muzycznym światem? Cytując klasyka: “tak średnio bym powiedział, tak średnio”. Obyło się bez zaskoczenia. Znalazłem tu garść ciekawostek, interesujących historii i kilka kolejnych albumów do nadrobienia.

Świetna książka, w której nie zabrakło niczego. Wyczerpująco przedstawia długi okres działania zespołu, sylwetki jego członków, realia w których tworzyli, jak i reakcje społeczeństwa na ich twórczość. Wszystko to zostało uzupełnione masą fotografii, które pomagają wczuć się w treść, oraz licznymi ciekawostkami.

Krótkie lub nieco dłuższe notki na temat zespołów bardzo szeroko rozumianego polskiego rocka, dyskografie, składy zespołów, historie. 239 wykonawców naprawdę solidnie wykonana praca zebrania ich wszystkich w jedną encyklopedię. Jest nawet Maryla Rodowicz, jest też Turbo, którego autorzy encyklopedii najwyraźniej nie lubią ...

Muzyka zespołu Pink Floyd towarzyszy mi od małego. Mając starszego brata , nic dziwnego. I całe szczęście, że nie zagościła muzyka typu disco polo. Muzyka był cały czas, zespoły oczywiście różne różniste, nie tylko z pogranicza rocka progresywnego. Nie dałem się zaszufladkować . Ale teksty i przeżycia słuchając , czuć na skórze jest niepodważalne . Dlatego książka jest dla mnie czymś szczególnym , a teksty zawarte bliskie memu sercu i nie tylko z sentymentu . Powracam co jakiś czas słuchając niemalże całą antologię Pink Floyd, Rogera Watersa czy Dawida Gilmoura.