Pewnego dnia o zmierzchu świata

Joey Robinson, konsultant reklamowy w firmie szkoleniowej na Manhatanie, ma za sobą rozwód z Joan, a także świeżo poślubioną drugą żonę. Peggy i jej nastoletniego syna chce przedstawić matce mieszkającej samotnie na rodzinnej farmie. Te trzy dni, jakie spędzą ze sobą, to delikatne balansowanie na granicy uczuć i zmysłów. To także walka dwóch kobiet o prawo do 'mężczyzny ich życia', ciąg wyznań, kłótni, wspomnień. Jestem oczarowana językiem pisarza, jego umiejętnością przykucia uwagi pozornie nieistotnymi zdarzeniami i opisami, przenikliwością obserwacji, psychologiczną głębią postaci. Bohaterowie Updike'a to ludzie żyjący w małym miasteczku, na przedmieściach, będący często na życiowym rozdrożu, w momencie kryzysu, popełniający błędy i miotający się. Zdradzają, rozwodzą się, zakochują się, odchodzą od kościoła lub do niego wracają, a wszystko to na tle zmieniających się czasów, obyczajowości, ważnych wydarzeń historycznych. Wszak Updike jest autorem m.in. cyklu o Eastwick. Wydane w 1984 roku "Czarownice z Eastwick" zyskały dużą sławę dzięki adaptacji filmowej George'a Millera z 1987 roku, z kreacjami Jacka Nicholsona i Michelle Pfeiffer. Jak napisał Czytelnik Czyniczny: "Doskonała, kameralna proza, smakołyk dla osób lubiących zagłębić się w postać; psychologiczna rozgrywka pomiędzy postaciami rozpisana jest mistrzowsko, a jednak opisy wewnętrznych dylematów, przeżyć i wspomnienia bohatera nie nużą i są zgrabnie przeplatane naturalnymi dialogami." Oprócz nagrody Pulitzera, Updike otrzymał on też m.in. nagrody National Book Critics Circle Award (1982 i 1990) i PEN/Faulkner Award (2004).

„Piąta osoba dramatu” Robertsona Daviesa to książka z PiW-owskiej serii „Klub Interesującej Książki”. Davies był pisarzem kanadyjskim i w Kanadzie toczy się większość akcji. Główny bohater jest nauczycielem historii, oprócz nauczania ma jednak dwie inne pasje, w tym jedną bardzo nietypową jak na protestanta, czyli hagiografię, a szczególnie historie mniej znanych katolickich świętych. Ma ku temu ważne osobiste powody. Wątek religijny, obok jego drugiej pasji (ale na jej temat ani literka nie wymknie się z mojej klawiatury),jest w powieści bardzo ważny. Tylko nie wyobrażajcie go sobie jako cyklu kazań czy rozmemłanego wątku nagiej duszy na tle bytu. Jest on poprowadzony tak inteligentnie i zaskakująco, że śledząc go, jak i całą narrację, odczuwałam ogromną satysfakcję. Zresztą całe 291 stron powieści skrzy się inteligencją, delikatnym, czasem ironicznym humorem, ale i wrażliwością na krzywdę i niedostosowanie. Trochę przypomina klimaty angielskich opowieści ze sfer elity intelektualnej. O ile jednak w tych ostatnich czasem panuje nieznośny snobizm, o tyle w powieści Daviesa nie ma go wcale. Zapewne dlatego, że bohaterowie wywodzą się nie z angielskiego pałacu, ale z kanadyjskiej pipidówki. Co czytelnikowi na korzyść wychodzi.

#rodzinnewyzwanie2025 "Henderson, król deszczu" Saul Bellow Oj trochę męczyłam tego Hendersona. Tak to już jest, że jak bohater męczy się życiem to i czytelnicy są umęczeni jego historią. To była specyficzna lektura. Porzucałam ją kilkukrotnie, by po jakimś czasie powrócić do niej. Finalnie przygody Hendersona wciągnęły mnie, choć on sam był bufonem i dupkiem. Historia z gatunku mało realnego fantazy.

