Oto kolejna w tym roku przeczytana cegłówka polskiej klasyki. Byłam bardzo ciekawa tej powieści - co też pan Prus miał do powiedzenia na temat emancypacji kobiet pod koniec XIX wieku?
Jeśli miałabym określić tę powieść jednym wyrazem, to brzmiałby on: eklektyczna. Bo w tej książce jest wszystko naraz - trochę komedii, trochę dramatu, trochę filozoficznych rozważań, trochę moralizatorstwa, postacie bardziej realistyczne jak i nieco karykaturalne, ogólnie to taki trochę miszmasz.
Co trzeba przyznać - jak na powieść swoich czasów, napisaną przez mężczyznę, to faktycznie jej cechą wręcz wyjątkową jest mnogość i rozmaitość postaci kobiecych. Myślę, że ta powieść zdaje test Bechdel, choć teraz zastanawiam się trochę nad ostatnim jego pytaniem - czy postacie żeńskie rozmawiają ze sobą o czymś innym niż mężczyźni? Kurczę, nie pomyślałam w trakcie czytania, żeby zwrócić na to specjalną uwagę, ale jak teraz się nad tym zastanawiam, to owszem, chociażby rozmowy Madzi z matką przełożoną klasztoru na temat życia zakonnego - jest to przykład rozmowy nie o mężczyznach, więc tak, potwierdzam stanowczo - "Emancypantki" to chlubny wyjątkowy przypadek książki napisanej przed XX wiekiem przez mężczyznę, która naprawdę zdaje test Bechdel.
Główną bohaterką jest oczywiście również kobieta - panna Madzia Brzeska. Nie mogę powstrzymać się przed zwróceniem uwagi na to, że jest moją imienniczką, co jest dosyć miłe, ponieważ bardzo rzadko mi się zdarza natrafić na swoje imię wśród pierwszoplanowych bohaterek książek (w zasadzie jedyna, jaką w ogóle teraz kojarzę, to "McDusia" Musierowiczowej).
No i znów zupełnym przypadkiem przeczytałam jedną po drugiej książki, które ze sobą korespondują, ja nie wiem, jak to się dzieje - wcześniej "Agnes Grey" o perypetiach XIX-wiecznej guwernantki, a tu okazało się, że również zahaczamy o te klimaty - w 2 tomie Madzia zostaje na pewien czas guwernantką u niejakich państwa Korkowiczów. Nie miałam w ogóle pojęcia wcześniej, o czym dokładnie będą "Emancypantki", więc znowu miałam takie "wow".
No ale dobra, do brzegu: więc co ten Prus właściwie chciał powiedzieć o emancypacji? Chyba nie do końca w ogóle rozumiał, o co w niej chodzi i po co ona jest 😃 Choć można powiedzieć, że zaprezentował nam tutaj galerię przeróżnych kobiet, o których na różne sposoby można powiedzieć, że są "kobietami samodzielnymi", które to określenie chyba funkcjonowało w ówczesnym "feministycznym żargonie". Szczególną postacią jest panna Howard, najbardziej jaskrawa emancypantka powieści, która jak żadna inna podnosi w górę sztandar walki o samodzielność kobiet - osoba mocno przerysowana, karykaturalna i zabawna, uważana za dziwaczkę wśród chyba wszystkich pozostałych bohaterów, będąca chyba takim uosobieniem stereotypu "stukniętej feministki" (jak widać, podobne stereotypy istniały już w XIX wieku). Mimo tej zabawnej przesady, jest to jednak postać pozytywna, w gruncie rzeczy dobra dusza, no i cóż - na koniec i ona, wbrew wszelkim swoim deklaracjom, odnajduje szczęście swojego życia w miłości i małżeństwie, co chyba jest pewnym odzwierciedleniem poglądów autora. Innym typem "kobiety samodzielnej" jest pani Latter, wielce szanowana właścicielka renomowanej warszawskiej pensji, której finansowe tarapaty coraz mocniej zaciskają pętlę na szyi. Jeszcze innym - panna Ada Solska, choć bardzo bogata, jednak miła i skromna osoba, której pasją jest nauka (z zapałem obserwuje grzyby i porosty). Wreszcie sama główna bohaterka, Madzia, również jest jakiegoś rodzaju emancypantką i kobietą dążącą do samodzielności. Nie marzy o zamążpójściu i źle się czuje żyjąc na cudzy koszt, jej ambicją jest uczciwa praca na swoje utrzymanie, ale nade wszystko niesienie pomocy. Madzia jest bohaterką, która może wręcz irytować swoją naiwnością i dobrocią, choć w miarę nabywania doświadczeń życiowych nieco tej naiwności traci, ale do końca pozostaje osobą o anielskim charakterze. Powieść oferuje nam całą plejadę bardzo wyrazistych i barwnych postaci, zarówno żeńskich jak i męskich, praktycznie o każdej i każdym można by tu w zasadzie powiedzieć to i owo. Niektóre postacie mają wyraźny rys komediowy - oprócz wspomnianej panny Howard, jest to np. pani podsędkowa, której charakterystyczny sposób wypowiedzi autor mistrzowsko podkreślił poprzez dodanie dodatkowej literki "e" w niektórych wyrazach, i tym prostym zabiegiem uzyskał piorunujący efekt - człowiek od razu słyszy w głowie ten głos wraz z intonacją, po prostu cudowny zabieg literacki! Komediową postacią jest też pewien starszy pan major, który jest jakby odwrotnością panny Howard - jego wypowiedzi i zachowania bywają wręcz seksistowskie i bezpardonowe, ale też trudno nie pośmiać się przy niektórych dialogach z jego udziałem.
