I Bóg o nas zapomniał

Książka szokująca, sam nie wiem, jak się do tego zabrać. Wiadomo, że polskie podziemie wykonywało wyroki śmierci, i dobrze. Jedyne moje wątpliwości budzi fakt, czy musiał być to nastolatek. Czy przesądziło to, że był dobry w tym co robił - śmiertelnie dobry? Czy dlatego, że ze względu na wiek mniej zwracał na siebie uwagę. Bohater, czy kat? Pytania, pytania, pytania na, które nie znam odpowiedzi. Autor nie przedstawia się jako bohater, raczej jest to forma samooskarżenia. W 1993r popełnia samobójstwo. Nie, na jedno pytanie mam odpowiedz. Bohater.

Jestem jeszcze w trakcie ale na razie mam ambiwalentne odczucia. Z jednej strony mało pucu, ale trochę pomady w tej niby wiernej relacji na pewno jest. Autor to chłopak z dobrego domu, typ intelektualisty, a takim było na pewno wyjątkowo trudno i wierzę że walczył o zachowanie "człowieczeństwa". Czy ta walka była tak udana jak w omawianej książce? Wątpię. Ciekawy jest sąd autora, że to brutalna wojna na froncie wschodnim doprowadziła do zezwierzęcenia Rosjan w ostatniej fazie wojny. Na pewno miało to wielki wpływ, ale jakiś "potencjał" musiał być tam już wcześniej, co na pewno miało swoje źródło nie tyle w agitacjach Erenburga, ale i tym że generalnie ludzkie życie nie miało w Rosji zbyt wysokiej ceny już od wielu, wielu lat. Pomijam już fakt że Armia Czerwona była delikatnie mówiąc wielonarodowa a także ten truizm, że okrucieństwa popełniały wszystkie strony tej wojny.

Zachęcona wysoką oceną, kupiłam tą książkę. Początkowo przerażona ilością stron, stwierdzam, że autorka bardzo dosadnie i niezwykle szczegółowo opisała swoje wspomnienia z obozu. Książka warta przeczytania. Odejmuję punkt za momentami zbyt dużo i zbyt długich opisów natury, własnych myśli, prawie że poetycko.

Wspomnienia obozowe Wiesława Kielara, jednego z pierwszych więźniów Auschwitz. Książka jest momentami wstrząsająca, Kielar przekazał nam niezwykle mocne świadectwo tego, co działo się za drutami obozu. ,,Anus mundi'' znaczy odbytnica świata, bardzo adekwatny tytuł dla opowieści o piekle obozu . Autor trafił do Oświęcimia w wieku 21 lat, był tam min. blokowym, tragarzem trupów, pielęgniarzem i pisarzem. Wiesław Kielar spędził w obozie cztery i pół roku, to co przeżył i widział opisał z całą brutalnością, jaka panowała w tym miejscu. Przerażające oprócz bicia , poniżania , głodzenia jest to,że więźniowie zmuszeni do życia w takich warunkach, z czasem zobojętniali na widok umierania i cierpienia. Kielar cudem uniknął śmierci, razem z Edkiem Galińskim planowali ucieczkę z obozu, w ostatnuej chwili Galiński zdecydował, że zabierze ze sobą swoją dziewczynę Malę, a Wiesiek ucieknie dzień później. Historia Edka i Mali była bardzo głośna, niestety nie skończyła się dobrze. Zakochani zakończyli swoje żywoty na szubienicy, a Kielar nie zdecydował się na ucieczkę. Książka jest ciężka emocjonalnie , ale pod względem dokumentalnym ma niezwykłą wartość.Polecam

Bardzo dobrze napisana biografia bez większej indoktrynacji i przekłamań. Życzyłbym sobie zdecydowanie więcej tego typu książek o polskich bohaterach pisanych tylko i wyłącznie przez duże "B". Rotmistrz Pilecki powinien być na piedestale polskich bohaterów narodowych. Niestety dalej siedzimy w mentalnej komunie i nawet rządy polskich "patriotów" z Nowogrodzkiej nie były w stanie oddzielić ziarana od plew w szeroko pojętym terminie "Żołnierzy Wyklętych".

Nie wiem czy jest lepszy pamiętnik z tamtejszego obozu, zwłaszcza eksperymentów medycznych. Czytająca odpowiednio do treści ukazuje emocje. Powrót do polskich domów też niebagatelnie opisany. Wszystko ważne i potrzebne dla nas, żebyśmy mogli poznać historię w Historii przeszłości.