Brooklyn, Nowy Jork, lata 50. XX wieku. Przenosimy się w czasie i przestrzeni do nowojorskiej dzielnicy biedoty, do podupadającego sklepu spożywczego prowadzonego przez żydowskich imigrantów z Rosji, w wietrzny listopadowy ranek wciągamy do sklepu ciężkie skrzynki z mlekiem, przesypujemy bułki z torby do drucianego kosza, sprzedajemy jedną z nich za trzy centy siwowłosej Polce, zapalamy grzejnik gazowy, parzymy kawę w sczerniałym emaliowanym garnku, liczymy skromne dochody, zastanawiamy się, gdzie podziała się nasza młodość, dlaczego zmarnowaliśmy życie i jak przetrwać do pierwszego, czekamy na klienta, choć nie nadchodzi i uśmiechamy się ponuro przeglądając żydowską gazetę, jednym słowem, dzielimy troski i aspiracje bohaterów powieści. „Tyle się spodziewał po Ameryce, a dostał tak mało.” Jest w tej książce sporo biedy, cierpienia i trosk, ale niewątpliwie jest to powieść wysokiej duchowej urody, dodająca otuchy moralnej, a do tego czyta się świetnie, dlatego cenię, szanuję, uważam, admiruję i wysoko stawiam, Bernard Malamud, amerykański pisarz pochodzenia żydowskiego, wychowany na Brooklinie w rodzinie imigrantów z Rosji, wierzy, podobnie, jak Dostojewski, że szansę na odkupienie win ma największy nawet grzesznik i ta wiara jest w tym utworze czytelna, jest „zbrodnia”, jest „kara” i jest „nadzieja na odkupienie win”, jest także napięcie pomiędzy światem duchowym a materialnym, tak charakterystyczne dla najważniejszych dzieł Marca Chagalla oraz mnóstwo refleksji o tym, jak trudno jest zmienić kierunek życia. Powieść spodoba się czytelnikom czułego i niepomnego uraz serca. Książka wydana w roku 1957. „- Moja mama pyta - powiedziała prędko - czy pan mógłby jej dać na kredyt do jutra funt masła, bochenek żytniego chleba i małą butelkę octu jabłkowego. Kupiec znał matkę. - Nie będzie więcej kredytu. Dziewczynka wybuchnęła płaczem. Morris dał jej ćwierć funta masła, chleb i ocet. Odnalazł na podniszczonym kontuarze, obok kasy, pokreślone ołówkiem miejsce i dopisał liczbę pod pozycją „Pijaczka”. Suma ogólna wyniosła teraz dwa dolary i trzy centy, których nie miał nadziei nigdy zobaczyć. Ale Ida zrzędziłaby, gdyby zauważyła nową kwotę, więc zmniejszył sumę do jednego dolara i sześćdziesięciu jeden centów. Jego spokój - ta odrobina spokoju, jaką miał - wart był czterdzieści dwa centy.” Przewrotnie rzecz ujmując, można zaryzykować stwierdzenie, że jest to powieść również o tym, że z wiekiem spada zapotrzebowanie na zysk, a rośnie na święty spokój. ; )

[...] Duchowe zadowolenie – oto, czego szukam dla siebie. Żeby sprowadzić ludzi do chwili bieżącej, do owego „teraz i tutaj”. Do realnego świata. To znaczy do obecnego momentu. Przeszłość się nie liczy. Przyszłość budzi niepokój. Tylko chwila bieżąca jest realna – jest teraz i tutaj. Korzystaj z dnia. Minimalistyczna, ale bardzo inteligentna i zmuszającą do myślenia książeczka. Nie bez powodu zresztą Bellow został wielokrotnym laureatem nagród literackich i noblistą w tej dziedzinie. POLECAM !