Pod koniec książki pojawiają się nagle dość rozległe filozoficzne wywody i dysputy, w których niejaki pan Dębicki przekonuje śmiertelnie chorego brata Madzi, iż z pewnością musi istnieć nieśmiertelna dusza. Choć jestem bezkompromisową ateistką, przyznam, że czytałam tę część z dużym zaciekawieniem i przyjemnością, bo naprawdę podobało mi się to, jak autor starał się uzasadnić poglądy teistyczne argumentami opartymi na logice i nauce swoich czasów. Choć oczywiście mylił się całkowicie, ale to była mimo wszystko "niezła próba" 🙂 Co ciekawe, swoje dowodzenie Dębicki (czyli autor) oparł m.in. na uznawanej jeszcze w XIX wieku w fizyce teorii eteru, która niedługo później jednak została całkowicie obalona.
Ogólnie jest to powieść, o której można by wiele opowiadać i opowiadać, choć na początku w pierwszych rozdziałach może wydaje się trochę niepozorna.
Już po przeczytaniu dowiedziałam się skądś, że Prus początkowo wydawał "Emancypantki" w odcinkach w prasie, a dopiero potem jako całą książkę. Ale faktycznie, konstrukcja i sposób prowadzenia fabuły rzeczywiście pasują wręcz do takiej odcinkowej formy. W ogóle uświadomiłam sobie, że szał na powieści w odcinkach, które stały się popularne w tym okresie, gdy istniały już gazety, ale jeszcze przed powstaniem telewizji, czyli takie seriale tamtych czasów - to właśnie TO jest powodem, dlaczego literatura z tego okresu obfituje w takie opasłe, kolubryniaste powieści!
Szukamy ofert...
OPINIE i DYSKUSJE o książce Matka Królów
Bardzo cienię Kraszewskiego za wszechstronności i łączenie dbałości o realia historyczne z dobrą fabułą. Może nie są to teraz popularne książki, ale dla mnie bardzo dobre!
Bardzo cienię Kraszewskiego za wszechstronności i łączenie dbałości o realia historyczne z dobrą fabułą. Może nie są to teraz popularne książki, ale dla mnie bardzo dobre!
Oznaczone jako spoiler Pokaż mimo toPolak PATRIOTA !!!
Jeden z moich ulubionych polskich autorów.
Nazywany " Ojcem polskiej powieści ".
Współzałożyciel Macierzy Polskiej.
Sejm Rzeczpospolitej Polskiej ustanowił rok 2012 Rokiem J. I. Kraszewskiego.
Książki autora to jedne z pierwszych historycznych powieści jakie przeczytałem.
Pisarz szybki jak AK-47 i tak samo niezawodny.
Dwutomową powieść potrafił napisać w ciągu 10 dni.
Pisał przez 57 lat.
Rekordzista pod względem liczby napisanych książek, ok. 600 w tym 232 powieści, 88 to powieści historyczne.
Książka napisana pięknym językiem, niesamowite opisy itd, itp. za długo by trwało wypisywanie tych wszystkich naj.. naj...
Arcydzieło polskiej literatury.
Cały czas szukam współczesnego polskiego pisarza, obdarzonego przynajmniej namiastką talentu autora.
Są dzieła literackie, które wypada i trzeba przeczytać.
To jest jednym z nich.
Gusty są różne.
Po przeczytaniu możesz oceniać pozytywnie, negatywnie , albo wcale nie oceniać.
Przeczytać tak czy tak, MUSISZ.
Z czystym sumieniem POLECAM !!!
