Historia powszechna 1492-1648

Niezwykle udane opracowanie trudnego, a niezwykle istotnego dla dziejów Polski okresu przełomu XIII i XIV wieku. Baszkiewicz jak zwykle ukazuje swe pierwszorzędne talenty pisarskie, a odnoszę wręcz wrażenie, że pisząc o średniowieczu jest jeszcze lepszy niż wówczas, gdy za temat obiera epokę nowożytną. Naszkicował nie tylko (jako punkt wyjścia) bardzo ciekawą panoramę XIII-wiecznej Polski, ale nade wszystko niezwykle kompetentnie przedstawił działania dążące do odrodzenia Królestwa Polskiego. Ważne, że nie poprzestaje tylko na opisie działań Łokietka, ale przedstawia też poczynania jego konkurentów: Henryka Probusa, Przemysła II, Henryka Głogowskiego oraz Wacława czeskiego. Baszkiewicz podkreśla znaczenie działań tych ostatnich władców dla odrodzenia Królestwa Polskiego. Sam Łokietek w tej książce jest postacią niejednoznaczną i wcale nie nazbyt chwaloną (choć akurat konsekwencji nie można mu odmówić). Wiele uwag poświęcono naukom pomocniczym, zwłaszcza sfragistyce tej epoki. Choć w książce nie ma przypisów, to jej poziom merytoryczny jest wysoki. "Odrodzenie Królestwa Polskiego 1295-1320" to praca ze wszech miar godna polecenia. Tomasz Babnis

Solidna pozycja, ale nieco hermetyczna. Sięgnąłem po nią, żeby zorientować się, po które pozycje o historii Polski sięgnąć na początek. I nadal nie jestem tego pewien, dowiedziałem się zasadniczo tyle, że Lelewel był republikaninem, Topolski marksistą, a Jasienica pisał nieakademicko

Rzadko poruszana tematyka i już chociażby dlatego warto sięgnąć po tę pozycję. Autorka bardzo szczegółowo opisuje różne aspekty wiary starożytnych Rzymian. Ma się jednakże wrażenie, że skupia się mocno na szczegółach a zabrakło syntezy całego systemu, aby móc sobie wyobrazić jak to wyglądało. Bardzo ciekawe były rozdziały o przejętych religiach wschodnich i o zderzeniu z chrześcijaństwem.

Większość z nas na pytanie o najznamienitszych rycerzy polskich potrafiłoby wymienić tylko Zawiszę Czarnego, tymczasem mieliśmy oprócz niego wielu innych wspaniałych rycerzy. Książka bardzo ładnie wydana z ciekawymi ilustracjami, napisana bardzo rzeczowo i obiektywnie. Polecam wszystkim zainteresowanym historią średniowiecza:)

Znakomite kompendium historii Polski w okresie między 1914 a 1945 rokiem! Pierwszą ogromną zaletą jest fachowość Autora, który jako specjalista w dziedzinie historii gospodarczej należycie eksponuje zagadnienia ekonomiczne, które w podręcznikach zwykle są - niesłusznie - marginalizowane. Drugim plusem jest znakomity język narracji, który sprawia, że całość świetnie się czyta. Pewnym mankamentem jest duża ilość skrótów różnych partii politycznych i organizacji, które występują w takim natężeniu, że nieraz trudno jest się połapać, o co w istocie chodzi. Z całą jednak pewnością można tę książkę polecić wszystkim zainteresowanym dziejami Polski. Zwłaszcza w tak tragicznych okresach jak obie wojny światowe. Tomasz Babnis

Podręcznik Szymańskiego przeczytałem pierwszy raz w całości bodaj w 2012 roku. Jest to pozycja niezbędna dla każdego historyka, kompendium jego warsztatu. Choć kiedyś treści te wydawały się często nowe, a niektóre trudno było przyswoić, dziś wszystko wydaje się klarowne. W gruncie rzeczy każda osoba, chcąca napisać pracę historyczną powinna choć raz przeczytać tę książkę, by zdać sobie sprawę, przed jakim zadaniem jest postawiona i nie być dyletantem w tej dziedzinie. Według mnie warto mieć ją na półce i nie należy bać się zawartego w niej trudnego słownictwa. Rozdziałów nie będę przywoływał, ponieważ zrobił to ktoś przede mną. Dodam co najwyżej, że każda z sekcji posiada wskazówki bibliograficzne, na których oparł się autor i do których odsyła po szersze informacje. Jest to praca wybitna, kopalnia wiedzy, której nie da się przyswoić za jednym razem, dlatego warto do niej wracać.