Pokryty srebrnymi łuskami narrator, posługując się eksperymentalną strukturą narracyjną i nudnym natchnieniem relacjonuje (wspomina) trzy dni spędzone z jeszcze nudniejszym — bo czemuż byśmy mieli tego nie wyznać! — ojcem, tytułowym Centaurem — Chironem, posępnym i flegmatycznym nauczycielem przyrody, cyzelatorem błahostek, otoczonym ciągłą atmosferą katastrofy i śmiechu, zdolnym przejść o własnych siłach przed plutonem egzekucyjnym; jest to zarazem nekrolog i hymn mu poświęcony. „Centaur” łączy świat mitologii greckiej z małomiasteczkowym otoczeniem Pensylwanii w połowie XX wieku, z naciskiem na łączy. Dwie domeny mienią się, spływają, wspierają i wypierają wzajem niczym kobieta i wąż w ciele Meluzyny. To tu zbierzemy cały miód i oliwę dzieła. Postacie płynnie przechodzą od bycia „zwykłymi” Amerykanami do swoich mitologicznych odpowiedników — pył swoistej realności miesza się z magicznym piaskiem. Ubrane w odzież prozaicznych przymiotów kryją mityczne postaci, przez co dosięgają w wyrazie swoich nieco indeksowanych myśli pewien wdzięk, a nie wydźwięk. Powieść wznosi się na wyżyny mitologicznych hiperboli, kiedy drepcze upudrowanym traktem przyziemnej krzątaniny. Złożone aluzje mitologiczne i obfity luksus szczegółowego obrazowania, i wiele innych danych zarówno ścisłych, jak i nasennych, podwyższają niejako „realizm” (w najgłębszym sensie tego zdegenerowanego słowa, a nie w rozumieniu tego co przeciętny czytelnik odbiera jako przystające do „przeciętnej rzeczywistości”) i oddają „należny hołd” skądinąd pozbawionej impetu i mdłej prozaiczności; posiadając moc czynienia z pospolitości rzeczy niezwykłych, wydobywają ze słabostek i śmiesznostek „kosmiczną” stronę „dramatu” życia, aż zasnąć można. Ktoś inny przepisałby zwyczajną w takich wypadkach papkę, a nie ten lwi szpik.

Pierwsze moje zetknięcie się z prozą White'a. Ten utwór czyta się powoli i to jest jego zaleta, a nie wada. Dlaczego? Z prostego powodu, to jest pastisz powieści dziewiętnastowiecznej. Klasyczna fabula, z zakończeniem sugerującym czytelnikowi dalsze losy Pani Roxburgh. Powieść White'a , z narratorem wszechwiedzącym ( znowu tradycyjny jej model znany z powieści angielskiej) to opowieść o człowieku i granicy jaką może przejść, by stracić swoje człowieczeństwo na rzecz przystosowania do warunków życia, żeby przetrwać. Natura człowieka jest nieodgadniona, co siedzi w nas dowiadujemy się dopiero w ekstremalnych warunkach. Nie trzeba wojny, wystarczy katastrofa morska. Fabuła tej książki jest jej atutem. Poznajmy wiele szczegółów, obrazów, myśli bohaterów. W innej fabule, gdzie zdarzenia da opisywane tylko w zarysie ( powieść i film współczesny) nie ma miejsce na "oddech czytelniczy", szybko się toczy akcja i tylko ona jest głównym bohaterem nie postaci czy charaktery ludzkie. Dobra literatura to taka , która potrafi czytelnika trzymać za słowo i emocje. Taka jest, przynajmniej w tej powieści. To gotowy scenariusz na film. Miałem wrażenie, że jako odbiorca jestem okiem kamery. Jest też to proza, która pokazuje jak życie różni się od fikcji. Jak sami tworzymy fikcję. Pan Roxburgh maniak - czytelnik ma kłopoty w normalnym świecie ( trochę przypomina romantycznego bohatera),nie odróżnia fikcji od życia. Natomiast jego żona stąpa po ziemi twardo. Pan Roxburgh przypomina męski odpowiednik pani Bovary. White wykorzystuje w tej książce wiele elementów gatunków literackich, np.: powieśći psychologicznej powieśći przygodowej czy powieśći o dojrzewaniu. To książka do wielokrotnego czytania, do odkrywania zamierzeń literackich autora. Do odkrywania nowych szczegółów. Nie jest to "potrawa literacka" rodem z McDonalda., którą można szybko skonsumować i nie poczuć nic. Warto po nią sięgnąć.