Jeśli myślicie, że nie mamy polskiego odpowiednika James’a Bonda to z chęcią przytoczę wam postać Jana Nowaka-Jeziorańskiego słynnego Kuriera z Warszawy. Książka jest fenomenalną formą wspomnień Kuriera z jego najsłynniejszych wykonanych akcji w czasach uczestnictwa w AK. Serdecznie polecam osobom, które interesują się historią II Wojny Światowej, gdyż takich książek jak wyżej oceniania jest bardzo mało. Książka jest ciekawa, interesująca i intrygująca, a historia w niej zawarta jest wyśmienitą lekcją naszej historii . Cześć i chwała bohaterom !🫡😁

„Jeśli komuś uda się przeżyć i uciec, niech pamięta, że ma obowiązek być świadkiem i głosić światu o tym miejscu i o tym, co tutaj widział.” Te słowa usłyszał 14 października 1943 roku siedemnastoletni Fiszel Białowicz (obecnie Philip Bialowitz) w obozie koncentracyjnym Sobibór od przywódców buntu więźniów – rosyjskiego żołnierza Saszy Peczerskiego i syna rabina z Żółkiewki Leona Feldhendlera. Ucieczka przez nich zorganizowana była pod wieloma względami nietypowa. Przede wszystkim była jedynym i udanym buntem większości więźniów w niemieckim obozie koncentracyjnym. Łączyła siły Rosjan i polskich Żydów, z których ci pierwsi wnieśli umiejętności wojskowe, a ci drudzy bardzo dobre rozeznanie w topografii i funkcjonowaniu obozu. Dawała także możliwość opuszczenia obozu i szansę uwolnienia wszystkim więźniom. Organizatorzy nie chcieli, by w odwecie Niemcy zamordowali tych, którzy zostali, co zawsze miało miejsce w przypadku ucieczki niewielkiej grupy. Obalała również mit o biernym poddawaniu się nazistom, zadając temu kłam.1 Autor wspomnień dotrzymał słowa. Z pomocą syna, Josepha, spisał wspomnienia zaczynające się tuż przed wybuchem II wojny światowej w rodzinnej Izbicy Lubelskiej, a kończące się w 1945 roku. Nadał im osobisty charakter w pierwszej osobie czasu rzeczywistego widzianego oczami dorastającego chłopca, który w czasie rozpoczęcia narastającej fali nienawiści wobec Żydów tuż przed 1 września 1939 roku miał 13 lat, a przed sobą 6 lat życia szczutego, poniżanego, zastraszanego, więzionego, upodlonego człowieka w sztafecie życia i śmierci. Widział lub przeżył śmierć ojca, matki, trzech sióstr i ich dzieci, przyjaciół i trzech ukochanych dziewcząt, w tym jednej narzeczonej (wszyscy zamordowani przez Niemców), za każdym razem przypominając sobie przez nieustanne powtarzanie, dlaczego musi i chce żyć. Kilkakrotnie cudem uciekał śmierci, unikając kul plutonu egzekucyjnego nad dołem, wygrzebując się spod zwału zamordowanych, uciekając z transportu lub łapanki, wychodząc z szeregu idących do gazu, ocalając z selekcji, biegnąc przez pole minowe śladami ginących przed nim, unikając skutków donosów szmalcowników i morderstw polskich antysemitów. Przyglądając się tej przerażającej roszadzie nieszczęść i cudów przypadających na jednego nastolatka, musiałam przyznać mu rację – nic nie zależało od człowieka. Przeżycie było tylko i wyłącznie kwestią szczęścia. Człowiek mógł tylko w oczekiwaniu na wyrok walczyć o odporność psychiki, by tak, jak wielu znajomych chłopca, nie popaść w depresję lub nie popełnić samobójstwa. Bohater wspomnień wskazywał na trzy wartości, które w utrzymaniu tej niezłomnej postawy mu pomogły – brat, który wielokrotnie ratował mu życie, wiara w dobro, pomimo zalewu zła wokół i chęć życia zdecydowanie wyrażana w chwilach trudnych, skrajnych, tragicznych i beznadziejnych – „Jestem jeszcze młody. Chcę żyć. Całym sercem pragnę żyć.” Jego wspomnienia mają również wymiar ponadczasowy. Obecnie wręcz pożądany. To człowiek, który przestrzega przed skutkami nienawiści, ponieważ był ich ofiarą. Dokładnie opisał proces jej narastania i efektów, które zakończyły się masowym ludobójstwem. Mówi wprost – zobaczcie do czego dochodzi, kiedy człowiek nienawidzi drugiego człowieka z różnych powodów: koloru skóry, religii, światopoglądu, narodowości, przekonań politycznych czy rasy. Nawet koloru kurtki, z powodu którego ostatnio został pobity znany i ceniony przeze mnie aktor Krzysztof Pieczyński. Pozostaje mi tylko powtórzyć jego słowa usłyszane w wywiadzie, kierowane do agresora – Kto ciebie tak ustawił, że ty tak nienawidzisz człowieka? Jak to możliwe, że pomimo tylu świadków okrutnych czasów i ich licznych przekazów, historia zaczyna się powtarzać. Może rację ma Martin Luter King, który twierdził – „Mam poczucie, że ludzie złej woli działają bardziej efektywnie niż ludzie dobrej woli”. To od takich „drobnych” incydentów, zaczyna się właśnie ludobójstwo, a największym jego wsparciem są bierność, zaniechanie i przyzwolenie innych,które zabijają tak samo, jak karabin. Historia pokazuje, że takich postaw w społeczeństwie była zawsze większość. Dokładnie to przekazuje w swoich wspomnieniach Joszele. Warto posłuchać tych, którzy już to przeżyli i boleśnie doświadczyli. To dlatego na motto tych wspomnień wybrano słowa Milana Kundery - "Walka ludzi z przemocą to walka pamięci z zapominaniem". Nie chcę być bierna, więc walczę, przypominając. http://naostrzuksiazki.pl/