Książka w miarę dobra, ale sucha i brak większej ilości informacji o rzymskiej religii. Plusem jest to, że jest łatwo dostępna, a przez to, że koncentruje się na mitach Rzymskich właśnie i nie zawiera części dotyczącej mitologii greckiej, jest bardziej szczegółowa. Miałem do czynienia jednak z wieloma lepszymi opracowaniami, tyle że anglojęzycznymi niewydanymi u nas. Z książek dostępnych w języku polskim ta jest jedną z lepszych.

Opracowanie dla kogoś, kto chce przypomnieć sobie podstawową wiedzę z okresu starożytności. Zwięzłe omówienie Bliskiego Wschodu, Grecji i Rzymu. Sprawnie wyjaśnia zwłaszcza działanie demokracji ateńskiej i charakterystyczne cechy rzymskiego imperializmu. Autor robi to w sposób przystępny i klarowny.

Jeden z lepszych podręczników historii, jakie miałem okazję przeczytać. Przedstawia opisywany okres w sposób dostatecznie szczegółowy oraz przejrzysty. Bardzo spodobało mi się również opisywanie historii niektórych regionów w ujęciu ogólnym dla całego okresu powojennego - co znacznie pomaga w osiągnięciu klarowności.

Książka typowo naukowa, raczej nie do czytania dla przyjemności. Nie mniej jednak opracowana jest bardzo dobrze. Obszerne i dość szczegółowe opisy wydarzeń oraz załączone oryginalne teksty dokumentów czynią ją bardzo dobrym i wiarygodnym źródłem informacji.

Może nie wprowadzenie do historii jako takiej, lecz bardziej "wprowadzenie do historii wg Jerzego Topolskiego". W zwięzły i przystępny sposób autor przedstawia podstawowe definicje i zarys metod, poruszając wiele zaawansowanych kwestii, w tym dyskusyjnych. Skupia się na swojej opinii mówiąc do czytelnika, lecz czyni to w sposób nienachalny. Prowadząc ciekawą narrację, unika odstraszenia czytelnika fachowymi terminami, wręcz przeciwnie, popycha go do lektury "jeszcze jednego akapitu". Co się szczególnie chwali, podstawowe metody obrazuje na konkretnych przykładach, czego często brakuje w innych "wstępach". Zdecydowanie najlepszy wybór z przeróżnych skryptów i tytułów "vedemecum historyka".

Vademecum archeologii ziem polskich. Fajna książka która podsumowuje stan naszej wiedzy na temat szeroko rozumianej archeologii ziem polskich. Napisana kilkanaście lat teamu ale ciągle aktualna gdyż stan wiedzy poszerza się raczej wolniej niż szybciej. Książka jest kompendium poświęconym nie tylko odkryciom, badaniom ale też badaczom, którzy przyłożyli niebagatelną rolę by lepiej zrozumieć jakie są nasze początki. To co było szczególnie ciekowe to różne hipotezy badawcze stawiane przez badaczy, opisy szczególnie zasłużonych miejsc dla archeologii (np. Wawel, Ostrów Lednicki, Góra Ślęża). Zwłaszcza części dotyczące Góry Ślęży były interesujące – z uwagi na moje dolnośląskie zainteresowania.

Pierwsza biografia jaką czytałem w życiu i się nie zawiodłem. Najważniejsze przy czytaniu tej książki jest to, że język jakim jest napisana nie jest typowym nudnawym bełkotem rodem z uniwersytetu. Kolejne rozdziały pochłania się prawie jak książkę fabularną.

Podręcznik akademicki, czyli jakby nie patrzeć trudny do oceny. Zwłaszcza, że bardzo obszerny i traktujący o okresie historycznym niezwykle długim i obfitującym w wiele ciekawych wydarzeń, które miały bezpośredni wpływ na obecny kształt świata. Według mnie miejscami przydałoby się więcej, a miejscami mniej informacji, natomiast w wielu miejscach książka Antoniego Czubińskiego ma mocno politycznie niepoprawny charakter. Autor nie wzbrania się bowiem przed krytyką dawnych systemów politycznych, ale jednocześnie w wielu momentach zwraca uwagę na hipokryzję tak zwanego świata zachodniego.

Podobnie jak poprzedni tom, jest to podręcznik napisany bardzo dobrze. W tej części przeszkadza już jednak nieco obecność całej rzeszy autorów, tym bardziej że każdy z nich cechuje się nieco innym stylem pisania. Dodatkowo wydaje się, że zachwiany został balans pomiędzy poszczególnymi częściami - szczególnie w przypadku Dalekiego Wschodu, któremu poświęca się ledwie kilka stron na każdy blok, oraz Niemiec, które opisane są zaś nadzwyczaj szczegółowo.