Ameryka na początku XX, okres szalonego rozwoju i zmian społecznych. Napływ emigrantów, slumsy, praca dzieci, ludzie umierający na ulicach, wielomilionowa armia bezrobotnych. Strajki w fabrykach, związki zawodowe, emancypacja, rasizm i walka z nim. Z drugiej strony początek wielkich fortun, wynalazków, pojawiających się okazji i szybkich awansów społecznych, czas, gdy powiedzenie „od pucybuta do milionera” miało sens i było możliwe. Wiek rozumu i ucieczki od niego. „Ameryka stała na progu dwudziestego wieku, była krajem parowych kopaczek i lokomotyw, statków powietrznych, motorów spalinowych, telefonów i dwudziestopięciopiętrowych gmachów. Ale, rzecz ciekawa, nawet najwięksi pragmatyści mieli skłonność do okultyzmu.” Na tym tle historia jednej zamożnej rodziny, czarnego pianisty i owdowiałego emigranta z Europy, których losy przeplatają się z realnymi postaciami tej epoki - tancerki Eweliny Nesbit i jej, skazanego za zabójstwo architekta Stanforda White’a, męża Harry’ego K.Thaw, iluzjonisty Harry’ego Houdini , czy anarchistki i aktywistki Emmy Goldman. Narracja skacze pomiędzy tymi bohaterami i wątkami, sprawiając, że ma się wrażenie, iż bohaterowie tej książki są jedynie pretekstem dla pokazania losów prawdziwej bohaterki jaką jest Ameryka- kraj możliwości, ale też upadku dla niektórych. To powieść pędząca w rytmie tytułowego ragtime’u, wielowątkowa i bardzo filmowa. Przeniesiona na ekran w 1981 roku przez Milosa Formana. Miałam wrażenie zbytniej „powierzchowności” i skakania po wątkach ale warto sięgnąć dla klimatu, wskroś amerykańskiego, przesiąkniętego nostalgią za czasami możliwości i formowania, które już się nie powtórzą i dla obrazów, które jak film przewijają się w głowie podczas lektury.

Dobre, ale trochę niedobre: to przykład takiej powieści. Czyta się dobrze, zaczyna się bardzo dobrze i tak do połowy uznawałem ją za bardzo dobra, choć bez żadnej oryginalności w narracji czy fabule. Potem powieść moim zdaniem grzęźnie. Nadal czyta się dobrze, ale fabularnie jest mniej interesująca. Gdzieś koło 75% treści straciłem większość zapału do czytania, ale przeczytałem do końca. Fabularnie (spojler, uwaga),to czas gdy stary bohater zakochuje się w 13-14 latce i z nią śpi, a potem latami o niej myśli i ma o nią ból dupy. Nie mam nic przeciw takim wątkom, np. Lolitę uważam za wybitną, ale w tej powieści jest to drętwe, nudne, miałkie, czy jakie tam. W ogóle żałuję, że straciłem kilkanaście godzin na tą powieść. Postać niezrozumiałego cierpiącego artysty okazuje się nudna, podobnie wątki poboczne. Niby wszystko jest napisane dobrze, poprawnie, ale powieść traci szansę na zaskoczenie czytelnika, na powiedzeniu dużo więcej. Mamy za to długą treść bez niespodzianki w formie, treści, rozwoju akcji itd. W zasadzie wolę powieści nawet wyraźnie gorsze, które jednak nas zaskoczą niż takie całkowicie poprawne i dobre, które nie wychodzą w niczym dalej, więcej, nic nie ryzykują, tylko grzeją to samo przez kilkanaście godzin czytania. Jeśli ta powieść jest dla autora charakterystyczna, nie wrócę do niego. 6/10 mimo początkowej połowy 8/10. Postać Rhody oczywiście fajna.

Ameryka lat 30. XX wieku, Nowy Jork, a w nim tętni życiem gangsterskie podziemie. Tytułowy Billy Bathgate to nastolatek, znaleziony dosłownie na ulicy i wciągnięty do gangu Dutcha Schulza. Opowieść o podziemnym światku, jego brutalności i kruchości, a także o dorastaniu - zarówno tym mentalnym, jak i czysto fizycznym. Doctorowa lubię, są jego lepsze dzieła, ale "Billy" jest tak wyrazisty i prawdziwy, jak tylko może być. Dobra lektura.