Nie da się ukryć, że odczuwa się, iż książka została napisana dziesiątki lat temu. Współcześnie treść jest bardziej skompresowana i wstyd się przyznać, że niejednokrotnie, z opadającymi powiekami, myślałam " do brzegu, do brzegu" A przecież nie o to chodzi i aż strach pomyśleć, co byłoby gdyby Forell tak niecierpliwy był. Jedno jest pewne - nie osiągnąłby swego celu. Za sprzymierzeńców swych mógł mieć tylko uparta wolę, nieobciążoną wiedzą, zaciekłość roju pszczół i wiarę, że trzeba czasem przeżyć piekło, bo osiągnąć niebo. A ja jako czytelnik mogłam obserwować, jak skrajne przeżycia mogą odcisnąć piętno na psychice człowieka. A i jeszcze jedno, zawsze warto butnie wierzyć w życie.

Czytałam tę książkę dwa razy – pierwszy raz w nastoletnim życiu, drugi w dorosłości. Pisać, że jest fajna, to uważam za nietakt, gdyż historia wydarzyła się naprawdę i są to dramaty, przeżycia, wspomnienia, tragedie. Jest mi ta książka na tyle bliska, gdyż Izbica i Sobibór to znane mi dobrze okolice. Heroiczna walka o przetrwanie, nienawiść ludzka, niesprawiedliwość. Nie umiem ocenić tej książki, gdyż nie wolno mi oceniać ludzkiego życia, historii i tych dramatów. Jednakże uważam, że jest to ważna książka, ważna historia. Ludzie powinni poznać historię obozu w Sobiborze i heroiczną walkę z nazistami.

Audiobook. Pięć lat w obozach zagłady? Nieprawdopodobne że autor tyle przeżył i wyszedł tylko.... lub aż, z gruźlicą która jak się okazało ukradła mu trochę czasu na tej ziemi, skracając jego życie.... Piekło! Właśnie to słowo mi się nasuwa po odsłuchu tej lektury. Niektóre rzeczy były wręcz nie do uwierzenia i mam nadzieję że oprawcy z tych obozów już dawno się smażą.... Ciężka w odbiorze, chociaż Grzesiuk starał się wplątać i odrobinę humoru to i tak była to dla mnie trudna przeprawa. Niełatwo jest o tym czytać a co dopiero przeżyć..... Polecam 👍

Pierwsza część książki faktycznie jest biografią Gomułki, popularno-naukową ale jednak biografią. Ciekawie opisany został rok 1956 i powrót Gomułki do władzy. Druga część nie ma już nic wspólnego z typową biografią a jest po prostu opisem czasów Gomułkowskich przez pryzmat różnych rzeczy, wydarzeń lub osób (na przykład przez sytuację w sporcie, praskiej wiosny itp). Ta część jest bardziej opisem tytułowej dyktatury ciemniaków, a nie życia I Sekretarza. Książka nie jest zła, czytało się ją w porządku ale czegoś w niej po prostu brakuje i tak w rzeczywistości trudno było mi wybrać ocenę. Wydaje mi się, że mogę ją polecić osobom które nie interesują się historią i polityką i nie wiedza nic o latach 1956-197 0 i o I Sekretarzu a chciałby dowiedzieć się czegoś o latach 1956-1970 i trochę o I Sekretarzu. Ale bez szczegółów.