Polak PATRIOTA !!!
więcejOznaczone jako spoiler Pokaż mimo toJeden z moich ulubionych polskich autorów.
Nazywany " Ojcem polskiej powieści ".
Współzałożyciel Macierzy Polskiej.
Sejm Rzeczpospolitej Polskiej ustanowił rok 2012 Rokiem J. I. Kraszewskiego.
Książki autora to jedne z pierwszych historycznych powieści jakie przeczytałem.
Pisarz szybki jak AK-47 i tak samo niezawodny.
Dwutomową powieść potrafił napisać...
Matka Królów czyli Sonka Holszańska to czwarta i ostatnia żona Władysława Jagiełły. To również matka dwóch kolejnych po Jagielle królów Polski- Władysława Warneńczyka i Kazimierza Jagiellończyka. Sonka została zeswatana przez księcia Witolda i zaledwie w wieku kilkunastu lat wyszła za dobiegającego już siedemdziesiątki Jagiełłę. Wielki książę na Litwie Witold poprzez Sonkę miał nadzieję znaleźć na dworze poparcie dla swojej sprawy czyli oderwania Litwy od Polski i uczynienia jej niezależnym królestwem. Królowa jednak nie zamierzała być narzędziem do politycznych celów księcia i ten poprzysiągł jej zemstę.
„Matka Królów” to według mnie bardzo udana powieść historyczna, trzymająca w niepewności o losy młodej królowej. Nie brak tu dramatycznych zdarzeń czy emocjonujących zwrotów akcji. Wszystko opisane bardzo rzetelnie i nie ma się właściwie do czego przyczepić. Może poza tym, że w drugiej części książki za mało czytamy o samej królowej, która zostaje zepchnięta na dalszy plan podczas gdy na pierwszy plan wysuwa się sprawa Polski i autor opisuje polityczne rozgrywki. Wszystko jednak prezentuje wysoki poziom i dlatego pragnę polecić tę powieść. Ocenę muszę trochę zaniżyć z powodu niepotrzebnych dłużyzn i także dlatego, że wcześniejsze powieści Kraszewskiego podobały mi się ciut bardziej. Mocne sześć gwiazdek (dobra).
Matka Królów czyli Sonka Holszańska to czwarta i ostatnia żona Władysława Jagiełły. To również matka dwóch kolejnych po Jagielle królów Polski- Władysława Warneńczyka i Kazimierza Jagiellończyka. Sonka została zeswatana przez księcia Witolda i zaledwie w wieku kilkunastu lat wyszła za dobiegającego już siedemdziesiątki Jagiełłę. Wielki książę na Litwie Witold poprzez Sonkę...
więcejOznaczone jako spoiler Pokaż mimo toPowieść z czasów Władysława Jagiełły, jego czwartej żony Sonki oraz księcia Witolda. Witold jako wuj Sonki po jej ojcu przejął nad nią opiekę i jego zadaniem było wydać dziewczynę za mąż. Wydał ją za króla polski Władysława Jagiełłę wówczas już podstałeggo ponieważ chciał dzięki tenu zyskać wpłyyw na losy polski.
Powieść z czasów Władysława Jagiełły, jego czwartej żony Sonki oraz księcia Witolda. Witold jako wuj Sonki po jej ojcu przejął nad nią opiekę i jego zadaniem było wydać dziewczynę za mąż. Wydał ją za króla polski Władysława Jagiełłę wówczas już podstałeggo ponieważ chciał dzięki tenu zyskać wpłyyw na losy polski.
Oznaczone jako spoiler Pokaż mimo to„Matka królów” - takim tytułem obdarzył Kraszewski Zofię Holszańską, czwartą żonę Władysława Jagiełły, matkę Władysława Warneńczyka i Kazimierza Jagiellończyka. Lecz jego powieść pod tym tytułem wcale nie jest o Sonce lecz o relacjach między Władysławem Jagiełłą a Witoldem i rozgrywkach politycznych na polskim dworze w czasie, gdy Zofia była żoną Jagiełły.
I myślę sobie, że to jest szkodliwa książka i jej autora usadziłabym chętnie na karnym jeżyku. Toż to propaganda w najczystszej postaci! I w dodatku zainspirowana kronikami Jana Długosza, którego sponsorował Zbigniew Oleśnicki, biskup krakowski, szara eminencja dworu Jagiełły i jego syna Kazimierza. Choć muszę przyznać, że Kraszewski stworzył bardzo realistyczny portret Oleśnickiego, jak i sposobów wywierania nacisków na monarchę przez polską szlachtę…Nie wiem, jakim desperatem trzeba było być, by w ogóle chcieć się ubiegać o tron Polski, by później nie móc podjąć jakiejkolwiek ważnej decyzji bez całowania po tyłkach panów braci. Ale to uwaga na marginesie.