Lubię sposób opowiadania A.Moravii, tę jego unikatową umiejętność tworzenia nastroju, jego frazę. Sięgam od czasu do czasu po europejską klasykę (a jest Moravia już klasykiem nie tylko włoskiej, lecz i europejskiej literatury),aby poczuć oddech prawdziwej prozy, nieoszukiwanej pseudo-nowatorstwami, lecz pelnowymiarowej, autentycznej. Zapewne, w dorobku Moravii "Podróż do Rzymu" nie jest jego nawybitniejszą powieścią. Lecz to prawdziwa LITERATURA, po którą sięgam niczym po odtrutkę, gdy już naczytam się jazgotliwych, agresywnych tekstów drugiego dziesieciolecia XXI wieku.

32 współczesne opowiadania amerykańskie” to antologia wydana w 1973 roku przez wydawnictwo Iskry, pod redakcją i opracowaniem Krzysztofa Zarzeckiego, w tłumaczeniu Krystyny Tarnowskiej. Zbiór podzielony jest na dwa tomy i prezentuje szeroką gamę amerykańskiej literatury krótkiej formy z połowy XX wieku. Znajdziemy tu utwory takich autorów jak William Carlos Williams, James Baldwin, Saul Bellow, John Cheever czy Joyce Carol Oates, co czyni tę książkę prawdziwą mozaiką stylów i tematów. Zawartość i styl Zbiór otwiera się na różnorodność – od intymnych, niemal poetyckich obserwacji codzienności (np. „Farmerskie córki” Williamsa) po bardziej złożone, psychologiczne portrety ludzkich dramatów (jak w tekstach Rotha czy Updike’a). Opowiadania różnią się tonem i podejściem – niektóre są introspektywne, inne ironiczne czy wręcz groteskowe. Wspólnym mianownikiem wydaje się być dbałość o detal i umiejętność uchwycenia momentu, co jest charakterystyczne dla amerykańskiej tradycji literackiej tamtego okresu. Forma opowiadania, wymaga precyzji – każde zdanie musi coś wnosić, a w tym zbiorze autorzy w większości spełniają to kryterium. Mocne strony Jednym z najczęściej wymienianych atutów jest różnorodność głosów i perspektyw. Czytelnik ma szansę zetknąć się z autorami, którzy później stali się ikonami literatury, ale też z mniej znanymi nazwiskami, które zaskakują świeżością. Na szczególną uwagę zasługuje opowiadanie „Gęsi staw” Thomasa Williamsa, chwalone za swoją emocjonalną głębię i piękno. Zbiór pozwala też odkryć mniej oczywiste oblicza literatury amerykańskiej, wykraczając poza kanon najpopularniejszych nazwisk. Słabości Nie wszystkie teksty trzymają równie wysoki poziom – niektóre mogą wydawać się zbyt statyczne lub mniej zapadające w pamięć, co jest naturalne w tego typu antologiach. Część czytelników wskazuje, że znajomość kontekstu historyczno-kulturowego USA lat 50. i 60. pomaga w pełni docenić niektóre utwory, co może być barierą dla mniej obeznanych z tematem. Dodatkowo, współczesnemu odbiorcy tłumaczenie z 1973 roku może wydać się momentami nieco archaiczne. Podsumowanie „32 współczesne opowiadania amerykańskie” to wartościowa antologia, która oferuje przekrój przez bogactwo i różnorodność literatury USA. Nie jest to lektura lekka ani szczególnie przystępna dla każdego, ale dla tych, którzy cenią zwięzłość i głębię krótkiej formy, może być prawdziwą perełką. Warto sięgnąć po nią z ciekawością i otwartością na niespodzianki – niektóre z tych tekstów zostają w głowie na długo. Polecam szczególnie fanom Cheevera czy Baldwina, a także tym, którzy chcą lepiej zrozumieć ewolucję amerykańskiego opowiadania.

Książka, którą przeczytałam w dzieciństwie i która długo straszyła mnie w snach i na jawie. Historia dwóch chłopców, którzy są skazani na swoje towarzystwo ze względu na decyzję życiową swoich rodziców. Jeden z nich zaszczuwa drugiego, czyniąc to wszystko w białych rękawiczkach. Książka o prześladowaniu, niewidzialnym sadyzmie i ślepocie dorosłych. Porażająca. Po jej lekturze zapamiętałam nazwisko autorki, przysięgając sobie, że więcej nie tknę nic przez nią napisanego. Obietnica dotrzymana, a minęło ze 30 lat...