Jaką książkę przeczytaliście ostatnio, która tak mocno podsyciła waszą historyczną ciekawość, że jeszcze długo po zakończeniu szukaliście o niej dodatkowych informacji? U nas niedawno tak zadziałała „Baśka Murmańska”, która absolutnie nas oczarowała, dlatego kiedy pojawiła się propozycja od Wydawnictwa Replika o przeczytaniu „Niedźwiedzia Wojtka. Niezwykłego żołnierza Armii Andersa” Aileen Orr, wzięłyśmy tę książkę od razu. Kochamy tego typu historie o zwierzętach i ich niezwykłych losach, bo zawsze potrafią wstrząsnąć emocjami i przypomnieć, że nawet w najtrudniejszych czasach potrafi narodzić się coś pięknego. Książka przedstawia drogę małego niedźwiadka, który przez przypadek trafia do polskich żołnierzy. Początkowo kruchy, zagubiony maluch szybko staje się nieodłącznym towarzyszem oddziału, a z czasem wręcz jego symbolem. Towarzyszy żołnierzom w pracy, w marszu, w chwilach radości i w tych najcięższych momentach, kiedy jedyną siłą napędową jest nadzieja. I choć całość wydarzyła się naprawdę, miejscami czyta się to jak fikcję, tak niezwykłe były ich wspólne przeżycia. Fabuła została zbudowana tak, że krok po kroku odkrywamy kolejne fragmenty życia Wojtka i oddziału. To nie tylko opowieść o zwierzaku, ale o ludziach, którzy znaleźli w nim wsparcie i namiastkę normalności w czasie, kiedy cały świat walił się w gruzy. Autorka łączy codzienność wojenną z osobistymi historiami żołnierzy, a między tym wplata sceny z życia Wojtka, zabawne, wzruszające i takie, przy których trzeba na chwilę przystanąć. Emocje gwarantowane, mówimy wam !  Klimat książki jest niezwykle poruszający. Jest tu ciepło, jest mrok, jest niepewność, ale jednocześnie pojawia się coś, co trudno opisać jednym słowem, to taka mieszanka nostalgii, wdzięczności i dumy. Każdy rozdział ma swoje emocje, a cała opowieść niesie ze sobą taki rodzaj historii, który pamięta się długo po skończeniu lektury. Styl książki jest bardzo przystępny, momentami rozbudowany, ale nie męczący. Czyta się szybko i przyjemnie.  Zupełnie nie spodziewałyśmy się takiej dawki emocji. To historia, która igra z uczuciami, wzrusza, bawi, ale też zadaje cios prosto w serce, bo wojna nigdy nie jest neutralnym tłem. A teraz najważniejsze pytanie: dla kogo jest ta książka? Przede wszystkim dla osób, które kochają poznawać prawdziwe losy niezwykłych zwierząt, jak również oczywiście dla miłośników historii, zwłaszcza II wojny światowej. Powiemy wam,że również dla czytelników lubiących opowieści pełne emocji i ludzkich wartości, no i oczywiście dla tych, którzy po prostu lubią dobre, angażujące książki, które zostawiają coś po sobie. A przede wszystkim dla tych, którzy pokochali „Baśkę Murmańską”, bo klimat, serce i charakter tych historii pięknie się uzupełniają. Podsumowując: „Niedźwiedź Wojtek” to powieść pełna wzruszeń, niesamowitych momentów i pięknych relacji. Jest przemyślana, wartościowa, dobrze napisana i absolutnie warta przeczytania. Jeśli kochacie książki o zwierzętach tak jak my,  ta historia skradnie wam serce. Czytajcie mówimy wam, jest świetna !