Ja rozumiem, że Kraszewski miał swoje sympatie, że niektóre postaci historyczne lubił bardziej niż inne – jego prawo, każdy przecież tak ma. Ale jeżeli człowiek zabiera się za pisanie książki historycznej, to jednak powinien pohamować swój subiektywizm. Kraszewski zrobił z Jagiełły ostatniego pierdołę, któremu tylko polowanie w głowie i nawet młoda żona nie jest w stanie zatrzymać go na dłużej w Krakowie (to akurat fakt, Jagiełło często zostawiał żonę samą w Krakowie, oskarżono ją nawet o niewierność pod nieobecność króla). Za to Witold – o Witold to jest władca z krwi i kości, który mocną ręką trzyma swych poddanych, i który do ostatka będzie walczył o dobro swojego kraju, czyli o niepodległość Litwy i jej uniezależnienie od Polski. Wyraźnie czuć sympatię pisarza do wielkiego księcia litewskiego.
Samej królowej Zofii Kraszewski nie poświęca tyle uwagi, jak wskazywałby tytuł. Owszem, pokazuje rozwój świadomości Sonki, jej zmianę z płochej dziewczynki w żonę króla, królową Polski, matkę królów. Opisuje konflikt z królewną Jadwigą i jej dworem, a także żelazną wolę kobiety, gdy przyszło jej mierzyć się z oskarżeniami o zdradę małżeńską. Ukazuje także jej wpływ na Jagiełłę i jej przenikliwość polityczną. Królowa jak lwica walczyła o tron Polski dla syna i potrafiła przechytrzyć przeciwników. Ale mam wrażenie, że są to dla Kraszewskiego kwestie marginalne. Ledwie wspomina o Biblii Królowej Zofii i o działalności królowej na rzecz nauki i sztuki.
W pisarstwie Kraszewskiego jest momentami coś niechlujnego, brak mu dbałości o szczegóły. To, że powiela błędy ze źródeł, z których korzystał, to nieuniknione, ale mam wrażenie, że pisarz często czegoś nie doczytał, o czymś zapomniał i w efekcie błędy się mnożą.
Dla mnie „Matka królów” to bardzo nierówna powieść. Były fragmenty, które naprawdę mnie wciągnęły, przy innych zasypiałam. Mam wrażenie, że jest to poniekąd książka misyjna, w której jak na mój gust jest kiepski stosunek faktów historycznych do wizji autora.
„Matka królów” - takim tytułem obdarzył Kraszewski Zofię Holszańską, czwartą żonę Władysława Jagiełły, matkę Władysława Warneńczyka i Kazimierza Jagiellończyka. Lecz jego powieść pod tym tytułem wcale nie jest o Sonce lecz o relacjach między Władysławem Jagiełłą a Witoldem i rozgrywkach politycznych na polskim dworze w czasie, gdy Zofia była żoną Jagiełły.
więcejOznaczone jako spoiler Pokaż mimo toI myślę sobie,...
Zawsze historia. A Kraszewski jest dobry na wszystko. Kocham kraszewskiego.
Zawsze historia. A Kraszewski jest dobry na wszystko. Kocham kraszewskiego.
Oznaczone jako spoiler Pokaż mimo to"Matka królów" jest jedną z powieści J.I.Kraszewskiego składających się na cykl "Dzieje Polski". Akcja utworu obejmuje schyłkowe lata rządów Władysława Jagiełły oraz okres przypadający krótko po jego zgonie, kiedy to koronowano małoletniego wówczas Władysława, późniejszego Warneńczyka. Podobnie jak i pozostałe powieści Kraszewskiego, tak i ta nie jest pozbawiona licznych wad warsztatowych. Mimo to "Matkę królów" wypada zaliczyć do dzieł dość udanych. O ile sama postać tytułowa (Zofia Holszańska) nakreślona została interesująco i z rozmachem, o tyle pozostali bohaterowie wypadli raczej blado i bez polotu. Dotyczy to zwłaszcza Jagiełły, który sprawia wrażenie człowieka wycofanego i słabego, pozbawionego niemal własnej woli, powiedzielibyśmy wręcz: zewnątrzsterownego. Taki obraz króla raczej nie przystaje do wiedzy, którą na jego temat posiadamy. Niepotrzebnie też zmarginalizowano postać Spytka z Melsztyna, który w dziejach naszych odegrał rolę nieporównanie większą, niż mogłoby to wynikać z kart powieści. Za to postaci Zbigniewa Oleśnickiego autor z pewnością oddał należną jej chwałę.