„Manhattan Transfer” to książka, którą albo się polubi, bez trudu dając się porwać poszarpanej narracji i mnogości wątków oraz bohaterów, albo taka, którą odrzuci się z ulgą po przeczytaniu ostatniej strony. Sam zaliczam się raczej do tej drugiej grupy – Dos Passos zmęczył mnie okrutnie, z trudem sklecam teraz te linijki, by oddać swoje wrażenia. Sięgnąłem po „Manhattan” jako książkę o mieście. I początkowo trafiłem na znany literacko schemat opowieści jak w „Billy Bathgate” czy fenomenalnej powieści „Ragtime” (obie autorstwa Edgara Laurence’a Doctorowa) – jedyny w swoim rodzaju klimat Nowego Yorku z lat dwudziestych, szemrane interesy, prohibicja, muzyka, spelunki, szerokie ulice i świat mieszkańców szalonego, wciąż rosnącego, puchnącego miasta. I gdyby całość była spójna, sadzę, że mielibyśmy do czynienia z dziełem porównywalnym z książkami Doctorowa, tymczasem Dos Passos przedłożył formalno-literacki eksperyment nad fabułę i tak kompozycja zabiła opowieść. Trudno mi nawet powiedzieć, kogo można zaliczyć do głównych bohaterów powieści – wielu pojawia na chwilę, na stronę, dwie, ich wątki urywają się, by wyskoczyć znienacka w innym czasie i miejscu, co sprawia, że trudno za nimi podążać i przejmować się ich losami (a los doświadcza ich na wszelkie możliwe sposoby). Miasto jako jedyne pozostaje na pierwszym planie, a jednocześnie wciąż faluje zmianami i jest niestałe w uczuciach. Trochę to tak, jakbyśmy lecieli dwupłatowcem i przyglądali się mieszkańcom z wysoka: co zobaczymy, to nasze, reszta to migawka, rzut oka, jedno spojrzenie. Wypełnione dźwiękami miasto-potwór, a gdzieś pośrodku jego zgiełku mrowią się bohaterowie – aktorka, dziennikarz, adwokat oraz ich kochanki, kochankowie, wciąż zmieniający się tak samo jak szybko zmienia się metropolia, w której przyszło im żyć. I gdyby tak patrzeć na powieść, być może odebrałbym ją inaczej (musi istnieć trop, który prowadzi od punktu A do Z). Tu wszystko co powinno być constans, zostało pocięte, poprzerywane. Nie wynika to jednak z nadmiaru tematów (Dos Passos miejski nastrój oddaje wyśmienicie),lecz przyjętej formy pędzących przez kolejne stacje wagoników metra. Dla mnie za szybko. Ktoś powie, że to powieść modernistyczna i że wybrzydzam. Może mieć rację (naprawdę nie znoszę książkowych klasyfikacji!) i choć lubię literackie eksperymenta, ten okazał się dla mnie niewybuchem, mimo że „Manhattan transfer” to klasyka literatury.

Przede wszystkim, tę książkę po prostu świetnie się czyta. Autor co chwila zaskakuje czytelnika. Raz znajdujemy się w świecie dworskich intryg, by za chwilę wylądować w samym środku surrealistycznej wizji, a zaraz potem w prekolumbijskim Meksyku. Jest też motyw powieści szkatułkowej, który uwielbiam. Jednym z głównych miejsc akcji jest kompleks pałacowy Escorial, wciąż będący w trakcie budowy. Schody donikąd, urywające się nagle korytarze, przepaści i tajemnicze komnaty współtworzą niezwykły nastrój powieści. Klimat książki jest mocno surrealistyczny, często dość mroczny i groteskowy. Przeszłość, teraźniejszość i przyszłość są w „Terra Nostra” czymś względnym, podobnie zresztą jak cała rzeczywistość. Niektóre wydarzenia powtarzają się w różnych, alternatywnych wersjach lub ta sama sytuacja przydarza się dwóm różnym osobom. Nie ma „jedynej, prawdziej” historii. W powieści pojawia się koncepcja „Teatru Pamięci”. Teatr jest urządzeniem pozwalającym dowiedzieć się jak potoczyłyby sie nasze losy, gdybysmy w przeszłości postąpili inaczej. Wydaje mi się, że autor uruchomił to urządzenie nie raz podczas tworzenia fabuły. Niemniej jednak związałam się z tą książką na tyle mocno, że dostrzegam też jej wady. Czasami, mam wrazenie, autor traci wiarę w czytelnika i tłumaczy niektore kwestie bardzo dosłownie. Niektóre szczegóły są też trochę niespójne. Oczywiscie wiem, że to powieść surrealistyczna. Ale niestety pojawiają się błędy fabularne, których nijk nie da się podciągnąć pod, nazwijmy to, realia magiczne. Reasumując - powieść jest fascynująca. Zaraz po zakończeniu lektury zaczęłam czytać tę książkę od początku i przeczytałam drugi raz niemal w całości. Odkryłam na nowo sporo nowych znaczeń i połączyłam wiele kropek. Czułam się, jakbym czytała kolejny tom.