Audiobook. Ostatni tom trylogii Grzesiuka. W tej części autor opowiada o swoich pobytach w sanatorium i szpitalach z powodu gruźlicy. Imponuje mi fakt jakim człowiekiem był Grzesiuk, mimo wszystkich przeciwności i choroby, nie tracił pozytywnego nastawienia do ludzi i życia nawet jak to czasem był śmiech przez łzy. Mimo trudnej tematyki, autor w tej książce w humorystyczny sposób przedstawia swoje leczenie. Polecam całą trylogię, warta przeczytania i opowiadająca o człowieku niezłomnym jakim był pan Stanisław.

Genialne! Uważam, że to powinna być lektura obowiązkowa w liceach. Przerażający obraz sieczki jaką z mózgu może zrobić propaganda. To nie jest tylko świadectwo historyczne. Mam wrażenie, że podobna sieczkarnia działa obecnie i napędza ją ta sama ideologia. Każdy młody człowiek powinien wiedzieć, co go czeka w przyszłości, jeśli nie zacznie się przed nią bronić już dziś.

Książka bez koloryzacji jak to bywa w dzisiejszych czasach opisuje piekło NIEMIECKICH OBOZÓW KONCENTRACYJNYCH. Napisana prostym językiem, bez zbędnych przemyśleń ale z mrożącymi krew w żyłach opisami mordów na więźniach. Szokiem było to co robiono z nowo narodzonymi dziećmi w obozie. Ta książka to podróż przez piekło i ludzkie dramaty w które czasami aż trudno uwierzyć.

Bardzo dużo ludzi podchodzi do takich pozycji tak jak np do oglądania w tv wyścigu Formuły 1- tu czekamy na wypadek a w książce chcemy rzeź, krwawe opisy walk, egzekucje. Nie każde działania wojenne to ostrzały, zasadzki. Niekiedy to śledzenie ruchów wroga, zwiad, wyczekiwanie co autor bardzo ciekawie opisuje. Przybliża nam też społeczność w jakiej się znalazł i dla której postanowił walczyć.

72/2024 „Tymczasem wraz z dowódcą brygady przyjechał nowy rozkaz, który kierował dywizjon już nie na wschód, gdyż tam nie było dokąd, jeszcze nie na południe, gdyż na to nie nadszedł czas, ale na północny zachód, na Kutno, gdzie od poprzedniego dnia rozgorzała potężna bitwa armii »Poznań« i »Toruń« z przeważającymi siłami nieprzyjaciela. Zadanie polegało na wzmocnieniu osamotnionego i przetrzebionego dywizjonu poznańskiego w osłonie powietrznej walczących armii. Rozkaz popłynął swymi normalnymi kanałami aż, do dowódcy jednostki, mającej wykonać zadanie. Ale nasi »geniusze« operacyjni, dla których nie istnialy żadne przeszkody, nie zadali sobie nawet najmniejszego trudu, żeby zastanowić się, czy zadanie jest w ogóle wykonalne. »Zasięg — rozumowali zapewne — to sprawa błaha. Muszą dolecieć nawet o pustych zbiornikach, bo taki jest rozkaz«. Miejsce lądowania — obojętne. Byle gdzies w okolicach Kutna. Paliwo, amunicja, obsługa — wszystkie te »drobiazgi« nie zostały po prostu wzięte pod uwagę. Chyba tylko brak najprymitywniejszej nawet znajomości rzeczy mógł zrodzić założenia tak bardzo zawieszone w próżni” Pod naciskami lotników podjęto decyzję, że z Łucka, gdzie Skalski i jego koledzy dostali rozkaz polecą do Kutna przez Brześć nad Bugiem. Po lądowaniu w Brześciu okazało się, że mają wracać do Łucka, ponieważ w międzyczasie zmienił się pomysł. I tak niestety wyglądała praktycznie cała kampania wrześniowa dla polskiego lotnictwa... Wojna Stanisława Skalskiego zastała w Toruniu, gdzie stacjonowała jego 142 Eskadra Myśliwska. Walki z niemieckim najeźdźcą niestety za dużo nie zaznał, ponieważ różnica w jakości sprzętu była kolosalna. Polscy piloci byli świetnie wyszkoleni, mieli iście ułańską fantazję i aż rwali się do walki, ale coż z tego, jak ich myśliwce nie były w stanie dogonić niektórych rodzajów niemieckich bombowców, nie wspominając o walce z myśliwcami. Nawet największe chęci nie były w stanie zasypać wyrwy w aspektach technicznych i ilościowych. Eskadry były rzucane z miejsca na miejsce, aż 18 września lotnicy musieli przekroczyć granicę z Rumunią, żeby ocalić resztki naszego lotnictwa. Nasi lotnicy walczyli potem na wszystkich frontach II wojny, ale niestety poza Polską. Skalski był typem niepokornego pilota i często podczas ćwiczeń przed wojną, ale i walki po atatku Niemiec był na granicy życia i śmierci. Mimo ciężkiej sytuacji odniósł sporo zwycięstw, jak na anormalne warunki kampanii wrześniowej oraz okazał szlachetność swojego charakteru ratując załogę niemieckiego samolotu po zestrzeleniu na samym początku wojny. Życie napisało piękny epilog tej historii, bo 50 lat po walce nad Polską Skalski i jego niemiecki rywal mogli wpaść sobie w ramiona, a Niemiec mógł podziękować za uratowanie mu życia. *** Autor opisuje wydarzenia nad Polską w niezwykle barwny i piękny literacko sposób. Mi szczególnie spodobał się opis lotu i lądowania w Łucku w zupełnej ciemności, w którym Skalski świetnie oddał atmosferę osaczenia i beznadziejności losu lotników spod znaku biało-czerwonej szachownicy. Jest to książka gorzka, bo autor nie kryje dezaprobaty dla szafowania życiem żołnierzy przez nieudolne dowództwo. Lotnik miał do tego uzasadnione prawo, bo to on ryzykował życiem podczas misji, często idiotycznych, czego dobitnym dowodem jest cytat z samego początku. Książka została pierwotnie wydana w 1957 roku, kiedy Skalski był już na wolności. W tym miejscu warto zaznaczyć, że pilot po zakończeniu wojny zdecydował się na dość nieoczywisty krok i powrót do ojczyzny. Niestety nie była to już ojczyzna sprzed kilku lat. Skalski ze względu na kontakty z osobą, która okazała się potem szpiegiem został aresztowany i po brutalnym śledztwie skazany na karę śmierci. Na szczęście Bolesław Bierut zdecydował się na amnestię i Skalski żył jeszcze długo, a swojego żywota dokonał już w wolnej Polsce, w 2004 roku.