Naprawdę cenna poznawczo pozycja traktująca o wojnie z Zakonem Krzyżackim, której kulminacyjnym momentem była słynna Bitwa pod Grunwaldem. Książka to dobrze napisana, szczegółowa, tłumacząca rozmaite konteksty i starająca się zdroworozsądkowo trzymać ziemi na odcinku faktów, interpretacji danych źródłowych. To po prostu kawał dobrej historycznej roboty. Z minusów pozycja lekko zalatuje latami w których powstawała i była wydana co widać w niegroźnej czołobitności względem wkładu braci Moskali w działaniach na odcinkach wszelakich, niemniej mając tego świadomość, i biorąc to w nawias, naprawdę można się tutaj pożywić. Polecam.

Historia Anglii w jednym tomie to książka przeznaczona nawet dla tych czytelników, którzy nie muszą mieć podstawowej wiedzy na temat tego kraju. Opowieść zaczyna się już w głębokiej starożytności; autor omawia każdą z epok przez pryzmat rzeczy dla nich charakterystycznych, osób które ją kształtowały oraz wydarzeń, które odcisnęły swoje piętno na dziejach Anglii. Napisana w bardzo przystępny sposób, skupia się na tym, co najważniejsze – w zasadzie nie ma tam elementów zbędnych, co zresztą trudno byłoby zmieścić przy objętości zaledwie nieco ponad 400 stron. Choć nie jestem wielkim entuzjastą kompendiów historycznych, tę książkę czytało mi się zaskakująco dobrze, głównie dzięki płynnej narracji pozbawionej niepotrzebnych dygresji. Szczególnie interesujące są rozdziały dotyczące dawnych epok, które zostały napisane z dużą swobodą i jasnością. Opisując czasy bardziej współczesne, można jednak odczuć, że książka powstała w otoczeniu marksistowskim – wątki z okresu po drugiej wojnie światowej skupiają się głównie na historii ruchu robotniczego, strajkach i działalności związków zawodowych. Wydaje się, że wcześniejsze okresy zostały opisane znacznie lepiej, z większą równowagą i głębią. Mimo tych zastrzeżeń, książka jest świetnym uzupełnieniem wiedzy – szczególnie dla osób, które chcą sobie uporządkować lub odświeżyć wiadomości poświęcone historii Anglii i Wysp Brytyjskich. Polecam ją wszystkim, którzy szukają klarownego i zwięzłego wprowadzenia do dziejów tego kraju.

Publikacja o Zawiszy nie będąca biografią ale rysem wydarzeń w których ten sławny rycerz brał udział - tak można krótko opisać książkę. Informacje o rycerzu z Garbowa zachowały się skąpe w porównaniu z jego sławą. Dlatego zadziwiająco dobrze autorka napisała książkę, gdzie wątki wielkiej polityki łączą się z postacią Zawiszy. Mamy tutaj postać nie tylko rębajły jakich wiele w tamtych czasach ale zdolnego dyplomaty a może nawet kogoś więcej, szpiega, agenta wpływu ? W końcu przebywał na dworze Zygmunta Luksemburczyka, który jak wiadomo więcej przeszkadzał niż pomagał polityce Krakowa. A mimo to Zawisza doprowadzał swoimi poczynaniami do łagodzenia sytuacji. Książka wielowątkowa, napisana bardzo dobrym językiem, którą czyta się szybko i przyjemnie.

Co prawda zwykle takich wielkich książek nie czyta się w całości, ale wybiera się z nich najbardziej w danym momencie interesujące fragmenty, kiedyś (przed egzaminem z historii średniowiecza) przeczytałem całość. Świetna rzecz, bogato ilustrowana i wzbogacona o różne mapy, tabele i drzewa genealogiczne. Poza tym obszerniejsza od innych podręczników do historii wieków średnich (bo przecież wśród fioletowych książeczek średniowiecze opisują tomy 4 i 5 - w sumie ok 1500 stron) zawiera też rozdziały poświęcone dziejom innych kontynentów. Owszem, Autorzy nie specjalizują się w dziejach Ameryki prekolumbijskiej, ale dobrze, że chociaż zaznaczyli pewne najistotniejsze problemy świata pozaeuropejskiego. W swoim czasie udało mi się zdobyć na tej książce dedykację od jej Redaktora - prof. M. Salamona, toteż moja sympatia do "Kształtowania średniowiecza" jeszcze wzrosła. A zawsze stała na wysokim poziomie, bo przecież kupiłem tę wielką księgę za 19,90 PLN... Z pewnością byłaby warta i pięciokrotnie wyższej ceny. Tomasz Babnis