Po znakomitym "Konformiście" zapowiedziałem, że wkrótce sięgnę po kolejne pozycje z dorobku włoskiego pisarza. I oto jestem. To była bardzo intrygująca, psychologiczna i w pewnym stopniu lekko psychodeliczna powieść. Tytułowy rok 1934 w Capri, gdzie dwudziestosiedmioletni narrator- włoski intelektualista przebywa w miejscowości wypoczynkowej. Poznaje on tam niemieckie małżeństwo, a wymiana gestów i spojrzeń przy stole z młodą niemiecką dziewczyną jest zalążkiem niezwykle intensywnej przygody. Nie chcę wchodzić w szczegóły i zdradzać treść, ale ta cała mistyfikacja była bardzo intensywna, intelektualno-erotyczna, z bardzo mocnym podłożem i podtekstem politycznym. Faszystowskie Włochy i nazistowskie Niemcy miały w owym czasie wiele wspólnego, a treść powieści można interpretować również na głębszym poziomie. Widzę to jako metaforyczne odbicie stanu ducha jednostki w epoce totalitaryzmów i to wewnętrzne rozdarcie było tu mocno zarysowane. Znakomita powieść dla zaawansowanych czytelników.

Posłaniec jest najbardziej znaną powieścią brytyjskiego autora i publicysty, Leslie Poles’a Hartley’a (1895 – 1972). Powieść została opublikowana w 1953 roku. Moje wydanie pochodzi z 1992 roku. Dwunastoletni Leo Colston spędza wakacje u kolegi ze szkoły. Kanikuła 1900 roku. Czas żniw i słodkiego lenistwa. Schyłek ery wiktoriańskiej. Olbrzymia posiadłość w Norfolk gości wiele osób z socjety, a kulminacją wakacyjnych spotkań ma być bal, na którym ogłoszone zostaną zaręczyny Marian Maudsley z lordem Triminghamem. Piękna Marian jest siostrą Marcusa, kolegi Leo. To początek dziwnej historii, w której interes dorosłych przedkładany jest nad odczucia dzieci. Marian i ubogi farmer, Ted Burgess nakłaniają Leo (najpierw prośbą, później szantażem emocjonalnym) do przesyłania wiadomości. Chłopiec czuje się coraz bardziej przypierany do muru, stając się zabawką w rękach dorosłych. Od razu po przeczytaniu obejrzałam (po raz kolejny po wielu latach) doskonały film z 1971 roku w reżyserii Josepha Loseya z Julie Christie i Alanem Batesem. Możecie kojarzyć, że ta sama para grała cztery lata wcześniej w ekranizacji Z dala od zgiełku. Dziecięce niewinne uczucia przeciwstawione są kłamstwom i nieszczerości świata dorosłych. Miłość poświęcona w imię statusu i pełnej kiesy. Gdyby historia Marian i Teda rozgrywała się w późniejszych czasach, ich miłość, być może przetrwałaby. Piękna książka, o której będę długo myślała i roztrząsała jej niuanse. Proza Hartleya z mroźnego Śląska przeniosła mnie do upalnego lata końca XIX wieku. Czułam na skórze słońce, słyszałam świerszcze, uczestniczyłam w meczu krykieta i strzelałam urodzinowymi petardami. I wiem, że wrócę tam znów. Będę przeżywała to, co bohaterowie, chociaż pewnie za każdym razem odrobinę inaczej.