Hrabia Józef Czapski, bez wątpienia patriota. Jak określono go w raporcie NKWD "przejawiał wrogi stosunek względem Związku Radzieckiego". Jako szef oddziały zajmujący się poszukiwaniem czterech tysięcy zaginionych kolegów z obozów w Starobielsku, Kozielsku i Ostaszkowie, mamiony przez najwyższe władze, że ci ludzie żyją, starał się chociaż dowiedzieć się gdzie ci ludzie są lub jak zginęli. Jak się potem okazało wszyscy zostali zamordowani lub zginęli w innych miejscach. Książka na pewno ciekawa i warta przeczytania, ale z tego powodu, że Józef Czapski był malarzem i bardzo lubił literaturę i poezję, momenty w których opisywał jakieś francuskie wernisaże, malarzy itp. nieco mnie przynudzały doprowadzając do przewracania oczami.

Czytałem wcześniej pojedyncze rozdziały, gdy były mi potrzebne. Niektóre kilkakrotnie. Ale dopiero teraz zebrałem się w sobie, aby przeczytać tę książkę. Nie wiem czy miałem kiedyś w rękach dzieło bardziej nasycone patriotyzmem niż to. Jeśli istnieje styl pisania męża stanu, to ta książka powinna być jednym z wyznaczników tegoż. Bije z niej taka klasa, ogląda i jednocześnie pewność i oddanie sprawie, że możemy mówić o dziele epokowym. Karski jest dosadny, ale jednocześnie wybiera słowa z wielką precyzją, poetycką wręcz. Nie ma w tej książce ani jednego zbędnego wątku, nie brakuje jej też niczego. Jest to szczera relacja z życia w piekle, którym była okupowana Polska. Przy czym autor wielokrotnie wchodził do głębszych kręgów tego piekła. I całe to doświadczenie wywiózł ze sobą i poinformował świat. Czytając książkę wielokrotnie dziękowałem za to, że Karski wyszedł z tego cało. Jak ubogi byłby świat bez jego relacji? A może było więcej takich Karskich, o których już nigdy się nie dowiemy? Lektura obowiązkowa dla Polaka, ale i każdego kto chce zrozumieć zbrodnie niemieckie z czasów drugiej wojny światowej, a także jak niesamowitym i unikatowym zjawiskiem było polskie podziemie.