Reasumując: mimo licznych wad powieść Kraszewskiego nadal może się podobać i choć nie należy ona do najlepszych jego utworów, to wciąż jeszcze stanowić może całkiem niezłą lekcję opowiadania o historii.
"Matka królów" jest jedną z powieści J.I.Kraszewskiego składających się na cykl "Dzieje Polski". Akcja utworu obejmuje schyłkowe lata rządów Władysława Jagiełły oraz okres przypadający krótko po jego zgonie, kiedy to koronowano małoletniego wówczas Władysława, późniejszego Warneńczyka. Podobnie jak i pozostałe powieści Kraszewskiego, tak i ta nie jest pozbawiona licznych...
więcejOznaczone jako spoiler Pokaż mimo toAby przeczytać "Matkę królów" i nie dać sobie pomieszać faktów historycznych w głowie, trzeba najpierw przygotować się do lektury od strony merytorycznej. Kraszewski, pomimo ogromnego talentu pisarskiego, zawarł bowiem w swojej powieści sporo błędów, korygowanych prez najnowsze badania. Główne pomyłki to subiektywna ocena faktów, opisywanych przez historyków, na których się opierał. Kraszewski zafascynowany był Długoszem i jego Kronikami, a jak wiadomo Długosz - wychowanek Zbigniewa Oleśnickiego, przeciwnika Jagiełły - nie był przychylny niczemu co robił król. Stąd jego obraz w "Matce królów" jako człowieka wprawdzie bardzo sprawnego fizycznie, ale raczej nieudolnego jeśli chodzi o władanie krajem. Kraszewski umniejsza nawet, podążając śladem xv-wiecznego kronikarza, rolę Jagiełły jako dowódcy zwycieskich wojsk spod Grunwaldu. Za ideał uważa natomiast Witolda, Wielkiego Ksiecia Litewskiego. Już na początku książki popełnia tez kardynalny błąd merytoryczny: Zofia Holszańska była według przekazów historycznych siostrzenicą księżnej Julianny, żony Witolda, nie zaś krewną jego wcześniejszej żony. Julianna przedstawiona jest jako jędza, zazdrosna o piękną Sonkę, w rzeczywistości jednak to ona była siostrzenicą poprzedniej żony księcia, Anny. Mimo tych wszystkich nieścisłości powieść jest warta przeczytania. Z wielką wyobraźnią i prawdopodobieństwem Kraszewski maluje tu obraz średniowiecznych dworów królewskich i książęcych, ciekawie tez przedstawia samą Zofie, matkę późniejszych królów polskich Władysława IV Warneńczyka i Kazimierza Jagiellończyka.
Aby przeczytać "Matkę królów" i nie dać sobie pomieszać faktów historycznych w głowie, trzeba najpierw przygotować się do lektury od strony merytorycznej. Kraszewski, pomimo ogromnego talentu pisarskiego, zawarł bowiem w swojej powieści sporo błędów, korygowanych prez najnowsze badania. Główne pomyłki to subiektywna ocena faktów, opisywanych przez historyków, na których się...
więcejOznaczone jako spoiler Pokaż mimo toPosiadam wydanie z piękną oprawą: złoty liść dębu na biało-brązowo-szarym włóknie. Tytuł był dla mnie wyjątkowo intrygujący. Po przeczytaniu biografii autora, myślałam sobie: " Nie wszystko złoto, co się świeci. Właściwie wiem o czym będzie." Jednak ciekawość przerosła moją niechęć i nie żałuję.
Jestem bardzo zadowolona po jej przeczytaniu. Bardzo ciekawa.
Posiadam wydanie z piękną oprawą: złoty liść dębu na biało-brązowo-szarym włóknie. Tytuł był dla mnie wyjątkowo intrygujący. Po przeczytaniu biografii autora, myślałam sobie: " Nie wszystko złoto, co się świeci. Właściwie wiem o czym będzie." Jednak ciekawość przerosła moją niechęć i nie żałuję.
Oznaczone jako spoiler Pokaż mimo toJestem bardzo zadowolona po jej przeczytaniu. Bardzo ciekawa.
Bardzo dobrze mi się czytało tę książkę , polecam wszystkim szczególnie tym którzy lubią spotkanie z historią.
Bardzo dobrze mi się czytało tę książkę , polecam wszystkim szczególnie tym którzy lubią spotkanie z historią.
Oznaczone jako spoiler Pokaż mimo to